Toezichthouders willen dat Nederlandse overheid zelf meer EU-software inkoopt

De Nederlandse overheid zou veel meer zelf technologie uit Europa moeten inkopen om zo de digitale autonomie te vergroten. Dat stellen meerdere Nederlandse toezichthouders, die willen dat de overheid en het bedrijfsleven sneller overstappen naar alternatieve cloud- en SaaS-diensten.

Dit nieuws in het kort

  • De ACM, AFM, AP, DNB en RDI hebben een rapport overhandigd aan de staatssecretaris.
  • Het rapport bevat aanbevelingen over hoe Nederlandse bedrijven en overheden minder afhankelijk kunnen worden van Amerikaanse clouddiensten en hosters.
  • De overheid zou daarin voorop moeten gaan, zeggen de toezichthouders.

De Autoriteit Consument & Markt (ACM), de Autoriteit Financiële Markten (AFM), de Autoriteit Persoonsgegevens (AP), De Nederlandsche Bank (DNB) en de Rijksinspectie Digitale Infrastructuur (RDI) schrijven dat in een gezamenlijk rapport genaamd 'De route naar digitale autonomie'. De toezichthouders hebben dat rapport aan staatssecretaris Aerdts van Digitale Economie en Soevereiniteit overhandigd.

In het rapport pleiten de toezichthouders ervoor dat de Nederlandse overheid, maar ook het bedrijfsleven, sneller stappen zet op het gebied van digitale autonomie. "De toezichthouders zien dat de afhankelijkheid van een klein aantal IT-dienstverleners risico's met zich meebrengt voor de continuïteit van digitale dienstverlening aan burgers en bedrijven", schrijven zij.

Bewustzijn

De toezichthouders noemen meerdere risico's. Tegelijkertijd zeggen ze dat er vanuit de politiek veel bewustzijn is over digitale autonomie. Dat staat bijvoorbeeld in het regeerakkoord en er zijn richtlijnen opgesteld zoals de Nederlandse Digitaliseringsstrategie. Desondanks is het nodig meer en sneller stappen te zetten, zeggen de toezichthouders.

EU-vlaggen voor Berlaymont-gebouw. Bron: Europese Commissie

Nederland moet voorop

Ze noemen daarbij ook meerdere mogelijke oplossingen. Een belangrijke daarvan is dat Nederlandse overheidsinstellingen zelf beginnen met de inkoop van zulke software. "Europese alternatieven kunnen alleen groeien wanneer Europese publieke organisaties zich voor langere tijd als afnemer verbinden. Door hun schaal en continuïteit kunnen overheden vraagzekerheid bieden, waardoor marktontwikkeling wordt gestimuleerd en een meer geïntegreerd aanbod ontstaat", schrijven de toezichthouders.

Verder zouden overheden of groepen ondernemers moeten samenwerken om eisen te stellen aan clouddiensten, maar ook om daarin te investeren. Ook moeten organisaties meer letten op risico's, zoals wat er gebeurt als ze willen overstappen van dienst.

Bedrijven en overheden kunnen ervoor kiezen om meerdere leveranciers te nemen voor verschillende diensten. Daarmee zou het makkelijker worden over te stappen. Ook pleiten de toezichthouders ervoor dat digitale autonomie een belangrijk onderdeel wordt van de inkoop van software.

Door Tijs Hofmans

Nieuwscoördinator

10-07-2026 • 20:04

16

Submitter: Coasterfreak

Reacties (16)

Sorteer op:

Weergave:

Ik vind het een goede ontwikkeling, maar wat ik vooral lees zijn 1) adviezen aan (en dus geen verplichtingen) en 2) de Rijksoverheid (en dus geen regionale overheden, semi-overheden of bedrijfsleven.

Ik werk zelf bij een drinkwaterbedrijf en we zijn druk bezig met migratie naar AWS. Een discussie dat we minder afhankelijk moeten zijn van niet-Europese diensten wordt hier niet gevoerd. Ik heb het wel eens ter sprake gebracht, maar hier werd vooral om gelachen.

