NASA lanceert Artemis II, eerste maanmissie met astronauten aan boord sinds 1972

NASA heeft succesvol de Artemis II-maanmissie gelanceerd. Dat gebeurde om 0.35 uur Nederlandse tijd vanaf het Kennedy Space Center in Florida. Het is de eerste maanmissie met astronauten aan boord sinds 1972.

Ook de eerste stappen na de lancering werden succesvol uitgevoerd, aldus NASA. Ongeveer 49 minuten na de liftoff werd de bovenste trap van de SLS-raket succesvol losgekoppeld, waarmee de vier crewleden in een baan om de aarde terechtkwamen.

Er volgt nog een tweede ontsteking, die het ruimtevaartuig tot ongeveer 74.000 kilometer van de aarde moet brengen. Daarna koppelt de Orion-capsule zich volledig los en gaat hij op eigen kracht verder op weg naar de maan.

Bron: NASA

Tijdens de missie zullen vier astronauten een rondje om de maan maken, voordat ze over tien dagen weer terugkeren naar de aarde. Het is een opmaat tot toekomstige Artemis-missies, waarbij astronauten daadwerkelijk op het maanoppervlak moeten landen. Daar is nu dus nog geen sprake van.

In plaats daarvan is de Artemis II-missie vooral bedoeld om de SLS-raket en Orion-capsule te testen. Het is voor het eerst dat die twee ruimtevaartuigen zijn gelanceerd met mensen aan boord. Tijdens de tiendaagse test worden onder andere de life support systems gedemonstreerd. In 2022 werden de SLS en Orion al eens gebruikt, maar dat was nog zonder astronauten.

De Artemis II-missie werd de afgelopen tijd meermaals uitgesteld, onder andere vanwege lekkages en problemen met de communicatiesystemen. De volgende Artemis III-missie staat nu gepland voor 2027. Daarbij zal de Orion-capsule voor het eerst gekoppeld worden aan de maanlanders van bijvoorbeeld SpaceX of Blue Origin. In 2028 volgt Artemis IV, waarbij de astronauten daadwerkelijk op de maan moeten landen. In de jaren daarop moeten steeds meer maanvluchten volgen.

Reacties (157)

[Piet Zaman]

Ik zou het eigenlijk best leuk vinden als Tweakers wat specifieker op de tech in zou gaan. Volgens mij heeft mijn telefoon meer rekenkracht dan heel NASA bij de eerste maan missies. Wat heeft ze dat gebracht? Wat gaat er aan it mee met die raket? Dat soort dingen.

[TijsZonderH]

Say no more fam review: Het Space Launch System gaat omhoog - NASA's peperdure, 'politieke' m...

[MaartenBW]

Er zijn recent wel wat wijzigingen aangekondigd voor Artemis en SLS.

voor SLS specifiek:

• The EUS (Exploration Upper Stage) is gecancelled, waardoor BLOCK 1B/ Block 2 er niet gaat komen.
• Hierdoor is the Mobile Launcher 2 ook gecancelled.
• Na de ICPS ( tot Artemis III) zal er worden overgestapt naar een 'standardized Block 1' met waarschijnlijk een Centaur V 'upper' stage. Deze wordt nu al op de ULA Vulcan rakker gebruikt.
• Het lijkt erop dat Orion dan al in LEO met een Starship docked, die vervolgens de push naar TLI (Trans Lunar Injection) doet.
• Daarnaast is the Lunar Gateway (soort ISS in maan orbit) ook gecancelled. Ze gaan nu direct voor een maan basis. De onderdelen zouden ook (deels) door SLS worden gelanceerd.

[Reactie gewijzigd door MaartenBW op 2 april 2026 14:24]

[deknegt]

Sorry dat ik even de domme boer ben. Maar wat zijn die vier bovenste punten/projecten precies (voor de leek)?

Ik had al wel gehoord dat ze dat ruimtestation rond de maan niet meer gingen doen, en dat was ook wat beter te behappen als leek (want vergelijking met ISS), maar die andere dingen had ik niet van gehoord en de benamingen spreken ook niet echt tot de verbeelding.

[Reactie gewijzigd door deknegt op 2 april 2026 11:10]

[MaartenBW]

SLS bestaat uit meerdere delen:
(Core stage + solid rocket boosters (SRB) -- Upper stage -- Orion capsule (met service module)

Dus bij de lancering gaat eerst de 'Core stage' (die oranje tank) met 4 motoren aan + de 2 SRB's aan de zijkant (die 2 witte raketten aan de zijkant).

Wanneer deze klaar zijn (eerst de SRB's en daarna de Core stage) worden deze afgeworpen/losgekoppeld en neemt de 'upper stage' het over. Als deze ook leeg is, neemt Orion het zelf over voor de rest van de vlucht.

In het intitiele plan zou na de Artemis III missie de 'Upper stage' veranderen.

Tijden Artemis I/II/III wordt de Interim Cryogenic Propulsion Stage (ICPS) gebruikt. Dit is een aangepaste versie van de 2de stage van de ULA Delta IV raket. (Welke nu met pensioen is). Dit is dus een soort half 'off the shelf' raket stage waardoor er nog maar 1 van beschikbaar zijn. (vandaar dat ze na Artemis III over moeten stappen op een andere. (bron Wikipedia: Delta Cryogenic Second Stage)

De opvolger zou dan een volledig nieuw (door Boeing) te ontwikkelen Exploration Upper Stage (EUS) zijn. Dit project is dus gecancelled. (bron: Wikipedia: Exploration Upper Stage)

De vervanger wordt hiervoor wordt waarschijnlijk de Centaur V upper stage. Dit is ook een 'off the shelf' raket stage die nu wordt gebruikt op de ULA Vulcan raker (bron: Wikipedia: Centaur (rocket stage))

[speculation alert]

Het lijkt erop dat de configuratie met Centaur nier geschikt is om Orion in TLI (een eliptische baan richting de maan) te brengen. Vandaar dat vanaf Artemis IV, Orion in een baan om de aarde moet docken met een Starship, welke dan de duw geeft richting de maan. Dit zou dan een ander Starship zijn welke wordt gebruikt om daadwekelijk op de maan te landen (Starship HLS). Starship is de nieuwe raket van spaceX welke nu ook wordt ontwikkeld.

Dit lijkt allemaal voor te breiden om na Artemis V in ieder geval deels over te stappen op andere raketten dan SLS om Orion/mensen naar de maan te brengen. Dit zouden dan waarschijnlijk de SpaceX Starship raket zijn of de Blue Origin New Glenn raket worden.

[/speculation alert]

SLS wordt in elkaar gezet in de 'hangaar' (VAB) op een mobiel platform met toren. Daarna wordt de raket op dit platform naar de lanceer locatie gereden. Dit platform noemen ze de 'Mobile Launcher'. Voor de nieuwe versie van SLS moest er ook een nieuwe 'Mobile Launcher' komen omdat de nieuwe raker hoger gaat zijn. Deze nieuwe 'mobile Launcher' is nu ook geschrapt.

