Uitgever Mediahuis heeft de oud-hoofdredacteur van NRC geschorst omdat die citaten had gebruikt die door AI-bots verzonnen waren. Peter Vandermeersch werkt niet meer bij NRC, maar is als journalist nog wel verbonden aan de uitgever. Hij erkent fouten te hebben gemaakt.
Peter Vandermeersch erkent het voorval in een blogpost, nadat nota bene NRC dat had ontdekt. NRC zag dat de journalist in verschillende artikelen AI had ingezet, maar ook dat hij daardoor verzonnen citaten in artikelen had gezet. Volgens de krant publiceerde Vandermeersch 53 blogposts en in 15 daarvan gebruikte hij citaten die niet stonden in publicaties die Vandermeersch aanhaalde. NRC sprak ook met zeven personen die Vandermeersch zogenaamd zou hebben geciteerd, die zeiden dat ze die uitspraken nooit hadden gedaan. "Bij elkaar gaat het om tientallen citaten", schrijft NRC.
Die citaten kwamen voort uit hallucinaties door AI-modellen. Vandermeersch zegt tegen NRC dat hij ChatGPT, Perplexity en Googles NotebookLM gebruikte om rapporten samen te vatten. Daaruit kwamen verzonnen citaten naar voren, die hij vervolgens niet controleerde. "Dat is fout geweest", zegt Vandermeersch tegen NRC. "Ik had die citaten grondiger moeten checken. Ze vatten, denk ik, de betekenis juist samen, maar zijn niet letterlijk uitgesproken."
Onweerstaanbare citaten
Vandermeersch schrijft op zijn eigen blog dat hij erop vertrouwde 'dat de samenvattingen correct waren'. "Het is meer dan zuur dat ik de fout maakte die ik zelf uitentreuren beschrijf als ik collega's waarschuw voor de gevaren van AI: de taalmodellen zijn zo goed dat ze onweerstaanbare citaten produceren die je als auteur bij wijze van spreken niet kunt laten liggen."
Vandermeersch schrijft niet precies hoe hij te werk ging en hoe de fouten konden ontstaan. Zo kunnen algemene chatbots snel hallucineren, maar iets als NotebookLM doet dat minder, omdat het alleen uitgaat van de content die wordt ingeladen.
Oud-hoofdredacteur NRC en voormalige ceo Mediahuis
De journalist is door uitgever Mediahuis nu tijdelijk op non-actief gezet. Dat uitgerekend Peter Vandermeersch hiermee de fout in gaat, is saillant. Hij was hoofdredacteur van NRC en werd daarna tijdelijk ceo van het Belgische Mediahuis, waar ook regionale kranten, de Telegraaf en radiostations zoals Veronica onder vallen.
Sinds oktober was Vandermeersch werkzaam als Fellow Journalism & Society. Dat betekent in de praktijk dat hij blogt over journalistieke innovaties, maar ook bijvoorbeeld veel in de media optrad over dat onderwerp. In die rol schreef hij ook over AI en de journalistiek, hoewel dat meestal niet ging over het inzetten van AI voor journalistieke producties.
:strip_exif()/i/2008076322.jpeg?f=imagenormal)