Bij ruim driekwart van de telefoon- of internetstoringen in Nederland was het afgelopen jaar een externe leverancier betrokken. Dat blijkt uit onderzoek van de Rijksinspectie Digitale Infrastructuur. Die waarschuwt telecomaanbieders voor een toekomstige meldplicht bij storingen.

De RDI zegt dat bij 76 procent van de gemelde storingen in het afgelopen jaar 'een externe partij betrokken was'. Het kan bijvoorbeeld gaan om leveranciers die software-updates uitvoeren die mislukken waardoor internet uitvalt.

Voor klanten is dat niet relevant. "Ook als de oorzaak van een incident buiten de eigen organisatie ligt, blijft de telecomaanbieder zelf verantwoordelijk", schrijft de RDI. Toch is het percentage opvallend hoog. Volgens de RDI geeft dat aan dat telecomaanbieders steeds afhankelijker zijn van externe leveranciers.

Bij 56 procent van de storingen lag de oorzaak bij iets fysieks, zoals een kabelbreuk. Bij 36 procent van de storingen waren softwareproblemen zoals foute updates of verkeerde instellingen de oorzaak.

Meldplicht

De RDI trekt in haar rapport geen conclusies en zegt dus niet of het aantal storingen te hoog of juist laag is. Wel waarschuwt de inspectiedienst dat telecomaanbieders in de toekomst op een andere manier storingen moeten melden.

Telecomaanbieders moeten grote storingen volgens de Telecommunicatiewet nu al bij de RDI melden, maar later dit jaar wordt de Cyberbeveiligingswet van kracht. De regels daarin voor verplichte storingsmeldingen zijn strenger en aanbieders moeten storingen centraal melden bij het Computer Security Incident Response Team.

Meta werkt aan een app genaamd Pocket waarmee gebruikers simpele minigames kunnen genereren met tekstprompts. Vervolgens kunnen ze hun spellen delen en die van anderen spelen. Het is niet duidelijk wanneer de app beschikbaar komt.

Meta heeft de Pocket-app niet officieel aangekondigd, maar deze staat wel al in de Google Play Store. Daar is de app in ieder geval in Nederland en België nog niet te downloaden. Op een hulppagina geeft Meta zelf ook aan dat Pocket 'niet overal beschikbaar' is. Het is niet duidelijk of de app in andere regio's wel al beschikbaar is.

In Pocket kunnen gebruikers minigames maken met een prompt. Denk bijvoorbeeld aan een tekenspelletje waarbij de kwast een bloem is, of een simpele ruimteschietgame. Ze kunnen ook games maken die de camera of microfoon gebruiken.

Gebruikers kunnen een link naar hun game delen met vrienden. Die hoeven de app niet te installeren om de game te bekijken. Gebruikers kunnen spellen ook openbaar delen met andere Pocket-gebruikers. In een Instagram-achtige feed beveelt de app games van anderen aan. Spelers kunnen remixes van hun spellen toestaan. Andere gebruikers mogen de game dan als basis gebruiken voor een eigen spel.

Om de app te gebruiken, hebben spelers een Meta-account nodig. Meta zegt dat het accountgegevens kan inzetten 'om je ervaring te personaliseren'. Ook gebruikt het bedrijf de interacties van spelers om zijn AI-modellen te verbeteren.

De app lijkt veel op Gizmo, wat niet verrassend is, aangezien Meta eerder dit jaar het team achter deze app heeft aangenomen. Gizmo is op het moment van schrijven nog beschikbaar. Het is niet duidelijk of deze op termijn volledig zal worden vervangen door Pocket.

Amazon heeft sinds deze week meer dan 390 satellieten voor zijn satellietinternetdienst Leo in de ruimte. Dat is volgens het bedrijf genoeg om later dit jaar live te gaan. Wel loopt de fabrikant nog ver achter op de aanvankelijke doelstelling van meer dan 1600 satellieten uiterlijk in juli 2026.

Donderdagochtend bracht Amazon 29 Leo-satellieten in een lage omloopbaan om de aarde, waardoor de satellietconstellatie nu in totaal 396 satellieten telt. Dat is volgens Chris Weber van Amazon Leo genoeg om dit jaar live te gaan met de satellietinternetdienst. Hij belooft dat het bedrijf hiermee 'een ​​continue dienstverlening kan garanderen op de eerste breedtegraden'. Toekomstige missies moeten de dekking en capaciteit verder uitbreiden, zegt Weber.

