Door Jasper Bakker

Nieuwsredacteur

Vijf jaar Windows 11: valt er wat te vieren?

05-10-2026 • 06:00

509

Vijf jaar Windows 11: valt er wat te vieren?

Windows 11 is alweer vijf jaar op de markt. Vroeger zou dat betekenen dat de volgende Windows-versie in zicht is en dat de algemene ondersteuning van deze versie ten einde komt. Vasthoudende gebruikers zouden nog kunnen rekenen op vijf jaar uitgebreide ondersteuning met alleen beveiligingsupdates. Maar met Windows 11 zit het anders: die versie lijkt te blijven. Nu echt. Is de vijfde verjaardag van dit besturingssysteem reden voor een feestje?

Een Windows-party: het was ooit een ding. Tenminste, het was een ding dat Microsofts marketingafdeling probeerde te laten gebeuren. De release van versie 7 moest samengaan met 'spontaan' georganiseerde feestjes bij mensen thuis. Microsoft stelde daarvoor ook feestpakketten ter beschikking met ballonnen, speelkaarten, draagtasjes en natuurlijk het besturingssysteem zelf. Die laatste goodie was alleen voor de organisator van het feestje, die wel moest voldoen aan wat eisen in Microsofts feestvoorwaarden.

Verplicht Microsoft-account

Akkoord moeten gaan met voorwaarden kun je wel zien als typisch Microsoft. Zo mocht Windows 98 volgens de gebruikersovereenkomst niet dienstdoen in kerncentrales. Tegenwoordig vereist gebruik van Windows een onlineaccount bij Microsoft, waaraan ook voorwaarden hangen. Strikt gezien geldt dit voor installatie en ingebruikname van het besturingssysteem. De Windows-maker beperkt methodes om de verplichting van een Microsoft-account te omzeilen. Het bedrijf doet dit ondanks de afkeer van die verplichting, ook binnen Microsoft.

Mogelijk is dit voor de volgende verjaardag van Windows 11 anders, net als diverse andere zaken. Sinds de release op 5 oktober 2021 is het besturingssysteem logger geworden, steeds hechter gekoppeld aan Microsofts onlinediensten en volgestopt met AI-integraties. In maart dit jaar beloofde het bedrijf beterschap voor zijn besturingssysteem. Enkele maanden later waren er tekenen dat het bedrijf de opruimmethode van Marie Kondō hanteert.

Marie Kondo. Beeld: Getty Images (Michael Buckner, Variety, Penske Media)
Microsoft lijkt de opruimmethode van Marie Kondō te gebruiken voor Windows.
Beeld: Getty Images (Michael Buckner, Variety, Penske Media)

Windows versus Windows

De inlossing van die belofte is echter toekomstmuziek en op een verjaardag vier je ook juist de prestaties tot op heden. De huidige reputatie van Windows 11 is niet onverdeeld positief. Voor veel consumenten is het nog altijd een gegeven: op een computer draait nu eenmaal Windows. Toch is dat in het vijfde jaar van Windows 11 niet per se de huidige versie. Veel gebruikers houden nog vast aan Windows 10.

In Nederland was Windows 10 in augustus nog goed voor 26,13 procent van de pc-markt. Dit blijkt uit metingen van Statcounter. In België lag het marktaandeel in augustus op 20,8 procent. Beide landen zitten daarmee onder het Europese gemiddelde van 27,21 procent. Wereldwijd is de vorige Windows-versie zelfs nog iets populairder met een marktaandeel van 30,15 procent in augustus. Deze opvallend hoge percentages bijna vijf jaar na het uitkomen van Windows 11 werpen een schaduw op het verjaardagsfeestje. Valt er wel wat te vieren?

Harde hardwaregrenzen

Dat veel mensen blijven zitten op Windows 10 heeft Microsoft deels aan zichzelf te wijten. Het trok voor de nieuwe Windows-versie – voor het eerst sinds jaren – een harde grens voor de hardwarevereisten. Pc's die prima functioneren met Windows 10 mogen lang niet allemaal upgraden naar 11. Struikelblokken zijn onder meer specifieke processorgeneraties van Intel en AMD. De daar getrokken grens is redelijk arbitrair, bleek uit de uitzondering die Microsoft maakte voor zijn eigen Surface Studio 2-workstation.

Surface Studio 2 met Windows 11. Bron: Microsoft
Microsofts Surface Studio 2 mocht toch wel upgraden naar Windows 11. Bron: Microsoft

Upgradebelemmeringen daargelaten draait op de meeste recente pc's gewoon Windows 11. Toch neemt het marktaandeel van Windows 10 niet bepaald snel af. In Nederland en België was er in de zomer van vorig jaar een lichte daling, met opnieuw een lichte daling rond de jaarwisseling. De Europese cijfers van Statcounter echoën deze trend. De wereldwijde cijfers lieten de lichte daling van 2025 vooral in het voorjaar zien, gevolgd door een wat sterkere daling in december. In alle markten is het marktaandeel van Windows 10 sindsdien redelijk stabiel en ligt het tussen de 20 en 30 procent.

De jarige job voert wel de boventoon, maar is geen alleenheerser. De vraag is of dat op korte termijn veel verandert. De geheugenschaarste door de AI-hype maakt nieuwe pc's duurder. Daarnaast is het een veeg teken dat Microsoft de ondersteuning voor Windows 10 opnieuw verlengt. Het officiële supporteinde in oktober 2025 werd met een jaar opgeschort en kreeg eind mei stilletjes nog een jaar uitstel. Het oude Windows 10 blijft in gebruik en krijgt beveiligingsupdates tot oktober 2027. De ironie van deze situatie is niet mals. Windows 11 kwam namelijk voort uit een groot verbeterproject voor Windows 10.

Windows 10 11 Medion S14409
Windows 10- en Windows 11-laptop. Beeld: Medion

Oude wijn in nieuwe gui

Microsoft werkte onder de codenaam Sun Valley aan een flinke herziening, waarbij het juist pijnpunten van gebruikers zou wegnemen. In de praktijk heeft het bedrijf dat niet op alle fronten doorgevoerd. Zo heeft Windows 11 nog altijd onderdelen en grafische elementen die direct uit oudere versies komen. Open maar eens het klassieke Configuratiescherm, dat sinds Windows 8 al niet aansluit bij de modernere gebruikersinterface. Het Instellingenscherm, dat naast het Configuratiescherm bestaat, past beter, maar biedt niet volledig dezelfde functies.

Windows 11 Configuratiescherm en Instellingenscherm. Beeld: Tweakers
Het Configuratiescherm en het Instellingenscherm van Windows 11. Beeld: Tweakers

Microsoft zag Sun Valley als een make-over die deze en andere onvolkomenheden zou wegstrijken. Tot verrassing van velen was het geen nieuwe grote update voor Windows 10, maar een upgrade naar een nieuw versienummer. Windows 11 bracht onder meer de nieuwe, centrale plek voor de startknop. Dat was een visuele verandering met het oog op breedbeeldschermen die niet bij alle gebruikers even goed viel. Deze en andere veranderingen waren al zichtbaar in uitgelekte previewbuilds.

De nieuwe versie introduceerde een nieuw uiterlijk dat gebruikers minder moest afleiden en meer moest helpen bij wat ze op hun computer wilden doen. Zo toonde het startmenu niet standaard alle apps, maar bood het een selectie van recent gebruikte apps en door Microsoft aanbevolen apps. Het reikte ook recent geopende bestanden aan, zodat gebruikers meteen daarmee konden verdergaan. Verder kreeg de automatische vensterverdeling van Windows meer opties voor grote, brede schermen, waarmee gebruikers meer apps tegelijk naast elkaar in beeld konden hebben.

Vervuiling

Oude en nieuwe Windows-alternatieven

De al decennia durende dominantie van Windows op pc's staat onder druk. Gebruikers kunnen weg willen van Microsoft-hebbelijkheden, zich wel of juist niet zorgen maken over datavergaring en privacy, streven naar digitale soevereiniteit, of oog hebben voor hun portemonnee. Voor sommigen zijn pc's beter af met Linux, dat gratis is en softwarevrijheid biedt. Voor anderen is macOS een optie, waarbij Apple met de relatief goedkope MacBook Neo de pc-markt opschudt.

Deze twee klassieke Windows-alternatieven krijgen gezelschap van nieuwe spelers. Het op Linux gebaseerde SteamOS bevrijdt gamers van Windows, dat games jarenlang als bindmiddel had. Geheel nieuw is het op Android gebaseerde Googlebook OS, dat ChromeOS vervangt, maar dan op luxere laptops. Technisch gezien minder nieuw, maar wel een nieuwe ontwikkeling, is de Nederlandse overheidswerkomgeving DAWO op basis van de Nederlandse Linux-distributie NixOS. Kortom, Windows 11 viert zijn vijfde verjaardag met oude en nieuwe ongenode gasten.

Microsofts aandacht voor zulke concrete gebruiksscenario's en praktische zaken sneeuwde geleidelijk onder. De bedrijfsbelangen kregen de overhand. Windows 11 bracht Microsofts onlinediensten meer onder de aandacht van gebruikers. Soms waren die diensten gratis en nuttig bedoeld, zoals cloudopslag en Windows-back-up bij OneDrive. In andere gevallen ging het juist om commerciële upsell, zoals abonnementen voor meer cloudopslagruimte, voor het appaanbod van Microsoft 365 en voor Game Pass.

Die overheersing van bedrijfsbelangen was de afgelopen tijd merkbaar in de toename van AI-mogelijkheden. Microsoft voerde zijn Copilot steeds verder door in Windows 11 en de meegeleverde apps. Copilot drong zelfs door tot basistools als Kladblok en Paint. Daarbij was een belangrijk doel van Microsoft om betaalde abonnementen op AI-functies aan te bieden. Windows 11 was verworden tot een volwaardig verkoopplatform voor meer Microsoft.

De Windows-maker roept zijn doorgeslagen integratiedrang nu wel een halt toe en draait die zelfs wat terug. Alleen is dat nog werk in uitvoering. Hetzelfde geldt voor bijvoorbeeld meer controle over de taakbalk, optimalisatie van het rechtermuisklikmenu en aanpassingsmogelijkheden voor dat uitklapmenu. Deze en andere beloofde verbeteringen zijn deels een terugkeer naar functionaliteit die Windows voorheen had. Ze schijnen net als recent doorgevoerde veranderingen dan ook een scherp licht op wat het besturingssysteem is geworden in de vijf jaar van zijn bestaan.

Updates, updates, updates, updates

Updates zijn het middel waardoor Windows is veranderd en tegelijkertijd het middel waarmee Microsoft kan bijsturen. Updates kunnen zelf ook een pijnpunt zijn. Dat pijnpunt was inmiddels vrij groot geworden en het bedrijf pakte het in april aan.

Windows-gebruikers mogen updates voortaan overslaan als ze een nieuwe pc in gebruik nemen. Voorheen was volledig bijwerken verplicht bij de eerste keer opstarten. Dit bezorgde gebruikers nogal wat downloads en reboots. Het hele updateproces voordat een pc te gebruiken was, kon wel een halfuur in beslag nemen. Dit kun je voortaan overslaan, of eigenlijk uitstellen. Want het is niet raadzaam om Windows niet bij te werken.

Windows 11 out-of-box-experience, updates. Bron: Microsoft
Windows 11 dwong bij het eerste gebruik altijd de directe installatie van alle updates af. Bron: Microsoft

In theorie betekenen updates dat de software beter wordt. Die toevoegingen geven nieuwe mogelijkheden, repareren fouten en verhelpen problemen. Tenminste, dat zouden ze moeten doen. Updates kunnen zelfs nieuwe problemen brengen. Programmeren, testen, fixen en updaten blijft moeilijk werk, zeker voor een omvangrijk en complex stuk code als Windows.

Ontwikkelaars bij Microsoft en gebruikers van Windows hebben te maken met steeds meer updates. Microsoft verbreekt dankzij AI-analyse van zijn software het ene na het andere eigen record aan maandelijkse bugfixes. In juli bracht Patch Tuesday het recordaantal van 416 bugfixes voor Windows, op een totaal van 602 bugfixes voor Microsoft-software. In september kreeg Windows op Patch Tuesday maar liefst 723 bugfixes, op een totaal van 974 fixes voor Microsoft-software.

Volgende verjaardag beter?

Het hier geschetste beknopte overzicht van vijf jaar Windows 11 is een domper op de feestvreugde. De viering van de vijfde verjaardag is misschien niet zo feestelijk als Microsoft voor ogen had. Het bedrijf en het marktdominante besturingssysteem hebben het echter al vaker moeilijk gehad. Eerdere crisissen doorstonden ze ook, soms door stug vol te houden en soms door toch te veranderen. Vergeet niet: onder druk wordt alles vloeibaar.

Zo werkt Microsoft eraan om Windows 11 beter te laten draaien op 8GB geheugen. Zulke hardwarezuinigheid kan helpen in het licht van dure geheugenchips en efficiënte concurrenten, zoals sommige Linux-distributies en macOS. Ook zou het kunnen helpen om Windows 10-pc's met oudere processors toch toe te staan om te upgraden naar 11. Ondenkbaar? Misschien niet.

Wie weet waar Windows over een jaar staat, laat staan over vijf jaar. Hetzelfde geldt natuurlijk voor oude en nieuwe concurrenten als Linux, macOS, SteamOS, Googlebook OS en opkomende initiatieven voor digitale soevereiniteit. Het zijn interessante tijden. Op naar Windows' volgende verjaardag!