Aanvullende info:

https://arstechnica.com/space/2026/02/nasa-shakes-up-its-artemis-program-to-speed-up-lunar-return/

https://arstechnica.com/space/2026/03/ding-dong-the-exploration-upper-stage-is-dead/

[Reactie gewijzigd door MaartenBW op 2 april 2026 14:23]

[Han8888]

Op youtube is video vanaf raket….echt heel cool

[Piet Zaman]

Jaaa, precies dat, haha. Had die over het hoofd gezien. Dank je! En dank ook voor alle leuke reacties hieronder :-)

[Reactie gewijzigd door Piet Zaman op 2 april 2026 18:48]

[Wolfos]

Volgens mij had NASA toendertjid ook een heel team aan menselijke computers om die computer bij te staan met berekeningen

[Inkjet]

En drie mainframes om de baanberekeningen te maken.

[dmantione]

Ja, de computer aan boord van de Apollo was véél te zwak om die berekeningen te doen. Wat het ding deed is simpelweg op geplande tijdstippen bijsturen. Wanneer bijgestuurd moest worden bepaalden de mainframes op aarde en tijdens de missie werd de computer van de Apollo regenmatig voorzien van bijgewerkte instructies.

De computer van de Apollo was wel één van de eerste computers die uit chips bestond. De opkomst van de chipindustrie in de jaren '70 wordt gezien als een directe consequentie van Apollo: Bepaalde investeringen waren gedaan. de technologie was de koop, dus een chipfabriek beginnen werd voor een enterpreneur een zinnige investering.

[CAPSLOCK2000]

Ja, de computer aan boord van de Apollo was véél te zwak om die berekeningen te doen. Wat het ding deed is simpelweg op geplande tijdstippen bijsturen. Wanneer bijgestuurd moest worden bepaalden de mainframes op aarde en tijdens de missie werd de computer van de Apollo regenmatig voorzien van bijgewerkte instructies.

De computer van de Apollo was wel één van de eerste computers die uit chips bestond. De opkomst van de chipindustrie in de jaren '70 wordt gezien als een directe consequentie van Apollo: Bepaalde investeringen waren gedaan. de technologie was de koop, dus een chipfabriek beginnen werd voor een enterpreneur een zinnige investering.

De computer deed nog wel iets meer, zonder die computer was de maanlanding niet gelukt.
Sterker nog, het is bijna fout gegaan door een computerfout. Of eigenlijk een menselijke fout die gelukkig goed door de computer werd opgevangen.

Als je kijkt naar de eerste landing dan hoor je op de achtergrond de computer piepen en de ene kritieke fout na de andere uitspugen. Het ding staat te crash-loopen maar niemand lijkt er veel aandacht voor te hebben, het is "slechts" de computer. Na een korte check besluiten ze de onbekende kritieke fouten te negeren en door te gaan. Wat een lef.

De CPU was overbelast omdat iemand vergeten was een sensor uit te zetten waardoor de boordcomputer te veel taken kreeg. Gelukkig was het systeem zeer robuust gebouwd en was de computer in staat om de juiste taken prioriteit te geven en zichzelf regelmatig te resetten om de backlog te verwijderen. Niet slecht voor een computer met 2kB ram.

[mjtdevries]

Kleine aanvulling: de kritieke fouten werden niet genegeerd.
Buzz Aldrin merkte dat de fouten kwamen wanneer hij een bepaald programma startte. Dus besloot hij om dat programma niet meer te starten en vroeg Houston om de informatie te verschaffen die dat programma moest geven.

Een duidelijke uitleg van die foutmeldingen in deze 6 min video:
YouTube: Apollo 11's "1202 Alarm" Explained
Dat kanaal is zeer de moeite waard voor mensen die meer over het Apollo programma willen weten. Alles wat je maar kan bedenken is er op besproken. Zelfs het tonijn "probleem" van Apollo 12

[MenN]

Maar de computer melding tijdens de afdaling van Apollo 11 werd niet genegeerd, wat er wel gebeurde is dat mission control zich suf had geoefend waardoor het computer alarm op waarde geschat kon worden.

Buzz en Armstrong werden gewoon goed geadviseerd om geen actie te ondernemen mbt het 1202 alarm en daardoor konden ze door met landen.

Goeie docu hierover is:
Mission Control - The Unsung Heroes of Apollo

[silverchaoz]

Dit is waarom ik altijd de reacties lees op Tweakers. WOW ik wist oprecht niet dat ze de kritieken van de computer tijdens de Apollo missie compleet negeerden. Als je dan ook terug kijkt hoe het toen aan toe ging was dat echt te bizar voor woorden in 1969 en je zou denken dat het een instant death trap was.

[Toxic_Dreams]

Toen waren de programmeurs vermoedelijk nog een van de slimste mensen ter wereld, bizar hoe goed dat ontwikkelt was. Daar kan menig programmeur tegenwoordig nog wat van leren, ikzelf ook

[Urthai]

Tijdens Apollo 14 was er een vergelijkbaar probleem waarbij een defecte schakelaar een Abort signaal bleef afgeven, door te tikken op het paneel wisten ze te achterhalen dat het fysiek probleem met de schakelaar was, de programmeurs op aarde moesten een stukje code schrijven om de switch uit te sluiten, de astronauten moesten deze code zelf via het numpad intikken om de computer te vertellen deze schakelaar te negeren zodat er geen automische Abort zou plaats vinden.

Bron:
Wikipedia: Apollo 14

[Inkjet]

Interessant hier is dat de bemanning de computer op programma 00 zette waarna de mensen bij de vluchtleiding de juiste parameters konden down(of up) loaden die de mainframes hadden berekend. Een digitale transfer in de jaren zestig. En dat alles via een communicatiesysteem dat ook stemmen, medische gegevens, uitlezing van instrumenten en tv kon doorgeven, en morse voor als de rest uitviel. Daarnaast werd het systeem gebruikt voor positiebepaling via doppler shift van de gebruikte frequentie. Briljant. Voor Artemis doen ze dat overigens ook weer.

[Teigetje!]

Voor de liefhebbers https://www.computer.org/csdl/magazine/mi/2021/06/09623432/1yJTxgRWQgg
heb het zaakje eens in levende lijve gezien bij een NASA tentoonstelling. 72KB Rom en 4KB Ram. Dat was pas krap programmeren. Het geheugen bestond uit een met gouddraad geweven mat van ringetjes die uit magneetband werden geponst. Het aanbrengen van een 1 of nul was een combinatie van verscheidene draadjes onder stroom zetten.

Vwb de opmerking over de telefoon heeft meer rekenkracht. Je moet bedenken dat ten eerste deze ruimteschepen jaren, zo niet tientallen jaren in ontwikkeling zijn en dat het machines zijn waarbij geldt: "failure is not an option". Je kiest dus hardware en software en bent dan jaren bezig om het perfect te maken. Tussentijds wisselen omdat er iets beters is is dan gewoonweg geen optie

[fredst]

Ringkerngeheugen was het eerste geheugen wat ik op de HTS te zien kreeg toen we aan het vak digitale techniek begonnen maar dan als geheugen wat net was uitgefaseerd.

[feico.de.boer]

Wie geinteresseerd is in de Apollo techniek moet vooral het youtube kanaal https://www.youtube.com/@CuriousMarc eens bekijken. Daar restoreren ze de complete Apollo communicatie ketting tot een werkend geheel.

[jastas]

Yep zeer leuke channel!

Wie wat meer wil weten over de apollo missies kan ik Moon machines aanraden, een zeer entertainende maar goed gemaakte reeks waarbij elke episode de nadruk legt op een specifiek onderdeel (raket, lander, spacesuit,...).

Uiteraard overgoten met een zeer Amerikaans sausje maar echt een aanrader om te zien.

