Gemeente Amsterdam wil afhankelijkheid van Amerikaanse techbedrijven verminderen

De gemeente Amsterdam wil minder afhankelijk zijn van Amerikaanse techbedrijven. In haar digitaliseringsstrategie laat de gemeente weten dat zij de komende jaren steeds meer Amerikaanse diensten wil vervangen door Europese alternatieven.

Amsterdam wil dit jaar onder meer een pilot gaan draaien met Nextcloud, waarbij een groep van honderd medewerkers de Duitse opensourcesoftware gaat gebruiken als alternatief voor Microsoft Office. Dat schrijft de gemeente in haar Meerjarenstrategie Digitale Autonomie. Op basis van deze pilot wordt onder meer bepaald in hoeverre het haalbaar is om over te stappen en of Nextcloud een volledige vervanging kan zijn voor Office of slechts gedeeltelijk.

Daarnaast wil de gemeente onderzoeken of ze een deel van haar cloudopslag bij een Europese leverancier kan inkopen. Momenteel heeft Amsterdam een contract met Microsoft voor het afnemen van 226TB aan opslagcapaciteit op SharePoint, maar dat is niet voldoende. De inkoop van extra opslagcapaciteit verloopt nu ook via Microsoft, maar de gemeente wil dat in het vervolg mogelijk bij een Europees bedrijf inkopen.

Op de langere termijn, namelijk binnen vijf jaar, wil de gemeente dat minstens 30 procent van de gebruikte cloudopslagdiensten en applicaties ondergebracht zijn bij Nederlandse of Europese leveranciers. Ook moeten alle bedrijfskritische processen dan draaien op platforms van dergelijke bedrijven. Binnen tien jaar wil Amsterdam geen gevoelige gegevens van inwoners meer onderbrengen op cloudplatforms van Amerikaanse partijen. Momenteel gebruikt de gemeente nog volop Microsoft Azure, maar Amsterdam wil uiteindelijk grotendeels verhuizen naar alternatieven als een 'Rijkscloud', waaraan de Nederlandse overheid nu werkt.

Nextcloud
Nextcloud

Door Kevin Krikhaar

Redacteur

03-02-2026 • 18:11

189

Reacties (189)

Sorteer op:

Weergave:

Ik kan je vertellen (de gemeente is een klant, en wij leveren open source) dat hier ook echt iets mee wordt gedaan :) .
De gemeente is klant van Microsoft en ze leveren ook opensource :+

Het zou echt cool zijn als je het soeverein host en besturingssystemen/ frameworks gebruikt die niet aan het infuus vd big tech hangen
En daar zijn wij mee bezig 😀
Veel gemeentes zijn bezig om samen software te (laten) bouwen die volledig open source is en geen lock-ins bevat. Daar werk ik aan mee.

Voor hosting zien we het nogal eens Azure opgaan maar hopelijk komt daar ook een draai in (het spul draait zonder vendor specifieke API’s en is dus prima (bijna) overal te hosten.
Huh, dus in plaats van een bestaand systeem pakken bouwen ze iets nieuw van de grond af?
Wat ik merk is dat er vaak eenmaal iets is gebouwd dat vaak (grotendeels) af is, dat vervolgens per direct gedumpt wordt in het voordeel van big tech. De wil is niet constant en je hoeft maar 1 iemand om te kopen (oh sorry, heet dat lobbyen? legale corruptie noem ik dat) om het ongedaan te maken.
Deels. De bouw wordt vaak door een commerciele partij gedaan en vaak gericht op een specifieke doelgroep waardoor het open source maatwerk wordt. Daarmee is de community achter de software een flink stuk kleiner. De meeste gemeentes hebben geen capaciteit om zelf iets te beheren. Hier komen commerciele aanbieders om de hoek en dit zijn er maar een paar. Daardoor ontstaat toch weer een vendor lock-in, niet op de code maar op het bedrijf dat de code heeft geschreven en kan beheren. Voor ministeries niet zelden een onaanvaardbaar risico waardoor toch weer naar BigTech wordt gekeken. Simpel gezegd: MS met duizenden werknemers of Flip op de hoek met 50 werknemers.
Is dit het Common Ground initiatief of een ander?

Ik heb het ca 10 jaar geleden al geadviseerd (ergens bij de gemeente Amsterdam) om voor een bepaald systeem te gaan samen werken met een andere gemeente die al ver was met ontwikkelen. Helaas is daar geen opvolging aangegeven. Dat was nog deels closed source.

(ik noem bewust geen specifieke zaken)
Ook knap rond een positief bericht een negatieve sfeer neer te zetten. Dat is natuurlijk ook een gave die niet iedereen bezit 😎
The muppets zijn weer van start gegaan dit jaar. In de muppet show zitten twee heren op een hoog balkon die heel goed zijn in wat jij net beschrijft...
En dan wel massaal biomassa en eten uit Amerika importeren.

En in het westelijk havengebied grote data centers voor Microsoft.
Errm biomassa weet ik niet maar is sowieso onzinnig, maar eten : Nederland exporteert ook veel náár de VS https://www.nieuweoogst.nl/nieuws/2025/09/10/landbouwexport-naar-vs-krimpt-met-35-procent
En in het westelijk havengebied grote data centers voor Microsoft.
Dit was het eerste dat ik dacht. Microsoft gebruikte een truc om toestemming te krijgen en de gemeente ging hier volledig in mee. Het enige dat ik hieromtrent nog kan verzinnen, is dat er een clausule in het contract zit om versneld van de software van Microsoft af te kunnen als het zover is.
Ik vermoed dat in de Gemeente Hoevelaken of Smallingerland hier ook over gediscussieerd wordt. Verschil met Amsterdam is, is dat een persbericht van de Gemeente Amsterdam wél door verschillende media wordt opgepikt.
Voor nu is het denk ik een heel goed idee om NextCloud naast je bestaande infrastructuur te testen. Zorg dat je belangrijke bestanden in Sync staan met NextCloud zodat je bij een outage in ieder geval nog "offline" bestanden beschikbaar hebt waar je mee kan "samenwerken".