Redactie: Jasper Bakker • Eindredactie: Marger Verschuur

Verjaardagsfeestje, verjaardagsballon, vijf. Bron: Getty Images (1251318772)
Bron: Getty Images

Lees meer

Reacties (505)

Moderatie-faq
505
476
194
2
0
93

Sorteer op:

Weergave:

Laat ik vooropstellen dat ik geen MS fanboy ben, verre van. Maar een foto van een Windows fatal error met een overlay van een boos kijkende gebruiker? Really! Stel je voor dat tweakers dat doet bij een achtergrond artikel over OSX of Linux :D Niet dat ik bij OSX constant kernel panics zie, en ook niet bij Linux, maar in alle eerlijkheid de tijd dat die onzin je om je oren vloog bij Windows ligt toch echt wel achter ons. Meestal is er tegenwoordig dan echt wel wat aan de hand ... met jouw setup. En verder denk ik niet dat het artikel louter onzin bevat, ook dat verre van, maar wel dat het met name de ervaring van de veeleisende gebruiker weergeeft. Vrees dat de waarheid is dat de meeste mensen het allemaal een worst zal zijn en dat als ik ergens geld op moet zetten dat over 5 jaar Windows en Microsoft waarschijnlijk nog altijd net zo dominant is gebleven. Grootste kink in de kabel momenteel is dat de VS buiten de VS in toenemende mate als zeer onvoorspelbaar en onbetrouwbaar wordt gezien en dat dat wel degelijk verander processen in gang zet, nu al. Maar dat heeft dan weer weinig te maken met Microsoft zelf, al zal het ze geen goed doen.
Jij herkent boosheid bij de foto in de top van dit artikel?

Voor mij is het toch erg duidelijk dat haar gezicht en houding (diepe) teleurstelling weergeven. Want dat is Windows11 voor mij, een brok teleurstelling, geplaagd door krakkemikkige updates.

Directory Opus is de enige reden dat ik nog op Windows zit. Ik game niet tot bitter weinig en heb al een jaar lang Linux als daily driver voor remote werk gebruikt. Naar volle tevredenheid. Totdat het bedrijf waar ik voor werk naar andere VPN software overstapte en Linux niet meer werd geaccepteerd.

De meeste mensen interesseert het inderdaad geen bal wat er op hun computer draait. Een computer gebruiken is zowiezo straf, want hun telefoon is "makkelijker". Dus veel mensen zullen de overstap van Windows naar wat anders niet maken. Ook het grootste deel van de Tweakers hier zal niet overstappen, zelfs als ze zeggen dat zij dat wel zouden doen.

Het enige stuk software dat ik op Linux mistte, was Directory Opus. Via Wine is DO een zeer slechte ervaring, daar verspil ik geen tijd meer aan. Gebruik DO ook al ruim 30 jaar, aangezien dit uitkwam voor de Commdore Amiga, eind jaren 80, begin jaren 90 en ik er toen kennis mee maakte. De huidige programmeur gaf al aan dat hij geen Linux versie wil maken, dus blijf ik op Windows hangen.

En zo zullen er veel Tweakers/(semi-)professionals zijn die niet zonder hun favoriete stuk software kunnen of willen. Ik weet echter wat het is om Linux voor al je dagelijkse gebruik in te zetten. Er is daadwerkelijk een gevoel van bevrijding, als je niet meer door Microsoft word gepest. En dat beviel uitstekend.
Laten we het erop houden dat ze niet blij kijkt :D

Weet je ik kan wel een heel verhaal houden over mijn eigen ervaring, korte samenvatting: teleurstelling in Windows dreef mij circa 30 jaar geleden richting Linux en daar ben ik ze altijd dankbar voor geweest :+ Ik zag laatst een kort fragment van een praatje dat Linus himself voor een groepje studenten hield: het probleem met Linux op de desktop is heel simpel, fabrikanten installeren Windows op hun machines in de fabriek, punt. Zolang dat zo blijft kunnen techneuten zoals jij of ik hoog en laag springen maar zal er niets wezenlijk veranderen en dat weet Microsoft dondersgoed. Veel van wat er in het artikel staat is echt wel terechte kritiek en ook best wel ernstig, wat zeg ik dat kan je alleen doen als de eindgebruiker en zijn ervaring eigenlijk volstrekt irrelevant is. Maar dat is wat MS doet, deed, en wat ze zo ontzettend groot en rijk heeft gemaakt.
Wat jij aangeeft lees ik vaker. De meeste mensen hebben gewoon geen interesse om een overstap te maken, laat staan weten dat het mogelijk is. Voor zowel reguliere gebruikers tot aan professionals zijn ze gebonden aan iets wat hun weerhoud iets anders te proberen.

Misschien ben ik een van de minderheid die bijna alles om heeft kunnen gooien naar Linux. Voorzowel programeerwerk, electronica CAD, artistieke software, 3D modelling en CAD heb ik alternatieven voor Linux die uitstekend werken. Er waren zelfs pakketten die al native Linux binaries hebben (ex; KiCad, Blender, Krita, Eclipse, VS Codium). In andere woorden; doen wat ik nodig heb en verwacht, maar dat kan verschillen onderling professionals.

Een programma die niet werkt op Linux was de Creality Scan software voor mijn Ferret 3D-scanner. De software start op onder WINE/Proton en lijkt prima te werken, maar de USB-koppeling word niet doorgevoerd en LAN auto-detectie pikt mijn scanner niet op. Dus dan maar scannen via mijn smartphone of een Windows laptop.

Ik gebruikte op Windows Q-Dir. Linux heeft geen vervangende software, al heeft Dolphin wel een multi-view weergave. Ik laat mijn verlies op Q-Dir mij niet tegenhouden om Linux te gebruiken als primair OS.

Hoe dan ook, ik ben blij dat ik toch de overstap heb gemaakt. Mijn laatste Windows overblijfselen is en laptop voor remote werk en mn 3D-scanner. Mijn dagelijkse werkzaamheden wordt allemaal gedaan op Linux.
Je blijft aan Windows hangen voor iets triviaals als een file manager? Daar zijn er zoveel van, op ieder OS inclusief Linux. De standaard file manager van Gnome, Nautilus, vind ik persoonlijk nauwelijks bruikbaar (kan bijna niks, en al die losse vensters, brr), maar er zijn er zoveel dat er vast wel 1 tussen zit die in de smaak zou vallen. Zelf gebruik ik Nemo als vervanger voor Nautilus, die doet alles wat ik nodig heb, maar mocht je meer willen zijn er genoeg om uit te proberen. Dolphin of Konqueror zien er ook ok uit, maar zelf geen ervaring mee.
Is dat nog steeds een ding ja die losse vensters binnen Nautilus? Ik werk op kantoor met CentOS 6.x met een hele oude versie van GNOME 2.x. Waar ik persoonlijk helemaal gek van word is dat sommige van die losse vensters dus geen directory balk hebben, waardoor je geen idee hebt in welke map je nu eigenlijk precies zit. Maar ik dacht dat dat iets uit het verleden was wat met een modernere versie wel opgelost was.
Dat was juist de oudere versie: alles netjes in 1 venster. Pas later hebben ze in al hun wijsheid besloten dat allemaal losse vensters "veel beter" zijn. Ik weet niet of ze daar ondertussen iets aan hebben gedaan. Dat was de tijd dat ik naar Nemo ben overgestapt en nooit meer terug heb gekeken. Ze hadden wel meer functies eruit gesloopt die ik veelvuldig gebruikte, en had het idee dat ze net zo lang door zouden gaan met functies killen totdat er alleen lege vensters over bleven. Nautilus RIP.
Je blijft aan Windows hangen voor iets triviaals als een file manager? Daar zijn er zoveel van, op ieder OS inclusief Linux. De standaard file manager van Gnome, Nautilus, vind ik persoonlijk nauwelijks bruikbaar (kan bijna niks, en al die losse vensters, brr), maar er zijn er zoveel dat er vast wel 1 tussen zit die in de smaak zou vallen. Zelf gebruik ik Nemo als vervanger voor Nautilus, die doet alles wat ik nodig heb, maar mocht je meer willen zijn er genoeg om uit te proberen. Dolphin of Konqueror zien er ook ok uit, maar zelf geen ervaring mee.
Daarmee geef je aan nog nooit met Directory Opus te hebben gewerkt, Of ooit eens door de toenmalige 600 pagina's tellende handleiding hebt gebladerd. Dat is nu allemaal online gezet.

Ja, ik heb meer dan genoeg bestandsbeheerders uitgeprobeerd, zowel in Linux als in Windows. En nee, ze komen allemaal niet in de buurt van wat DO kan. Daarnaast is de latout aanpasbaar op manieren die ik geen enkele andere file-manager ben tegengekomen.

Laat ik het zo stellen: waar men nu AI voor geautomatiseerd bestandsbeheer inzet, dat kon 20 jaar geleden al in/met Directory Opus, mits je slim genoeg was om alle scripting (+ triggering) mogelijkheden erin te gebruiken voor dezelfde diepgaande automatisering.

20 jaar geleden was dat dus al mogelijk in versie 9.x. En nu, in versie 13, kun je een heleboel programmeertalen meer gebruiken dan toen.

Gebruik je alleen de basis-mogelijkheden van DO en vergelijk je deze met andere file-managers...ja, dan kan ik me voorstellen dat je de aanschafprijs van 85 Australische Dollars veel te hoog vind. Heb je echter door wat je daadwerkelijk met DO kunt doen, dan is het aanschafbedrag een schijntje.
Werkt DO ook niet via iets als WinBoat? Er is meer dan Wine om Windows software te draaien op een Linux pc.
Dan ben ik toch benieuwd welke features van Directory Opus je zo veel gebruikt, want volgens mij is het niet meer dan een betaalde fancy Windows verkenner. Juist Linux biedt veel variatie op dat gebied van lichtgewicht file managers als PCManFM tot heel uitgebreide zoals Dolphin. Als je nog iets van (S)FTP nodig hebt zou je het nog aan kunnen vullen met iets als Double Commander.
Je hebt hier een prachtig spagaat geschreven waarin ik me ook herken. Dat je niet naar Linux kunt door DO is wel heel erg vervelend en dit geldt ook voor heel veel andere software. Hier is het geluk dat al mijn benodigde software wel draait onder Linux.

Dit is geen Linux vs Windows vergelijking want dit lot ligt in de handen van bedrijven die de software maken. Dit maakt het extra pijnlijk. En het is wat je zegt: mensen boeit het niet wat er op hun computer allemaal (mee)draait: een snoeiharde sneer richting veiligheid. Inloggen zonder aan te hoeven melden en legio zware instellingen maakt het gevaarlijk :/
Tja begrijpelijk , er is een moment waar je hersenen zich "hard-coden" op een specifieke manier van handelen,bij jouw is het de DO , en daar is ook niets mis mee ;)

Maar sjeezus ik kan DO me nog herrineren van mn neef's afgedankte Amiga500 die ik kreeg .. a blast from the past !

[Reactie gewijzigd door Metallize op 9 oktober 2026 18:10]

Maar de BSOD hebben ze er uit gehaald in het laatste jaar en gebruikers mopperen over Windows 11 is toch precies wat in het nieuws komt?

Eens dat het negatief over komt. Maar dat is wel een beetje het Windows 11 beeld dat leeft nu.
Ik snap ook niet wat de bedoeling van dit artikel is. Alle azijn die al gepist is recycleren en voor de gelegenheid nog eens opdrinken en uitbraken?
offtopic:
Maar een foto van een Windows fatal error met een overlay van een boos kijkende gebruiker?

Alles voor de clicks, toch? :) Tweakers probeert al tijden lang een breder publiek te trekken. (Dus dan moet je blijkbaar popie-jopie doen ;))
Ik ben professioneel UNIX/Linux Engineer met alweer bijna 20 jaar ervaring. Toch heb ik Windows altijd de prettigste desktop-omgeving gevonden. (puur persoonlijk). Ik heb iedere Windows-versie eigenlijk altijd als een 'upgrade' ervaren (uiteraard na wat wennen). Behalve Windows 11. Dit is echt de eerste Windows die ik, in het dagelijkse gebruik, minder prettig vind werken. Gewoon puur functioneel. Mijn voornaamste probleem is, is hoe het vuistdiep het in MSN/Bing zit. (overal en nergens linkjes die doen alsof ze informatiepopups geven, maar effectief je doorsturen naar Bing-paginas.)
Ook de manier waarop OneDrive nu geconfigureerd wordt, ervaar ik echt als vervelend. En zo zijn er nog meer dingetjes.

Het OS is gewoon stabiel op mijn hardware.
offtopic:
Maar een foto van een Windows fatal error met een overlay van een boos kijkende gebruiker?

Alles voor de clicks, toch? :) Tweakers probeert al tijden lang een breder publiek te trekken. (Dus dan moet je blijkbaar popie-jopie doen ;))
Past ook wel bij de algehele negatieve sfeer hier. Deze site verplaatst zich steeds meer richting outrage culture. Iets waar de redactie overigens weinig aan bijdraagt.

Nuance houden we niet van, we willen gewoon lekker boos zijn en alles op de slechtst mogelijke manier interpreteren.
Past ook wel bij de algehele negatieve sfeer hier. Deze site verplaatst zich steeds meer richting outrage culture.
Mwah ... Er valt wel wat te zeggen over bepaalde trends hier maar wat Windows betreft ligt de oorzaak toch echt bij MS.

De Windows-ervaring (ondanks de bekende soort van "up-down-up-down-cyclus") liet, in het algemeen, wel een verbeterende trend zien. Met de komst van W10 werd een duidelijk vervelendere weg ingeslagen en met W11 is MS niet alleen nog "dictatorialer" geworden maar maakt ze er simpelweg op de meest uiteenlopende vlakken een ongekend zooitje van.

Je kan dan verwachten dat iedereen met de massahysterie van "OMG amazing, I'm so excited!" mee blijft gaan maar dat is nou precies 1 van de grote oorzaken dat alles naar de klote gaat. Je hoeft echt niet alleen maar overal over te lopen gallen maar dat principe van "we focussen alleen maar op het positieve" en "als je niks leuks te zeggen hebt, zeg dan niks", is echt een ontzettend destructieve (mentale) ziekte.

Het wordt hoog tijd dat men weer eens normaal gaat doen en gewoon laat merken dat men niet gediend is van al dat soort onzin i.p.v. hersenloos en braaf alles maar te slikken wat men door de strot gedrukt krijgt.

