Wetenschap

Achtergrond - ASML's high‑NA-machines zijn klaar, nu moet het productieproces mee

28-05 - ASML's high-NA-machines zijn klaar voor de praktijk, maar er is nog genoeg werk aan de rest van het productieproces. We spraken met imec over de vorderingen.

Achtergrond - Een omslag voor cybersecurity: Claude Mythos is té goed in lekken vinden

10-04 - Claude Mythos is zo goed in het vinden van softwarelekken dat Anthropic het model niet uitbrengt. Dat kan grote gevolgen hebben voor cybersecurity.

Achtergrond - Kernreactoren nu en straks - 'Groter, veiliger en complexer'

05-'22 - Kernenergie is niet de oplossing voor alles, maar het is een waardevolle toevoeging aan de energiemix. Hoog tijd om in reactorontwerpen te duiken.

Achtergrond - De warmtepomp van de toekomst - Akoestisch drukvat verwarmt met geluidsgolven

10-'22 - De warmtepomp is een duurzaam alternatief voor de cv-ketel, maar volgens TNO en Blue Heart Energy kan het nóg duurzamer. Hun thermo-akoestische warmtepomp is stiller en efficiënter.

Achtergrond - Imec opent NanoIC: Belgische chipproeftuin duikt onder de 2nm

10-02 - Imec opende op maandag de NanoIC-pilotlijn: een grote proeftuin voor het maken van chips onder de 2nm. Tweakers was aanwezig.

Achtergrond - Hoe wordt jouw cpu of gpu gemaakt? - Het chipproductieproces uitgelegd

03-'25 - We schrijven bij Tweakers vaak over de nieuwste chipproductietechnieken van bedrijven als TSMC. Maar hoe steekt dat productieproces eigenlijk in elkaar?

Achtergrond - De transistor van de toekomst - Imec over zijn roadmap tot 2036

08-'22 - In dit artikel spreken we met Hans Mertens van onderzoekscentrum imec over de 'transistor van de toekomst', van nanosheets tot cfets.

Achtergrond - Handelen op de onbalansmarkt - Nieuw verdienmodel voor een thuisaccu

02-'24 - Een thuisaccu was tot voor kort duur en door de salderingsregeling onrendabel. Door te handelen op de onbalansmarkt kan de terugverdientijd echter flink worden verkort.

Achtergrond - Hoe werken de machines van ASML?

07-'25 - De kans is groot dat je van ASML hebt gehoord. Het Veldhovense bedrijf maakt machines die onmisbaar zijn voor de productie van moderne chips. Hoe werken die eigenlijk?

Achtergrond - Dreigingen van quantumcomputers zijn nog altijd ver weg, maar actie is nu nodig

23-03 - De Nederlandse overheid is niet goed voorbereid op de risico's van quantumcomputers. Wat zijn die risico's en hoe belangrijk is het om daar nu iets tegen te doen?

Achtergrond - Overzicht alle soorten warmtepompen

07-'22 - Vanaf 2026 wordt een warmtepomp meestal verplicht als de cv-ketel aan vervanging toe is. Waarom die verplichting? En wat zijn de kosten en onderlinge verschillen tussen systemen?

Achtergrond - Nederlandse GPT‑NL is klaar voor gebruik: 'Voldoet als enige taalmodel aan AVG'

26-02 - GPT-NL is een Nederlands taalmodel dat inzet op digitale autonomie en privacy. Tweakers sprak met de makers over de ontwikkeling.

Achtergrond - Denkt een AI-model in het Engels? - Hoe een groot taalmodel van binnen werkt

04-'25 - Hoe een groot taalmodel eigenlijk van binnen werkt, was lang een mysterie. Nieuw onderzoek wijst uit hoe een AI-model 'denkt' en dingen afweegt.

.Community - Vijf tweakers over hun zelfbouwthuisaccu: motivaties, kosten, problemen en tips

05-'23 - Op het forum wordt veel gediscussieerd over thuisaccu's. In dit artikel vertellen vijf tweakers hoe ze zelf zo'n systeem gemaakt hebben.

Achtergrond - Datacenters in de ruimte: makkelijker gezegd dan gelanceerd

06-02 - De overname van Elon Musks AI-bedrijf xAI door zijn ruimtevaartbedrijf SpaceX is volgens Musk voor datacenters in de ruimte. Wat zijn de knelpunten voor zo'n plan?

Achtergrond - Je eigen windmolen - Goede investering of minder mooi dan het lijkt?

07-'24 - Windmolens kunnen ook energie leveren als het donker is en in de winter waait het meer. Is een kleine windmolen op je dak interessant?

Achtergrond - Een kleine windmolen voor thuisgebruik

08-'21 - Een kleine windmolen, naast zonnepanelen, lijkt ideaal om stroom op te wekken in het donker en in de winter. Het rendement is echter beperkt. Kom je ermee uit?

Achtergrond - Netcongestie: files op het stroomnet

08-'24 - Files op het stroomnet: netcongestie. Je leest er wekelijks over, maar wat is het nu eigenlijk, hoe is dit probleem ontstaan en wat doen we eraan?

Achtergrond - De stille accu(r)evolutie van 2024 - Van lfp tot solidstate

12-'24 - Er lijkt misschien niet veel te gebeuren rondom de ontwikkeling van accu's, maar niets is minder waar. Er zijn meer varianten en de prijzen en grondstoffen dalen hard.

Achtergrond - Half miljard voor Jupiter: Europese exascalecomputer draait op Amerikaanse chips

02-02 - Sinds vorig jaar heeft Europa een exascalesupercomputer: Jupiter. Dat is de op drie na krachtigste supercomputer ter wereld, maar wat kun je met al die kracht?