Vorig jaar liet Amazon weten dat Leo vanaf 'begin 2026' beschikbaar moet zijn in enkele landen, waaronder de Verenigde Staten, Duitsland en Frankrijk. Later verschoof die deadline naar de tweede helft van 2026.

Toen concurrent Starlink in 2020 begon, had het bedrijf 900 satellieten in een lage baan om de aarde gebracht. Daarmee wilde Starlink internet aanbieden in het noordwesten van de Verenigde Staten. Inmiddels telt het Starlink-netwerk meer dan 10.000 satellieten.

Amazon loopt achter

Hoewel Amazon claimt voldoende satellieten te hebben voor een livegang, is het huidige aantal veel lager dan gepland. In 2020 kreeg het bedrijf toestemming van de FCC om 3236 satellieten te lanceren. Daaraan zat wel als voorwaarde dat de helft daarvan uiterlijk in juli 2026 in de ruimte moest zijn gebracht. De volledige constellatie moet in juli 2029 zijn gelanceerd.

De eerste deadline gaat Amazon bij lange na niet halen. Dat komt volgens het bedrijf voornamelijk door een gebrek aan raketten voor de lanceringen. In tegenstelling tot concurrent SpaceX, die zijn eigen herbruikbare raketten inzet, is Amazon afhankelijk van externe bedrijven om te lanceren. Momenteel gebruikt het bedrijf voornamelijk de Atlas V-raket van United Launch Alliance.

Vorige maand gaf de FCC Amazon toestemming om de deadline van juli 2026 te missen. Wel verliest de techgigant daardoor tijdelijk zijn prioriteitsstatus. Dat houdt in dat het bedrijf niet langer voorrang krijgt bij de gebruikte frequentiebanden. Daardoor moet Amazon voortaan ervoor zorgen dat zijn satellieten geen interferentie veroorzaken voor concurrerende netwerken zoals Starlink. Deze degradatie duurt tot 30 maart 2028 of tot Amazon de helft van zijn satellieten heeft gelanceerd.

De deadline van 2029 staat nog steeds. Amazon denkt dat die alsnog haalbaar is. Het bedrijf wil voor komende lanceringen onder meer de New Glenn-raket van Blue Origin gebruiken, hoewel de ontwikkeling daarvan ook vertraging oploopt door een mislukte vuurtest in mei.

De Europese Commissie kondigt haar voorstel voor een EU-breed socialemediaverbod voor jongeren in september aan. Dat meldt Euractiv op basis van ingewijden. De precieze invulling van het verbod staat nog niet vast.

Europese Commissievoorzitter Ursula von der Leyen wil het voorstel voor het EU-brede socialemediaverbod tijdens haar jaarlijkse Staat van de Unie-toespraak aankondigen, meldt Euractiv. Die toespraak vindt plaats op 16 september.

Het is nog niet duidelijk hoe het voorstel van de Europese Commissie eruit gaat zien. Zo staat de leeftijdsgrens nog niet vast en is onduidelijk voor welke sociale media het verbod geldt. Ook meldt Euractiv niet hoe de EU het verbod wil handhaven. Mogelijk moeten EU-gebruikers hun leeftijd verifiëren, zoals met de komende leeftijdsverificatieapp. Waar de Commissie voor kiest, hangt vermoedelijk af van de aanbevelingen van een adviesgroep, die de afgelopen maanden manieren onderzocht om kinderen online beter te beschermen. De adviesgroep presenteert de conclusies naar verwachting op 13 juli.

Verschillende Europese overheden werken al aan wetgeving voor een leeftijdsgrens voor sociale media, waaronder Denemarken, Frankrijk en Vlaanderen. Door een EU-brede wet zou een dergelijk verbod voor alle lidstaten gelden, waaronder Nederland, dat nog niet actief werkt aan nationale wetgeving hiervoor. Het huidige kabinet spreekt in het regeerakkoord wel het voornemen uit om een minimumleeftijd van 15 jaar voor sociale media in te voeren.

Veel tweakers merken de gevolgen van de heffing op pakketjes van buiten de EU. De heffing treft vooral Chinese webshops en bedraagt minimaal 3 euro. Hierdoor lopen de kosten voor goedkope bestellingen op AliExpress behoorlijk op.

De afgelopen tijd zijn er behoorlijk wat prijsstijgingen geweest, of het nu gaat om XBOX-consoles of Apple-apparaten, maar daarbij gaat het vaak om dure apparaten met veel geheugen en opslag. Dit is een prijsstijging van een andere categorie. De regel geldt namelijk voor pakketjes van onder de 150 euro.

