Amsterdam laat KPN private cloud leveren: 'afhankelijkheid big tech verminderen'

De gemeente Amsterdam heeft een cloudcontract van 74 miljoen euro afgesloten met KPN. Het gaat om de levering van private clouddiensten. Daarmee wil de gemeente minder afhankelijk worden van grote, niet-Europese techbedrijven.

KPN gaat samen met Schwarz Digits, de IT-divisie van het moederbedrijf van Lidl, vijf jaar lang een private cloud leveren voor de gemeente Amsterdam. Dat is een cloudomgeving waarvan de ict-middelen (zoals rekenkracht, opslagruimte en netwerkcapaciteit) exclusief ter beschikking staan van een enkele klant, in dit geval dus Amsterdam.

Die klant heeft daarmee meer grip op zaken als prestatieniveau, maar ook op veiligheid en privacy. De data in zo'n private cloud is daarom vaak gevoeliger dan de data in een publieke cloud. Het contract omvat onder meer applicaties en systemen voor uitkeringen, vergunningen en zorgverlening, meldt Binnenlands Bestuur op basis van het Financieele Dagblad.

Wethouder Alexander Scholtes van ict noemt de samenwerking met KPN 'een stap richting een soevereine overheid en een sterke Europese techsector'. Volgens hem bewijst dit dat 'we met aanbestedingen en contracten kunnen sturen op meer regie over onze digitale infrastructuur en minder afhankelijkheid van een klein aantal grote, niet-Europese techbedrijven'. De nieuwe soevereine cloud van KPN en Schwarz Digits komt vanaf midden 2027 beschikbaar.

Eerder leverde KPN al publieke clouddiensten voor Amsterdam, maar daar stapte de gemeente vorig jaar juist van af, omdat KPN daarvoor nog gebruikmaakte van het Microsoft Azure-platform. De Nederlandse hoofdstad ging vervolgens in zee met Solvinity, omdat dat bedrijf wél een volledig Europese cloud kon leveren. Dat was nog voordat bekend werd dat Solvinity overgenomen zou worden door een Amerikaanse partij, al heeft de Nederlandse overheid inmiddels een stokje gestoken voor de geplande overname.

Amsterdam vindt digitale soevereiniteit erg belangrijk

Dat Amsterdam minder afhankelijk wil worden van big tech, is al langer duidelijk. Eerder dit jaar kwam de gemeente met een Meerjarenstrategie Digitale Autonomie, waarin Amsterdam aangaf de komende jaren steeds meer Amerikaanse diensten te willen vervangen door Europese alternatieven. De hoofdstad draait onder meer een pilot met Nextcloud en wil minder cloudopslag bij SharePoint inkopen. De gemeente wil dat minstens 30 procent van de gebruikte cloudopslagdiensten en applicaties binnen vijf jaar ondergebracht zijn bij Nederlandse of Europese leveranciers.

Reacties (48)

[neversium]

Hoe onafhankelijk zal dit echt zijn? Want het is allemaal schijnonafhankelijkheid zolang er netwerkapparatuur, software en hardware (Intel, Nvidia) aanwezig is. Er hoeft maar ergens een ingebouwde zwakte te zijn, en het is allemaal voor niks. Dit is allemaal heel leuk om stemmen mee te winnen, maar we zijn de aankomende 20 à 30 jaar niet onafhankelijk, en dat zal zo blijven zolang we alleen naar de korte termijn blijven kijken.

[Caelorum]

Wat stel je dan voor om te doen? Wachten totdat we de honderden miljarden aan financiering en decennia aan manuren rond hebben zodat we in één keer alles volledig onafhankelijk kunnen doen?
Of wellicht toch gewoon ergens beginnen en zorgen dat de punten waarop de huidige situatie overduidelijk zwak zijn (direct opeisen van data door de VS bijv.) aanpakken?
Rusland heeft bijv. prima aangetoond dat je over hardwarelevering niet zo druk hoeft te maken, die kan je via via altijd verkrijgen. Hardware kan je tevens afschermen achter meer Europese hardware. Netwerkapparatuur hebben we bijv. nog wel "europees" via Nokia, toch?

[Pendora]

Je moet ergens beginnen zodat er ook meer geld geïnvesteerd kan worden. In 1 keer over is niet te doen. Dat snapt iedereen hoop ik wel

[Miglow]

Behalve dan dat er een verschil is van een achterdeur misbruiken en open en bloot cloud providers opdracht te geven de data door te sluizen naar de overheid.

[ApexAlpha]

Dit klopt niet. Er zijn ordes van grote van afhankelijkheid.

De kans dat er een zwakte in HW zit is niet 0. Maar de afhankelijkheid van een EntraID. Wat een SaaS is op een Amerikaanse Cloud volledig onder Amerikaans gezag wat een single point of failure van je totale IT landschap is 100.