Achtergrond - Elon Musk pompt miljarden in een eigen gigachipfabriek voor Tesla en SpaceX

23-03 - Elon Musk gaat een eigen gigachipfabriek bouwen voor Tesla, SpaceX en xAI. Hoe realistisch is dat?

Interview - Pionierswerk van ElaadNL: Nederland als laadland met hoogste paaldichtheid

11-'24 - ElaadNL speelde een sleutelrol bij de ontwikkeling van de laadinfrastructuur in Nederland en de Europese standaarden. We spraken met Arjan Wargers van ElaadNL.

Achtergrond - Wanneer is een thuisaccu interessant?

01-'22 - Sinds enkele jaren zijn er thuisaccu's waarmee je zonnestroom overdag kunt opslaan voor gebruik 's avonds. Wanneer worden ze interessant?

Achtergrond - Bedrijven streven naar 'agi', maar de definitie verzinnen ze zelf

16-04 - AI-bedrijven werken vrijwel allemaal toe naar 'agi', maar wat die term precies betekent hangt af van wie je het vraagt.

Achtergrond - Betalen per kW vermogen - Nettarieven op basis van bandbreedte

09-'22 - Er zijn plannen om de huidige nettarieven te vervangen door een bandbreedtemodel op basis van kW-bundels. Wat houdt dit in en is het een vooruit- of achteruitgang?

Achtergrond - Groot probleem met nieuwe AI-modellen: ze vertellen je meer onzin

05-'25 - Redeneermodellen van ChatGPT, Gemini en DeepSeek zijn snel populair geworden. Maar ze hebben een probleem: ze hallucineren meer.

Interview - Hoe herken je door AI gegenereerde taal? - Drie linguïsten over de taal van AI

03-'24 - Tweakers sprak met drie linguïsten, ieder met een eigen kijk op de opbouw, functie en filosofische grondslag van AI-taal.

Interview - Cto Martin van den Brink over de aanloop naar ASML's hegemonie met euv

06-'22 - ASML is het enige bedrijf dat in staat is de complexe euv-machines voor chipproductie te maken. Cto Martin van den Brink vertelt over de voorgeschiedenis.

Achtergrond - Zonnepanelen: wat heb je nodig? Een overzicht voor 'gratis stroom'

11-'21 - We volgen de stappen die je moet doorlopen bij de installatie van zonnepanelen. Daarbij kijken we niet alleen naar nieuwe, maar maken we ook een uitstapje naar gebruikte panelen.

Achtergrond - Waterstofauto’s waren ooit de toekomst: waarom kozen we toch voor stekkers?

06-'25 - Er rijden al twaalf jaar waterstofauto’s rond, maar het marktaandeel blijft 0,0 procent. Het aantal neemt zelfs af in plaats van toe. Hoe komt dat?

Achtergrond - Ruimtetoerisme - Via Bezos, Musk of Branson naar de Kármánlijn

09-'21 - Inspiration4 is de zoveelste ruimtevlucht voor toeristen. Wat gaat er gebeuren op deze missie en hoe ziet ruimtetoerisme er tot nu toe uit?

Achtergrond - Toekomst van windenergie op zee - Megaturbines als belangrijkste energiebron

05-'22 - Door de grotere windturbines worden windparken op zee rendabeler. Nederland kan daarmee op een duurzame manier zelfvoorzienend worden in zijn energiebehoefte.

Achtergrond - Snellius, de nationale supercomputer - Rekenkracht voor de wetenschap

05-'21 - Nederlandse onderzoekers kunnen straks meer supercomputerkracht inzetten. Het nieuwe rekenmonster draagt de naam Snellius, en heeft AMD-cpu's en Nvidia-gpu's.

Achtergrond - Hoe AI-modellen uit de bocht kunnen vliegen

06-'25 - Heel veel mensen gebruiken AI-chatbots. Die kunnen nog steeds uit de bocht vliegen; wat is daartegen te doen?

Achtergrond - Supersnelladen - 400kW-laden, hoge laadcurve en nieuwe accutech

06-'24 - Tijdens een live demonstratie liet een Lotus Emeya met 102kWh-accu zich binnen 14 minuten opladen. Hoe werkt dit technisch en wat komt er nog meer aan?

Achtergrond - Natriumaccu als alternatief voor lithium

05-'23 - Hoewel lithiumionaccu's momenteel de standaard zijn, zijn er talloze alternatieven beschikbaar. Tot de meestbelovende daarvan behoren accu's op basis van natrium.

Achtergrond - Zo worden chips de komende jaren sneller - Een rondleiding bij imec in Leuven

07-'24 - We kregen een rondleiding bij de Belgische onderzoeksinstelling imec, waar we alles te weten kwamen over hoe microchips tot 2039 nog sneller zullen worden.

Achtergrond - Silicium geeft accu's een boost - Hoge energiedichtheid, minder grondstoffen

04-'23 - Een anode van silicium belooft een hogere energiedichtheid, sneller laden en minder grondstoffen. Is het hét ingrediënt voor de doorontwikkeling van accu's?

Achtergrond - De belofte van waterstofpoeder - Wat komt ervan terecht?

10-'22 - Enkele jaren terug werd waterstofpoeder een grote doorbraak genoemd, maar we horen er nu weinig meer van. In dit artikel zochten we uit hoe het ervoor staat.

Achtergrond - Teruglevertarief zonnepanelen keldert - Vrij spel voor energieleveranciers

08-'22 - Sommige energieleveranciers hebben het teruglevertarief voor zonnestroom eenzijdig verlaagd. Wetgeving is in de maak. We bespreken de stand van zaken en de gevolgen.