Als voorwaardig alternatief voor zaken als Azure / M365 / AWS ben je jaren verder. Maar je moet ergens beginnen....

Wat wellicht nog de grootste uitdaging is, is je Microsoft werkplek en Office te vervangen. Echt goede alternatieven (ja hier zullen er genoeg zijn die dat anders zien) zijn er mijn inziens niet. En als MS je online activatie stop zet werkt je Windows en Office ook niet meer en kan je niks meer.
In Duitsland zijn ze natuurlijk bezig met het opendesk project. (Frankrijk dacht ik ook, maar daar weet ik de naam niet van). Wellicht zou het een optie zijn om daarop mee te hinken als europees project (waarbij je wel een nederlandse implementatie pakt en niet opgaat in het duitse platform).
In Frankrijk heet het La Suite! En het is erg in opkomst binnen hun overheid. Ze stoppen ook veel geld in de ontwikkeling van open-source tools zoals Element.

[Reactie gewijzigd door Llopigat op 3 februari 2026 19:54]

In Nederland lijken we een vergelijkbaar project te hebben genoemd je raad het nooit: Mijn Bureau https://github.com/MinBZK/mijn-bureau
Op eerste gezicht lijkt het heel goed eruit te zien! Beetje combinatie van meerdere open source projecten lijkt het.
Met een grote overlap met de Franse en Duitse. Dat is een goede eigenschap, samenwerking ipv nieuwe eilanden.
In Duitsland wordt hard gewerkt aan OpenDesk.
Een samenwerking tussen Frankrijk, Nederland, Duitsland en andere partner-landen die willen aanhaken en bijdragen, met desnoods een 'uitzonderlijke crisis'-financiering (zoals destijds tijdens Covid en nu al jaren met de Russische invasie van Oekraïne), moet toch e.e.a mogelijk maken.
Dat je niks meer kan als je niet bent ingelogd is natuurlijk jaloers afgekeken van Apple en Google. Dat het de consument afhankelijk en kwetsbaar maakt is precies de bedoeling geweest. En al zou ik een smartphone willen gebruiken zonder ingelogd te moeten zijn.. dan zie je meteen tegen welke problemen je dan aanloopt met apps van de bank, digid etc. En ja dan ben je zo jaren verder. Maar als we "ergens" moeten beginnen is het wel die altijd online afhankelijkheid. Het zou ook fijn zijn als we sowieso de securityrisks eens wat meer aandacht gaan geven. Maar overstappen naar on-premise of NL hosted Nextcloud en email bij mijn.host ofzo en je bent al een heel eind en ook vééél goedkoper uit.
En al zou ik een smartphone willen gebruiken zonder ingelogd te moeten zijn.. dan zie je meteen tegen welke problemen je dan aanloopt met apps van de bank, digid etc.
Ik gebruik mijn smartphone zonder ingelogd te zijn bij Google. Dankzij Aurora Store heb ik anonieme toegang tot de Play Store. Mijn bankapplicaties en DigiD werken gewoon.

Als je aan problemen zoals onwetendheid of onkunde denkt, dan heb je wellicht gelijk. Het is echter niet onmogelijk, zeker voor een tweaker.

[Reactie gewijzigd door The Zep Man op 3 februari 2026 22:36]

Aurora Store? Heb ik echt nog nooit van gehoord. Zal es kijken, maar het ging er meer om dat je niet afhankelijk wil zijn van een amerikaans bedrijf. En waar je tegenaan loopt als je dat daadwerkelijk zou doen.

[Reactie gewijzigd door BasHouse op 3 februari 2026 22:41]

Voor betalingen ben je sowiso afhankelijk van Amerikaanse bedrijven.
In België zijn alle banken recent overgeschakeld naar Visa debet, en banken zijn voor interbankaire overdrachten afhankelijk van SWIFT, dat weliswaar in België gevestigd is, maar waar de VS de plak zwaait, en kan bevelen om personen en banken van het netwerk uit te sluiten.

Wero zal daar hopelijk een alternatief voor worden.
Dit ben ik niet met je eens, bank en DigiD apps draaien prima op een Fairphone met /e/OS bijvoorbeeld.
e/OS? Nooit van gehoord. Ik ken wel Lineage os, maar hoor wel dat die mogelijkheid steeds vaker wordt geblokkeerd.
Bij mij precies hetzelfde. Draaien prima op de Fairphone en /e/OS.
Het probleem is niet office te vervangen.

Het probleem is alles wat ermee integreert te vervangen. Plugins, 3rd party apps, websites.

Ales draait nu om MS Office. Als je een bestand naar iemand mail, dan moet het docx zijn, anders snappen ze het niet meer. En al is het docx vanuit, bijvoorbeeld Colabora, dan zal het er in wel-MS Office bij een ander er alsnog "raar" uitzien.
Misschien moeten we af van het versturen van bijlagen en in plaats daarvan gedeelde documenten op een server doorsturen. Dus een linkje naar een bestand i.p.v. het bestand zelf. Dit heeft meerdere voordelen.
  • Je mailbox wordt veel kleiner want je hoeft geen bestanden op te slaan.
  • Je kan two factor authentication toepassen op het inzien van het bestand.
  • Je kan de rechten voor het inzien van het bestand achteraf intrekken of zelfs tijdelijk maken.
  • De weergave van het bestand is altijd zoals bedoeld want het wordt weergegeven in de editor die het gemaakt heeft.
  • Je kunt eventueel zelfs samenwerken in het bestand wat je deelt door rechten voor wijzigingen te geven.
Je bestand is dus beter beschermd en wordt altijd correct weergegeven. Er zijn vast ook nadelen te bedenken maar de vraag is of die opwegen tegen de voordelen. Een nadeel kan zijn dat je niet zomaar iets kan "archiveren" wat sommige mensen graag doen in hun mailbox. Of dat de server onbereikbaar is waardoor je het bestand niet in kunt zien. Daarnaast is deze vorm van bestandsdeling vooral interessant voor bedrijven en is dit voor een particulier wel een heel grote stap. Maar je moet ergens beginnen.
Dat doen we ook.