Misschien verandert er dan eens wat in positieve zin.
Serieus, ik zag die banner voor dit artikel en dacht even dat ik weer op slashdot was in 2008. Wat goedkoop zeg.
Yep, voor dit artikel hebben ze de grootste MS hater van de afdeling gevraagd.

Windows 11 is in grote lijnen gelijk aan Windows 10, hoezo zou dan een grote mislukking zijn? Slecht artikel van Tweakers…
Owh ik ben niet de enige, cynisme druipt van het artikel af. Onafhankelijke journalistiek kwaliteit is in mijn opinie lijkt beetje te missen in de artikel. Maar goed Reddit retoriek doet blijkbaar goed, ook hier op Tweakers.
Helemaal mee eens en jammer om zon slecht artikel te lezen met veel persoonlijke bias erin. Die kleuterlijk achtergronden en afbeeldingen maken het helemaal treurig. Prima als je niks met windows hebt maar schrijf dan lekker een forumpost in plaats van zo'n vooringenomen artikel. Kom maar op met die minnen.
Windows 11 is gemaakt als een verbetering op Windows 10. Bugs zijn gefixt, veiligheid verhoogd, er zijn wat optische verbeteringen doorgevoerd. Voor gamers levert bv DirectStorage wat prestatiewinst.

Echter, de optische verbetering zijn niet over het gehele OS doorgevoerd. Daardoor is Windows 11 een nog grotere stijl-puinhoop vergeleken met Windows 10.

De hardware eisen van Windows 11 zijn hoger dan voor Windows 10. Oudere hardware valt buiten de boot, en je krijgt er niks voor terug. Gamers misschien wel, maar de doorsnee gebruiker niet.

De afgelopen 5 jaar is er veel troep aan Windows 11 toegevoegd, waardoor het logger en trager is geworden. Windows 11 op een pc met 8 GB RAM is niet te doen. Op zo'n systeem kan tante Truus uit Assen zelfs nauwelijks nog Patience spelen!

Windows 11 is de "Windows Milennium Edition" van de 20's!
Het probleem is, dat er met Windows miljoenen H/W combinaties mogelijk zijn en er doorlopend nieuwe ontwikkelingen zijn, Apple heeft dat probleem minder en Linux loopt constant achter.

Nu heeft men bij Windows 11 niet alleen een nwe GUI gemaakt maar ook een nieuw Drivermodel (MDK) ontwikkeld, op basis van RUST. https://techcommunity.microsoft.com/blog/windowsdriverdev/towards-rust-in-windows-drivers/4449718

Bovendien verlangt het Bedrijfsleven 'backward compatibility' voor de continuiteit en de rest zoveel mogelijke hardware en ondersteuning hiervoor.

Bij div. Overheden zijn er wel pogingen gedaan om over te stappen op OpenSource s/w.. In zuid-Duitsland (Munchen) zijn ze hier weer van teruggekomen en in Denemarken loopt nog een experiment

Toch is de algemene trend richting open Source, Arm en Risc(-five). Ook windows is hier intussen geschikt voor gemaakt.
Laat ze dan een Windows subsystem voor ouwe windows maken in plaats van al die backwards compatibility native te draaien. Je kan tegenwoordig prima Windows in een Docker container draaien (via virtualizatie in die docker), zelfs moderne Linux distributies draaien nu prima oude windows XP applicaties op die manier.

Backwards compatibility van 10+ jaar oude applicaties mag geen excuus meer zijn in een modern OS.
Jij noemt München, ik geef je even wat projecten in Frankrijk die wel werken:
Wikipedia: GendBuntu
nieuws: Franse overheidsdienst voor digitale zaken stapt over van Windows naa...

Leuk Windows project die de LSE (London Stock Exchange) neerhaalde:
Wikipedia: TradElect
LSE is overgestapt op een Linux systeem.

Het is maar wat je wil horen/lezen natuurlijk

[Reactie gewijzigd door DJMaze op 5 oktober 2026 23:44]

München is inmiddels een oud verhaal (2017) met een twist: de stad lijkt Linux te hebben laten vallen in de (gewonnen) concurrentiestrijd rond de locatie van het Duitse hoofdkantoor van Microsoft (jaarlijks €50Mio Beierse belastinginkomsten + €170Mio loonsom van 1700 FTE in München).

Bayerische Vermessungsverwaltung — klein maar zeer langdurig succesvol. De Beierse landmeetkundige dienst is een van de minder bekende maar technisch sterkere voorbeelden. Al sinds ongeveer 2003 draaien 3.000 werkplekken bij de landmeetkundige diensten op openSUSE Linux.

Bij het Auswärtiges Amt (Ministerie van BuZa), draaien inmiddels 14k van de 29k desktops op Linux/LibreOffice.

Schleswig-Holstein — momenteel veruit het belangrijkste project. De deelstaat is bezig met een migratie van ongeveer 30.000 ambtenaren naar een digitaal-soevereine werkplek. De volgorde is bewust anders dan destijds bij München: eerst de applicatielaag en kantoorsoftware losmaken van Microsoft, daarna het OS.

En ook de Duitse federale roadmap is behoorlijk concreet: uiterlijk oktober 2028 moet de Bundesverwaltung kunnen beschikken over een digitaal-soeverein alternatief voor de conventionele proprietary werkplek. Dat betekent niet dat alle federale ambtenaren in 2028 van Windows af moeten zijn. Het betekent dat er daadwerkelijk een bruikbaar alternatief beschikbaar moet zijn. De Bund probeert vooral te voorkomen dat Office + Exchange + Teams + SharePoint + Azure + Windows gezamenlijk één moeilijk te verlaten ecosysteem vormen.

Het zijn kleine stapjes, maar wel veel en in een duidelijke richting ...
Juist om die redenen heeft Microsoft een geduchte vijand waar Tux de mascotte van is.

Verder verbaast het me oprecht dat Windows 11 kan draaien. Het is intern zo'n rommeltje geworden dat het vele elementen uit het verleden nog in zich heeft. Zelf heb ik met Linux de rust gevonden voor het systeem en mezelf. De drempel was het stopzetten van Publisher. Ik werkte er regelmatig mee op het werk en nu moet ik naar iets anders op zoek omdat Microsoft de stekker eruit trekt.

Begrijp me niet verkeerd; ik werk al met Windows sinds versie 3.11 en ik heb best goede tijden gekend met Windows, maar ik heb mijn Microsoft account stopgezet en ik ben al een tijdje weg van Windows. Ik mis het totaal niet.
Yup. Ik had gehoopt ergens te lezen hoe Windows 11 security technisch stappen heeft gemaakt tegenover 10, of iets van verbeterde HDR ervaring. Er zijn zat zaken wat 11 beter doet dan 10.

Matig artikel.
Heb je het artikel wel gelezen? Staan genoeg argumenten in waarom 11 slechter is dan 10. Zelfs MS geeft het toe, en heeft belooft de gebruikerservaring van 11 te gaan verbeteren en minder MS diensten / AI te gaan doordrukken.
Argumenten tegen staan er wel in ja, maar argumenten voor nauwelijks. Terwijl die er ook wel zijn, bv updates zonder reboot, betere integratie van de nieuwe stijl settings etc.

De grootste klacht staat los van Windows 11, de verdere koppeling / forcering van een MS account.
updates zonder reboot, betere integratie van de nieuwe stijl settings
Die updates zonder reboot zijn er pas recent, in tijden dat meer en meer broken updates worden doorgevoerd. Ik vind het lastig om dit nou echt te prijzen.

De integratie van de nieuwe stijl vind ik ook tegenvallen. Nog steeds kom ik schermpjes tegen van 20 jaar geleden. Mogelijk dat het voor de simpele gebruiker iets makkelijker geworden is, maar daar is alles mee gezegt.

Als dit alle voor argumenten zijn, dan is het voor mij persoonlijk geen vooruitgang. Ik vind Windows 11 tergend traag voor de hardware waar het nu op draait.
Sinds MS die 'updates zonder reboot' aan de Windows servicing stack heeft toegevoegd hoeft op zowel mijn privé als mijn zakelijk systeem Windows niet meer één keer te rebooten. Maar twee keer.
één keer om de update af te maken, en zodra deze af en klaar is, nog een keer.

Ik heb letterlijk nog geen één enkele keer een daadwerkelijke Windows OS update zonder reboot gezien.

[Reactie gewijzigd door R4gnax op 6 oktober 2026 00:28]

Om heel eerlijk te zijn vind ik het lastig om Microsoft hier grote complimenten voor te geven. Het gaat immers om functionaliteit die allang op orde had moeten zijn.

Je noemt zelf de verbeterde integratie van de nieuwe Instellingen-app. Dat is een goed voorbeeld: die overgang van het Configuratiescherm naar Instellingen sleept al sinds Windows 8 (2012) voort. Na al die jaren is het niet meer dan logisch dat Microsoft dat eindelijk eens goed afmaakt.

Hetzelfde geldt voor Windows Update. Problemen met updates zijn al jarenlang een terugkerend punt van kritiek. Dat Microsoft daar nu verbeteringen in doorvoert, is natuurlijk positief voor gebruikers, maar het voelt vooral als het oplossen van een achterstand die ze zelf hebben laten ontstaan.

Uiteindelijk verdienen bedrijven wat mij betreft waardering wanneer ze gebruikers vóór zijn met innovaties en kwaliteit, niet wanneer ze pas na jaren problemen oplossen die ze zelf hebben laten voortbestaan. Dat gebruikers er nu eindelijk baat bij hebben is mooi, maar dat maakt de vertraging niet ineens prijzenswaardig.
betere integratie van de nieuwe stijl settings
Het artikel bevat een heel segment over Sun Valley - de Win 11 settings en start menu rework, dus uhmm.. waar heb jij het over? Wat het artikel terecht aankaart is dat dat hele project wederom 80/20 niet afgemaakt is, en dat de delen die wel 'af' waren, features in moesten leveren en dus eigenlijk niet af waren maar soort van in een minimum-viable-product status waren.
Die hang ik de kat om.
Eens. Tweakers is de laatste tijd op een heksenjacht op Windows. Best wel jammer en ondermijnd hun objectiviteit.
Is het een heksenjacht als Windows zelf gewoon heel veel dingen verkeerd doet waarmee ze continu in het nieuws zijn? MS heeft het zelf gewoon verpest de laatste jaren, en in het artikel worden genoeg punten genoemd. 10 was gewoon beter.
het is een heksenjacht als de focus in het artikel alleen maar gericht is om het opsommen van wat verkeerd zou zijn gegaan, zonder te benoemen wat de voordelen zijn, of te benoemen hoeveel gebruikers nu daadwerkelijk getroffen zijn door die bugs.

Het feit dat jij het benoemt dat MS het "verpest" heeft, geeft mij al te kennen dat je meegaat in deze retoriek. Wellicht gevoed door het constante negatieve geluid dat je hier te horen krijgt. Feit is dat het overgrote deel van gebruikers wereldwijd gewoon prima werkt met Windows 11 en helemaal nergens last van heeft.
Een beter feit is dat best een groot deel op 10 blijft hangen en dus ofwel niet kán overstappen (vanwege hardware eisen), ofwel dit niet wil om een van bovengenoemde redenen.
Of ze weten niet dat Windows 11 een ding is en dat een OS een EOL heeft. Zo heb ik in mijn omgeving meerdere mensen moeten vertellen dat ze voor X datum wat moesten ondernemen.

Durf te beweren dat het grootste aandeel de "Windows is toch gewoon Windows" mensen zijn.
Ik had begrepen dat MS gebruikers van Windows 10 daar actief informatie over aan het geven was, in de vorm van "je moet wel eens upgraden, anders is je computer straks niet veilig meer"? Ik denk dat de meeste Windows 10 gebruikers het ondertussen wel weten hoor.
Dan ga je er wel van uit dat mensen die melding lezen. Dat was niet het geval in mijn omgeving.

Nu zal iedereen het wel een keer weten idd, het word in ten treure herhaald
maar ook dat is toch niet zo gek? Ik krijg op mijn Android toestel ook te zien wanneer er een nieuwere OS versie klaar staat en of het niet tijd wordt om te upgraden. Ik snap niet zo goed wat er mis mee is om mensen te attenderen dat ze (gratis) kunnen upgraden naar een nieuwere versie van het OS. Net zo goed andere software dat ook doet.
Ja, die boodschap kwam een jaar geleden steeds langs. Ook bij systemen, waar je de check al gedaan had (niet 11 compatible) en de conclusie was dat Microsoft je niet meer wilde op Windows 11.
Volgens mij is dit een vertekend beeld. Tweakers plaatst bij iedere Windows bug een artikel, terwijl die vaak maar een klein deel van de gebruikers raken. Ik ervaar MacOS als vele malen problematischer.

Ik loop standaard een jaar achter om Apple de tijd te geven bugs te fixen en zelfs dat bleek ditmaal niet genoeg te zijn. Mijn Windows PC heeft een policy om een paar weken te wachten met feature updates en dat is over het algemeen voldoende. Bugs krijg ik vooral van nieuwe Nvidia drivers.

[Reactie gewijzigd door Wolfos op 5 oktober 2026 10:37]

Nou, ik geef toe dat ik niet weet hoe het in kamp Apple zit (ik gebruik al heel lang geen Macs meer), maar onder Linux kom ik eigenlijk zelden problemen tegen. Meestal krijg je daar niet zoveel veranderingen tussen distro upgrades in, en zijn de updates vooral security fixes. Ik heb dat wel eens als argument tegen Linux gehoord (dat je "achter" zou lopen ofzo), maar ik vind het eigenlijk geweldig dat ik niet iedere maand aan een nieuwe interface hoef te wennen. 1 keer per 2 jaar (voor een nieuwe LTS) is meer dan genoeg.
er gaan zeker dingen verkeerd maar ook heel veel goed. De laatste blue screen of death die niet aan een verkeerde video card driver of moederbord instelling ligt is inmiddels jaren geleden.


