Terug in de tijd #1 - Eerste 3G-stapjes, YouTube wordt niks en pingen

Op Tweakers verschijnen dagelijks tientallen nieuwsberichten, maar tijdens het schrijven weten we zelden hoe het afloopt met de producten, diensten, technieken en ontwikkelingen die we bespreken. In deze rubriek lezen we oude berichten terug en kijken we hoe het verder ging.

Want achteraf kijk je een koe altijd in de kont en dat geldt zeker voor nieuwsontwikkelingen. Daarom hebben we de archieven opengeslagen. We kijken naar welk nieuws op de frontpage verscheen precies twintig, vijftien en tien jaar geleden en hoe het afliep met de ontwikkelingen die we daar bespraken.

Oktober 2001: eerste 3G-stapjes, Libertel, teleportatie

In 2001 was er begin oktober van alles te doen rond mobiele netwerken, toen nog een best nieuw fenomeen - de UMTS-veiling was net geweest. In Japan ging begin oktober 2001 het eerste 3G-netwerk live. Dat was van NTT Docomo en had 15MHz aan frequentieruimte, toen goed voor een verbinding van 2Mbit/s down. Dat was jaren later nog steeds niet slecht, maar in 2001 was dat schokkend snel voor een telefoon.

Japanse umts-telefoons rond 2004

Desondanks zag de Tweakers-auteur toen al problemen. "Hoewel dit theoretisch allemaal erg leuk klinkt waarschuwde men al ver voor de introductie voor een tekort aan bandbreedte." Dit waren uitermate profetische woorden. Rond 2005 begon 3G in Nederland op stoom te komen, maar pas rond 2008 met de introductie van 'onbeperkt mobiel internet' voor 10 euro per maand kwamen veel mensen mobiel online. Het netwerk barstte al snel uit zijn voegen en er ontstonden grote capaciteitsproblemen, waardoor 3G jarenlang matig werkte. Dat werd pas echt opgelost met de komst van 4G in 2013. NTT Docomo heeft 3G nog steeds live staan en uitzetten staat voor 2026 op de planning.

In 2001 was men in Nederland nog niet zo bezig met 3G, we zaten nog volop aan het begin van het sms-tijdperk. Daarover gesproken: Libertel zou gaan stoppen met sms'jes vanaf internet. Sommige mensen zullen hier weinig van begrijpen, dus hier wat uitleg: Libertel is nu Vodafone en vroeger was het mogelijk om vanaf websites berichten te sturen naar mobiele nummers, die vervolgens als sms aankwamen op telefoons. Dat kostte gebruikers vaak geen geld, maar die websites wel. Die wilden daar volgens providers niet voldoende voor betalen.

Het versturen van internet-sms'jes was een tijdje populair, maar een paar jaar later gebeurde dat veel minder en werd sms een grote gouden koe vol geld voor providers. Tot de opkomst van WhatsApp rond 2011. KPN heeft vervolgens nog eens het plan geopperd voor een 'chatheffing', apart betalen voor onder meer WhatsApp. De Tweede Kamer heeft toen vlug netneutraliteit in de wet verankerd. Sms is iets wat veel mensen nu hoogstens nog gebruiken voor tweetrapsauthenticatie of andere zaken met registratie, maar in elk geval niet meer om hun moeder te laten weten dat ze vanuit de kroeg onderweg zouden gaan naar huis, tenzij WhatsApp offline is natuurlijk.

Acer Travelmate 740

Er was ook hardware in 2001 en in het nieuws troffen we een Acer-laptop aan met vingerafdrukscanner. De laptop was verder voor die tijd niet speciaal; wifi was niet ingebouwd maar was wel beschikbaar via een aparte insteekkaart. Dat een vingerafdrukscanner toen bijzonder was, is te lezen in de bewoording. De laptops zijn volgens het artikel "uitgerust met een sensor waarmee vingerafdrukken kunnen worden herkend. De sensor kan geconfigureerd worden voor het booten van het systeem of voor het decoderen van bestanden." Nu zijn vingerafdrukscanners op laptops heel normaal, al zitten ze zeker bij goedkope modellen nog steeds niet standaard op een schootcomputer. De laptop kostte omgerekend 5500 gulden, en dat vonden sommige tweakers ook toen al veel geld.