Zoals de Amerikanen zelf zouden zeggen: Don't let perfect be the enemy of good.

[GigaHenk]

Ach als er weer een democraat in het witte huis zit, dan wordt waarschijnlijk het globalistische circus weer opgetuigd. Kortom afbreken en opbouwen is goed voor werkgelegenheid, de economische cijfers op korte termijn. Op lange termijn hou je natuurlijk eenieder voor de gek.

Decentrale oplossingen zijn meestal beter voor de burger en centrale oplossingen zijn bijna altijd beter voor de macht.

[olafmol]

En nu maar wachten tot Schwarz Gruppe door een Amerikaanse club wordt overgenomen? Want reken maar dat die flink op de radar staan tegenwoordig. En wat doet KPN en/of Gemeente Amsterdam dan? ;P

[Keypunchie]

Dan gaat de ACM zich ermee bemoeien, denk ik zo

Overigens vermindert de aantrekkelijkheid van de bedrijven die dit werk doen voor niet-Europese aanbieders, omdat de nieuwe contracten absoluut clausules over Digitale Soevereiniteit zullen hebben. Een bedrijf gaan overnemen, waarna je weet dat grote klanten daardoor weg zullen gaan, is niet bepaald aantrekkkelijk...

[Yucko]

want de ACM had de overname van Solvinity door Kyndryl verboden? (hint: ACM was akkoord met de overname)

[tweakerbee]

ACM toetst of de markt goed functioneert. Er bleven voldoende aanbieders over. Dus was het advies positief. Ze wisten dat er ook een toets liep bij Bureau Toetsing Investeringen (BTI) die wel risico's rondom soevereiniteit mee zouden nemen. Dat advies was negatief en is overgenomen door de minister waarna de overname verboden werd.

[The Zep Man]

ACM toetst of de markt goed functioneert. Er bleven voldoende aanbieders over.

Hoeveel aanbieders zijn er van DigiD?

[edit]
Bij hoeveel hosters werd DigiD gehost?

Het punt is dat ergens binnen de overheid deze afweging niet (correct) is gemaakt.

[Reactie gewijzigd door The Zep Man op 5 juni 2026 14:33]

[tweakerbee]

DigiD zelf wordt door Logius verzorgd, de overheid zelf. Het ging om de diensten ("cloud") waar DigiD op draait.

[loki504]

Digid zelf werd niet overgenomen. Alleen de hoster. En zover ik weet zijn die er genoeg.

[Jan-Remco]

Ik kan me voorstellen dat dat vanaf 2026 een ontbindende voorwaarde is in elk contract

[Luchtbakker]

Ik kan me voorstellen dat dat vanaf 2026 een ontbindende voorwaarde is in elk contract

Het is niet dat je even 1-2 servers verhuist van A naar B. Ook een gemeente als Amsterdam heeft er tientallen met daarop actieve diensten die je echt niet zomaar migreert. Dat duurt vaak maanden en is enorm kostbaar.

[watercoolertje]

Dat duurt vaak maanden en is enorm kostbaar.

Tuurlijk wil je dat niet jaarlijks doen ofso, maar zo nu en dan als het nodig blijkt (zal wel niet) moet dat kunnen, de gemeente wilde weg bij KPN omdat ze geen EU cloud konden bieden dus dat is blijkbaar genoeg aanleiding om het toch wel te doen, ondanks tijd/kosten.

[Reactie gewijzigd door watercoolertje op 5 juni 2026 13:58]

[Olaf van der Spek]

Ook een gemeente als Amsterdam heeft er tientallen met daarop actieve diensten die je echt niet zomaar migreert.

Het is makkelijk praten, maar daar zou je tijdens het ontwerp rekening mee kunnen houden. Het is niet de vraag of maar wanneer je moet migreren. En qua disaster recovery is het ook handig.

[phoenix2149]

Ik hoop dan wel dat er een migratie clausule ook in meegenomen wordt. Ofwel dat ze mee moeten werken aan het migreren van de data/servers/VM's naar een alternatief.

[Powergrim]

Zie ik niet gebeuren, het is grotendeels in handen van een 1 familie dus niet publicly traded. Daarnaast is het nu al een groot bedrijf die je niet met 100 miljoen zoals Solvinity kan overnemen. Je moet dan een veel grotere zak geld meenemen.

Die ene familie lijkt ook vrij teruggetrokken te zijn en is er binnen Schwarz weinig organisatie-verhandeling.

Dus wat dat betreft volgens mij veilig en voorlopig voor een hele lange tijd Europees.

[Pietopdeheuvel]

Sterker nog, de familie controleert het wel, maar Het eigendom is juridisch ondergebracht in een stichting/holdingstructuur (de Dieter Schwarz Stiftung) en wordt het zelfs lastig voor de familie om het te verkopen.