[Reactie gewijzigd door jastas op 2 april 2026 12:05]

[multikoe]

Dat klopt. Er was zelfs een naam voor: de "Trench". Deze mensen berekenden de baan, de tijden waarop de raketmotoren moesten ontbranden etc. De voorbereidingen gebeurden wel m.b.v. computers, maar die moesten heel erg lang rekenen. Je moet, als je tijd hebt, "Failure is not an option" van Gene Kranz maar eens lezen. Fascinerende verhalen over de periode tot aan de maanlanding.

[Hansie9999]

Deze film kan ik je zeker aanraden,

https://www.imdb.com/title/tt4846340/

Over de menselijke "computers" en de eerste "computers zoals we ze nu beetje kennen"

[ollie1965]

En laten we dan vooral eren dat het enkele vrouwen waren waarop vertrouwd werd door astronauten en niet op de computers! Oke, iets eerder dan Apollo.

In fall 1961, as the Mercury project prepared for Glenn’s launch on the Atlas intercontinental ballistic missile, Glenn asked one of the supervisors to have “the girl,” meaning Johnson, to check the reentry calculations of the new computer on the old desktop calculators. He just was not comfortable with having his fate dependent on a machine. Johnson did that extensive work, which took a couple of weeks

https://airandspace.si.ed...itorial/katherine-johnson
https://airandspace.si.ed...nn-johnson-hidden-figures

EDIT: spuit 11 ^^

[Reactie gewijzigd door ollie1965 op 2 april 2026 16:28]

[Templar]

Dan vind jij het YouTubekanaal van CuriousMarc vast interessant. Hij en zijn team hebben het volgende gerestaureerd:

• Apollo Guidance Computer
• Apollo S-Band Communications
• Apollo UpData Link

Zeker het kijken waard!

[Simon Weel]

10 dagen? Gaat dat ding zo langzaam of nemen ze een omweg? Apollo 8 vertrok op 21 december 1968 en landde 27 december.

[MaartenBW]

ze doen eerst nog 2 rondjes om de aarde voor wat tests. Waarvan het 2de rondje een eliptische baan met als verste punt iets van 70.000km van de aarde (vergeleken met +/- 500km van ISS). Dus dat dat duurt al iets van 2 dagen.

Pas dag 2-3 doen ze de push om in TLI (Trans Lunar Injection) te komen. In TLI duurt het ong 3/4 dagen om bij de maan te komen (en ong. 3/4 om weer terug te komen).

Apollo ging direct in TLI.

[Reactie gewijzigd door MaartenBW op 2 april 2026 09:34]

[SinergyX]

Beetje het navigeren van 'snelste en kortste' route principe, Apollo 8's missie was zo snel mogelijk heen, zo snel mogelijk terug, vanwege zijn 'eerste keer' principe. Deze missie neemt een iets langere, maar veiligere (en voor testen) route, dat deze dus iets langer duurt.

[Sniffels]

Omdat ze een "unpowered" rondje doen, dus net genoeg snelheid voor de heuvel omhoog net bij de maan, en heuvel naar beneden naar de aarde (heel simpel uigelegd)

[vespino]

Ik vind het alleen maar vet en heb er totaal geen verstand van, maar het basis principe van zo’n lancering is in 54 jaar nog niet veranderd? Raket gaat de ruimte in, zwaartekracht duwt de lander etc richting maan. Toch? Alle respect, maar wat zijn we er dan op vooruit gegaan? Lightspeed is nog ver van ons, maar moeten we in 2063 toch gaan halen.

[Docschnitzel]

Het principe is onveranderd, en waarom zou het ook? Zwaartekracht zo veel mogelijk werk laten doen (alleen trekt zwaartekracht en duwt het niet) is best slim...

Ja, een herbruikbare raket zou mooi zijn, SLS an sich is een gigantisch stuk burocratisch legacy rommel, maar zelfs starship zelf zou op dezelfde manier te werk (moeten) gaan.

Maar.. als het jaren en jaren niet meer gedaan is door een gebrek aan politieke wil moet veel opnieuw opgebouwd worden.
Daarbij komt dat intern veel technologie natuurlijk niet meer hetzelfde is en sowieso alle individuele componenten (alsook het geheel) gecertificeerd moeten morden voor menselijk gebruik.

Over lichtsnelheid... zet dat idee uit je hoofd tot mensen veel slimmer dan wij allen er iets op kunnen vinden.

[jbhc]

De enige manier om vooruit te komen is dromen over dingen die nog niet mogelijk zijn.

[The Zep Man]

Als je enkel ("enige") droomt over dingen die nog niet mogelijk zijn, dan kom je niet vooruit.

Dromen is niet onbelangrijk, maar +95% van het werk is toch echt ijskoude wetenschap en engineering.

[TwiekertBOB]

Ik vind mijn bijdrage dan toch significant.

Ik draag persoonlijk 5% bij aan het bereiken van de lichtsnelheid!

[Docschnitzel]

Ja en nee. De enige manier om écht verder te komen is te kijken naar hoe we meer kunnen verwezenlijken. Als ons doel is om lichtsnelheid te halen (of overtreffen) mogen we ons niet blind staren op het doel, want er zijn extreem veel stappen die genomen moeten worden in verschillende wetenschappelijke disciplines. Het is dus beter om te kijken wat de volgende stap kan zijn. En op een dag wordt die volgende stap misschien effectief het breken van die muur.

[vespino]

Nou ja daarmee bedoel ik te zeggen dat er de afgelopen 54 jaar weinig vooruitgang is geboekt in de algemene zin. Ok, don’t change a winning team en nogmaals ik ben een leek, maar denk misschien groter…? Of de groot?

[Spookles]

Voor de beeldvorming, in 1966 had NASA 6,6% van de GDP van de U.S. Sinds dien is het afgeschaald en kregen ze de afgelopen jaren 1,3-1,5%.

Ik ben geen NASA expert, maar naar mijn weten hebben zij voornamelijk gewerkt aan projecten dichtbij de aarde en ruimtevaart in het algemeen zowel als meerdere ruimte telescopen.

Er is van dat geld door NASA in ieder geval relatief weinig besteed om mensen verder de ruimte in te krijgen zoals SpaceX dat wil.

Deze video's van NOS Op 3 geeft wat meer informatie

• Zo gaan we weer naar de maan - NOS Op 3
• De oorlog in de ruimte - NOS Op 3

[CivLord]

Ik heb ooit een opmerking gelezen dat tijdens het hele maanproject van NASA de kosten per Amerikaan gemiddeld uitkwamen op de prijs van twee pakjes sigaretten per week.

[mjtdevries]

Het NASA buget was tijdens het Apollo project ruim hoger dan het totale defensie budget. En dat vele jaren lang. Dat geeft wat beter aan hoe ontzettend veel geld er toen aan besteed was.

Ik denk dan ook niet dat die berekening van twee pakjes sigaretten per week klopt.

[CivLord]

Ik zeg niet dat het budget voor de NASA niet veel was. Ik probeer het in perspectief te zetten met wat het de Amerikaanse belastingbetaler gekost heeft.

Laten we de berekening eens nalopen.