In 2001 keken veel tweakers ook al Star Trek en de redactie zat er bovenop toen er een begin gemaakt leek te worden met teleportatie. De kop 'Beam me up, Scotty' zal daarom snel verzonnen zijn. Teleportatie hebben we twintig jaar later nog steeds niet en is ook nog niet echt dichtbij. Het artikel spreekt ook over de komst van quantumcomputers. Die zijn nu geen theorie meer, maar wie twintig jaar geleden dacht dat iedereen een quantumcomputer op zijn bureau zou hebben staan in 2021, komt bedrogen uit.

Star Trek-teleportatie. Bron: Getty Images

Oktober 2006: YouTube wordt niks, iedereen aan de Wibree

In oktober 2006 was YouTube, toen pas een jaar oud, het onderwerp van veel overnamegeruchten. De videosite was snel aan populariteit aan het winnen en er was nog veel onzeker over wat voor soort video's erop zouden verschijnen en hoe het zou gaan met rechtszaken rondom auteursrechten op de site.

Genoeg reden dus om sceptisch te zijn, maar dotcom-miljardair Mark Cuban verwoordde het wel heel stellig: je moet idioot zijn om YouTube te kopen. Want, zo zei hij, "wie wil zijn reclamegeld spenderen aan 'een video van tante Jet die naar haar tapdansende nichtje kijkt'?" Inderdaad, je kijkt dan nog liever naar je fles Dreft die je sluiks aankijkt vanaf de rand van je wasbak.

YouTube in oktober 2006

De auteur had twijfels over de motivatie van Cuban om dat te zeggen, hij had immers destijds een kabelimperium. Cuban stond nog steeds achter zijn woorden in 2009, schreef hij aan Business Insider. Zijn punt was natuurlijk dat het lastig zou zijn om geld te verdienen aan YouTube. Google geloofde daar wel in en kocht YouTube in 2006 voor 1,65 miljard dollar. Lang lukte geld verdienen aan de videosite nauwelijks, maar door kijkers steeds meer advertenties voor te schotelen slimme strategie zorgt YouTube inmiddels voor 11 procent van de omzet van Google-moederbedrijf Alphabet.

YouTube is een manier om video te kijken, maar bij veel mensen vielen in 2006 films en series op onverklaarbare wijze van de digitale vrachtwagen zo op hun harde schijf. Downloaden van illegale content was toen in Nederland nog toegestaan, maar piraterij was de entertainmentindustrie een doorn in het oog. In een poging om de politiek te beïnvloeden betoogde het Amerikaanse IPI-instituut toen dat piraterij veel meer sectoren trof dan alleen filmbedrijven.

"Wanneer mensen minder naar de bioscoop gaan, wordt er bijvoorbeeld ook minder popcorn gegeten en cola gedronken, waardoor ook die sectoren last ondervinden van piraterij." Nu verwacht je natuurlijk een check op de wereldwijde verkopen van cola en popcorn. Toch?

Okee dan. De markt voor popcorn is afgelopen vijftien jaar alleen maar gegroeid. De markt voor cola is iets lastiger te monitoren, maar als we kijken naar marktleider Coca Cola dan zien we sinds 2006 louter groei. Het artikel uit 2006 eindigde met: "Het is dan ook maar de vraag in hoeverre de beweringen en aannames van het naar eigen zeggen onafhankelijke IPI correct zijn." Het antwoord daar op is: niet echt correct.

Wat engineers van Nokia wel correct hadden gezien, was dat bluetooth beter kon. Bluetooth was ontwikkeld door Ericsson en werd toch redelijk onverwacht een succes voor het koppelen van apparaten en uitwisselen van data. Bluetooth verbruikte te veel energie en dus kwam Nokia met Wibree, een standaard die afgeleid was van bluetooth, maar zuiniger was.