Wat gaat wel goed updates komen snel en effectief binnen.
Nieuwe technologie wordt snel en effectief ondersteund.
Edge is een goede browser geworden open bijna nooit meer Chrome.
Gaming werkt gewoon.
Windows sub system for linux werkt super.
De Microsoft accounts zorgen in mijn omgeving mits goed ingesteld voor veel minder problemen dan vroeger met lokale accounts waar men de wachtwoorden van kwijt raakte.
Single sign om voor alle microsoft diensten werkt bijna altijjd.
Snelheid is goed.
Stap voor stap is het configuratie scherm eruit aan het gaan. -> gaat langzaam maar is wel gewoon aan het gebeuren.


Wat is minder:

Zoeken naar bestanden en het start menu.
Nja, maar Tweakers is geen Linux-site. In hoeveel recensies wordt aandacht besteed hoe goed een product met Linux werkt? Worden videokaarten, SSD's e.d. op Linux gebenchmarkt? Antwoord is "nee". Tweakers is overwegend, in ieder geval redactioneel, een Windows-bolwerk. En als de redactie negatief over Windows schrijft, terwijl de redactie overduidelijk Windows-georiënteerd is, zegt dat best wel wat.

Het zijn niet de Linux- en Mac-gebruikers die hier het initiatief hebben genomen. De vraag stellen of er iets te vieren valt, is hem beantwoorden. Dan start je als redactie doelbewust een discussie over de kwaliteit van besturingssystemen en dan is het niet meer dan logisch dat de discussie, zoals die nu gevoerd wordt, plaatsvindt.
volgens mij heb ik een keertje gelezen dat de meeste redactie leden een vorm van Linux gebruiken. Maar het klopt wel dat ze vooral berichten over Windows. Alleen is dat vooral een negatievere berichtgeving. Het is dan niet zomaar logisch dat je daarmee alleen maar de negatieve aspecten benoemd van een OS als je de 5 jaar geschiedenis beschouwt.
Blij om te zien dat het zelfs kamp Linux dit opvalt. Ik, als MS specialist, merk dat ik Tweakers steeds vaker links laat liggen omdat ik moe ben van de continue negatieve ondertoon in nieuwsberichten en artikelen. Ook ik wil gewoon op de hoogte worden gehouden van actuele zaken en ontwikkelingen. Er is ook een grote hoeveelheid mis-informatie, waardoor ik helaas liever uitwijk naar andere bronnen.

Of je wilt of niet, MS vertegenwoordigt een groot deel van de IT markt en Tweakers laat hier een commerciele kans liggen. CTO's, consultants, developers, scrum-masters, zoveel doelgroepen die 8 uur per dag met MS techniek werken maar die zijn hier lastig te vinden.

En ik snap het: Tweakers zit zelf helemaal in het Google en Linux wereldje en dan is de rest toch vaak "verkeerd". Het blijft een beetje fan-boy-gedrag, hoe neutraal je als redactie ook pretendeert te zijn net als een game-journalist (on)bewust ook een voorkeur heeft voor Sony, Nintendo of PC.
Tweakers is nooit echt sterk geweest over inhoudelijk technisch nieuws wat Windows betreft. Het neemt de laatste tijd wel steeds meer reddit achtige rage-bait vormen aan.

iig, voor inhoudelijk nieuws kun je beter terrecht op sites als Windows Latest of Windows Central. Techpulse is nog wel redelijk Ok.
I know en ik accepteerde van Tweakers ook altijd wel dat er een onevenredig aantal artikelen gaan over linux, apple, etc. Ik krijg voldoende MS nieuws binnen, dus ik vond Tweakers juist interessant om te zien wat 'de andere kant' deed. Alle extreme haat in de comments nam ik voor lief onder de noemer "onbekend maakt onbemind".

Maar de afgelopen drie jaar, lijkt Tweakers het inderdaad verder te voeden met rage-bait artikelen. Het ultieme voorbeeld was het hele gedoe rondom het afsluiten van de medewerker van het Strafhof. Dit artikel bevatte veel foutieve informatie en werd later gecorrigeerd. Maar zodra een aantal maanden het Strafhof weer in het nieuws was, werd weer netjes verwezen naar het eerste artikel dat het de schuld was van Microsoft.

En zo zijn er veel meer voorbeelden. Het zorgt er voor dat ik merk dat ik Tweakers minder ben gaan vertrouwen op haar journalistieke waarde en volledigheid.
Jup precies. Ik vind dit artikel ook weer zon leuk voorbeeld. De hele tekst staat vol met linkjes naar eigen geschreven artikelen, met hetzelfde ragebait gehalte die vaak zwaar overdreven worden. Als je doorzoekt op veel van deze issues, kom je er vaak achter dat het gaat om een handjevol gebruikers met een specifieke hardware opstelling ect ect..

Maarja, dat vermelden we er dan niet bij, daarvoor moet de gebruiker de site verlaten en zelf door gaan zoeken op o.a reddit, waar gelukkig nog vaak in gerichte subreddits het antwoord te vinden is, tussen alle ragebait.

Plus alle Jehova getuigen in de comments (Linux gebruikers) die even komen vertellen dat hun overstap op Linux het beste is wat hun is overkomen in het leven..

Tja..
Ik merk op tweakers dat er alleen over Apple een serieuze artikel wordt geschreven maar voor de rest?
Dpg media de eigenaars van Het Laagste Nieuws, Vtm, Story en Dag Allemaal die hun schuldig maken aan clickbait :surprised pikachu:
Ik denk dat het juist een heel accuraat beeld vormt. Windows 11 is een pak slechter dan Windows 10 (waar trouwens ook van gezegd was dat ze geen nieuwe versie meer gingen uitbrengen)

Nu, ik heb er alleen last van op mijn werk. Thuis gebruik ik Linux en daar ben ik heel blij mee.
Dat verwoord jij goed :) Ik kan me hierin grotendeels iets vinden, maar technisch gezien is Linux absoluut niet minder dan Windows, het is juist andersom en dat is dat de Linux code een totaal andere opbouw heeft dan Windows. Inherent is Linux superieur qua veiligheid vergeleken met Windows. De grootste fout in mijn ogen is dat de gebruiker in Windows altijd admin rechten heeft, in Linux is dit precies andersom. Zelfs de immutable opbouw van sommige distro's maakt het nog degelijker.

Ik ben bij DOS begonnen en heb bijna alle Windows versies gehad. Ik heb ook goede tijden gehad met Windows en voor de meeste is het een prima besturingssysteem, maar tijden veranderen en Windows kon niet meer voldoen aan de veiligheid die ik wens op mijn systemen. Ik had met Bazzite meteen een klik en ik heb de definitieve zwaai naar Linux gemaakt.
Huh :) Dacht ook niet dat ik dat nou zei, is tenminste ook niet mijn ervaring. Dat met die admin rechten is mij ook altijd een doorn in het oog geweest, en ook dat nog steeds exploits mijn inziens iets te snel en te vaak richting remote admin rechten gaan. Persoonlijk ben ik pas bij Windows 95 ingestapt en daarna vrij snel met RedHat 5.2 begonnen en daarna als het even kon in die laatste hoek blijven plakken. Ergens niet eens nodig, wat ik ervan weet is NT niet eens inherent onveiliger, qua rollen en rechten misschien zelfs wat beter dan Unix want veel later bedacht en dus wat fijnmaziger daarin, niet dat dat met Linux niet kon of kan maar dat is dan iets dat er bijgeplakt is, nog steeds. Denk dat het al die tijd vooral een keuze van MS was om het wel zo te doen, maar dat ze kennelijk niet de motivatie hebben om het aan te pakken en dat dat vervelend is voor ons eindgebruikers en dat dat eigenlijk ook nog steeds wel zo is. Uiteindelijk denk ik niet dat kamp Linux en ook niet kamp OSX vrij zijn van security problemen, maar dat dat en dan met name in kamp Linux meestal vrij snel en ook heel hoog opgespeeld wordt en dat ze dan stevige maatregelen ook niet uit de weg gaan. In Windows is het kennelijk makkelijker om maar gewoon met root te werken en dat er dan allerlei slimme sandboxes omheen bedacht moeten worden die maar vragen of je echt zeker weet dat je iets gevaarlijks wilt doen.
[...]In Windows is het kennelijk makkelijker om maar gewoon met root te werken en dat er dan allerlei slimme sandboxes omheen bedacht moeten worden die maar vragen of je echt zeker weet dat je iets gevaarlijks wilt doen.[...]

Juist, en dit maakt Windows ook log en zwaar. Nee, ik zit goed op Linux :)
Haha, die header is net als RTL 4 nieuws na een 300 ton dieseldeal een foto laat zien van orange Trump. Ik vind het wel gepast.

Maar ja, dit is wel programmeren van het publiek.
Is het net als Lubach dat homoooo DDDtje?

Windows is niet kut, het had initieel dingen waar wij mortals door de jaren heen aan gewend geraakt zijn. Dingen die door iemand die op de fiets naar zijn werk gaat ontwikkeld zijn. Note Die rijdt geen vrachtwagen... Dingen die nu eindelijk weer eens terugkomen.

En dan heb ik het over UI-keuzes want MMC doet bijna nog steeds wat het 20 jaar geleden ook al deed.

Ik iriteer me meer aan dit scenario: Steek een USB hdd in, knip een file van die disk naar je lokale schijf. Haal daarna die disk eruit. Druk dan op CTRL+Z... Weg file!

Er zijn niet voor niets karrensporen. Zolang je daar niet aan komt vind ik alles wel goed.
Als er een harde wind is, dan ga je toch ook zeilen?
De zoekfunctie in de verkenner is bagger en kan veel en veel beter.
Alle zoekfuncties bij Microsoft, als ik eerlijk moet zijn. Ook in Outlook. Gebruiken ze hun spullen zelf wel, vraag je je af.
Leuke gedachte! Haha. Ik ben zelf wel content over het zoeken met copilot for work. Je beschrijft een situatie, bijvoorbeeld een aantal jaar geleden heb ik iets als x besproken met collega y. Wat kun je hier allemaal over vinden.

Dan krijg je van alles wat ermee te maken heeft, notulen, documenten emails, teamsberichten of afspraken.
En dat kon zonder copilot prima, zonder extra kosten, abonnement, extreme vraag naar RAM. Alleen minder winst voor Microsoft, een robuuste zoekfunctie zoals in outlook 2016+sharepoint+zakelijke Skype krijgen we nooit meer terug :')
Bedoel je de combinatie van die 3? Want individueel vind ik ze allemaal verbeterd. Wil je ze als combinatie gebruiken dan zet je je teams mogelijk niet goed op.
Is commercieel gezien best interessant zo'n crappy zoek(index)functie. Zakelijk gezien de reden dan mensen nu graag een Copilot abonnement boven op hun Ms365 abonnement willen, omdat die wél dingen kan vinden in je mail of in een of andere obscure sharepoint folder.
Microsoft heeft ook iets eigen: Powertoys.
Het biedt een snelle, handige tool voor zoeken(echt veel sneller als via verkenner!), OCR, bulkrename en nog wat meer.
Welke "tool voor zoeken" bedoel je? Ik zie niets over zoeken / search in de lijst tools.
De PowerToys learn pagina zelf benoemd het hier onder de lijst van Functies als eerste:
https://learn.microsoft.com/nl-nl/windows/powertoys/run#features
Aha, dus ik moet een optie aanzetten (Run) die omschreven wordt als Quick launcher, daarbinnen een invoegtoepassing activeren die Windows Search heet, op Alt+spatiebalk duwen en dan krijg ik een zoekvenstertje met een middengrijze letter op een lichtgrijze achtergrond dat mijn trefwoord in alle mogelijke bronnen door elkaar zoekt. Het stelt zelfs voor op naar [url="https://zoekwoord"]https://zoekwoord[/url] te gaan. Maar ik heb niet de indruk dat het bestanden vindt die de Verkenner ook niet vindt (en er wel zijn).

Er zijn best wel een paar tools in die steeds verder uitlopende kerstboom van Powertoys die ik graag gebruik, zoals de Color picker, maar hier wordt ik niet warm van. Maar bedankt voor de tip.

Ik zou graag een bestandsverkenner hebben met een indexer die beter werkt dan de 'Windows Indexing Service' en die me heel makkelijk laat kiezen of ik alleen bestandsnamen wil doorzoeken of ook de inhoud.
Ik ben erg blij met Everything van VoidTools als ik bestanden moet zoeken. PowerToys gebruik ik vooral voor de color picker, muis features, en fancy zone. Jammer dat dit soort dingen niet default in Windows zitten, zeker fancy zones
deze, en zo klein en snel ook. Bizar dat zo lang ik leef de search in windows zelf ruk is.
Het is een reden dat ik voor werk vooral MacOS gebruik. De Spotlight zoekfunctie en zoekfunctie in Finder doet het al jaren erg goed, hoewel ik ook daar niet iedere verandering een verbetering vind. Maar kiezen tussen bestandsnaam of inhoud is al decennia (±2005) een optie.

En je kunt in de instellingen in veel detail regelen wat wel en niet doorzocht en geïndexeerd kan worden door Spotlight.
Daarom gebruik al jaren Everything :). Razendsnel zoeken door al je bestanden.
Werkt enorm goed.

Wel even opletten dat een eventuele externe schijf met xfs gewoon al map wordt aangemerkt en die moet je handmatig toevoegen.
Dat was al zo toen ik nog Windows gebruikte, vele vele vele jaren geleden. Apart dat het nog steeds zo is. Dit is toch iets wat goed moet werken in een OS.
Die van verkenner werk bij mij juist wel heel goed, een stuk beter dan Win10. Startmenu laat soms nog wat aan de wensen over.
Daar ben ik het mee eens, het is sinds Windows 11 erg traag geworden.
De zoekfunctie werkt uitstekend. Je kunt blijven zoeken tot je een ons weegt.
Na al die jaren wordt het misschien tijd voor een vindfunctie.
Je zou denken dat ze na 25+ jaar het concept van "zoeken" wel door zouden hebben, maar het voelt alsof het weer minder wordt. En dan willen ze er nu AI tegenaan gooien.
Zo is het, gebruik nu Mac. Al weer een jaar of drie.
Zoeken is in OSX/MacOS al decennia een goed werkende functie, die ik mis iedere keer dat ik op Windows of Linux zit. Het was voor mij in 2006 een reden om voor mijn werk naar Mac te switchen (toen ze met de Intel Macs begonnen), daarvoor had ik Mac alleen incidenteel gebruikt.