... Met Zivver, dat wàs Europees... 8)7

Maar goed, dan download men het docx bestand via een linkje en dan? Zorgt dat ervoor dat er geen plugins meer in Outlook, Exel of Word zijn? Of de opmaak via Collabora perfect is in Word bij eindgebruikers?
offtopic:
Mening: We moeten EU wetten krijgen die overnames door Amerikanen van oplossingen waar geen (goed) alternatief voor is, blokkeren.
Nee, men download het bestand niet. Ze bekijken het in hun browser via het online platform van de aanbieder. Op die manier is de opmaak altijd hetzelfde, krijgt de ontvanger niet letterlijk de data in handen en kun je de toegang eenvoudig controleren.
Ahhh zo.


Je schreef "gedeelde documenten op een server doorsturen". Met doorsturen klinkt het alsof je een bijlage meestuurt, maar dan op de alternatieve wijze.


Het is een leuk concept, maar ik zou als burger graag documenten offline willen opslaan. Daarnaast moeten zaken langdurig beschikbaar zijn, en dat gaat niet werken op de web-manier. Laat staan het constante lek gevaar.
Een download link behoort nog steeds tot de mogelijkheden. Het mooie is dat je dit dan ook direct kunt registreren zodat je als aanbieder van het bestand dan weet dat gebruiker X een offline kopie heeft.

Wat betreft het gevaar voor lekken denk ik dat die eerder kleiner is dan groter. In plaats van afhankelijk te zijn van tientallen ontvangers die ieder hun eigen beveiliging op orde moeten hebben ben je nu afhankelijk van 1 server die het bestand "bewaakt".
Dat vindt ik toch wel een nadeel, want bedrijven kunnen dan om de haverklap de inhoud aanpassen, waardoor je als burger of klant, in rechtsonzekerheid terechtkomt, en alle bewijskracht verliest.
Voorbeelden genoeg, algemene voorwaarden van bedrijven, contracten, verzekeringspolissen, ....
In dat geval zou de server aan versiebeheer moeten doen en moet de klant (of burger) de mogelijkheid krijgen een kopie te downloaden voor de eigen administratie. Maar ik snap wat je zegt. Het is ook een beetje een vertrouwenskwestie.
Ik vind dat dus echt kul. Alsof “we” minder productief waren in 1996, met een vroege versie van Word en Power point en oh ja, Thunderbird en imap.

Libre office nu kan meer dan toen en met een beetje creativiteit en een goede fileshare kom je al een eind

nee, geen teams, sharepoint en outlook agenda’s, maar of we daar rouwig om moeten zijn ( “ik zie dat je maandag nog een gaatje hebt voor onze meeting”….die lui ja)
Je mag het kul vinden. 1996 vergelijken met nu zegt genoeg
Hier ga je mis. Je kijkt vanuit het IT perspectief. Kijk eens vanuit de gebruiker!

Die beleidsstukken kun je prima schrijven in iets anders dan Word. Die planning gaat ook goed in Calc ipv Excel en email is niet gelijk aan outlook

Als je puur functioneel bekijkt:wat is er nou echt essentieel aan de huidige vendor lock-in?
Precies dit. Ik werk in een overheidsomgeving. Alle Microsoft producten worden elk jaar zwaarder en logger. De producten in het primaire proces, zoals beleidsstukken, niet. Rondom hetzelfde product verzwaren we de ICT waarbij de enige (voor gebruiker) geclaimde winst 'safety' is. Wederom ten koste van productiviteit, denk aan tientallen keren per dag opnieuw inloggen. Echte productiviteitswinst is er niet vanuit de software, behoudens samenwerken in 1 document. Vandaar dat ik als niet ICT-er weleens mijmer over lichte vervangende software. Die net zoveel kan als de Microsoft producten van zoveel jaar terug, veel lichter in requirements zijn en niet elk jaar veranderen.
En wat kost dat dan? Amsterdam staat namelijk al dik 11 miljard in de schuld! Het amtenaren bestand is al verdubbeld! Nog meer digitale onzin = nog meer ambtenaren. Ze kunnen beter tijd en energie steken in andere dingen die totaal niet werken bij de gemeente dan weer een gedoemd en gefaald project opstarten! Wat waarschijnlijk weer klauwen geld kost aan it consultants nieuw migratie projecten nieuwe cursusen , nieuwe support bedrijven in huren die alleen nice markten bedienen allemaal pakketten die geweldig makkelijk uit te rollen zijn goed met elkaar werken oh. nee office en open office formating is een ramp ! Nog een extra project om alles om te zetten onverzien kosten 300% over budget etc Amsterdam moet eens stoppen met andermans geld over de balk smijten en het wiel proberen uit te vinden. Misschien kunnen ze amsterdammers eerst vragen of ze een TDS belasting toeslag kunnen betalen laten we beginnen 5 duizend euro per persoon lijkt me een prima start punt en een orginele 15.000 euro per inwoner voor de 300% die ict projecten bij de overheid vaak over budget gaan . Kunnen ze dat andere succes project doofpot laten verdwijnen Zo als Studenten migranten projectje ...

Het klinkt geweldig die fantasie van switchen tot dat het over geld gaat om onzin projecten. Moeten Burgers en bedrijven dat betalen omdat de leiders TDS hebben. Het huidige systeem werkt. Nieuwe systeem hoe zit dat met support? Tevens ga je alles nog steeds op apple HP dell hardware draaien? Op amerikaanse intel en AMD. Cpus? Amsterdam moet zich bezig houden met de puinhoop dat ze een stad noemen.
Het “grappige” of juist trieste is dat de overheid geen winst probeert te halen. En altijd leunt en uitgaat van een mogelijke belastingverhoging.