Die heffing is 3 euro per productcategorie. Als je dus een dronepropeller en een USB-kabel bestelt, moet je twee keer 3 euro aftikken. Daar blijft het niet bij, meldt bijvoorbeeld Ischium onder het nieuwsbericht van woensdag. "Niet onbelangrijk om te vermelden, die 3 euro is exclusief btw. De heffing is dus geen drie euro, maar functioneel gewoon 3,63 euro." De Nederlandse douane bevestigt dit: het gaat om btw over het totaalbedrag, inclusief de nieuwe invoerrechten.

Dat is een goede toevoeging. Het lijkt onwaarschijnlijk dat je btw moet betalen over een belasting, maar het is wel waar. Strikt genomen is een heffing misschien geen belasting, maar het voelt toch raar. Het is wel normaal. Tweakers die benzine of diesel tanken, betalen ook accijns en btw over die accijns. Zoals MSalters zegt: economen vinden het een belasting, fiscalisten niet.

AliExpress wordt duurder

De heffing is er om diverse redenen. Zoals kuji het samenvat in het topic over Chinese webshops: "Het 'idee' van de EU achter deze heffing is: het zorgen voor eerlijke concurrentie tussen bedrijven, het beperken van fiscale fraude bij de invoer van goederen door consumenten, het zorgen dat onveilige producten niet worden ingevoerd, en het beperken van de milieuschade veroorzaakt door de grote hoeveelheid verpakkingsmateriaal."

Dat zijn veel doelen om te bereiken. De eerste tekenen wijzen erop dat het effect heeft. Veel tweakers praten over de prijswijzigingen bij AliExpress door deze maatregel. Er zijn veel webshops van buiten de EU populair onder tweakers, maar Ali is al heel lang een van de favorieten.

De prijzen zijn daar sowieso dynamisch, maar de gebundelde ervaringen schetsen een duidelijk beeld. Dat blijkt bijvoorbeeld uit de producten die in de Zomer Gift Guide stonden. De BOYHOM R36S Plus Retro Handheld Game Console die je vorige maand nog kon kopen voor 51,99 euro, kost nu 56,69 euro. De Monzlteck-muurbeugel voor PS5 kostte bij het publiceren van de Gift Guide nog 29,99 euro en kost nu 37,59 euro.

Dit effect is bij veel nicheproducten zichtbaar. Omdat het gaat om een heffing van 3 euro, is de relatieve impact bij goedkopere producten veel groter. GoingDutch zag dat reservepropellers voor drones stegen van 3 euro naar 7,50 euro. En daar blijft het niet bij. "Bijvoorbeeld, flightcontrollerdemperrubbers, vorige week besteld voor 1,19 euro per set. Nu kosten ze 4,49 euro per set, en 4 voor 12,80 euro in plaats van de correcte prijs van 4 x 1,19 euro + 3 euro is 7,76 euro."

Het valt GoingDutch en veel andere tweakers op dat AliExpress de heffing niet altijd juist toepast. "Ook bij artikelen van dezelfde categorie wordt meerdere keren die 3 euro berekend." RobertMe heeft datzelfde gezien. "Probleem met gewoon de prijs verhogen is dat het natuurlijk sowieso 'fout' is als je hetzelfde artikel vaker koopt. Dan hoor je natuurlijk sowieso maar 1x die 3 euro te betalen, maar als de (stuk)prijs simpelweg met 3 euro verhoogd is, ga je dus veel meer extra betalen. (Stel ik doe 10x dezelfde temperatuursensor in mijn mandje, dan zou ik maar 1x 3 euro hoeven te betalen maar door de stukprijs met 3 euro te verhogen betaal ik ineens 30 euro extra)."

Bovendien lijkt de webshop moeite te hebben met het inschatten van de kosten. Lisadr kwam dat tegen. "Vandaag wilde ik 1 product van 9 euro bestellen met als verwachte leverdatum 3 juli – 9 juli, en daar komen 5,20 douanekosten bij, waarbij AliExpress aangeeft dat ik geld terugontvang als de werkelijke kosten lager zijn. AliExpress gaat uit van meer kosten dan 3 euro."

Dit lijkt het einde van extreem goedkoop bestellen uit China. Elinx had een winkelwagen vol en zag dat al die prijzen waren aangepast. "Al mijn items in de winkelwagen zijn met ongeveer hetzelfde bedrag (3 euro) of soms hoger verhoogd. Dus bij heel lage prijzen is dit vaak niet meer de moeite waard, of het is iets specifieks wat moeilijk of niet elders te vinden is. Bij de wat prijzigere artikelen zal het geen issue zijn."

Heffing: terecht of niet?