Je denkt nu wellicht: dat ligt op het kerkhof van gefaalde techproducten, samen met zoveel andere probeersels van Nokia uit die tijd. Maar dat is niet helemaal waar. In tegendeel: Wibree is doorontwikkeld en het is heel waarschijnlijk dat je het gebruikt of gebruikt hebt.

Want de naam is veranderd. Nokia bereikte later een deal met Bluetooth SIG om het in de bluetooth-standaard op te nemen. Als je ooit gebruikt hebt gemaakt van bluetooth 4.0 LE, bijvoorbeeld in draadloze oordopjes, koptelefoons, smartwatches of ander spul die een blauwe tand gebruiken om te communiceren, dan gebruikte je dus stiekem Wibree.

Wibree werd wel doorontwikkeld, net als procedé's voor chipproductie. Want nu gaat het over 5nm- en 3nm-procedé's, maar in 2006 was dat anders. Toen was 55nm cutting edge: TSMC wilde het jaar erna starten met de massaproductie van processors op dat procedé. In de reacties had tweaker Termi een scherpe blik: "Het zal me niks verbazen dat in 2015 er nog maar een paar fabrieken op deze aardkloot nog chips bakken", zei deze user toen al. "Meer en meer bedrijven besteden het uit, dit vanwege de complexiteit van de productie." Dat is gebleken: behalve TSMC hebben we nog Samsung en Intel, met daarnaast nog kleinere spelers als GlobalFoundries, maar we zijn meer en meer afhankelijk worden van een paar grote chipbakkers.

65nm-wafer van TSMC uit die tijd

Oktober 2011: Pingen, Nokia kiest Windows Phone, Chrome op Android

Het is lastig voor te stellen, maar in 2011 was BlackBerry Messenger nog groot. Ping was nog een ding. Intussen liep het marktaandeel van BlackBerry wel terug, en dus wilde het Canadese bedrijf zijn chatapp porten naar Android, zo bleek uit screenshots van tien jaar geleden.

BBM op Android-toestel Verizon

Die Android-versie van BBM kwam er wel, maar het werd nooit zo groot of populair als WhatsApp of Facebook Messenger. In tegendeel, in 2019 vond BBM voor consumenten zijn definitieve Waterloo. Dat was in 2011 nog lastig voor te stellen, toen tieners op schoolpleinen nog in groten getale elkaars ping uitwisselden om te kunnen chatten op hun telefoons.

Een ander hot topic in oktober 2011 was de deal van Nokia met Microsoft. Nokia liet zijn eigen platforms MeeGo en Symbian vallen ten gunste van Windows Phone. Eind oktober zouden de eerste telefoons worden gepresenteerd in de vorm van de Lumia 710 en Lumia 800. Begin oktober waren alleen nog de codenamen bekend.

Nokia Lumia 800

De verkopen van de Lumia's bleven achter en een paar jaar later kocht Microsoft de telefoontak van Nokia. De laatste Lumia's met enige bekendheid zijn de Lumia 950 en 950 XL van eind 2015. Even later kwam de naam Nokia wel terug op de telefoonmarkt, dankzij het Finse HMD Global. Die maakt nog steeds Android-telefoons. Windows Phone bestaat niet meer, tot groot verdriet van de vele fans van het platform.

Over projecten die Microsoft is gestopt gesproken, ken je de gadgets uit Windows Vista en Windows 7 nog? Die konden informatie weergeven op de desktop. Microsoft haalde in oktober 2011 de Live Gallery offline waarin je die gadgets kon vinden. Ontwikkelaars konden zich richten op Windows 8, met zijn Metro-apps en Live Tiles. De Live Tiles zijn ook alweer verdwenen uit Windows. In Windows 11 is dan wel weer een apart venster te vinden met widgets.

