Cookies op Tweakers

Tweakers maakt gebruik van cookies, onder andere om de website te analyseren, het gebruiksgemak te vergroten en advertenties te tonen. Door gebruik te maken van deze website, of door op 'Ga verder' te klikken, geef je toestemming voor het gebruik van cookies. Wil je meer informatie over cookies en hoe ze worden gebruikt, bekijk dan ons cookiebeleid.

Meer informatie

Door , , 205 reacties

Zwaartekrachtsgolven, voorspeld door Albert Einstein in 1916 aan de hand van zijn relativiteitstheorie, verplaatsen zich door de ruimte met de lichtsnelheid. Hoewel twee wetenschappers indirect bewijs voor het bestaan van de golven al in 1974 wereldkundig maakten, zijn ze nog nooit direct waargenomen. Tot nu.

Zwaartekrachtsgolven of gravitatiegolven ontstaan als er enorme botsingen plaatsvinden in het heelal, zoals botsende zwarte gaten of sterren die exploderen. Of direct na de oerknal. De waarnemingen van de LIGO Scientific Collaboration die in de Verenigde Staten werden gedaan, tonen aan dat we ze ook direct kunnen waarnemen. Daarmee is het ontbrekende deel van de algemene relativiteitstheorie een eeuw na Einsteins voorspelling ingevuld.

De algemene relativiteitstheorie voorspelt dat grote objecten ruimte-tijd om zich heen buigen. Met een ruimtesonde van de NASA, de Gravity Probe B, werd ontdekt dat de ruimte-tijd rond de aarde inderdaad gebogen is en verdraaid wordt door de rotatie van de aarde. Als zeer zware objecten in de ruimte heel dicht bij elkaar staan en ze ook nog snel bewegen, dan wordt de zwaartekracht heel sterk. Hierdoor drukken ze de ruimte samen, wat zorgt voor golven die het hele heelal doorgaan. Die golven worden door niets tegengehouden.

In het geval van de golven die LIGO waarnam, gaat het om gravitatiegolven van twee botsende zwarte gaten. De zwarte gaten hebben respectievelijk een massa van 29 en 36 zonnemassa's (M). Een zonnemassa, ofwel de massa van de zon, is bijna 2×1030 kilogram.

Met de waarnemingen zijn gravitatiegolven niet alleen voor het eerst direct gedetecteerd, maar het opent ook de mogelijkheid eindelijk de algemene relativiteitstheorie te testen aan de hand van de eigenschappen van de golven. Het is bijvoorbeeld niet bekend of Einsteins theorie wel opgaat op plaatsen waar de zwaartekracht heel sterk is, zoals in het geval van twee samensmeltende zwarte gaten of twee botsende neutronensterren.

Het bijzondere van zwaartekrachtsgolven is dat ze, in tegenstelling tot lichtgolven, radiogolven en geluidsgolven, geen materie nodig hebben om te bestaan: het zijn rimpelingen in de ruimte-tijd zelf in plaats van deeltjes die erdoor bewegen. Zo kunnen ze dus ontstaan bij zwarte gaten die geen elektromagnetische straling uitzenden. Ook gaan ze door alles heen en worden ze niet zoals licht geblokkeerd door tussenliggende sterren of planeten. De golven ontstaan dus niet met iets, ze zijn de lege ruimte.

Ruimte-tijd, kromming rond de aarde. Credit: NASAGrote objecten krommen de ruimte-tijd. Bron: NASA


Door Krijn Soeteman

- Nieuwsredacteur

Krijn is al sinds de middelbareschooltijd bezig met tech op veel verschillende vlakken. Van tentoonstellingen tot wetenschapstelevisie, radio en schrijven, tussen alfa en bta.

Volg Krijn op Twitter

Lees meer over



Nintendo Switch Google Pixel Sony PlayStation VR Samsung Galaxy S8 Apple iPhone 7 Dishonored 2 Google Android 7.x Watch_Dogs 2

© 1998 - 2016 de Persgroep Online Services B.V. Tweakers vormt samen met o.a. Autotrack en Carsom.nl de Persgroep Online Services B.V. Hosting door True