Bedrijven moeten niet alleen productief blijven, maar ook productiever worden. Zeker als de belastingdruk blijft stijgen. Daardoor absorbeert de overheid enige efficiency die het bedrijfsleven wint. En dus maar moeilijk aan concurreren toe komt met bedrijven uit de VS. De concurrentie is hevig en stappen achteruit zetten omdat de pers zo’n negatief beeld van VS schetst, is niet verstandig.

VS innoveert, China kopieert (zelfs bepaalde vormen van innovatie) en de EU reguleert en subsidieert. Wat de EU telkens doet, schaalt gewoon niet. Innovatie is niet een paar wetten en regels maken. Het is een mindset en cultuur. En die mindset en cultuur is meer de uitzondering dan de regel. Maar die gaat zeker niet van de overheid komen.
En die mindset en cultuur is meer de uitzondering dan de regel.

Daar heb je een belangrijk issue en daar begint het eigenlijk ook. De wil om te veranderen, niet omdat het "moet". Niet teveel discussieren (ambtenaren en ja ik ben er een), maar gewoon klein beginnen, daar waar het kan.
Dit is volkomen bullshit : Hier wordt altijd mee geschermd door lieden die 'marktdenken' propageren maar is feitelijk onzin en niet waar.

Punt 1: lang bestaande bedrijven zijn niet veel minder bureaucratisch dan overheden

Punt 2 wat ik wel vaker plaats: Shareholder value bovenaan zetten resulteert in kapitaalvernietiging en gebrek aan lange termijn visie:
“What would lead [a CEO],” asks Martin, “to do the hard, long-term work of substantially improving real-market performance when she can choose to work on simply raising expectations instead? Even if she has a performance bonus tied to real-market metrics, the size of that bonus now typically pales in comparison with the size of her stock-based incentives. Expectations are where the money is. And of course, improving real-market performance is the hardest and slowest way to increase expectations from the existing level.”
https://www.forbes.com/sites/stevedenning/2011/11/28/maximizing-shareholder-value-the-dumbest-idea-in-the-world/

En 'meer markt' in overheidsdiensten en nutsbedrijven heeft regelmatig aantoonbare slechtere resultaten tot gevolg (tenminste als je onder resultaten niet de bonussen van de directie verstaat, maar het daadwerkelijke nut:
The issue of polluted rivers and steeply rising water bills has been a running political sore for years now. Most people agree that privatisation of a monopoly on which we all depend for survival was a terrible idea; when your free-market dogma is so damaging that even the Americans won’t repeat it, a mistake has certainly been made.
https://www.newstatesman.com/politics/uk-politics/2025/06/britain-is-preparing-to-take-back-its-water-system
Amsterdam heeft inmiddels de erfpacht met 5000% omhoog gegooid. Alleen het Parool lijkt hier nog aandacht aan gegeven te hebben, en bizar dat de landelijke grotere media zwijgt

Een kennis die net twee jaar in Amsterdam woont kan hierdoor dus de woning niet meer betalen

Diegene kon het niet geloven dat het bedrag realistisch was, zodoende kwam via de gemeente 6 personen(!) langs om de oppervlakte te meten bij huis.

Tijdens het meten werd met vol euforie tegen elkaar gezegd 'wat een mooi huis'. Kortom, zal wel niks veranderen en de boel moet noodgedwongen verkocht worden. En waar die 5000% stijging vandaan komt?

Misselijkmakend en onmenselijk
Socialisme werkt prima tot het geld van andere op is. Onder Halsema zijn er bergen geld meer uitgegeven, ongeveer bijna een miljard euro per jaar dan er binnen komt. Gemeente betaald dit jaar Rente 3,25% ongeveer 350
miljoen euro an rente alleen. En de schuld blijft maar oplopen. De media is vooral erg links en stop zo veel in de doofpot! Vooral in verkiezings jaren. Dus evil nederlanders die werken en inkomem hebben en bedrijven moet het maar betalen vinden linkse partijen. Ipv bezuiniging op hun geliefde linkse projecten!
Gelukkig kan je de online activatie prima en makkelijk omzeilen. Niet legaal maar dat is dan niet jouw grootste zorg.
Geen idee van op dit moment, lang niet meer gedaan 😆
En als MS je online activatie stop zet werkt je Windows en Office ook niet meer en kan je niks meer.
Des te belangrijker is het dat dit soort initiatieven gedaan en ondersteund worden lijkt me...misschien zou de nationale overheid kunnen helpen en dit tot een soort van pilot te maken voor meer gemeenten in Nederland.
Wat wellicht nog de grootste uitdaging is, is je Microsoft werkplek en Office te vervangen. Echt goede alternatieven (ja hier zullen er genoeg zijn die dat anders zien) zijn er mijn inziens niet. E
En waarom precies niet? Als projectleider digitale overheid, kan ik je vertellen dat een gemeente niet veel meer doet dan copy/pasten van tekst en het exporteren naar PDF. Je maakt mij niet wijs dat LibreOffice dit niet kan. Bij de gemeente waar ik werkzaam was, wordt overigens vooral zaakgericht gewerkt en alles komt automatisch in een DMS. Veel tussenkomst van ambtenaren is daar niet bij.
Het is binnen enterprise ook nog mogelijk Nextcloud icm MS Office te gebruiken ipv bijv Collabora, begreep ik. Maakt de stap kleiner.
Ik denk dat (al is het maar een experiment) helemaal zo slecht nog niet is. Wel hilarisch dat Amsterdam, toen ik er vorig jaar nog werkte midden in de transitie naar teams/SharePoint zaten om daarna de eigen servers te kunnen afschalen.
Zoiets wordt niet in een maand besloten, dat zal wel een jarenplan zijn geweest.. zoals wel vaker met it projecten en overheid. Ook dit plan is niet dit jaar uitgevoerd, maar gok dat het ook zo jaren duurt.
Inderdaad, mij is imiddels wel bekend dat plannen maken gelijk kan staan aan "we zijn ermee bezig", zodat dat vaak een soort dooddoener is op een vraag ernaar... om het dan een jaartje of wat misschien in te voeren. :) Vrij standaard in management/directie lagen.