Windows Vista - Build 5483 (RC1) - Gadgets

Maar niet alles uit oktober 2011 mislukte. Google werkte aan een Android-versie voor Chrome, zo kwam naar buiten. Het is nu lastig voor te stellen, maar tot die tijd was de standaardbrowser in Android dus niet Chrome. Intussen ligt Google onder vuur voor het meeleveren van Chrome met Android - althans, als fabrikanten Google-apps installeren. En dus kwam er een browserkeuzescherm.

Oktober 2011 kwamen we al wel een ander thema tegen dat de gemoederen nog steeds bezighoudt. Intussen zijn privacyschendingen van Facebook als het tegenkomen van pepernoten in de winkel in augustus: je wilt het misschien schandalig vinden, maar het is eigenlijk heel gewoon geworden. Destijds ging het over de cookiewet: de Like-knop die toen op veel internetpagina's was verschenen, plaatste een cookie en politici waren not amused - niet zo raar natuurlijk. Tien jaar geleden was het sentiment wel anders dan nu: "Waarom zou een Amerikaans bedrijf zich moeten houden aan een Nederlandse wetgeving die er nog niet eens is?", vroeg een user zich toen af.

Dit artikel kun je gratis lezen zonder adblocker

Alle content op Tweakers is gratis voor iedereen toegankelijk. Het enige dat we van je vragen is dat je de advertenties niet blokkeert, zodat we de inkomsten hebben om in Tweakers te blijven investeren. Je hoeft hierbij niet bang te zijn dat je privacy of veiligheid in het geding komt, want ons advertentiesysteem werkt volledig zonder thirdpartytracking.

Bekijk onze uitleg hoe je voor Tweakers een uitzondering kunt maken in je adblocker.

Ben je abonnee? Log dan in.

Door Arnoud Wokke

Redacteur

10-10-2021 • 06:00

75 Linkedin

Lees meer

Reacties (75)

75
74
35
1
0
24
Wijzig sortering
Leuk artikel, alleen ik was net lekker aan het lezen en opeens stopte het.

Ook mis ik Hyves, want Hyves heeft het in de periode dat Facebook populair werd, in Nederland best lang uitgehouden. Het was een van de social media platforms die je wel direct kon benaderen voor support (kantoor in Amsterdam) en het had iets unieks. Onder andere de dansende banaan emoticon :)
Ook zaten er ruim 10 miljoen Nederlanders in die periode te krabbelen, respect uit te delen massaal foto's te delen.
Bluetooth was ontwikkeld door Ericsson
Ik dacht dat Bluetooth ontwikkeld was door een Nederlander...https://tweakers.net/geek...omen-in-hall-of-fame.html

Edit: Never mind, inderdaad werkte hij bij Ericsson

[Reactie gewijzigd door GenomDalar1983 op 10 oktober 2021 07:24]

Ik maak nog altijd grif gebruik van SMS. Het het idee dat dit toch een stuk veiliger is dan dat Whatsapp. Daarnaast heb ik onbeperkt berichten dus is het voor mij geen noodzaak om andere manieren van communicatie voor deze toepassing.
Je weet dat SMS onversleuteld verstuurd wordt....
Anoniem: 562971
@Bierbal10 oktober 2021 13:06
Ik maak nog altijd grif gebruik van SMS. Het het idee dat dit toch een stuk veiliger is dan dat Whatsapp.
En wat is daar 'veiliger' aan, of stond dat zo op 'internet' ;)
Het is absoluut niet veiliger, ook niet minder privacy gevoelig in feite. Ja, Facebook krijgt ze niet te zien, maar je provider kan ze gewoon lezen en het wordt ook nog eens onversleuteld verzonden. Veilig is sms echt niet hoor 😊
Dat is dan een slecht idee. SMS kent geen beveiliging, een beetje handige engineer van je provider kan gewoon meekijken met wat er voorbij komt. Of het wordt zelfs al gelogd. Whatsapp heeft tenminste nog end2end encryptie.
Sterker nog, dit vond plaats in de Ericsson vestiging in Emmen: https://nl.m.wikipedia.org/wiki/Bluetooth
Erg leuk artikel. Dit soort artikelen mogen vaker komen. Het einde is voor mijn gevoel nog geen einde en kan een vervolg krijgen.
Zeker een leuk artikel, maar ik zou hiervoor persoonlijk niet een Plus-abo nemen, daarvoor is het iets te mager.