Het maanprogramma liep van 1961 t/m 1972
Het aantal Amerikanen 20+ in 1961 was: 112 mln.
Het aantal Amerikanen 20+ in 1972 was: 134 mln.
Dat maakt gemiddeld 123 mln. Amerikanen tijdens het maanprogramma. (bron)

De gemiddelde prijs van een pakje sigaretten in de jaren '60 in de VS is ongeveer $ 0,30. (bron)

Dat maakt voor 123 mln. Amerikanen x $ 0,30 per pakje sigaretten x 2 per week x 52 weken x 12 jaar = $ 46 mld.
De totale kosten van het totale maanprogramma van 1961 t/m 1972 waren $ 28 mld. (bron)

Dus je hebt helemaal gelijk. De berekening van twee pakjes sigaretten klopt niet. Die berekening is veel te hoog!
(Het is wel ongeveer gelijk aan het totale budget van NASA in de jaren 1960 t/m 1973.)

[Docschnitzel]

Wat wil je dan veranderen? Het meest efficiente is om on zo ver te krijgen dat de zwaartekracht de rest doet, en dat doen we al. Wat men kan verbeteren is een herbruikbare raket ontwikkelen, en dat is zo duur voor een overheidsinstatnie dat is helemaal onmogelijk zal worden.

De regel is altijd deze: overheden breken iets nieuw aan, en op termijn neemt de private wereld het grotendeels over omdat ze het financieel rendabel kunnen maken. Kijk naar het ontwikkelen van het treinnetwerk in de nieuwe wereld, luchtvaart, internet, GPS, Telecom, LEO lanceringen.

[Andros]

Iets minder sci-fi kijken maar dat geldt voor veel mensen. Door alle Star Wars/Trek/Independence Day en nog veel meer films en media lijkt het wel alsof er iets te makkelijk over echte ruimtevaart gedacht wordt. Ergens is het bijzonder wonderlijk wat de Sovjets en Amerikanen in de jaren zestig al gedaan hebben en zoveel lijkt de techniek inderdaad niet veranderd.

Als je al met lichtsnelheid wil gaan reizen loop je tegen Einsteins relativiteitstheorie aan, de tijd vertraagt voor jouw gevoel maar je komt in de toekomst aan. Ook is er geen communicatie met aarde mogelijk, je radiobericht reist immers ook met lichtsnelheid en je mag gaan communiceren met vertraagde boodschappen, alsof je briefjes uitwisselt. Voor we zover zijn moeten we ook iets kunnen verzinnen om de weg voor ons in kaart te brengen, je wil niet met een gigantische snelheid door een of ander zwevend rotsje heen vliegen (of iets groter als een onontdekte planeet oid), dan is het direct einde ruimteschip. Ik zie de mensheid deze eeuw ons zonnestelsel nog niet direct verlaten eerlijk gezegd.

[Puppetmaster]

Gelukkig is de ruimte erg leeg, zeker buiten het zonnestelsel.

[Freakiebeakie]

ja zo lijkt het, maar 1 verdwaalde kiezelsteen en het is einde oefening. En dan te bedenken dat zelfs met de snelheid van het licht je 4,2 jaar moet vliegen om bij Proxima Centauri te komen. En hoe rem je af als je de snelheid van het licht heb. dat lijkt me ook wel een dingetje xD

[mjtdevries]

Op dezelfde wijze als dat je geacceleerd hebt naar de snelheid van het licht. Alleen dan omgekeerd.
Dat was in de tv serie The Expanse een leuk detail om te zien. Je zag continue schepen achterwaarts vliegen omdat ze met hun motoren aan het afremmen waren.

[Freakiebeakie]

Ja dat begrijp ik maar dat zou betekenen dat je maar ?% van de reis volle snelheid haalt en het dus allemaal nog langer duurt.dan duurt 4,w lichtjaar bij wijze van spreken 6 jaar

[mjtdevries]

Ja dat is absoluut de consequentie.
Aan de andere kant kun je dat dan wel gebruiken om kunstmatige zwaartekracht te maken. Wat ook best belangrijk is, want als je lange tijd zonder zwaartekracht zit krijg je onhelstelbare schade aan je ogen, en talloze andere zaken in je lichaam.
Op Aarde kun je een astronaut na de landing naar een ambulance dragen en weken laten revalideren in een ziekenhuis.
Op Alpha Centauri kan dat niet.

[Freakiebeakie]

Wie weet wat ze daar hebben

[mjtdevries]

Ik zat te twijfelen of ik daar een opmerking over zou toevoegen

[dimitrimissinne]

Lightspeed is nog ver van ons, maar moeten we in 2063 toch gaan halen.

De lichtsnelheid ( c ) is een harde limiet. Voor elk object met massa is het behalen van c onmogelijk volgens de speciale relativiteitstheorie. De massa van een object verhoogt naarmate het dichter komt bij c, wat resulteert in oneindig veel massa, wat op zijn beurt resulteert in oneindig veel energie om te accelereren.

Artemis aangaande. De hele raket bestaat zowat uit gerecycleerde en gemoderniseerde Shuttle en Apollo technologie. Er zitten zelfs letterlijk onderdelen van de Shuttle in. Op zich allemaal niets mis mee. Betere manieren om in de ruimte te geraken zijn er nu eenmaal niet. Er zijn legio voorstellen om 'gemakkelijker' in de ruimte te geraken, maar technologisch, praktisch en financieel momenteel niet haalbaar. Bedrijven zoals SpaceX, Blue Origin, ea hebben raketten die er wat moderner uitzien en het ook zijn, maar in essentie zowat dezelfde technologie gebruiken.

[Puppetmaster]

Hij hintte dan ook niet op fysiek lightspeed, maar op “warp” nav het “first contact” in Startrek.

[dimitrimissinne]

Ochja! Had ik moeten weten...

[J_van_Ekris]

Een foutje en een raket zegt "boem". Chris Haddfield vatte het ooit samen: je zit bovenop een explosie die toevallig dezelfde kant opgaat. En zoals Apollo 13 aantoonde: bij een technisch probleem zit je plots krankzinnig ver wer weg en ben je volledig op de crew aangewezen. Er is wel redundantie aanwezig, maar omdat alles ook gelanceerd moet worden en elke kilo gelanceerd een veelvoud aan brandstof kost, zitten daar echt limieten aan. Ruimtereizen zal altijd spannend blijven.

[84hannes]

En zoals Apollo 13 aantoonde: bij een technisch probleem zit je plots krankzinnig ver wer weg en ben je volledig op de crew aangewezen

Nou, gelukkig niet. Je moet dan wel alles zelf doen, maar zonder instructies vanaf Aarde (Houston) denk ik niet dat de Apollo 13 bemanning heelhuids terug was gekomen. Mede daarom was voor Artemis / Lunar Gateway een near-rectilinear halo orbit gekozen; zodat er altijd contact met de aarde was (dat was voor de achterblijver in de baan om dat maan bij Apollo niet het geval). Helaas is de Lunar Gateway geschrapt. De VS heeft beslist dat geld beter uit te kunnen geven aan duurzame vrede 🙄.

Ik weet niet precies wat er voor het dramatisch effect was toegevoegd aan de film Apollo 13, maar ik kan me herinneren dat Houston vertelde wanneer en hoe lang ze de motoren moesten ontbranden, hoe ze filters konden gebruiken voor andere toepassingen en hoe ze de capsule met minimaal stroomverbruik konden starten.

[J_van_Ekris]

Nou, gelukkig niet. Je moet dan wel alles zelf doen, maar zonder instructies vanaf Aarde (Houston) denk ik niet dat de Apollo 13 bemanning heelhuids terug was gekomen.