[Reactie gewijzigd door punishedbrains op 3 februari 2026 18:31]

Ik ben technisch betrokken geweest bij projecten van de Gemeente Amsterdam en ken 2024/2025 ook vooral als het jaar waarin een heleboel naar Azure moest verhuizen omdat de locaties in NL allemaal dicht "moesten." Natuurlijk gepaard met een heleboel voorspellingen over betere onderhoudbaarheid en hogere efficiëntie die niet uit kwamen.
Gewoon een paar 100 extra datacentra in die stad zetten en wat windmolens en een kerncentrale.
Wel hilarisch dat Amsterdam, toen ik er vorig jaar nog werkte midden in de transitie naar teams/SharePoint zaten om daarna de eigen servers te kunnen afschalen.
Mooi dat je dit even aanstipt. _/-\o_

Politici en consistentie, dat gaat niet vaak samen in dit soort situaties.
Het is onderdeel van een meer jaren plan, gestart ruim voor 2020, ook omdat men anders grote investeringen in hun datacentre moesten gaan (en nog een aantal redenen), inclusief uitbestedingen van de (harde) ICT geleerde zaken (maar ook software, Saas), waaronder de werkplek die op MS draait (men heeft het over zoveel data op Sharepoint, maar ik vermoed dat alle werkplek data inclusief onedrive daaronder valt, en mogelijk ook alles wat ze in Azure hebben draaien)

Persoonlijk vind ik je overleveren aan Amerikaanse partijen al onverstandig de laatste 20 jaar (maar ik doe het zelf ook) sinds de patriot act, echter er zijn weinig alternatieven. Zie bijvoorbeeld hoe het gaat met Müchnen en de linux migratie als lichtend voorbeeld.
Ook blijft de EU maar (nieuwe) verdragen sluiten (Safe Harbor, Privacy Shield etc) waardoor er zaken kan worden gedaan met de big tech. Echter dat focused op data en privacy niet op availability. (geen idee of we verdragen hebben om big tech in zo'n geval aan te pakken, geen idee het kan onder (de delen van ) TTIP/Ceta (die nog actief zijn)).

De gehele politiek van EU tot gemeente heeft al jaren weg gekeken op dit gebied, en dat doen ze juist wel consequent. Maar toen kwam Trump en die wint er geen doekjes om.
Ik heb geen illusie, over 3 jaar is big Trump weg, en gaan we gewoon weer door met big Tech
Ja, zeker een gemeente als Amsterdam. Die moet pionieren op dit vlak. Dat weegt op tegen alle risico's die een gemeente heeft, want als ze iets kunnen is het IT as a service al lekker op de rit krijgen, dan moet alles custom inkopen en knopen vast goed komen.

Natuurlijk niet, of leg de rekening en risico bij de aanbieder, maar geen aanbieder die dat wil doen. Guess why? Omdat het economisch een ramp gaat zijn.

/remind me in 2 years about this project and grab a drink ;)
Toch lijkt dit al langer voorbereid te zijn en komt dit niet helemaal uit de lucht vallen, ze hebben immers ook bijgedragen aan het "Mijn bureau" (OpenBSW) initiatief samen met MInisterie van BZK, Digilab, Rijksoverheid en VNG-Realisatie.

Zie, onder andere: https://minbzk.github.io/mijn-bureau/
Mijn Bureau is een suite met samenwerksoftware voor de overheid, publieke sector en bedrijven.

De Mijn Bureau suite wordt ontwikkeld in samenwerking tussen verschillende partijen in Nederland onder regie van het Open source project van het Rijksbrede programma Beter Samen Werken: OpenBSW. De focus van dat project is op betere samenwerksoftware voor de Rijksoverheid. Dat waarmaken kunnen en willen we echter niet alleen. Daarom zoeken we actief de samenwerking met andere overheden, organisaties, bedrijven en ontwikkelaars.

Samen met Frankrijk en Duitsland onderhouden we een Europese suite van samenwerksoftware. Mijn Bureau is de Nederlandse implementatie daarvan.

We gebruiken bewust componenten die we met veel verschillende partijen delen. Zo spreiden we de risico’s en delen we de investeringen.
Nu nog een partij die dit allemaal kan/doet èn overal support op levert.

En natuurlijk constante onafhankelijke audits op alle OOS en dependancies.


Dat het verzonnen wordt is èèn ding. Nu er een verkoopbaar product van maken en er een long-term service op geven.
Goede zaak. Nextcloud is een prima alternatief voor veel cloud diensten zolang je het onderhoud onder brengt bij een partij die er verstand van heeft. Ik denk dat menig IT partij er goed aan zou doen om Nextcloud in hun aanbod op te nemen, want die vraag zal nog veel groter worden de komende jaren. In Duitsland is het al booming.
Nee dat is het niet. Want hoe ga ik mn authenticatie/autorisatie doen? Met welk Europees alternatief kan dat? En hoe ga ik mijn hele geïntegreerde IT daar naartoe migreren?

[Reactie gewijzigd door Carnifexje op 3 februari 2026 18:30]

Authenticatie/autorisatie is nogal een breed begrip, wat bedoel je precies? Nextcloud heeft echt zal authenticatie mogelijkheden, en ook zat mogelijkheden voor custom plugins en dergelijke.