[maqish]

Ik dacht dat de Schwarz Gruppe juist in het leven was geroepen omdat Lidl zijn IT in eigen beheer wilde hebben. Ik doe een aanname dat de kans op overname door een Amerikaanse club vrij klein is. Maar goed, ik kan het mis hebben natuurlijk.

[Reactie gewijzigd door maqish op 5 juni 2026 13:39]

[Bellieman]

Volgens mij heb je dan niet door dat deze groep juist is opgericht om tegenwicht te bieden tegen bijv Amerikanen en Chinezen en te zorgen dat in aanleg Lidl zijn eigen cloud omgeving heeft die nu ook opengesteld wordt voor europese gebruikers.

[watercoolertje]

Onwaarschijnlijk dat KPN daar niks voor heeft ingebouwd in een contract, onwaarschijnlijk dat Amsterdam daar ook niet een clausule voor heeft in het contract, onwaarschijnlijk dat er uberhaubt een poging wordt gedaan, onwaarschijnlijk dat LIDL dat toelaat (Dieter Schwarz Stiftung, opgericht om overnames vrijwel onmogelijk te maken), onwaarschijnlijk dat de Duitsers dat überhaupt toelaten, onwaarschijnlijk dat we als NL niet aan de bel trekken (via de EU) om dit tegen te gaan.

Uiteindelijk draaien die servers overigens allemaal in Nederland (dat is het mooie aan private cloud, dat is helemaal voor 1 klant ingericht zonder te delen met andere klanten, dat doen ze dus in de buurt, dat doet KPN)

[Reactie gewijzigd door watercoolertje op 5 juni 2026 13:52]

[Pasteis]

En nu maar wachten tot Schwarz Gruppe door een Amerikaanse club wordt overgenomen? Want reken maar dat die flink op de radar staan tegenwoordig. En wat doet KPN en/of Gemeente Amsterdam dan? ;P

Kans is erg klein. Met een jaarlijkse omzet van 175 miljard, in handen van familie en enorm groot en belangrijk in Duitsland is het geen kleintje die je dan moet overnemen.

Bovendien is er onwijs vele groeipotentie met wat er nu speelt. Dat gaan ze niet zomaar verkopen.

Ook beter bekend van Kaufland & Lidl.

[OruBLMsFrl]

Ze zullen een overname vast domweg weigeren om redenen 2 en 3. Financieel, reden 1, is voor Amazon geen enkel probleem bijvoorbeeld en best wel in lijn met hun bedrijfsvoering allemaal. Vaak gaan die overnames met toch met geleend geld, en zolang beide bedrijven winstgevend zijn en investeerders die combinatie zien zitten, zijn er niet zo heel snel grenzen aan wat over te nemen is. Soms neemt een kleiner bedrijf zo ook een (veel) groter bedrijf over.
Niet dat dat allemaal goed is in mijn ogen, maar het kan wel.

[Pasteis]

Ze zullen een overname vast domweg weigeren om redenen 2 en 3. Financieel, reden 1, is voor Amazon geen enkel probleem bijvoorbeeld en best wel in lijn met hun bedrijfsvoering allemaal. Vaak gaan die overnames met toch met geleend geld, en zolang beide bedrijven winstgevend zijn en investeerders die combinatie zien zitten, zijn er niet zo heel snel grenzen aan wat over te nemen is. Soms neemt een kleiner bedrijf zo ook een (veel) groter bedrijf over.
Niet dat dat allemaal goed is in mijn ogen, maar het kan wel.

Klopt, maar het zou dan in de top 3 grootste overnames ooit komen. Zelfs een Amazon, Microsoft of Google doet dat niet zomaar. Bovenop eerder genoemde argument: het is een familiebedrijf.

Zeker niet als Europese (semi) overheden nu ook eisen stelt aan samenwerkingen om leverancier voor cloud te mogen zijn. Maar als Europa moeten meer van zulke bedrijven hebben uiteraard...

[maqish]

Of kpn de beste is om dit mee te doen laat ik in het midden, maar ik word sowieso al blij van het lezen van het bericht. Minder afhankelijkheid van externe (meestal US) suppliers is alleen maar beter. Ook dit geeft een signaal af aan de oude oranje man dat we in Europa op onze eigen benen/hardware willen staan.

[Reactie gewijzigd door maqish op 5 juni 2026 13:36]

[ApexAlpha]

Een stap in de goede richting!

De Nederlandse hoofdstad ging vervolgens in zee met Solvinity, omdat dat bedrijf wél een volledig Europese cloud kon leveren.

Dit is dan weer hilarisch gezien deze ook al werd uitgevoerd door een Amerikaanse partij onder water.