Mee eens dat je terug kunt vallen op ground control. Maar aan het einde van de dag kunnen ze niemand langs sturen, of zaken nasturen. Als het niet aan boord is of de storing is niet toegankelijk, dan heb je een enorm probleem.

[84hannes]

Ik snap wat je bedoelt, maar wil slechts benadrukken hoe krankzinnig belangrijk juist communicatie met ground control is. De manier waarop Ground Control is ingericht was destijds revolutionair, en wordt nog steeds gebruikt om bijvoorbeeld ITIL te trainen. Uit mijn hoofd zat er in de Mission Control Room van elke belangrijke afdeling een afgevaardigde, die dan weer een heel team in een andere ruimte had om op terug te vallen voor expertise. Het is slechts een van de vele fascinerende dingen die ontwikkelt zijn voor de Apollo-missies. Niet alleen hardware maar ook processen zoals quality control (een ruimtemissie kan falen op een verkeerde moer) en Flight Control.Suggereren dat de honderden, waarschijnlijk duizenden mensen die betrokken waren bij een lancering naar huis gingen zodra de lancering begonnen was doet hier een beetje aan af.

Voor mensen die dit interessant vinden kan ik BBC's Podcast 13 minutes to the moon aanraden.

2. Kids in control

The Moon landing is threatened when an alarm goes off. Can Nasa’s mission control - average age just 26 - save the astronauts’ historic spaceflight in time?

Overigens gaan die 13 minuten over een deel van de missie die Artemis II (net als Apollo niet zal doen: de afdaling (en landing).

[J_van_Ekris]

Het is slechts een van de vele fascinerende dingen die ontwikkelt zijn voor de Apollo-missies. Niet alleen hardware maar ook processen zoals quality control (een ruimtemissie kan falen op een verkeerde moer) en Flight Control.

Het Apollo programma was krankzinnig en baanbrekend, zeker als je er dieper induikt. De programmadirecteur besefte dat eind van het decennium druk zou worden, dus ze hebben 3 (!) complete launchpads gebouwd. De lanceerlocatie ligt op een storm/orkaan-gevoelige plek, dus bouwde men het Vehicle Assembly Building (het hoogste gebouw van een specifiek type, nog steeds) on de raket te assembleren. Omdat een geassambleerde raket 110 meter hoog is, en topzwaar, werd deze met lanceertoren en al verplaatst. In dat mobiele deel, onder de raket, zaten alle besturingscomponenten. Er zaten gewoon werkplekken en kantoren in. Om dat alles van VAB naar het launchpad te brengen ontwierp men de twee Crawlers, de grootste landvoertuigen ooit, die het gehele pkatform, de gehele toren en raket kunnen tillen. Dat alles om "productie" te kunnen draaien. Ik heb ooit een van de engineers gesproken, en die gaf aan dat na elke lancering men evalueerde en verbeteringen aanbracht. Continue verbeteren was gewoon noodzaak voor ze.

[Reactie gewijzigd door J_van_Ekris op 2 april 2026 11:42]

[procyon]

Tijd om alle huidige en toekomstige Zefram Cochrane’s te beschermen.

Eerlijk gezegd zijn we qua “boots on the ground” niet heel veel verder dan zo’n 54 jaar geleden. Daar was ook lange tijd geen directe wetenschappelijke noodzaak voor. De prioriteit lag bij onderzoek in microzwaartekracht, eerst op Mir en later op het International Space Station. Inmiddels verschuift die focus weer en willen we opnieuwe stappen zetten richting bemande verkenning buiten de lage baan om de aarde. Een directe opvolger van het ISS vanuit de westerse wereld lijkt er ook niet te komen.

Wat je nu ziet, is dat de maan steeds nadrukkelijker wordt gezien als uitvalsbasis. Het doel is om daar een permanente aanwezigheid op te bouwen en te onderzoeken hoe we ter plekke kunnen bouwen met lokale materialen en technieken. Denk bijvoorbeeld aan 3D-printen met o.a. maangrond. De Chinezen experimenteren hier ook al mee in hun eigen ruimtestation, Tiangong (“Hemels Paleis”).

Als we er op termijn in slagen om op de maan materialen te produceren en brandstof te maken, kan dat een enorme versnelling betekenen voor verdere ruimteverkenning. Vanaf de aarde opereren is namelijk duur: we zitten hier diep in een zwaartekrachtput. Alles wat je op de maan kunt maken of voorbereiden, heeft het potentieel om die kosten drastisch te verlagen.

[Xerpan]

SkyLab helemaal in vergetelheid geraakt?

[SPee]

De stap die we wel zetten is een belangrijke: veiligheid.
Waar men 50 jaar geleden op hoopte, was dat alles goed zou gaan en men weer veilig terugkomt. Maar het grote risico werd geaccepteerd. Maar toen het een paar keer goed fout ging, werd ruimtereizen vrij snel afgeschaald.
Nu begint men dat weer langzaamaan te doen, maar veel voorzichtiger en beter voorbereid.

[multikoe]

Ongeveer 120 jaar geleden startten twee mannen een brandstofmotor, een propeller ging draaien en een paar seconden later steeg een vliegtuig op, draaide een rondje en landde weer. Er is in die 120 jaar werkelijk niets veranderd

[Pat911]

Jammer dat de Artemis 2 niet twee weken eerder was gelanceerd op 16 maart, precies 100 jaar nadat Goddard de eerste raket op vloeibare brandstof lanceerde. Wat dan weer totaal iets anders is dan de 2 mannen die een vliegtuig met een motor lieten opstijgen (wat eerder leek op springen).

[multikoe]

Ik was een beetje sarcastisch natuurlijk. Er wordt zo ontzettend vaak geroepen dat we niets zijn opgeschoten sinds het Apollo programma. Dat gaat voorbij aan de technologische ontwikkeling die we sinds 1960 hebben doorgemaakt. Het principe is inderdaad nog steeds onveranderd: je stopt een paar mensen in een capsule bovenop een enorme raket, verbrand een hele hoop brandstof, maakt slim gebruik van de zwaartekrachtvelden van de aarde en de maan, zorgt dat de capsule niet verbrand bij terugkeer en vist de astronauten, moe maar voldaan, uit de capsule. Maar de technologie die we nu toepassen is mijlenver verwijderd van wat er toen mogelijk was. Niet alleen in de constructie, ook in de regel- en controlesystemen, in de live-support systemen, in de communicatie. De risico's zijn nu enorm veel lager dan toen. Plus dat Apollo een eindstation was. Het doel was landen op de maan, rondje lopen en weer terug. Artemis is een stap in een veel complexer doel: een permanente basis op de maan. Dat laatste was met de tecchnologie van 1960 niet mogelijk.

[84hannes]

een permanente basis op de maan. Dat laatste was met de tecchnologie van 1960 niet mogelijk.

Met alle respect, maar met de technologie van 1960 was een missie naar de maan ook niet mogelijk. Dat heeft een heleboel geld (en slimme mensen, mankracht etc) gekost om voor het einde van het decennium te ontwikkelen en was net op tijd klaar.

In de onvolprezen serie "For all mankind" wordt een wereld gecreëerd waarin de Sovjet Unie niet (of, veel later) instort waardoor de Space Race doorgaat. Ik denk dat met de juiste wil (dus: genoeg geld) het scenario in die serie helemaal niet onrealistisch is. Volgens mij hebben ze halverwege de jaren 70 al een trap van een Saturn V-raket ingezet als onderkomen op de maan.