Hoe OSX/MacOS met backups (TimeMachine) en meerdere schermen, virtual desktops en resoluties om gaat was/zijn voor mij ook belangrijk (denk laptops met externe schermen/docking stations), als ook hoe makkelijk install/uninstall van applicaties is.

De beperkte hardware keuze vind ik het grootste nadeel.
Het verplichte Windows account is voor mij toch wel het grootste nadeel. Had alleen voor de zomer een gmktec mini pc gekocht, met win 11 erop en kon deze gewoon met een lokaal account gebruiken. Omdat ik wel aankopen in de Windows store wilde gebruiken , heb ik de online koppeling gemaakt. Maar hoe het kon met een lokaal Account vraag ik mij nog steeds af.
Onlangs ook een pc geïnstalleerd voor m'n ouders. Hierbij is het online account eigenlijk ook niet gewenst. Via een handleiding met een hele hoop gedoe uit eindelijk voor elkaar gekregen.

Andere voorbeeld is als je een PC / Laptop wilt verkopen en Windows opnieuw wilt installeren. Zodat de koper direct aan de slag kan. Je wilt dan toch niet op je eigen account hoeven inloggen om het werkend te krijgen....
Snap niet dat er zoveel om te doen is.
Als je het venster of menu om je account in te vullen krijgt: Shift F10 en in het cmd venster typ je "start ms-cxh:localonly"
Dan kom je gewoon in het startvenster voor een lokaal account.
Ja, dat klinkt inderdaad alsof mijn buurvrouw dat prima zelf had kunnen weten. /s
De kans is groot dat jouw buurvrouw niet zo veel problemen heeft met het Microsoft account. Dat lijkt bijna een typisch "Tweakers" of Linux user ding te zijn. De doorsnede gebruiker hoor je hier nooit tot vrijwel nooit over.
De doorsnee gebruiker heeft dan ook niet in de gaten hoe afhankelijk ze worden en hoezeer hun privacy te grabbel wordt gegooid. Dat bewustzijn komt nog wel en is al flink groeiende.
De doorsnede gebruiker maakt het niet uit waarschijnlijk. Veel mensen hebben, bijvoorbeeld voor Teams of M365, toch al een Microsoft account (en / of een Google / Apple account etc).
Het maakt 'de doorsnee gebruiker' niet uit omdat Microsoft doet alsof het alleen maar voordelen heeft, pure marketing dus.

Helaas werkt het tegenwoordig bij bijna alle Big Tech bedrijven op die manier, Microsoft, Google en Apple doen allerlei voor de gebruiker nadelige dingen om steeds meer per gebruiker te verdienen en om tegelijk alles om overstappen naar andere opties te bemoeilijken.

Juist een platform als Tweakers is er voor het volledige verhaal en dus niet om zomaar als een kip zonder kop achter Big Tech bedrijven aan te blijven hobbelen alleen 'omdat iedereen het doet'...

Het is alleen prima dat 'iedereen het doet' als iedereen ook zou weten wat het hele verhaal is, maar de meeste mensen hebben niet door dat ze nauwelijks nog andere keuzes kunnen maken en dat is, hoe je het ook wend of keert, niet 'een gezonde ontwikkeling'.
Mensen vergelijken de huidige cloud-integratie nog te vaak met het stand-alone tijdperk van Windows XP en 7, toen internet een optionele extra was.

Alleen vergeten we voor het gemak even wat dat in de praktijk betekende voor de gewone consument: nul geautomatiseerde back-ups, data die definitief weg was bij een defecte schijf, en nul beveiliging zodra een apparaat werd gestolen.

Een OS anno 2026 is geen geïsoleerd eilandje meer. De gewone gebruiker kiest niet voor een Microsoft-, Google- of Apple-account vanwege "mindless marketing", maar omdat het de enige reden is dat hun documenten, BitLocker-keys en foto's niet in rook opgaan als de hardware de geest geeft. Keuzevrijheid voor wie alles lokaal wil beheren is prima, maar doen alsof het 'oude offline model' voor 99% van de gebruikers veiliger of beter was, klopt simpelweg niet met de werkelijkheid.
"De werkelijkheid" is dat jij, net als Microsoft, alleen de voordelen benoemd en al het andere compleet negeert. Ik leef echt niet 'zonder internet of cloud' (o.i.d.) zoals jij suggereert en toch heb ik nergens een Microsoft account voor nodig

Goed je backups regelen was altijd al nodig, en ook het automatiseren daarvan, zowel lokaal, extern als in de cloud, kan en kon al lang en breed zonder Microsoft.

Ook doe je net alsof 'keuzevrijheid alleen lokaal zou bestaan', wat uiteraard complete onzin is... Er zijn letterlijk ontelbare aanbieders van vergelijkbare online services.

"De werkelijkheid" is dat 'veel meer vrijheid en flexibiliteit in hoe en wat je waarmee doet' net zo goed een voordeel is als 'gemak van alles in 1'... Ik zal nooit ontkennen dat 'alles in 1' heel gemakkelijk is, waarom moet jij zo keihard ontkennen dat andere opties weldegelijk bestaan en ook zo hun voordelen hebben? Het is echt niet alsof jou manier van doen 'de enige goede manier van doen' is...
Dat klopt allemaal wel, maar Google komt er al heel lang mee weg. Vind je het dan raar dat MS dacht, hey, dat doen we ook :)
Of we er blij mee moeten zijn, da's eigenlijk een vraagstuk voor de EU, want eigenlijk speelt MS een beetje voor politie.

En nee, een smartphone kan perfect werken zonder een account en ik kan je verzekeren dat als je Google account wordt afgesloten, dan is dat in sommige gevallen een serieus probleem is.
Helemaal mee eens, ik heb ook nergens gezegd dat Google niet hetzelfde doet, toch?

Sterker nog, in mijn andere reacties hier zeg ik bewust steeds Microsoft/Google/Apple.
Keuzevrijheid voor wie alles lokaal wil beheren is prima
Dat is dus precies waar de schoen wringt... Microsoft probeert die keuzevrijheid zoveel als mogelijk in te perken.

En dát is nou zo gek: óf je geeft de klant de keuze, óf niet. Maar in dat laatste geval timmer je dat ook dicht. En dat lijkt Microsoft zelf niet eens te lukken. Dat geeft mij nou niet echt een betrouwbaar gevoel bij het pakket.

[Reactie gewijzigd door T-men op 5 oktober 2026 16:49]

En hoe groot is de kans op een defecte schijf of een gestolen PC?
Een defecte schijf komt eigenlijk slechts zeer zelden voor en laat zich goed ondervangen met een externe harde schijf.

Die hele cloud integratie en -afhankelijkheid is een oplossing waar problemen bij verzonnen moesten worden, of waarvan het risico schromeloos overdreven is uit commerciële en data-aggregatie gerelateerde intenties.

Het oude offline model was technisch gezien inferieur met een geringere mate aan zekerheid, maar voor de reguliere gebruiker is het eerder het gemak deze zekerheid te hebben wat het voordeel is, dan dat de ouderwetse alternatieven niet afdoende waren. Het probleem is dat de nieuwe alternatieven dus hun eigen afhankelijkheden met zich meebrengen, inclusief het in vertrouwen moeten nemen van een externe partij die juist baat heeft bij het schenden van jouw privacy en een track record heeft van het telken weer wat verder opschuiven van diens bevoegdheden.
Ben ook opgegroeid met windows en office. Volgde het vroeger niet zo, maar ik weet nog wel wanneer office overging op standaard in de cloud. Ik vond het toen echt een verademing dat ik niet steeds het document meer hoefde op te slaan, en apart in een cloud hoefde te zetten (gebruikte dropbox). Het heeft tijdens mijn studie een aantal keer wel echt geholpen. Ook het online gebruiken van mijn bestanden, beschikbaar stellen via mobiel... Allemaal super handig als je studeert of op veel verschillende computers werkt. Ik ben dus wel fan van het microsoft account, maar snap wel dat de optie van local only er gewoon naast zou moeten bestaan.

Maargoed, microsoft kon ook niet anders. Zag dit toevallig laatst, uit het jaar 2000. Vond het wel geinig om te zien dat ze er toen ook al over nadachten: YouTube: 2000: Windows, Linux, Oracle and the Internet | The Money Programme | BBC Archive
Je hebt toch ook een account voor je iPhone? Samsung? Google? Elke webshop waar je iets koopt? Waarom daar wel?
Natuurlijk hebben ze daar ook een account. Gebruik van diverse diensten is zonder account niet mogelijk maar dat past niet in het verhaal dat ze proberen te pushen. Er wordt erg eenzijdig naar de situatie gekeken helaas. Je kan van alles aanmerken op het moeten aanmaken van een account maar laten we dan wel objectief naar het hele plaatje kijken.
Juist een platform als Tweakers is er voor het volledige verhaal en dus niet om zomaar als een kip zonder kop achter Big Tech bedrijven aan te blijven hobbelen alleen 'omdat iedereen het doet'...
Dat klopt maar dit nieuwsitem en de reacties hier geven niet het hele verhaal; er wordt (op sommige punten terecht) met name met een pessimistische negatieve blik gekeken terwijl we rond Windows ook positieve veranderingen zien. Net als dat je niet als een kip zonder kop achter Big Tech aan moet lopen moet je dat bij bijvoorbeeld Linux voorstellen ook niet doen maar per geval kijken wat de beste oplossing is.
Ik hoor er toch veel over de laatste tijd. Hele gemeentes proberen al over te gaan.
Maar ondertussen logt iedereen zonder morren in met een Google-account of Apple ID op de telefoon, stalt daar al z'n foto's en data en kraait er geen haan naar. Zodra Microsoft exact hetzelfde ecosysteem-gemak probeert te bieden op een OS, schiet de gemiddelde Tweaker ineens in de kramp over "vrijheid" en "privacy te grabbel gooien".

Het is gewoon met twee maten meten. Zoals @Bor al terecht aangeeft: dit leeft puur in een kleine tech-bubbel. De gemiddelde consument heeft allang een Microsoft 365- of Xbox-abonnement, bewaart z'n documenten via OneDrive en wil simpelweg dat z'n BitLocker-herstelcode en instellingen automatisch geback-upt zijn zonder gedoe.

Uiteraard is keuzevrijheid prima, maar doen alsof een cloudaccount op een OS anno 2026 het einde van de wereld is, staat compleet los van de realiteit van hoe de rest van de wereld technologie gebruikt.
Ik had precies hetzelfde. Maar misschien is het not-done op Tweakers om er zo over te denken.

Ik gebruik Windows al jaren zonder problemen (durf bijna niet te zeggen 'met plezier').

Ik hoef geen Linux, maar heb ook geen problemen als andere mensen dat wel liever gebruiken dan Windows, maar erger me wel aan al dat 'gezeur'.

Het is niet zo dat het nooit onterrecht is, maar de hele wereld verging toen mensen de Start-knop niet meer aan de linker kant kon zetten. De hele taakbalk op een andere plek wil zetten kan ik me namelijk wel voorstellen (en dat heeft MS dan nu eindelijke ook door).

Ik heb soms het idee dat het 'hot' is om MS/Windows te bashen, maar kom op:
  • Windows Updates die een half uur duren? Dat heb ik (de laatste jaren) echt nog nooit meegemaakt (misschien als je een oude PC na een half jaar weer eens aan zet). Er wordt tegenwoordig zelfs een indicatie gegeven hoe lang het zou duren en tijdens installatie zelf kan je gewoon doorwerken;
  • Verplicht Google account voor android;
  • Altijd weer die vraag om Chrome te installeren als ik sporadisch op mijn verplichte gmail adres iets moet checken;
  • Tig keer die vraag in de Google play store of ik punten wil sparen. Nooit een 'nee ik wil dit nooit', maar de keuze is: 'ja' of 'vraag het later';
  • Nieuwe Googlebooks: startknop staat GECENTREERD. Geen enkele klacht;
  • Apple Interlligence: OVERAL komt een knop bij om 'AI' dingen te doen; iedereen: dat is handig!
Alleen: aan whataboutisms heeft niemand iets en "perfect is the enemy of good" als het gaat om privacy en bewustzijn van welke informatie je over jezelf prijsgeeft, voor hoe lang, aan wie, onder welke voorwaarden, en welke beperkingen derden opgelegd krijgen.

Het gaat om een online MIcrosoft-account voor een besturinggsysteem en de manier waarop Microsoft verzaakt 1) het aan te bieden als optie en 2) informatie geven tijdens OOBE wat er precies gaat gebeuren, wat de consequenties zijn, en waarom. Dat andere partijen ook verwerpelijke dark patterns toepassen is een gegeven, maar volstrekt irrelevant. We hebben het nu over specifiek Microsoft.

Overigens ben ik niet ontevreden over Windows 11. Op mijn desktop draai ik het omdat ik zorgeloos wil gamen zonder tinkering, stabiliteitsproblemen, of performance hits. En daar voldoet het voor. De rest van mijn machines draait Linux of BSD. Er zijn genoeg dingen die ik op de koop toe moet nemen met Microsoft/Windows 11, en waar ik omheen moet werken, maar soit. Ook heb ik meer kernel panics gezien dan BSODs in mijn leven, en ervaar ik verder best een aardige gebruikerservaring met Windows 11. Wel vind ik dat de resource footprint van Windows 11 tamelijk gortig is ten opzichte van Linux DEs, maar mijn gaming-PC is toch voldoende gespect. Neemt allemaal niet weg dat sommige zaken van/door Microsoft gewoon niet deugen wat mij betreft. En daar is het Microsoft-account er één van.

[Reactie gewijzigd door Klauwhamer op 5 oktober 2026 13:01]

Mijn grootste punt van kritiek is dat Windows precies voortdurend "work-in-progress" is. Er komt nooit eens een versie uit die "af" is voor een bepaalde periode.
Bijvoorbeeld het configuratie scherm: hoe kan het nu dat na al die Windows versies en updates het nog steeds half wél en half niet geïmplementeerd is?
Of dark mode: hoeveel versies heeft MS niet window per window een dark mode proberen introduceren (geen idee of het ondertussen al 100% geïmplementeerd is).