Maar laten we de gebroken klok niet haten in de 2 minuten per dag dat die goed staat.

Good bezig Amsterdam! Hopelijk volgen er meer.

[Reactie gewijzigd door ApexAlpha op 5 juni 2026 13:39]

[pagani]

Ik vraag me bij de hippe term "private cloud" altijd wel af hoeveel dit nou daadwerkelijk verschilt van "private hosted". Als in, wat levert dit daadwerkelijk aan meerwaarde boven een "eigen" gehuurd serverpark waarop een honderdtal applicaties draaien met een datalake erbij?

[theduke1989]

Wat ik nooit heb begrepen is. Dit was er toch al decennias lang.

Alleen de software was toch vaak van Big tech

Office, Adobe, windows, server software en dat soort apps. Maar de beheer was toch altijd in je eigen datacenter. Of is echt iedereen blindelings maar alles naar de grote Google, Azure, aws cloud gegaan?

Wij hier in Luxembourg zitten nog steeds on-prem. CAA heeft het nog niet goed gekeurd. En met alle heisa er omheen denk ik dat dit dus weer wordt verschoven. Wat voor ons natuurlijk super is.

Want GroupIT wilt alles graag in de cloud!!

[Reactie gewijzigd door theduke1989 op 5 juni 2026 13:40]

[batjes]

Of is echt iedereen blindelings maar alles naar de grote Google, Azure, aws cloud gegaan?

Kort antwoord: Ja.

Ruwe (lage) schatting na jarenlang detacheeringswerk bij tig toko's en MSP's, ruim 75% van de bedrijven en overheden heeft een deel of zelfs alles de clouds van Microsoft, Amazon en Google ingedrukt.

We zijn zo veel meer afhankelijk van die spelers dan de media en politiek ons doet vermoeden.

[GigaHenk]

Maar stel, stel dat de EU veel geld in ontwikkeling van Linux gestoken had, dan nog hadden grote partijen (financed by Darpa) iets meer gedaan, waardoor hun schilletje/versie/platform van Linux nog:

- goedkoper, sneller, beheerbaarder gemaakt waardoor veel partijen toch waren overgegaan.

Overigens denk ik dat de grootste bedreiging voor ons in Brussel zit, en niet zo zeer in Washington. Trump mag dan zogenaamd gek zijn, Van der Leyen is erger dan 10 Hugo de Jonges bij elkaar, in de zin van het orchestreren van catastrofes, faciliteren van corruptie en opzetten van een totalitair systeem.

[Reactie gewijzigd door GigaHenk op 5 juni 2026 14:37]

[GigaHenk]

Ik heb de NL overheid, de laatste 20 jaar niet kunnen betrappen op lange termijn visie over onderwerpen waar het voor de bevolking ook echt beter van werd

[mekkieboek]

Wel benieuwd hoeveel opvolging deze beweging gaat krijgen, EU breed (en in andere delen vd wereld). Ik zie nog zo het hele rijtje met big tech bazen braaf opzitten bij de inauguratie van trump vorig jaar. Zullen zij zich inmiddels achter de oren krabben? Of is de gevolgschade onder de streep nog niet zo groot?

[W1ck1e]

Ik heb even niet scherp hoe dit is afgelopen. Over kpn in Mexicaanse handen.

@Pasteis Dank !

[Reactie gewijzigd door W1ck1e op 5 juni 2026 14:15]

[Pasteis]

Ik heb even niet scherp hoe dit is afgelopen. Over kpn in Mexicaanse handen.

Zie: América Móvil ziet af van overname KPN - Tweakers

KPN is inderdaad op de proef gesteld, maar laat zien dat je wel degelijk organisaties kan beschermen tegen onwenselijke overnames.

[Steven Klink]

KPN geen Big Tech ? Die lui zijn zo star als wat en zijn zichzelf via de nieuwsmedia nu al constant aan het promoten.

[Redondo1982]

Gaan we dit weer per stad/dorp regelen? Nu wilt Amsterdam sowieso graag een onafhankelijke staat worden in Nederland heb ik het idee met alle gekke plannen die ze hebben, maar ik vind dit ook maar weer een halve oplossing. Regel dit nu gewoon vanuit de overheid en dan ook nog in héél Europa. Is een grote operatie, maar als het nu in delen wel/niet uitgevoerd wordt dan heeft het nog geen zin.

[TheekAzzaBreek]

Gemeenten gaan nou eenmaal over hun eigen winkel. En voordat je alle / genoeg gemeenten op een lijn hebt ben je al gauw een of twee jaar verder. Dus logisch dat Amsterdam de eerste stap zet.

Misschien dat we over een paar jaar vanuit de vereniging van gemeenten wel model- of raamovereenkomsten hebben waar dit soort dingen geregeld zijn, maar er moet eentje pionieren.