[multikoe]

Misschien had ik moeten zeggen: de jaren 60. Ik kan (helaas) die serie niet zien, zou dat wel graag willen

[mjtdevries]

De space race was over op het moment dat de Amerikanen een mens op de maan hadden gezet.
Er waren geen mooie propaganda doelen meer over en voor de ontwikkelingen van kernrakketten was het ook niet meer nodig.
De Sovjet Unie was nog lang niet ingestort, maar de russen stopten met geld investeren omdat het niks meer zou opbrengen. Bovendien bleek hun raket erg onbetrouwbaar en was de raketgeleerde die alle overwinningen voor de Russen had binnen gesleept overleden. Die man bleek cruciaal te zijn voor hun space race.

Ik ken die serie niet, maar dat scenario is volstrekt onrealistisch.
Dan zou je een scenario moeten maken waarin die raketgeleerde niet overlijd en hij de problemen met de maanraket kan oplossen.

Een trap van een Saturn V raket is gebruikt als ruimtestation. (Skylab) niet als onderkomen op de maan.

[84hannes]

De space race was over op het moment dat de Amerikanen een mens op de maan hadden gezet.

Ik ga niet te veel verklappen, maar als je de eerste minuten van de serie ziet ziet begrijp je waarom dat in deze alternatieve tijdslijn absoluut niet het geval is.

Dan zou je een scenario moeten maken waarin die raketgeleerde niet overlijd

Bedoel je Sergei Korolev? Zoals je kunt lezen in de link leeft die man in 1983 nog. Zou het kunnen dat de makers van deze serie er net zo lang, misschien zelfs langer dan jij, over hebben nagedacht?

[mjtdevries]

Misschien heb jij het dan een beetje slecht verwoord in je eerste reactie.
Want de space race was dus helemaal niet gestopt doordat de sovjet unie instortte. Maar jij suggereerde dat dat het concept van die serie was.

[84hannes]

Want de space race was dus helemaal niet gestopt doordat de sovjet unie instortte

Je hebt gelijk dat er tussen het einde van de Space Race en de val van de Sovjet Unie op papier heel wat jaren zitten. Maar naar mijn mening is de Space Race niet opgehouden omdat er geen doelen meer te bedenken waren, maar omdat de Sovjet Unie het niet meer kom betalen. En alle verhalen, idealen en pragmatische personen te spijt, uiteindelijk is dat de val van de Sovjet Unie geweest: dat ze economisch het onderspit delvden.

Een soort is dood ver voordat het laatste exemplaar sterft. De Sovjet Unie was dood ver voordat de vlag gestreken werd.

Ik heb dat te beknopt opgeschreven omdat het me onzin leek de hele serie hier uit te typen, maar ik snap hoe ik je op het verkeerde been heb gezet.

[Reactie gewijzigd door 84hannes op 3 april 2026 19:34]

[mjtdevries]

Jammer dat het op AppleTV is. Ik ben een sci-fi fan en het feit dat ze begrijpen dat Korolev cruciaal is geeft wel aan dat ze veel meer huiswerk hebben gedaan dan de gemiddelde serie. Dus ik ben best benieuwd wat ze er van gemaakt hebben.

[84hannes]

Jammer dat het op AppleTV is.

Ik snap niet helemaal wat daar jammer aan is. Ik ben niet zo iemand die geboren is met een Netflix-account en daar ook mee zal sterven. Ik neem een keer per jaar een maandabonnement voor het nieuwe seizoen van For all Mankind. €10 voor een heel seizoen, een koopje wat mij betreft.

[Freakiebeakie]

Dan hebben we het alleen maar over de lancering en de raketten. Ik heb ruimtevaart altijd interessant gevonden maar verdiep me er niet zover in dat ik alles tot de puntjes ga uitzoeken. Wat recent de meeste indruk op mij heb gemaakt is de James webb telescoop, de lancering ervan en de 344 critical points of faillure die het moest doorlopen om te kunnen werken op een afstand van ongeveer 1,5 miljoen kilometer van de aarde. Echt ongelofelijk dat wij mensen iets kunnen maken wat zo geavanceerd is als de James webb telescoop (25 jaar werk) en het dan 1,5 miljoen km ver op een plek kunnen plaatsen waar het min of meer blijft hangen en niet blootgesteld word aan licht van onze zon. Ik kan me vergissen want ik ben maar een leek maar daarbij vergeleken is deze Artemis missie in mijn ogen een kinderspel.

[mjtdevries]

Ja, dat ben ik met je eens. JWST is veel indrukwekkender.
Maar er blijft wel een groot verschil dat Artemis mensen aan boord heeft, waardoor de gevolgen van het missen van critical points of failure hoger zijn.

Op zich laat Artemis vooral zien dat we nu hetzelfde kunnen als 50 jaar geleden voor een fractie van het geld.

Aan de andere kant zijn er recent de nodige landingen van onbemande ruimtevaarttuigen naar de maan mislukt. Dus we moeten ook niet onderschatten dat het toch erg moeilijk blijft.
(Hoewel ik bij sommige missies ook wel denk dat de betrokken wetenschappers teveel theoretisch achter een computer hebben gezeten en te weinig met ingenieurs hebben gepraakt hoe je de marges groter maakt dat je sonde niet omvalt op de maan)

[Freakiebeakie]

Jij zegt het nu ook, we proberen nu onbemand te landen en dat is diverse mislukt en vroeger hebben ze mensen op de maan gezet met computers die qua rekenkracht niet eens onze huidige telefoons kunnen evenaren. Ik vind het maar vreemd

[mjtdevries]

Sommige van die ontwerpen zijn ronduit dom.
Een zeer hoog ontwerp met dunne pootje laten landen op een ongelijk oppervlak. Dat is vragen om moeilijkheden.
Terwijl vroegere maan en marslanders laag waren met hele brede poten zodat de kans miniem was dat ze zouden omvallen.
Of vroegere Amerikaanse en Russisch sondes die op een willekeurige manier mochten landen, maar altijd weer rechtop zouden komen.

Ik denk dat er te weinig praktische mensen bij het ontwerp betrokken zijn. Zorg dat mensen met verschillende expertises samenwerken.

[whersmy]

Heel gaaf om live te zien!

[xxs]

Gaaf om dit na een welverdiende nachtrust terug te kijken ... ;-)

[KeesAlderlieste]

En de wetenschap dat dat deel probleelloos gelukt is ;-)

[The Zep Man]

Tijdens de tiendaagse test worden onder andere de life support-systemen gedemonstreerd.

Ik hoop dat het een lange demonstratie is, gezien dat de missie bemand is.

[MaartenBW]

Haha, precies!! Ook is dit uiteraard al 'gedemonstreerd' bij Artemis 1. Aangezien die niet bemand was. Wel zo handig voor een test van het life support-systemen.

De tests in Artemis 2 geen vooral over

• Close Range Operations (voorbereidingen op docking). Deze hebben ze trouwens al vannacht gedaan met de Upper stage (ICPS)
• Manual piloting van Orion
• Automatische en manuele koers correcties in TLI. Zowel op de heen als de terugweg.
• + vele andere tests gedurende de vlucht.