Ook hun lange termijnplanning is voortdurend "work-in-progress": eerst wordt Windows 10 de 'forever' Windows versie, dan gaan ze Windows blijven elke maand geleidelijk aan updaten, dan opeens beginnen ze met H1 en H2 versies af te komen, dan plots tóch een Windows 11 (die eigenlijk een Win10 update ging zijn), etc. Om nog maar te zwijgen over heel het Xbox op Windows verhaal, waar de visie van MS elk kwartaal ook volledig weer verandert.

Ik ben geen Apple fan, maar zo'n praktijken zie ik bij MacOS toch niet snel gebeuren.
Ik heb soms het idee dat het 'hot' is om MS/Windows te bashen, maar kom op:
  • Windows Updates die een half uur duren? Dat heb ik (de laatste jaren) echt nog nooit meegemaakt (misschien als je een oude PC na een half jaar weer eens aan zet). Er wordt tegenwoordig zelfs een indicatie gegeven hoe lang het zou duren en tijdens installatie zelf kan je gewoon doorwerken;
  • Verplicht Google account voor android;
  • Altijd weer die vraag om Chrome te installeren als ik sporadisch op mijn verplichte gmail adres iets moet checken;
  • Tig keer die vraag in de Google play store of ik punten wil sparen. Nooit een 'nee ik wil dit nooit', maar de keuze is: 'ja' of 'vraag het later';
  • Nieuwe Googlebooks: startknop staat GECENTREERD. Geen enkele klacht;
  • Apple Interlligence: OVERAL komt een knop bij om 'AI' dingen te doen; iedereen: dat is handig!
De tijd van updates maakt mij vrij weinig uit. Dat er regelmatig wat stuk gaat na een update wel. Niet alleen in Windows, maar in allerlei Microsoft producten zoals Outlook, Office, OneDrive, Teams en Visual Studio. Alles bij elkaar wordt het gewoon teveel en de emmer zit op een gegeven moment vol.

Alle andere punten hebben niks met Windows te maken? Het gedrag van Google vind ik ook niet leuk. Dat wil niet zeggen dat we het moeten slikken van Microsoft. Bij Google / Android zie je ook absoluut negatieve reacties. Dus ik begrijp niet hoe dit punt met Windows te maken heeft.
Ik snap wat je bedoeld. Je mag er hopelijk toch vanuitgaan dat wanneer je een Pro variant van een OS KOOPT je op zijn minst een lokaal account mag gebruiken. ze vragen over de 100 euro voor een OS, waar je een online account voor moet aanmaken. Dan heb je dat gedaan en proppen ze OneDrive door je strot, daarbij komen ook die tenenkrommende windows store apps en hun Copilot.

Google is ook echt een boef, maar je komt (voor nu) op zijn minst nog weg met F-droid achtige oplossingen. Net als google met hun chrome duwt microsoft; Edge door je strot met de bing ervaring.

Maar dat is hoe ik er naar kijk, Heb jarenlang windows 11 pro gedraaid. Windows heeft ook heel stabiel zonder problemen gewerkt. Nu ik Linux draai valt het me op hoe brak windows eigenlijk echt was. En ja, ik gebruik zowel windows als linux daadwerkelijk in een zakelijke en privé capaciteit.
Je mag er hopelijk toch vanuitgaan dat wanneer je een Pro variant van een OS KOOPT je op zijn minst een lokaal account mag gebruiken.
Dat kan dan ook gewoon. Je kunt Windows 11 Pro installeren met een lokaal account door bijvoorbeeld tijdens de installatie (OOBE) te kiezen voor "Instellen voor werk of school" en vervolgens de optie "Domeindeelname" te selecteren.

Het gebruik van Onedrive, coilot en de Windows store is geheel optioneel.
Ik denk dat je punten allemaal terecht zijn, maar het is natuurlijk wel een vorm van 'whataboutism'. Doordat Microsoft met Windows jarenlang de OS-markt heeft gedomineerd, wordt er van ze verwacht dat ze ook een product leveren waar de hele wereld om jubelt. Nu heeft Microsoft sinds de 00's echt wel door dat ze met een degelijk OS alleen de kosten niet kunnen dekken dus gaan ze er maar allerlei dingen omheen doen. Het is dan ook te verwachten dat ze aan vendor lock-in gaan proberen te doen.

Het eigenaardige vind ik dat Microsoft schijnbaar bewust bereid is om workflows die ze jarenlang zelf hebben gebouwd, ineens gaan veranderen. Denk bijvoorbeeld aan de libraries in Windows die opgeslagen worden in je OneDrive. Super goed idee natuurlijk, je hebt altijd je libraries, ongeacht welke PC je gebruikt. Maar het is voor de Windows XP-fanaat eigenlijk niet te doen, je hebt geen idee meer waar je documenten nou precies leven. En het hoeft maar één keer mis te gaan door een minder doorgewinterde gebruiker die wat gaat prutsen en de hele flow is stuk.

Ik denk dus niet dat Microsoft bashen per se hot is, ik denk eerder dat het een combinatie is van een gigantische user pool te hebben die niet ontegenzeggelijk precies snappen hoe ze met Windows om moeten gaan. En daarbij schipperen ze ook continu tussen gebruiksvriendelijkheid en de mogelijkheid voor nerds om het een beetje naar hun eigen hand te zetten. Dat is ze mijns inziens alleen bij 2000 enigszins gelukt.
Dat half uur wachten voor updates is, of was, zeker wel een ding als je een nieuwe laptop uit de doos haalt. De OOBE dwingt je om de vele updates en herstarts af te wachten. Als zoethoudertje mag je wel even met copilot chatten terwijl je wacht. En dat nog met alle andere vragen erbovenop, zoals of je nu echt niet wilt abonneren op 365. Echt niet? Echt echt niet? 3x gewoon. Ga. Weg. Ik wil mijn nieuw gekochte apparaat gaan gebruiken.

Naar anderen wijzen gaat nergens over. Op Android en iOS/MacOS is een Google/Apple account dus niet verplicht, kun je gewoon skippen zonder terminalcommando’s. En Apple Intelligence is opt-in en met 1 schuifje weer compleet uit te zetten. Wereld van verschil, naast dat ik binnen 5 minuten aan de slag kan met mijn nieuwe apparaat
Een eco-systeem is per definitie iets slechts. Ook bij die andere.
"Handig als alles goed samenwerkt" is maar 1 stukje van het complete verhaal.

Mensen beseffen dat niet, omdat er ten eerste enorme marketing op los wordt gelaten om iedereen op het verkeerde been te zetten en ten tweede is dat moeilijk te doorzien wanneer je de "techniek" niet begrijpt die erachter zit.

Los daarvan heb je geen account nodig om een iPhone of Android telefoon te installeren.


Dat iedereen maar wel een account gebruikt met die telefoons (of op computers) betekent niet dat het niet iets slechts is.

[Reactie gewijzigd door Mit-46 op 5 oktober 2026 11:34]

Dit onderstreept precies het gigantische gat tussen de ivoren Tweakers-toren en de werkelijkheid van de normale eindgebruiker.

"Je hebt geen account nodig om een iPhone of Android in te stellen": ja, technisch kán het. Maar wat een vliegwerk en kunst-en-vliegwerk haal je daarmee op de hals voor een normale gebruiker. Geen fatsoenlijke back-up van je toestel, geen WhatsApp-geschiedenis die meegaat, bankieren- en DigiD-apps die je handmatig via alternatieve routes moet zien binnen te hengelen (met alle veiligheidsrisico's van dien), en geen automatische sync van je contacten of foto's.

Voor een Tweaker een leuke zaterdagmiddag-hobby, voor de normale consument een regelrechte nachtmerrie. En als dat toestel dan gestolen wordt of in het water valt, is letterlijk álles weg en staat diezelfde gebruiker met de handen in het haar.

Hetzelfde geldt voor Windows. Een lokaal account klinkt romantisch, totdat BitLocker inschakelt na een firmware-update en je moeder haar recovery key niet heeft, of haar SSD ploft en haar hele administratie nergens in de cloud geback-upt staat.

"Een ecosysteem is per definitie slecht" is een leuk filosofisch standpunt, maar in de praktijk lost die integratie simpelweg het allergrootste IT-probleem bij consumenten op: dataverlies door gebrek aan kennis en handmatig beheer.
Het is maar wat je belangrijk vindt.
Ik heb nooit iCloud gebruikt en de afgelopen 10 jaar bijna alleen maar iPhones.
Backups zo nu en dan gemaakt via iTunes. Foto's zo nu en dan naar een lokale backup en met mezelf afgesproken niet te zeiken als de telefoon kwijt of defect zou raken tussen de backups door.

In de tijd voordat iedereen naar "de cloud" werd gelokt was dit gewoon normaal.

Een backup maken via iTunes duurt vele zaterdagen idd. Heb er veel voor moeten leren en volg die studie nog steeds :)

Vrijheid kost wat (moeite).
En als je dat niet belangrijk vindt dan ben je vrij om te kiezen voor gemak waarbij je compleet gegijzeld wordt. Wel lekker makkelijker als je niet zelf hoeft na te denken.

De nadelen van het volledig vastzitten aan een provider/fabrikant zeg je helemaal niets over. Alsof het allemaal hosanna is.
Lijkt wel een marketingpraat van Microsoft of Google of Apple.

[Reactie gewijzigd door Mit-46 op 5 oktober 2026 14:35]

Maar ondertussen logt iedereen zonder morren in met een Google-account of Apple ID op de telefoon. Zodra Microsoft exact hetzelfde ecosysteem-gemak probeert te bieden op een OS, schiet de gemiddelde Tweaker ineens in de kramp over "vrijheid" en "privacy te grabbel gooien".
De Play Store en de App Store zijn dan ook zo'n beetje de enige aanbieder van must-have software op telefoons. Daar is ook genoeg gemor over, maar is van begin af aan zo gebouwd.
Privacy-zorgen en Google Android zijn vrijwel synoniem hier. En Apple krijgt hier ook genoeg kritiek te verduren over hun walled garden.
Op Android kan je nog wegkomen met iets als Aurora (wat afhankelijk is van de Play Store). Dat kan soms zo ineens niet meer werken, maar het is op dit moment in elk geval nog mogelijk om je Android telefoon/tablet zonder Google account te gebruiken. Binnenkort gaat dit wel flink lastiger worden op Android, waar ook veel gemor over is trouwens.

Windows is inmiddels decennia lang prima te gebruiken geweest zonder enig account. Er was geen afhankelijkheid van een Windows store o.i.d. Die afhankelijkheid is er nog steeds niet. Als je toch een account wilde voor bijvoorbeeld cloud functionaliteit, kon dat. Al jaren. Daar was geen gezeik over.
Maar met W11 is ineens een account verplicht, terwijl er geen enkele noodzaak voor is. Ja dan krijg je gezeik.
, bewaart z'n documenten via OneDrive en wil simpelweg dat z'n BitLocker-herstelcode en instellingen automatisch geback-upt zijn zonder gedoe.
Zoveel gedoe is dat nou ook weer niet. Er wordt direct na aanmaken gevraagd of je de herstelcode wil bewaren. Als file of in de cloud bij je account.
Vanaf 2014 is bij mij de duvel en zn grootje gebitlockerd en nooit problemen met bewaren en/ of genereren van allerlei extra codes.
Geen account, en trouwens ook niet op de smartfoon die ik ik toch al sporadisch gebruik.
14 minuten per dag of zo.
Een telefoon is vandaag de dag per definitie al met het internet verbonden, een PC niet en in sommige gevallen gebeurt dat ook niet dan hooguit een lokaal netwerk.
Ik denk niet dat ik de afgelopen vijftien jaar een computer heb gehad of samengesteld die niet via internet is verbonden. Misschien tijdelijk niet, maar de intentie was dat al deze systemen continu een internetverbinding mochten hebben.

Tegenwoordig zou ik er ietwat meer begrip voor hebben, met al het afluisteren.
Voor iemand die dagelijks endpoints uitrolt en beheert via Microsoft Intune en Entra ID, kan ik alleen maar meewarig glimlachen om de gedachte dat een modern apparaat "los van internet of cloud" hoort te staan. Een pc zonder internetverbinding of cloud-identiteit bestaat in de echte wereld simpelweg niet meer.

Wij hebben geen Windows Servers meer in ons beheer :), alles via MS365/Entra ID
Maar ondertussen logt iedereen zonder morren in met een Google-account of Apple ID op de telefoon, stalt daar al z'n foto's en data en kraait er geen haan naar.
Daar morren heel veel mensen over (en 'er kraaien ook veel hanen naar'), als jij daar nooit iets over leest of hoort (helemaal hier op Tweakers lijkt me dat bijna onmogelijk...) is dat toch echt niet omdat het er niet zou zijn!
Heb je gevraagt of men Google en Apple accounts gebruikt zonder morren? Nee, je? ;)

Dit is waarschijnlijk nieuws voor je, maar je kunt Windows zonder Microsoft account draaien en Android zonder Google; zie bv het Nederlandse merk Fairphone dat kopers van hun telefoon de keus geeft om een versie met /e/ OS te kopen. Daarnaast kun je zelf custom roms installeren zonder G-apps, en dan heb je geen Playstore, Maps etc op je telefoon(En geen directe data collecting)

Deze minidiscussie gaat over de keuzevrijheid om een account te nemen, die Microsoft steeds meer inperkt en niet dat jij niet zou mogen kiezen voor een account of dat je daar niet tevreden mee zou mogen zijn. Het punt is dat een consument niet getrouwd zou hoeven zijn met zijn software, maar bedrijven als Microsoft, Google en Apple doen hun uiterste best om klanten (voor het leven) te binden door hen in hun ecosysteem te vangen. Een product kopen en het daarbij laten, omdat men liever open source draait, zijn privacy wil behouden en bovendien zijn data lokaal opslaat, al dan niet in een persoonlijke cloud op een eigen server, wordt steeds moeilijker gemaakt. Men wil klanten in de richting van abonnementvormen duwen en daarnaast geld verdienen met datacollectie en advertenties. Daar mogen mensen anders over denken zonder dat zij wordt verweten dat ze aan het 'bashen' zouden zijn en hypocriet zouden zijn omdat jij ervan uitgaat dat ze allerlei andere accounts zouden hebben. Wat je niet weet en wat geen tegenargument kan zijn omdat dat niet als argument aangedragen is.