Verder lijkt me dat vooral een probleem dat gespecialiseerde IT bedrijven mogen uitzoeken, no?
Een alternatief Identity & Access Management systeem. Gaan we met zn allen dan over naar managed keycloak?

Hoe gaan we toegang tot onze laptops, applicaties en data verenigen zoals EntraID dat doet? Daarnaast data governance dmv bijvoorbeeld purview?

Als er al alternatieven zijn, loopt het jaren en jaren achter. En migraties naar een ander platform gaan extreem pijnlijk zijn.

Ik snap de ideologie wel, maar in de praktijk gaat het echt veel meer werk zijn. Wie gaat daar voor opdraaien?
Die vraag stellen we al 25 jaar en al 25 jaar wordt er kortzichtig niets gedaan, behalve elk jaar meer geld aan Microsoft overmaken. Geld dat we ook hadden kunnen investeren in open systemen en oplossingen.

Omdat we dat niet hebben gedaan is het nu 100x complexer en duurder om over te stappen. We zitten letterlijk vast gebakken, vendor lock-in, en blijven elk jaar meer betalen.

Nu is de vraag of we zo door willen gaan, om over nog eens 25 jaar tot de conclusie te komen dat we nog veel afhankelijker geworden zijn en dat onszelf vrijkopen nog veel duurder geworden is, of dat we nu bereid zijn te betalen om dat te voorkomen.

En ja, dat betalen wij, de belastingbetalers, als straf voor onze eigen kortzichtigheid.
Ik ben het volledig met je eens.

Je kunt overigens best veel cloud native development doen met open source tooling binnen de grote cloud providers. Het migreren van dat soort tools en workloads is dan ook vrij eenvoudig. Kubernetes draait overal, databases en dataopslag zijn niet gebonden aan big tech.

Ook M$, AWS, en Google dragen veel bij aan de open source community. Waar vendor lock in een rol speelt is voornamelijk de kantoorautomatisering. Dat komt voor een groot deel omdat ze gewoon heel sterk zijn met gebruiksgemak en integratie mogelijkheden. Iets wat met open source een hekel punt is.

Ja er moet in Europa aan gewerkt worden. En een heleboel geïnvesteerd worden. Maar dat gaat tijd kosten. Tot die tijd is er nog geen alternatief.
Wat is het alternatief ? Stil blijven zitten?

Of creëer je met het weggaan van US service een nieuw EU gat , waar regionale/landelijke partijen in kunnen springen om dit soort problemen op te lossen.

ik ben voor dat laatste
AWS/Microsoft/Google gaan de Europese markt zomaar niet verlaten hoor. Het gaat immers om een heel pak inkomsten, en ze blijven hier centers neerzetten.

Ik ben het er wel mee eens dat moesten er gelijkaardige alternatieven zijn, dan waarom niet. Maar ook aan dezelfde prijs, jij gaat niet een applicatie hosten bij een EU bedrijf voor 25% meer hoor. Oftewel moet je serieuze winst hebben, of lig je buiten als manager.
Weggaan was niet duidelijk omschreven.

Ik bedoel met weggaan, dat klanten (bijv gemeenten) weggaan bij deze US partijen.


Deze US partijen gaan inderdaad niet uit zichzelf weg.
Zeker niet, maar er is geen enkel alternatief in de EU die hetzelfde kan aanbieden als de 3 grote. Google & MS hebben jaren achter AWS aangelopen. De EU begint met zo een 10 jaar achterstand. En dan is er nog de prijs, daar gaan ze nooit of te nimmer op kunnen concurrentie aanbieden. Dan moet je nog plaats hebben voor al die centra. En nog zo iets, bijvoorbeeld een alternatief voor Cloudflare. Er zijn zoveel dingen dat het bijna een onmogelijke taak lijkt om bij te benen. Ik zeg niet dat het niet kan, maar het gaat veel geld en veel mankracht kosten.

Het is ook niet dat je zomaar even een junior aan deze dingen kan zetten. Zou ik zelf aan zoiets willen werken: zeker en vast. Kan ik dit: zeker en vast. Alleen ... ik ben nu mijn eigen baas. 9 to 5 gaat niet meer gebeuren of mijn bedrijf moet failliet gaan. Ik werk wanneer ik zin heb en wat "dagelijkse" support. Zo zoek ik nog +- nog 18 jaar te gaan voor ik op pensioen mag. Als er een overnemer komt met een zeer groot bedrag, wie weet stop ik misschien eerder. Maar dan nog 9 to 5 bedank ik ech wel voor hoor. Zelfs moest ik nog van thuis uit fulltime mogen werken zegt het mij niks meer al die kutmeetings en dergelijke overhead. En zo ken ik genoeg mensen die wel een steentje kunnen bijdragen, maar de tijd en/of geen interesse meer hebben in die ratrace. Ik zeg hier niet dat we met een paar een cloud omgeving alla AWS in elkaar gaan stampen, maar aan meewerken zou wel kunnen.
En dan is er nog de prijs, daar gaan ze nooit of te nimmer op kunnen concurrentie aanbieden.
Met de prijs bedoel je afhankelijkheid van toch? Of Euros? Die eerste zie je alleen niet terug op de rekening, die krijgen we pas later als het tegen ons gebruikt wordt dat we afhankelijk zijn. Je ziet nu al dat we op vlakken consessies moeten doen aan Trump DANKZIJ afhankelijkheid.

[Reactie gewijzigd door watercoolertje op 4 februari 2026 07:49]

jij gaat niet een applicatie hosten bij een EU bedrijf voor 25% meer hoor. Oftewel moet je serieuze winst hebben, of lig je buiten als manager.
Wel als dat verplicht gaat worden natuurlijk ivm digitale soevereiniteit.

Het zal niet voor elke dienstverlening verplicht worden maar hopelijk wel die die met serieuze persoonsgegevens werkt zoals bijv. gezondheidszorg, overheid, bankwezen. Maar ook militaire industrie.
De fout die je maakt is dat een nadeel op één gebied opweegt tegen voordelen op andere gebieden. Dat nadeel met EntraID/Purvieuw (geen idee waarom dat essentieel zou zijn) wordt gewoon opgevangen door de vele voordelen van open-source oplossingen.