Ik ben dus bang dat we voorlopig, om niet te zeggen altijd, afhankelijk blijven van de Amerikaanse Big Tech in cruciale sectoren in Nederland.
De adviezen verdwijnen gewoon in de prullenbak. Zolang er niks verplicht wordt. Elke gemeente doet het wiel steeds opnieuw uitvinden ze werken nauwelijks samen.
Dan moeten we meer op andere partijen gaan stemmen. Als iemand als Barbara Kathmann van PRO meer te zeggen krijgt als haar partij flink groter zou worden, dan gebeurt er echt wel wat. Maar zolang we stemmen op partijen die geilen op grote bedrijven dan verandert er inderdaad niets.
De genoemde organisaties kunnen ook alleen maar advies uitbrengen. Meer mandaat hebben ze helemaal niet.
Meer open source gebruiken, alle software die ze zelf (laten) ontwikkelen altijd als Open Source laten ontwikkelen, onder een permissive license (Public Money -> Public Code). Support en service inkopen bij europesche bedrijven.
Dat dacht ik ook als eerste! Drop die miljoenen meteen in bestaande projecten die al zeer kwalitatief zijn en hoppa. Betere linux betere open office en noem maar op
En nog steeds geen competitieve Europese softwareindustrie om te concurreren met Amerikaanse big tech.
Gebeurt al regelmatig. Je hebt alleen nog te maken met langlopende framencontracten waardoor het niet altijd kan.
alle software die ze zelf (laten) ontwikkelen altijd als Open Source laten ontwikkelen
Dit is er zover ik weet al.

https://github.com/MinBZK/ 145 repo's van het Ministerie van Binnenlandse Zaken. Enzovoorts.

Open source inkopen maakt me persoonlijk niet zoveel uit. Althans, tot zoverre. Als je meerdere producten hebt met gelijke geschiktheid kan het natuurlijk wel een ding zijn, maar je moet het, naar mijn mening, niet als primair doel hebben. Het moet niet ten koste gaan van kwaliteit, bruikbaarheid en toepasbaarheid.

Bijvoorbeeld: Stel dat Rijkswaterstaat nieuwe software zoekt om bruggen en sluizen mee te bedienen, en ze kunnen geen geschikte open source leverancier vinden, of in elk geval niet één die aan alle eisen voldoet, dan kunnen ze beter de closed source versie afnemen.
Support en service inkopen bij europesche bedrijven.
Dit is volgens mij onder andere waar het artikel over gaat.
Wat ik me dan weer afvraag, waarom worden deze rapporten net voor/tijdens de overheidszomerreces aangeboden, hele delen van de overheid (die hier wat mee moeten doen) zijn bijna twee maanden niet actief (vakantie) of bijna niet actief...
In die andere 9 maanden (want in December doen we ook niks) krijgt het ook geen aandacht hoor.
Omdat ze nu beschikbaar zijn, lijkt mij. Had je liever gehad dat ze ze pas na het zomerreces hadden gekregen?
Zijn ze niet zelf ook allemaal net over naar big tech?
Het rapport zelf is uiteraard geschreven in Word
De mensen die dit soort dingen verzinnen hebben hebben vaak een Dell laptop met Microsoft Windows, ze typen het in Microsoft Word of Google Docs. Via hun Apple iPhone luisteren ze met hun Apple AirPods naar een podcast en dan gaan ze tevreden naar huis via Google Maps en ‘s avonds nadat ze hebben gegeten gaan ze voor hun Google Android OS televisie zitten om Netflix te kijken. Voor het slapen gaan op de Amazon Kindle een boek lezen en de dag erna hebben ze met hun collega’s een discussie over hoe je beter Instagram kan gebruiken in plaats van TikTok want dat is van China.

[Reactie gewijzigd door chrome moral op 10 juli 2026 21:19]

Met een onderhoudscontract en software waarvan je niet de source hebt, ben je altijd de bitch van een ander bedrijf.

Jaarlijks worden de bedragen voor ondersteuning e.d. alleen maar hoger, terwijl de service minder wordt.

Om te kunnen reageren moet je ingelogd zijn