Je voelt je blijkbaar aangevallen op je keuze, maar lijkt mij onterecht, omdat jouw persoonlijke voorkeur de discussie niet is. En het feit dat je mensen op een techsite gaat verwijten dat ze in een tech bubble leven, vind ik zeer merkwaardig. Je bent immers niet op een paarden- of broodbakforum. Volgens mij reageer je op tweakers;)

Dit geldt ook voor @Geertje en al die anderen die zich in mijn ogen onterecht aangevallen voelen. Aanvallen zouden sowieso nooit de bedoeling moeten zijn van een discussie

[Reactie gewijzigd door ABD op 6 oktober 2026 16:07]

Zie je reactie vandaag pas, zit niet dag en nacht op Tweakers om draadjes warm te houden. Toch wil ik nog wel even iets rechtzetten.

Over 'aanvallen' gesproken: volgens mij ben jij degene die hier met een belerend vingertje persoonlijk begon te jijen, om vervolgens direct in de slachtofferrol te duiken zodra er een nuchter tegenargument komt. Eerst even naar je eigen toon kijken voor je anderen verwijten maakt.

Mijn hele punt gaat puur om de realiteit van de gemiddelde consument. Op techfora wordt hard geroepen over privacy en controle, terwijl dezelfde groep vrolijk op Meta, Google of Apple zit voor het dagelijkse gemak.

Dat gemak is precies de kern. De gewone consument wil geen ingewikkelde omwegen, terminalcommando's of alternatieve ROM's waar JIJ misschien geen moeite mee hebt, maar waar 90% van Nederland gillend bij wegloopt. Mensen willen een apparaat dat simpelweg werkt, back-ups regelt en waar ze niet naar hoeven om te kijken. Prima dat jij in een open-source ideaal leeft, maar verwar je eigen niche-hobby niet met de wensen van de echte wereld.
En wat is het probleem dan? Het MS account is niet direct gekoppeld aan je echte identiteit. Privacy is er allang niet meer sinds PC's op het internet aangesloten worden. Ja een Windows PC begint als een achterlijke naar huis te bellen op het moment van installatie. En idd onderstaande is een feit. Maar een MS account is idd alleen iets waarvoor ik alleen hier op twk.rs mensen hoor klagen. En vervolgens idd wel inloggen op het Google account zoals @MrGerbie aangeeft. En voor de goede orde, google verzamelt minimaal zo'n 500 metrics per gebruiker wat dient om deze middels fingerprinting te identificeren.
Daarbij was een belangrijk doel van Microsoft om betaalde abonnementen op AI-functies aan te bieden. Windows 11 was verworden tot een volwaardig verkoopplatform voor meer Microsoft.
Noot is natuurlijk wel dat Win 11 vrijwel gratis is.
Voor mij is Windows 11 vrijwel onbruikbaar zonder eerst een lading scripts uit de CTT (Chris Titus Tool) af te trappen na installatie. https://github.com/christitustech/winutil

[Reactie gewijzigd door nullbyte op 5 oktober 2026 10:31]

De WinUtil van Chris Titus maakt Windows 11 een zeer acceptabel besturingssysteem om te gebruiken tot al je Linux-blockers weg zijn. Ik keur hem goed!
Denk jij dat er geen telemetrie gestuurd word als je met een lokaal account inlogt?
Tuurlijk wordt die default wel verstuurd.
Maar als jij een foto in je Documents zet die Microsoft "ongepast" vindt blijft je local account nog wel beschikbaar.
In tegenstelling tot een Microsoft Account dat wordt verwijderd en je niet kan meer inloggen, bestanden kwijt zijn en eventuele Xbox aankopen ook weg zijn.
Ik ken genoeg niet tweakers mensen die helemaal geen account aanwillen maken om gewoon hun computer te gebruiken.
Die hebben geen smartphone zeker
Welk OS staat je dat nog toe default out of the box? Vrijwel overal moet je standaard inloggen. Dat is bij Apple en Linux niet anders.
Eén vink je zetten tijdens de installatie en je zult nooit een loginscherm zien.

[Reactie gewijzigd door dmantione op 5 oktober 2026 10:02]

Waarbij je nog steeds een account hebt echter voer je het wachtwoord niet meer in. Dat kan in Windows ook (maar is iets meer werk en niet zo gebruiksvriendelijk meer): https://www.ionos.com/dig...ndows-11-automatic-login/

Het wordt als onveilig beschouwd wat de reden is dat de optie om dit met een vinkje te doen sinds Windows 11 is verdwenen.
Als je in Linux iets in een configuratiebestand moet instellen, dan is Linux een gebruiksonvriendelijk besturingssysteem. Als je in Windows iets in het register moet instellen, dan is het een beveiligingsfunctie. ;)
Je trekt de zaken uit verband. Het niet meer eenvoudig toestaan om zonder inloggen in een PC te komen is een overweging die uit beveiligingsoogpunt is gemaakt (en vermoedelijk op basis van informatie dat deze feature bijna niet werd gebruikt). De weg langs het register is er nog voor mensen die weten wat ze doen en een wel overwogen keuze kunnen maken. Sommige Linux distributies hebben daar een andere keuze gemaakt.

In Windows 10 was de feature nog gewoon direct in de GUI beschikbaar. Dat is nu anders. Dat het op Linux vanuit een GUI kan is eigenlijk niet relevant.
Een plausibeler verklaring is, is dat ze in Windows 11 de GUI opnieuw gebouwd hebben en er niet aan toegekomen zijn de functie opnieuw implementeren, op dezelfde manier als dat de taakbalk opeens niet meer verplaatst kon worden. De onderliggende functie in het register blijft dan bestaan.
Als je in Linux een configuratiebestand moet instellen, moet je eerst op een Windows PC opzoeken op het internet welk commando je zou kunnen gebruiken. Dan komen ze met tich opties waarvan de meeste niet werken, maar die kun je weer installeren door een ander vaag commando te gebruiken
Dat is ook precies mijn ervaring met Linux tot nu toe in de breedste zin. Als je onverhoopt iets wil doen via de shell dan ga je zoeken en kom je al snel op fora, en dan begint het. Persoon A: ohja, dat moet je zo doen. Nope, werkt niet. Zegt persoon B: nee, dat moet zo!. Werkt niet. Zegt persoon C: nee, dat klopt inderdaad, want je hebt dit en dat nodig, dus het moet zo! Werkt niet. Persoon D: Nee, maar jij hebt distro X versie Y dus het moet zo!

Holy crap. En uiteindelijk werkt het. Soms. :) AI is daar wel nuttig voor trouwens.

On-topic: Windows 11 krijgt zeker niet overal, maar vooral op Tweakers, de handen op elkaar. Zo zie je hier al dat eigenlijk niemand op het artikel ingaat en zowat de 1e post is al "linux FTW", en daar gaan we weer met de eeuwige discussie over accounts, videokaarten, performance, telemetry. Ik denk dat we inmiddels wel weten dat een vaste schare Tweakers hier Linux draait en Microsoft de deur heeft gewezen, maar om dit nu e-l-k-e keer weer te lezen... ik hoopte op wat kudos voor Microsoft maar dan zit je bij Tweakers inmiddels echt verkeerd haha.
Dat is ook precies mijn ervaring met Linux tot nu toe in de breedste zin. Als je onverhoopt iets wil doen via de shell dan ga je zoeken en kom je al snel op fora, en dan begint het. Persoon A: ohja, dat moet je zo doen. Nope, werkt niet. Zegt persoon B: nee, dat moet zo!. Werkt niet. Zegt persoon C: nee, dat klopt inderdaad, want je hebt dit en dat nodig, dus het moet zo! Werkt niet. Persoon D: Nee, maar jij hebt distro X versie Y dus het moet zo!

Holy crap. En uiteindelijk werkt het. Soms. :) AI is daar wel nuttig voor trouwens.

On-topic: Windows 11 krijgt zeker niet overal, maar vooral op Tweakers, de handen op elkaar. Zo zie je hier al dat eigenlijk niemand op het artikel ingaat en zowat de 1e post is al "linux FTW", en daar gaan we weer met de eeuwige discussie over accounts, videokaarten, performance, telemetry. Ik denk dat we inmiddels wel weten dat een vaste schare Tweakers hier Linux draait en Microsoft de deur heeft gewezen, maar om dit nu e-l-k-e keer weer te lezen... ik hoopte op wat kudos voor Microsoft maar dan zit je bij Tweakers inmiddels echt verkeerd haha.
Wat valt er te lachen?
Daar heb ik de afgelopen 10 jaar of zelfs langer geen Windows PC voor gebruikt. Tegenwoordig bestaan er telefoons en tablets die daar een stuk handiger voor zijn.

Sowieso staat er in een configuratiebestand en de documentatie meestal goed beschreven waarvoor een bepaalde parameter dient in tegenstelling tot de vaak cryptische namen van registersleutels in Windows.
Een account (aanmaken/gebruiken) en inloggen (met een wachtwoord of anderszins) zijn natuurlijk 2 totaal verschillende dingen! Heb je dat echt al niet meer door?
Zijn dat wel twee verschillende dingen voor een eindgebruiker? Dit werkt al tijden zo op in ieder geval Windows, Linux, Unix en bv op de Mac. Zelfs een telefoon maakt eigenlijk een soort account waar je inlogged met bv biometrie of je pincode (en ondersteund vaak zelfs multi user).
Dat meen je toch niet serieus, omdat 'de grote meute' Microsoft/Google/Apple gebruikt bestaat er dus niets anders? Ja, natuurlijk zijn het feitelijk 2 totaal verschillende dingen! Als jij thuis gaat inloggen op je Linux Mint PC/laptop heb jij daar toch echt geen 'Mint-account' (lees; iets dat vergelijkbaar is met een account bij Microsoft/Google/Apple) voor hoeven aanmaken...
Dat komt omdat leken niet begrijpen hoe de vork in de steel zit, waarom het volstrekt onnodig is, en waarom Microsoft hier garen bij spint. Dit is zeg maar de onbekende onbekende achter dit gedrocht. Wanneer je de moeite neemt men dit uit te leggen, zal daar bepaald anders tegenaan gekeken worden me dunkt. Ik begrijp overigens niet hoe sommige Tweakers hier zo makkelijk overheen stappen en/of vrede mee hebben. Het is mij meermaals voorgekomen in mijn directe omgeving dat leken zich hiermee in de vingers hebben gesneden, one way or the other.
Een gedrocht zelfs? Wat is voor de doorsnede gebruiker nu echt het nadeel? Ik ken diverse mensen die gewoon naar tevredenheid een Microsoft account gebruiken, bijvoorbeeld in combinatie met Office. Ik ben niet op zoek naar edge cases waarbij accounts worden gesloten (waarbij je altijd maar 1 kans van het verhaal hoort en welke daarom niet echt verifieerbaar zijn). Wat zijn nu echt de nadelen die zo groot zijn dat je krachttermen als gedrocht moet gebruiken?
Ik heb dit gesprek al eerder met je gevoerd volgens mij. Ik vind het een gedrocht omdat Microsoft volstrekt onvoldoende informatie geeft over het account dat je aanmaakt en wat daar mee gaat gebeuren. Dat je malle hoepels gedurende de configuratieprocedure moet maken om 'gewoon' een lokaal account te hebben, zonder dat Microsoft allerlei informatie achterhaalt en in hun cloud plaatst. Het echte nadeel heb ik je ook al eens uitgelegd; het zal niet voor het eerst zijn dat een Bitlocker-key verloren is gegaan ergens along the way omdat niemand van de computer meer wist welk account er aan gekoppeld zat. Niemand wist ook dat deze recovery key daar te vinden was, en niemand wist dat überhaupt Bitlocker aan stond. En dat komt omdat Microsoft gedurende de OOBE daar volstrekt niets over zegt en niet eens de keuze geeft. Je privacy gaat nóg meer down the drain en je zadelt leken op met een extra risico op verlies van beschikbaarheid van data, zonder dat je dat kristalhelder uitlegt en/of een alternatief (een lokaal account) aanbiedt. Er is maar één partij die garen spint bij het verzamelen van gebruikersdata en dat is Microsoft. Daarom vind ik de "krachtterm" gedrocht op zijn plaats.
het zal niet voor het eerst zijn dat een Bitlocker-key verloren is gegaan ergens along the way omdat niemand van de computer meer wist welk account er aan gekoppeld zat. Niemand wist ook dat deze recovery key daar te vinden was, en niemand wist dat überhaupt Bitlocker aan stond.
Dat iemand niet meer weet met welk account hij / zij inlogged kan je Microsoft natuurlijk niet aanrekenen. Het is ongeveer zoals de sleutel van je huis / auto / boot verliezen en vervolgens de bouwer of producent van het huis / auto / boot verantwoordelijk te stellen voor het verlies.