Open-source is in praktijk vaak goedkoper dan gesloten oplossingen, maar de kwestie wat goedkoper is, is inmiddels simpelweg irrelevant geworden. We leven in een wereld waar we gechanteerd worden met Amerikaanse afhankelijkheden, en de kosten van gechanteerd worden overstijgen de kosten van de hele automatiseringsbegroting.

Wie ervoor gaat opdraaien? Degene die zo dom is met zijn auto naar het centrum van Amsterdam te komen en een vermogen aan parkeren kwijt is.
Ik denk dat de Gemeente Amsterdam dat al goed voor elkaar heeft met HelloID
https://www.tools4ever.nl/klantverhalen/gemeente-amsterdam-sogeti/
een ldap server met een SAML en OAuth frontend? active directory of azure directory is echt niet iets magisch hoor. Vele leveranciers die iets vergelijkbaars leveren.

is wel pijnlijk als je je hele geïntegreerde IT ipv op open standaarden op microsoft varianten hebt uitgevoerd, dan heb je best wat te veranderen. Maar als je applicaties allemaal open standaarden gebruiken werken ze echt wel samen met een ander merk SAML enOauth server.
Ik kan je uit ervaring vertellen dat veel bedrijfskritische applicaties niet op open standaarden gebouwd zijn.
Juist die applicaties welke wel cloud-native zijn opgezet door migratie naar een cloud provider zijn wel gemakkelijker te migreren.

De cloud diensten van bijvoorbeeld Azure hebben allemaal ondersteuning voor OIDC of SAML/OAuth. Volledige IAM. Dat maakt het zo gebruiksvriendelijk.
Dat kan met community plugins en een hoop houtje touwtje werk vast met nextcloud, maar dat is geen volwaardige enterprise oplossing.

Feit is gewoon dat er op dit moment geen volwaardig Europees alternatief is. En dat komt er vast wel. Ik ben voorstander. Maar uit paniek NU actie ondernemen is in mijn ogen onverstandig.
Exact, biedt ook weer kansen aan lokale/regionale of landelijke partijen om ondersteuning te bieden in Nectcloud. Goed om te lezen dat het al booming is de thuismarkt.
Nextcloud is filehosting. Een soort Sharepoint, maar dan zonder diens toeters en bellen.

Het is echter wèl vaak een onderdeel in een groter geheel.
Goed dat ze gaan experimenteren ermee maar weet iemand hoe ze binnen de gemeente met deze oplossing data security willen gaan waarborgen voor de dingen die ze doen met de nextcloud suite?

In Microsoft 365 is Purview de way to go, wil je van Microsoft af zal je ook daarvoor een europees alternatief moeten zoeken (als dat er al echt is vanuit europa)

[Reactie gewijzigd door HKLM_ op 3 februari 2026 18:23]

Purview is nogal opgeklopt. De meeste beperkingen zijn veel te ruw en geven veel false positives. Waardoor je SOC overstroomd wordt met cases, gebruikers geblokkeerd worden in dingen die ze moeten doen enz. En veel functies zoals het herkennen van datatypes bijv. sofinummers zijn ook in zat andere produkten voorzien. Het is enorm veel werk om alles in te richten zo dat het je organisatie niet overstroomt of enorm in de weg zit in het dagelijks werk, en ik geloof niet echt dat het al die moeite waard is.

Dan heb je ook nog de eDiscovery die daar in zit waarmee je documenten kan bevriezen maar dat is vooral iets voor Amerika waar ze 'discovery' kennen in rechtszaken waarbij je echt documenten aan de vijand moet geven ter inzage. Dat hebben we hier gelukkig niet.

Het enige dat ik er echt interessant aan vind is het zero-trust cloud gebeuren ("Customer Key" zoals Microsoft dat noemt) maar daar zitten ook heel veel haken en ogen aan waardoor we het zelf niet eens gebruiken. Idealerwijs zou je daar je M365 instantie mee kunnen laten hosten door microsoft terwil zij daar geen enkele toegang toe hebben omdat alleen jij de encryptiesleutel hebt.

[Reactie gewijzigd door Llopigat op 3 februari 2026 21:20]

9/10 die M365 heeft, heeft geen purview.
Dat is niet helemaal waar, het heeft een enorme vlucht genomen zeker met de intrede in AI en een hoop gemeenten maken gebruik van Purview om oa aan archivering etc te doen en een hoop zijn er momenteel mee bezig.

Ik weet niet of de gemeente amsterdam het gebruikt maar op hun schaal verwacht ik het eigenlijk wel een beetje #aanname

[Reactie gewijzigd door HKLM_ op 3 februari 2026 18:40]

226TB zal een aardige rekening zijn. Maar die rekening was vele malen goedkoper als ze het gewoon zelf gehost hadden met nog 1 of 2 duplicaten elders.

Op zich klinkt overstappen naar Nextcloud leuk, maar ik blijf het toch nog wel meer een pakket voor kleine projecten en teams vinden. Als je eenmaal groeit dan mis je toch wel features, snelheid en gebruiksgemak. En dat is ook een beetje het probleem momenteel. Men wil wel van de diensten af, maar er zijn niet echt grote alternatieven meer over. En dat zelf weer ontwikkelen kost veel tijd.
Als je Nextcloud op serieuze en adequaat afgemeten hardware draait vind ik het best een serieus te nemen pakket persoonlijk.
Op welke fronten mis je concreet dingen en snelheid?
Voor mij is het echt wel een gouden standaard als je dingen echt zelf wil doen en zo'n Google/MS-esque cloud omgeving nodig hebt.