[G-Fox1990]

Ben ergens verbaasd hoe het toch kan dat dit nieuws, wat volgens mij best wel een ''big deal'' is, zo weinig naar boven komt. Ja het stond eventjes op de NOS en verschillende media berichten er over, maar 5 minuten en we zijn weer terug naar ellende in het midden-oosten of iets over wat die dikke oranje demente debiel nu weer geroepen zou hebben.

Had toch wel verwacht dat hier wat meer aandacht voor was geweest. Als SpaceX een scheet laat moet het ook wekenlang te zien zijn, waarom nu dan niet?

[lenwar]

Niet flauw bedoelt, maar wat had je meer willen zien op de NOS? Wat hier nu gedaan wordt heeft in de basis weinig toegevoegde waarde, toch? Ik heb begrepen dat de wetenschappelijke meerwaarde van deze missie bijzonder klein is. Het komt voornamelijk neer op 'kijken of het lukt'. Er is maar weinig dat ze niet ook hadden kunnen doen met een onbemensde missie die hetzelfde rondje maakt.

Wat ik zo voorbij heb zien komen, is het meest bijzondere dat het ruimtevaartuig met de hand bestuurd wordt. (dus daadwerkelijk vanuit de capsule/shuttle, hoe we het ook willen noemen )

Voor de NOS, is dit toch weinig meer dan 'weer een raket met mensen die de ruimte in gaat', alleen gaan ze nu een rondje om de maan en ipv de ISS.

Begrijp me niet verkeerd, hè? Alles met ruimtevaart is natuurlijk supersexy, technologisch interessant, en er kunnen ook best nuttige dingen uit ruimtevaart komen, maar voor de NOS, is het gebeuren in het Midden-oosten toch een stuk belangrijker. En laten we eerlijk zijn. Het gebeuren in het Midden-oosten heeft toch flink wat meer impact op ons dagelijkse leven dan deze lancering.

[koelpasta]

Tsja., mensen in de ruimte blijkt gewoon een vrij slecht idee te zijn. Leuk dat we het kunnen, maar echt nuttig is het niet. Kolonies met mensen gaat niet gebeuren tenzij mensen genetisch gemodificeerd worden om buiten de aarde te kunnen leven.
Mogelijk dat ronddraaiende ruimtestations nog een ding worden in de toekomst, maar verder is het vooralsnog niet erg handig om mensen de ruimte in te schieten. We doen het letterlijk omdat we het kunnen.

[Unrealiac]

Ik vond het echt teleurstellend als je de beelden van SpaceX gewoon bent.
Missed timed shots, op cruciale momenten beelden tonen van mensen die naar boven zitten te kijken, geen beelden in de capsule tijdens de launch, belabberde kwaliteit...

Heel fijn natuurlijk dat het goed ging allemaal, maar anno 2026 wel heel erg teleurgesteld van heel de opzet voor de gewone mens op aarde.

Na wat gesprekken met collega's ben ik echt niet de enige die er zo over denkt.
Ik hoop alleszins dat de beelden die we gaan zien van de maan wel wat beter worden (desondanks dat het gewoon een fly-by wordt)

[Reactie gewijzigd door Unrealiac op 2 april 2026 08:17]

[Hemingr]

Ik ben het volledig met je eens.

Om mensen in 2026 te enthousiasmeren voor dit soort extreem dure ondernemingen (alles bij elkaar kost dit grapje tot nu toe >90 miljard USD, inclusief het Europese deel en de Orion capsule), dan moet je je media circus goed op orde hebben anders bloed de politieke goodwill dood. Het hele "Senate Launch System" staat al onder druk omdat de kosten de klauwen uitlopen met beperkt resultaat.

[batjes]

Dit soort extreem dure ondernemingen hebben de moderne wereld mogelijk gemaakt. Doorbraken in zorg, voedselproductie en vooral IT kun je niet negeren.

Wat is die paar miljard nou op economiëen die triljoenen waard zijn. Wat is die 90 miljard nou terwijl er mensen rondlopen die _meer_ waard zijn dan dat.

Wat is die 90 miljard nou als je kijkt hoeveel geld er in Nederland alleen al verspilt wordt aan Live Love Laugh bordjes.

[SuperDre]

Ik ben met je eens als je over algemeen ruimtevaart hebt, maar ik ben het verre met je eens als het draait om de SLS en Orion, die hebben veel teveel gekost. Zeker als je juist vergelijkt met SpaceX, hun hele Starship (booster, starship, productielijn) kost een fractie van wat de hele SLS kost, waarbij SLS ook nog eens een one time use karakter heeft. EN nu dus blijkt dat ze met de SLS gaan stoppen omdat die gewoon teveel per vlucht kost tegenover wat een vlucht vanuit SpaceX of Blue Origin gaat kosten.

[batjes]

SpaceX is niet goedkoper geweest hoor, waan je daar maar weer uit. Die hebben over de jaren heen ook een honderdtal miljard dollar aan (in)directe staatssteun ontvangen om mogelijk te maken wat ze nu zijn.

Maakt weinig uit wat SLS kost, als het zijn visie waar gaat maken komt daar hoe dan ook winst voor de mensheid uit.

Afgaande van waar en hoeveel de mensheid de afgelopen 10 jaar op geïnvesteerd heeft, bitcoin, AI.... Is dit misschien wel de meest zinvolle investering die we met zijn allen doen in hele lange tijd.

[SuperDre]

Complete onzin, sinds 2008 hebben ze zo'n 20 miljard aan contracten met de overheid binnen gehaald, NASA en Defensie, maaaar, dat zijn contracten die veelal pas uitbetaald worden als er geleverd is, en er blijkt nu 'pas' zo'n 10 miljard uitgekeerd te zijn aan voldoen van contracten.

SLS gaat zijn potentie niet waarmaken, want de geplande opvolgers zijn pas geleden zelfs geanulleerd vanwege dat NASA VEEL goedkoper uit is om gewoon vluchten in te kopen bij oa SpaceX en Blue Origin.

En de totale kosten voor het hele Starship concept/ontwikkeling, dat is dus Starships zelf, de heavy boosters, de launchpads en productielijn/gebouwen wordt geraamd op uiteindelijk zo'n 10 miljard, zit nu 'pas' tegen de 8. SLS zit nu al ruim over de 23 miljard met een verwachting richting de 30 miljard, en dan kost elke vlucht nog 2 tot 4 miljard (zonder dat het ding hergebruikt kan worden).

[batjes]

https://subsidytracker.go...ation-technologies-spacex
https://www.foxbusiness.c...ted-from-government-funds
https://www.congress.gov/...9-JU00-20250226-SD003.pdf

oeps, laat ik zo maar een paar linkjes vallen.

Veel overheidscontracten stond niets tegenover, geen failure clause, geen "probeer het maar een 2de keer" clause. Niets. Raket deed een paar keer boem, gratis geld. Verkapte subsidies, staatssteun if you will.

Zo moe van al die kortzichte fanboys, ik verwacht beter op Tweakers maar dat is mijn fout. Meneer Musk is voornamelijk rijk geworden van overheidsgeld en ook uit onze publieke zakken zijn er bakken met geld de knip van Musk in geschoven. Ook subsidie geld van ons allemaal door figuren die gesubsidieerd Tesla's hebben gekocht de afgelopen 14 jaar.