In de jaren 90 zijn al enorme sprongen gezet en dat zijn in mijn ogen de 'eerste stapjes' zowel op HW/SW gebied. Op Reddit volg ik een aantal kanalen die allemaal dit soort tech laten zien en daarbuiten hoef ik maar op Google 90's/00's hardware in te tikken om dezelfde nostalgische gevoelens te krijgen.

Begrijp me niet verkeerd vind het een prima artikel, maar veel te kort voor een abo.

[Reactie gewijzigd door foxgamer2019 op 10 oktober 2021 10:53]

Zoals de Nokia Communicator 9110
Ik heb nog geen enkel plus artikel gelezen waarvan ik denk "voor dat soort content zou ik nou een abo willen", dus het motiveert niet echt dat dit al plus is.

tldr, ben het met je eens.
Vanwaar maar 20 jaar terug? Ik had mijn 1e computer al in 1978, een Commodore PET 2001 met casetterecorder om de programma' s op op te slaan.
https://en.wikipedia.org/wiki/Commodore_PET
Het ging meer om de artikelen die op Tweakers geplaatst zijn denk ik en zó lang bestaat Tweakers nu ook weer niet.
30 September 1998 volgens Wikipedia.. ik weet niet, maar dat is toch wel een tijd geleden en het niet zo dat destijds niet gebeurde. Sterker nog, je kunt die artikelen nog altijd (grotendeels) teruglezen.
Misschien moeten ze dan het nieuwsarchief eens met terugwerkende kracht aanvullen. Terug het verleden in zeg maar 🤠
in hoeverre wil je een commodore een computer noemen? Gezien die term pas vanaf de tulip system1 in 1983 in gebruik werd genomen.
Het woord computer wordt al sinds de 17e eeuw gebruikt en Commodore noemde de PET (1977) ook personal computer. Idem voor de C64 (1982) die ook door 't leven ging als micro computer of home computer en personal computer. Allemaal ruim voor de Tulip System1 (1983). Geen idee waar je 't over hebt dus :P

[Reactie gewijzigd door RobIII op 10 oktober 2021 16:06]

Leuk artikel! Maar wel een beetje een abrupt einde, ik zat net lekker in de melancholische stemming.
Leuk arikel maar een beetje een abrupt einde...
Had beter gekund!
Dank voor de reacties :)

Ja, ik ben het eens hoor, het is een abrupt einde. Dit is ook maar een begin: ik heb dit idee intern aangedragen en nu kijken we wat mensen ervan vinden en of het de moeite waard is om ermee door te gaan en zo ja, wat er volgende keer beter kan :)
Weetje wat het is. Het roept directe herinneringen op (ohja die telefoon kon dat, youtube zag er zo uit), maar ook zoveel meer indirecte herinneringen: herinneringen aan een vriend die een eerde mobieltje had, hoe ik voor het eerst Vista installeerde en hoe gaaf ik die widgets vond, en het gebruik van youtube op school terwijl dat niet mocht. Herinneringen die ik niet zou hebben zonder dit artikel. Dus dank daarvoor :)
Precies dit ja. Het zou best uitgebreider mogen!

Je vergeet namelijk wel eens dat de vooruitgang zo hard gaat als je er middenin zit. Maar door terug te kijken (en helemaal niet zo ver terug eigenlijk) zie je al zoveel verschil.
Ben ik dan de enige die het vreemd vindt om een probeersel onder Plus te plaatsen?
Niet als je DPG media kent
Aan het aantal kliks op “Lees nu dit plus-artikel” kun je afleiden hoe populair dit probeersel is ;)
Inderdaad, het idee beviel me ook zeer. Op basis van de titel had ik er echter meer van verwacht. Er is toch wel meer gebeurd dan enkel mobieltjes en YouTube? Wel geklikt maar niet overtuigd dus ook die statistiek is niet feilloos.