[Reactie gewijzigd door Polderviking op 3 februari 2026 18:41]

Valt wel mee, je krijgt 1TB per medewerker in microsoft 365 en ze zullen wel meer dan 226 medewerkers hebben. Wij hebben op het werk veel meer en geen problemen mee. Tenzij ze iets in het contract bekonkeld hebben dat ze hier apart voor betalen?

[Reactie gewijzigd door Llopigat op 3 februari 2026 19:18]

Ik neem aan dat je niet meteen 1TB per gebruiker reserveert maar het gewoon in past zodra mensen bestanden toevoegen (met een beetje marge maar niet veel). Dat maakt schalen veel goedkoper.
Nouja daar zit een beetje een verschil tussen de Enterprise (E3/E5) en de SMB versies (basic en standaard enz). Die laatste doen dat gewoon wel. Daar is het echt 1TB per gebruiker wat automatisch geprovisioneerd wordt. Maar Microsoft schaalt natuurlijk wel aan hun kant voor de niet gebruikte data.

Maar ook bij de enterprise is normaal gezien 1TB per gebruiker standaard. Al heb je meer flexibiliteit en als je onderhandelt kunnen er natuurlijk afwijkende deals gemaakt worden.

[Reactie gewijzigd door Llopigat op 3 februari 2026 21:16]

Ik zit zelf naar Ksuite uit Zwitserland te kijken als alternatief. Is iemand daarmee bekend?
Ik heb er even naar gekeken maar ondanks dat er een 'free' optie zou zijn, krijg ik elke keer bij het aanzetten van de suite een betaalscherm voor mijn neus.

Nou heb ik geen problemen om er voor te betalen, maar ik wilde het eerst proberen. En als ze beloven dat het gratis is terwijl dat niet is, geeft me dat ook niet bepaald een goede indruk.

Ik ben benieuwd of het jou wel lukt. Misschien dat ze mijn account als bedrijf bestempelen ofzo, ondanks dat ik een oude gmail box had gebruikt om me aan te melden. Op zich klinkt het wel interessant.

Wel moet ik zeggen dat de bedrijfsleiding nogal anti-anonimiteit is: Wikipedia: Infomaniak , dat baarde me ook zorgen.
Infomaniak has been criticized for controversial statements made in a Linkedin post by founder Boris Siegenthaler, where they opposed online anonymity, criticized free privacy services, and argued that requiring ID to use online services and mass metadata collection is acceptable.[18] On TV and Radio, Communication Manager, Thomas Jacobsen, criticized the stance of privacy companies who publicly opposed a Swiss surveillance law, stating that their advocacy for online anonymity would "prevent justice from doing its work".[19]
Ik geef zelf niet zoveel om privacy dat ik alles ge-encrypt moet hebben, met name email (want dat komt toch in plaintext op de server binnen dus ik vind de encryptie van de mailbox een beetje security theater) dus ik heb geen meerprijs over voor proton. Maar deze instelling vind ik ook niet acceptabel.

Mijn cloud opslag gaat sowieso cryptomator overheen trouwens.

[Reactie gewijzigd door Llopigat op 3 februari 2026 21:19]

Ik heb met een gratis account wel het een en ander kunnen bekijken, maar niet de pro suite. Ik bekeek het ook als een zakelijke optie trouwens, in plaats van een Office 365.
Wel goed om het stukje anonimiteit mee te nemen in mijn overweging
Ik wou dat we daar bij ons op het werk ook een begin mee zouden maken. Maar we gaan alleen maar dieper het moeras van microsoft troep in :'(

[Reactie gewijzigd door Llopigat op 3 februari 2026 19:06]

Hier ook, semi-overheidsinstantie en afhankelijk van Microsoft Intune, Azure en dergelijke en nog geen enkele beweging om Microsoft onderdelen of dergelijke te vervangen.
Enige voordeel is dat we een op Self-hosted Azure DevOps zitten (naar mijn weten) dus niet rechtsteeks op shared/private hosting, maar er is wel weer een link naar CrowdStrike (niet zo integrated als sommige bedrijven 1 a 2 jaar geleden...) maar toch weer een probleem iets.
Goed dat ze dit doen en ik ben er een groot voorstander van, maar....

Ik vind het ergens ook wel weer onwijs stom om alle investeringen m.b.t. implementaties en migraties in de prullenbak te gooien. Dit had men jaren geleden al moeten bedenken en wat mij betreft komen de beleidsmakers en verantwoordelijke hier niet zomaar onderuit. Of de implementatiepartners die met alle wind meewaaien om maar weer geld binnen te harken. Ik gun het nu andere personen en bedrijven dan telkens dezelfde figuren bij zulke trajecten betrokken zijn.

Kom nu eens met een gedegen IT-beleid en commit je daar de komende tien jaar aan. Zoek de gaps op en werk ernaar toe om deze te dichten. En nog beel belangrijker: zorg dat je wendbaar wordt en een vendor-lock voorkomt, zowel op bedrijfs als landniveau.
Ze zouden toch in 2007 al over gaan naar Linux.

Dus ze hebben daar wel ooit over nagedacht.
Ja maar dat is door Microsoft enorm gedwarsboomd en politiek tegengewerkt met lobby. Dat is ook de reden dat MS hun Duitse hoofdkwartier naar Munchen heeft verplaatst, zodat ze vanaf de eerste rang konden lobbyen. Met succes, helaas.
Ik vind dit een enorm goed initiatief , waarbij een hele grote gemeente het voortouw neemt.

Laat de pilot maar uitwijzen of nextcloud een waardig alternatief is. Ik hoop zelf van wel en dat daarna ook andere gemeenten gaan volgen.

En ja, er zullen allemaal wel bezwaren opgeworpen worden, (gebruikersadoptie, hogere migratie kosten,

het belangrijkste is dat men gewoon begint hiermee en in de pilot tot doel heeft om te toetsen of dit werkt..

Om te kunnen reageren moet je ingelogd zijn