[Reactie gewijzigd door batjes op 3 april 2026 09:25]

[SuperDre]

Nee, ik wordt juist zo moe van die Musk haters die met bullshit over subsidies die zo goed als elk bedrijf in dezelfde sectoren krijgen, en vooral je eerste linkje is maar peanuts. En echt compleet kinkklare onzin dat Musk voornamelijk rijk is geworden met overheidssubsidies.

Welke raketten gingen boem en weg overheidsgeld, want de Starships zijn dat niet, en de falcon 9 waren gewoon verzekerd. Zoals ik al zei, hou toch eens op met die onzin. Andere ruintevaart bedrijven hebben vele malen meer geld gekregen dan SpaceX.

[Exhonor]

Dat verschil zit in het feit dat een instantie als NASA een stuk minder baat heeft bij dat soort beelden dan een bedrijf als SpaceX dat koste wat kost hun image hoog wil houden en mensen wil imponeren. SpaceX is/was dan ook echt een uitzondering als het gaat om dit soort dingen, want geen enkel ander bedrijf of instantie heeft soortgelijke beelden.

Voor de stoffige oude mannen die bepalen hoeveel geld er naar NASA gaat is on-board footage van de lancering weinig belangrijk.

[telenut]

Als die stoffige oude mannen op stemmen moeten rekenen bij verkiezingen zit het wel anders...

[Exhonor]

Amerikanen gaan niet stemmen op basis van wie de beste raketlanceringsbeelden maakt.

Ze gaan stemmen op de persoon die zorgt voor de meeste banen bij het produceren van de onderdelen van de raket. Dat is hele reden dat SLS nog bestaat.

[vessy]

Eens. waar SpaceX makkelijker tech inzet zonder 10 jaar aan ontwikkeling en testen wat bij NASA gebeurd, geeft dat wel gelijk de vrijheid en mogelijkheden om de zaken beter te documenteren/showen. Als je vandaag de dag meer mensen wil aantrekken dan moet je toch meer laten zien.

[PCG2020]

Bij SpaceX gaat het om de show. Dat het zaakje daarnaast gelukkig enigszins werkt is een leuke bijkomstigheid.

[mjtdevries]

De "show" draagt bij aan het ontvangen van geld van investeerders.
Bij NASA is dat aspect niet van belang, dus is het een ondergeschoven kindje. Hoewel ze zich zouden moeten realiseren dat uiteindelijk hun investeerders: de leden van het US Congress op dezelfde manier beïnvloed worden als de investeerders van Musk.
Als ze dat net zo goed zouden regelen als bij SpaceX, dan zou de minieme investering op hun budget niet terug te vinden zijn. Maar het zou veel kunnen helpen voor hun budget.

[PCG2020]

Helaas levert zelfs die show blijkbaar niet genoeg investeringen op 🥲

[xxs]

Als je nu de beelden terug kijkt van de maanlanding in 1969 en vergelijkt met de NASA beelden van nu dan zie je pas het verschil.

[marco-ruijter]

Als je nu de beelden terug kijkt van de maanlanding in 1969 en vergelijkt met de NASA beelden van nu dan zie je pas het verschil.

Ja de beelden van 1969 is net een scène joh..toch knap dat alles zo ontzettend perfect live in beeld is gebracht en we anno 2026 zo kunnen falen.

[bzzzt]

geen beelden in de capsule tijdens de launch, belabberde kwaliteit...

Dat kan ook intentioneel zijn. Kotsende astronauten of dramatische beelden als het wel misgaat zijn nou niet bepaald goede PR...

[Knightwolf]

SpaceX lanceringen ken ik niet, maar heb deze vannacht wel gezien (livestream NASA kanaal op Youtube) en ben met je eens en vond ook al dat ik bepaalde cuciale momenten niet te zien kreeg. De eerste waarbij me dat opviel was de loskoppeling van de 2 boosters bv...

Maar misschien doen ze dat expres? Het is een live-stream waar tegenwoordig heel de wereld naar mee kan kijken. De loskoppeling van die boosters is een gevaarlijk cruciaal momeent. De Challenger 1986 zullen we nooit vergeten. Wellicht willen ze voorkomen dat iedereen live een dodelijke explosie te zien krijgt?

Anderszins kunnen ze tegenwoordig ook een 1-2 minuten delay live uitzenden, kijkers merken daar niks van, en als er iets fout gaat de beelden niet meer (live) laten zien aan de wereld?

[Vinnie.1234]

Je had tientallen andere live streams van mensen die daar waren. Die beelden van een dodelijke explosie zouden er toch wel zijn. Ook van de Challanger zijn de beelden gewoon te zien. En ik mag toch hopen dat ze genoeg vertrouwen in hun product hebben dat ze niet bang zijn dat het fout gaat. Gezonde spanning is een ander verhaal.

[ared]

Toen Honnold paar maanden geleden de Taipei 101 wolkenkrabber beklom was er een 10 seconden delay om de regisseur de kans te geven weg te schakelen als het mis zou gaan. Meer dan genoeg. In Amerika doen ze dat volgens mij bij alle live uitzendingen (ook niet-levensgevaarlijke) om onverwachte naaktheid (Janet Jackson, streakers) en stoute woorden te kunnen censureren.

Denk dat het er vooral in zit dat de mensen bij Nasa die er de afgelopen tig jaar over gegaan zijn, bewust of onbewust het belang er niet zo van in zien. Waarom kilo's aan extra camera's en zenders mee nemen die we niet nodig hebben voor de missie?

Dat je die camera's wél nodig hebt om de volgende missie te kunnen betalen is/was gewoon minder doorgedrongen dan bijvoorbeeld bij spaceX. Marketing is waarschijnlijk wel een deel van de reden waarom spaceX een miljoenmiljard waard is. Maar ik denk dat iemand als Isaacman dat wel begrijpt en voor toekomstige missies dat wel gaat veranderen.

[Vinnie.1234]

Laat ik beginnen dat ik het domweg gewoon gaaf vond om te kijken, maar ik irriteerde me gigantisch hoe vaak ik mensen in beeld zach die aan het filmen waren of een zwart beeld of een beeld waar je precies niks zag. Toch gaf het me ergens wel een jaren 60 vibe hoe mijn ouders het hebben gezien. Ik weet niet of ik dit positief of negatief vind. Maar als de echte maan missie de lucht in gaat mogen ze hier zeker wel even naar kijken!

[stijn014]

Simpsons did it

[grizzlywilde]

Ik heb liever een ruimtewedloop dan een wapenwedloop.

[Knijper1962]

Er zou wel eens wat overlap tussen die twee kunnen bestaan....

[Hoenens]

Is er een app of website waar ze live te volgen zijn?

[Ruben279]

Zeker, NASA deelt alles via een livestream op YouTube YouTube: NASA's Artemis II Live Mission Coverage (Official Broadcast) en op de website All NASA News - NASA

[Spacecookie81]

Een vriend van me had live gezien en stuurde een berichtje 'die raket is echt ontplofd ofwat?' Deze ochtend schrok ik me een hoedje tot ik het nieuws even doornam... Gelukkig was het een late 1-aprilgrap van hem...

Maar goed, zo'n bemande vlucht brengt wel wat risico's met zich mee. Tien dagen lang dat deze bemanning opgesloten zit in zo'n capsule, ik moet er niet aan denken.

Veel kudo's voor deze bemanning! To boldly go where no man has ever gone before!

[Kimbo72]

Deze capsule is wel een stuk ruimer dan die van de Apollo missies.

Lijkt me super tof om de maan van dichtbij te zien.