Er is veel discussie over deze heffing en de gevolgen. AnnaAnjo merkt op dat het lijkt te werken. "Het hele idee achter de heffing is dat particulieren niet meer miljarden kleine pakketjes per jaar bestellen, dus in die zin is de heffing goed gelukt. Je kan altijd nog je bestellingen opsparen of samenvoegen met anderen en boven de 150 euro bestellen. Dan gelden de gewone importheffingen, als je als particulier 150 euro+ elektra koopt heb je ook die 0% importkosten (wel btw + inklaringskosten)."

Ernst033 is er niet blij mee. "Ik ben hier goed zuur over. Doodsteek voor de hobby. Nu kan ik exact dezelfde items op bol.com of Amazon.nl kopen bij een tussenhandelaar met een mark-up van 50 procent of uitrekenen of ik met die 3 euro via AliExpress beter af ben."

Znorkus denkt daar anders over. "Een andere bril opzetten zou kunnen zijn: o wacht, we zijn de wereld naar de klote aan het helpen, overconsumptie, oceaanvrachtvervoer en plastic verpakkingsmaterialen zijn daarbij gigantische boosdoeners. We leven in een democratisch bestel dat zo lang mogelijk wil wachten met verbieden maar zeker wel bepaald bestelgedrag wil ontmoedigen via belasting. Weet je, het is eigenlijk niet meer dan logisch dat een groepje mensen via verstandige regulerende regelgeving probeert te redden wat er te redden valt."

Niet alleen Chinese webshops

De regeling is vooral gericht tegen Chinese webshops. Van de meer dan 4,5 miljard pakketjes die elk jaar de EU binnenkomen, komt 91 procent van Chinese webshops. Een saillant detail: bijna de helft van die pakketjes gaat naar Nederland en België. Bovendien voldoet 60 procent van al die miljarden pakketjes niet aan de veiligheids- en documentatieregels.

Tussen die 9 procent zitten ook bestellingen voor hobby's van tweakers. "Ik haal comics uit de VS en het VK en ook die worden duurder", merkt Cobb op. "Ik heb bijvoorbeeld een Japanse motorfiets en hobby daar zelf aan. Doe zelf het onderhoud. De prijsverschillen tussen een bekende Japanse online dealer en Europese/Nederlandse online dealers zijn echt gigantisch", aldus Mit46.

Het houdt nog niet op. Er komt nog een heffing om de douanekosten voor pakketcontroles te compenseren. Deze bedraagt 2 euro en gaat in november in. Beide regelingen vervallen over twee jaar. Dan komt er een percentage bovenop de bestelwaarde. Dat heet de EU Customs Data Hub en is een grote verandering in de manier waarop de EU met import omgaat.

Het is duidelijk: de heffing van 3 euro op pakketjes van buiten de EU, of 3,63 euro inclusief btw, heeft gevolgen voor veel tweakers. Of dit uiteindelijk ook het koopgedrag zal veranderen, is de vraag. Het is afwachten of de hogere prijzen leiden tot andere keuzes, of dat nu gaat om een specifiek onderdeeltje uit China van 2,50 euro of een MacBook van 2000 euro.

Het Nederlandse ministerie van Defensie gaat 'tientallen miljoenen' investeren in Intelic, een binnenlandse maker van militaire software. Als onderdeel van de driejarige samenwerking maakt Intelic dronesoftware voor Defensie.

Het ministerie van Defensie gaat straks al zijn drones, ongeacht de fabrikant, besturen met software van het Nederlandse Intelic. Dat laat staatssecretaris Derk Boswijk weten aan het AD. Die software gebruikt Intelics militaire platform Nexus als basis, maar Intelic past deze aan voor Defensie, meldt Reuters. De maker gaat mee op oefening met de militairen om de software ter plekke te verbeteren.

Defensie overweegt een zogeheten gouden aandeel in het bedrijf. Dat zou een vetorecht opleveren, zonder dat het ministerie meer dan de helft van de aandelen hoeft te bezitten. Zo kan Defensie bedrijfsbeslissingen en nieuwe aandeelhouders blokkeren.

Volgens het contract dat beide partijen naar verwachting vrijdag ondertekenen, kan Intelic niet weigeren als Defensie een gouden aandeel wil. Het ministerie zou minstens drie maanden nodig hebben om die optie te verkennen.

Defensie maakt het precieze investeringsbedrag niet bekend 'vanwege veiligheid en concurrentiegevoeligheid'. Het ministerie wil met dit soort binnenlandse investeringen minder afhankelijk worden van buitenlandse militaire bedrijven, schrijft het AD.