Voor mij was dit helaas eerder een bevestiging dat de toevoeging van Plus het niet waard is.
Dat werkt wel vaker zo met dingen. De eerste dev builds (dus de builds vóór de public bèta) van iOS bijv. kun je ook alleen krijgen als je betaalt voor een ontwikkelaarsabonnement. En eigenlijk zijn dat ook een soort van probeersels, want op dat moment is die iOS-versie nog volop in ontwikkeling.

En zo zijn er vast meer voorbeelden te noemen.
Natuurlijk niet, dan komen er een stuk of zes delen, en bij drie gratis artikelen per maand wil je ook de overige drie lezen natuurlijk.
Je zou bijna denken dat ze geld proberen te verdienen 😜
Nou nou, het is gewoon een artikel hoor. Dat ze met een kort artikel even kijken hoe het er lezer bevalt is toch niet zo vreemd.
Ow dat geef ik net als opmerking bij de feedback. Ben dus niet de enige die het einde nogal abrupt vond.
Leuk artikel, @arnoudwokke!

Dit soort digitale tijdcapsules zijn waardevol; het is namelijk goed om soms even stil te staan bij het verleden om het heden te (kunnen) waarderen.

De volgende over 4 jaar? 8)
Heel leuk artikel! Leest lekker weg dus heel fijn geschreven. Lekker even onderdompelen in nostalgie op de zondagochtend.
Inderdaad leuk en herkenbaar artikel, maar dit mag wel wat uitgebreider.
Gok dat dit ook zomaar een serie zal worden met iedere maand een soortgelijk artikel.

Inhoud is in ieder geval top, de leestijd is mager.
Erg leuk artikel! Als verzamelaar van oude meuk is het erg leuk om de achtergrond van bepaalde dingen te weten. Keep ‘em coming! :)
Erg fijn artikel, maar zoals andere aangeven, beetje raar einde, ik zat zelfs naar de volgende pagina knop te zoeken. :+

Op dit item kan niet meer gereageerd worden.

Tweakers maakt gebruik van cookies

Tweakers plaatst functionele en analytische cookies voor het functioneren van de website en het verbeteren van de website-ervaring. Deze cookies zijn noodzakelijk. Om op Tweakers relevantere advertenties te tonen en om ingesloten content van derden te tonen (bijvoorbeeld video's), vragen we je toestemming. Via ingesloten content kunnen derde partijen diensten leveren en verbeteren, bezoekersstatistieken bijhouden, gepersonaliseerde content tonen, gerichte advertenties tonen en gebruikersprofielen opbouwen. Hiervoor worden apparaatgegevens, IP-adres, geolocatie en surfgedrag vastgelegd.

Meer informatie vind je in ons cookiebeleid.

Sluiten

Toestemming beheren

Hieronder kun je per doeleinde of partij toestemming geven of intrekken. Meer informatie vind je in ons cookiebeleid.

Functioneel en analytisch

Deze cookies zijn noodzakelijk voor het functioneren van de website en het verbeteren van de website-ervaring. Klik op het informatie-icoon voor meer informatie. Meer details

janee

    Relevantere advertenties

    Dit beperkt het aantal keer dat dezelfde advertentie getoond wordt (frequency capping) en maakt het mogelijk om binnen Tweakers contextuele advertenties te tonen op basis van pagina's die je hebt bezocht. Meer details

    Tweakers genereert een willekeurige unieke code als identifier. Deze data wordt niet gedeeld met adverteerders of andere derde partijen en je kunt niet buiten Tweakers gevolgd worden. Indien je bent ingelogd, wordt deze identifier gekoppeld aan je account. Indien je niet bent ingelogd, wordt deze identifier gekoppeld aan je sessie die maximaal 4 maanden actief blijft. Je kunt deze toestemming te allen tijde intrekken.

    Ingesloten content van derden

    Deze cookies kunnen door derde partijen geplaatst worden via ingesloten content. Klik op het informatie-icoon voor meer informatie over de verwerkingsdoeleinden. Meer details

    janee