Wanneer je manueel bitlocker activeert wordt je duidelijk gemaakt dat je een backup van de key moet maken. Bij automatische activatie wordt de key gewoon in het account van de user opgeslagen en kan je vanuit daar de recovery key weer opvragen. Simpel toch. Van "privacy nog meer down the drain" is vanuit Bitlocker perspectief helemaal geen sprake. Je overdrijft door o.a. fouten van de eindgebruiker zoals het vergeten met welk account iemand werkt af te schuiven op Microsoft.
Dan stap jij hier niet makkelijk overheen en gebruik je geen Android of IOS.
Maar hoe denk je dat dit een behoorlijk antwoord is? Laat ik toch even antwoord geven; ik gebruik inderdaad GrapheneOS op m'n Pixel. Maar dat doet helemaal niet ter zake. Welk punt probeer je te maken? Dat je geen kritiek op iets mag hebben terwijl je het gebruikt -- omdat je het anders maar gewoon niet moet gebruiken? Dat wanneer ik X accepteer (om wat voor reden dan ook) van Y, ik X ook per definitie moet accepteren van partij Z -- terwijl de use case volstrekt anders is?
Wellicht omdat hier veel techsavvies zitten die de kritische punten benoemen. Legio mensen zal het wellicht een worst wezen, maar dat wil niet zeggen dat het juist alleen maar hier is. Voor heel veel mensen is Windows prima en die zul je niet horen klagen inderdaad. Hierin mis ik de nuance een beetje, @Bor .

[Reactie gewijzigd door Carrieretijger op 5 oktober 2026 22:52]

Nou, toch wel omdat je tegenwoordig een MS account moet hebben bij outlook.com of hotmail.com. Een eigen email kan dus niet meer.

Hartstikke prachtig om aan je schoonvader van in de 70 uit te leggen dat hij het account voor schoonvader@outlook.com goed moet bewaren, maar feitelijk niet meer nodig heeft om in te loggen op zijn PC. Crapzooi.
Dat Linux gratis is, is helemaal geen argument om voor Linux te kiezen, aangezien die door jou genoemde hele volksstammen een pc kopen, waarop Windows al geïnstalleerd is en diezelfde mensen niet doorhebben dat ze voor de licentie hebben moeten betalen.
Daarnaast zijn al die mensen opgegroeid met Windows en dat kennen ze en daar blijven ze bij.
…alleen al omdat het gratis is…
Nee, want dan zou - als voorbeeld - Libreoffice ook veel meer gebruikt worden. Daarbij is het voor de meeste consumenten ook “gratis”; het zit in de prijs van hun nieuwe PC.

De consument wil vooral dingen die ze kennen. Windows kennen ze. Office kennen ze. Daarom zijn die ProPlus licenties van 2-3 tientjes ook zo populair.

Linux is vreemd, ziet er anders uit; dus dat willen ze niet. Tuurlijk zijn hier die succesverhalen van ouders die wij hebben omgeset, maar wij (de Tweaker) zijn niet de markt. De markt is Microsoft, een beetje apple en een beetje chromeOS. En dan nog een fractie Linux.

Zeg ik als “al 22 jaar Debian gebruiker”
Hele volksstammen? Als je alleen een webbrowser gebruikt misschien.

Ik heb een stel RHEL certificeringen en gebruik toch Windows als desktop OS.
Linux voldoet niet aan mijn workflow. Met andere woorden, Linus tech tips heeft een aantal video's waarin hij switcht naar Linux voor een x tijd. Ik heb daar geen zin in en geen tijd voor. Je loopt tegen talloze issues aan, die op te lossen zijn of waar workarounds voor zijn. Maar te veel moeite kosten. En voor sommige van mijn software is simpelweg geen Linux alternatief / werkt niet met wine.

En dan heb ik een behoorlijke voorsprong vanwege al bestaande Linux kennis. Een geavanceerde Windows gebruiker gaat gewoon simpelweg niet zo snel naar een Linux OS vanwege al dit hordenlopen. Al lijkt het tegenwoordig wel alsof MS zelf hier op stuurt met de rotzooi die ze tegenwoordig in Windows stoppen. Al komen ze er wel iets op terug.

[Reactie gewijzigd door nullbyte op 5 oktober 2026 11:07]

Ik verkoop zowel PC’s als laptops in een no-os config en biedt de keuze aan: Met Windows 11 of Linux Mint. De ene is betaald, de andere is gratis. Die staan beide op demo in de winkel, daar kunnen ze alles op proberen. En op Mint ook gewoon Edge en Chrome geinstalleerd, zodat ze dat ook 1-op-1 kunnen proberen. Met support vanuit ons team bij vragen en overstap-service om data over te zetten van hun oude naar nieuwe PC.

Mag jij raden hoe vaak ik een Linux Mint installeer.
Vandaar mijn opmerking dat er sprake is van een ongelijk speelveld: Linux heeft een (zeker tegenwoordig) onterechte slechte reputatie. Misschien zou je de systemen standaard moeten aanbieden met linux erop, en slechts op verzoek windows installeren. Maar dat zijn dan weer microsoft praktijken. Blijft een lastig verhaal.


Ben zelf overigens geen fanboy oid en gebruik beide waar nodig, wel zou ik graag zien dat windows wat meer hete adem in z'n nek krijgt en beter z'n best gaat doen een fatsoenlijk os af te leveren.
Wel top dat je dit doet!

Ik ben niet anti-windows ofzo. Als mensen deze software beter vinden en ervoor willen betalen, prima. Hetzelfde voor het feit dat mensen liever iets gebruiken dat ze al kennen, of waarvan ze weten dan hun social techsupport kan helpen met problemen.

Maar de praktijk is dat MS de standaard is, terwijl de software op zichzelf voor veel consumenten weinig meerwaarde biedt. Een groot deel van het de voordelen zit in de grote van het marktaandeel, en als gevolg, ondersteuning van software en hardware leveranciers.

Met als gevolg dat MS een soort van verborgen belasting heft op bijna alle computer gebruikers, in licentiekosten, maar ook met hun privedata. Terwijl er voor consumenten gewoon een gratis alternatief mogelijk zou zijn.

Daarnaast werkt MS ook actief interoperabiliteit tegen, door odf niet te ondersteunen, maar een eigen standaard te introduceren. Alleen propietary lettertypes met default te installeren in het os etc etc. Ze creeeren bewust overstapdrempels ipv te vertrouwen op hun product.

Maar fijn om te weten dat er opties - zoals jij - zijn waar mensen die reeds over zijn, hun vervolgmachine direct ms-vrij kunnen kopen. De toename in vraag zal langzaam gaan, want een laptop met linux mint zal voor de gebruiker waarschijnlijk een stuk langer mee gaan.
Absoluut, maar dat ik er zelf mee werk is natuurlijk wel een handige pre :)

Waar ik de meeste klachten over krijg is de terminal-drempel. Gebruikers die zelf op zoek gaan naar een oplossing en dan allerlei terminal-commando’s moeten doen.

En heel eerlijk, dat vind ik zelf ook het meest irritante dat dat nog steeds iets is binnen de linux-wereld; dat je nog steeds zo onzettend veel via de terminal moet doen. Daar ligt voor die gewone gebruiker domweg een drempel waar ze tegenop zien. Voor mezelf is dat geen probleem, heb er altijd wel ergens eentje open staan. Maar qua gebruiksgemak liggen daar echt nog kansen.
Mijn ervaring is dat dit grotendeels komt door de community, en dat LLM's dit ook overnemen. Namelijk, dat zelfs voor het aanpassen van een configuratie tekstfile naar de terminal verwezen wordt, terwijl dat prima vanuit de GUI zou kunnen.

Maar daarom zeg ik ook: Linux Mint is prima geschikt voor de huis, tuin en keukengebruiker, mits hun social techsupport hier ervaring mee heeft. Wat overigens net zo goed voor MacOs en Windows geldt.
Welkom op Tweakers. Dit is toch gewoon algemene kennis :P.
Je buurvrouw had gewoon even google moeten raadplegen.
Ja heel gebruiks vriendelijk inderdaad. Dit onthoud je namelijk super makkelijk voor de 1x per 3 jaar dat je het nodig hebt.
Voor Windows 11 is het niet "start ms-cxh:localonly" maar "start ms-cxh:setaddlocalonly"
De eerste is de Windows 10 local user creation flow.
De tweede is de Windows 11 flow.
De context hiervan is dat ze (Microsoft) het niet willen, dat het een dev-optie is, en dat ze zulke mogelijkheden er naar eigen believen uit kunnen halen, wat ze ook doen. Ze willen je aan een account hebben, en het hele OS draait steeds meer om integratie met zo'n account.

De filosofie van jouw pc jouw os is er gewoon niet meer. Het zal wel dat het (nu nog) via een achterdeurtje stiekem kan, maar dit is niet wat windows is of wil zijn.

[Reactie gewijzigd door Znorkus op 5 oktober 2026 09:05]

Voor een Tweaker inderdaad erg gemakkelijk en doe ik ook altijd. Alleen voor een normie is de terminal aanraken echt magie en eng. Dus feitelijk waar, maar voor 99% van de bevolking toch echt een stap te ver.
Waarom zou je in hemelsnaam een account willen aanmaken op een PC die je gaat verkopen? Laat dat toch over aan de nieuwe eigenaar. Dan heeft die de keuze wat voor account, wat de naam is, wat de beveiliging is, welke instellingen deze wenst met betrekking tot privacy enzoverder.
Als het iemand is die zijn eigen software gaat installeren zou ik dat zo laten ja. Als je evenwel software gaat voorinstalleren, bureaublad inrichten e.d. is dat geen werkbare situatie.
Het is ook niet de bedoeling dat je dat via de normale installer doet, maar via dism.
Ja, dag Jan, dat is leuk voor als je iets op grote schaal wilt uitrollen, maar voor N=1 wil je software gewoon via de normalle installers installeren, configureren e.d.
Dat kan wel zijn, maar vanuit microsofts perspectief is software voorinstalleren voor iemand anders dan jij zelf een dism taak en geen use case voor de normale consumenten installer.
Het is Microsoft die een uitdaging heeft bij het overtuigen van de markt voor Windows 11. Als ze dat niet lukt, des te beter, hoe sneller we er vanaf zijn, hoe beter.
Buiten de tweakers bubbel koopt men privé en zakelijk gewoon nieuwe kant en klare pc's in met W11 en gebruikt men dat gewoon zonder er verder over na te denken. Een paar chagrijnige IT'ers hebben geen invloed op het marktaandeel van het nieuwe OS.

[Reactie gewijzigd door youridv1 op 5 oktober 2026 15:45]

Zeker wel. Denk jij dat ik voor mensen Windows ga installeren als het mij onmogelijk wordt gemaakt?
Zet nou even een stapje terug en bedenk je even hoe insignificant de invloed daarvan op de markt is. Bovendien betekent voor een deel van die mensen "geen w11 installeren door dmantione" gewoon nieuwe pc met w11 kopen.

[Reactie gewijzigd door youridv1 op 5 oktober 2026 15:49]

Er is een reden dat ze dat niet doen en naar iemand als mij komen: PC in de winkel kopen levert geen bruikbare computer op. Of ik de markt beïnvloed? Als individueel persoon zeker niet, maar deze situatie is nu net niet alleen bij mij als persoon aanwezig. Dat Windows 11 het zo slecht doet komt niet door een ongelukkige conjunctie aan de hemel, maar voor het overgrote deel door handelen van Microsoft (en voor de rest door het handelen door haar overheid).
Dat Windows 11 het zo slecht doet
Windows 11 heeft momenteel gewoon 80% marktaandeel en de trend is zo goed als lineair. Windows 10 valt nog steeds onder ESU en een deel van de PC's kan niet over en is in de ogen van de consument nog net wat te jong om weg te gooien. Dus dat het nog geen >90% is, is goed verklaarbaar, want de voorganger is nog werkbaar.

In 2027 verloopt ESU en zijn de jongste PC's die vast zitten 8-9 jaar oud. Dan verdwijnt het marktaandeel van W10 als sneeuw voor de zon en kunnen we deze discussie eindelijk begraven.

Overigens moet je wel echt stevig in je bubbel zitten en een zeer losse verhouding met de werkelijkheid hebben om te geloven dat een nieuwe pc met W11 voorgeïnstalleerd "geen werkbare computer" is.

[Reactie gewijzigd door youridv1 op 5 oktober 2026 16:01]

Windows 11 heeft momenteel gewoon 80% marktaandeel
Nee? Volgens de bron van dit artikel, Statcounter, 71% van het Windows-aandeel. Verdisconteerd met het Windows-aandeel van 76% (viel deze maand gunstig uit voor Windows) , heeft Windows 11 54% marktaandeel.
Systeem gewoon uit zetten zodra je daar komt....
Je kan gewoon Windows via de Instellingen resetten. Dan wordt alles verwijderd. Na het resetten kom je weer in het in gebruik name proces en zet je het apparaat uit.
Je kunt de verplichte Microsoft-account tijdens de installatie van Windows 11 overslaan door een opstartbare USB-stick te maken met Rufus.

Kost niet meer dan 2 minuten tijd
Andere voorbeeld is als je een PC / Laptop wilt verkopen en Windows opnieuw wilt installeren. Zodat de koper direct aan de slag kan. Je wilt dan toch niet op je eigen account hoeven inloggen om het werkend te krijgen....
Sysprep -> reboot en don`t touch anymore :)
gewoon frisse installatie en klaar, wat de klant er achteraf mee doet is niet jouw pakkie aan ?
Windows account heb je niet nodig. OOBE command gebruiken of Rufus gebruiken bij het flashen van de USB.
Windows account heb je niet nodig. OOBE command gebruiken of Rufus gebruiken bij het flashen van de USB.
En dit wat je schrijft is toch eigenlijk enorm triest. Je moet zoveel moeite doen om het systeem van jezelf te maken en Microsoft doet haar uiterste best dat kapot te maken voor eigen gewin.
Is dat anders bij macOS of Android dan? Tegenwoordig is overal een account nodig of je kan niks.
Is dat anders bij macOS of Android dan? Tegenwoordig is overal een account nodig of je kan niks.
Dat haat ik net zoveel. Google is niet beter dan Microsoft. Apple ken ik niet goed, maar wat ik hoor en lees is op dat vlak wel beter. Genoeg andere dingen op Apple aan te merken. Het blijft Amerikaanse big tech met miljarden op de bank.
De PC was inderdaad altijd "van jezelf" terwijl de telefoon heel duidelijk aan de cloud hing.

Nu is Microsoft dat aan het inhalen of afbreken, hoe je het ook wilt noemen.

Min of meer terzijde: Ik las via lwn.net een aardige post van iemand over UI reserach op Linux. Dat heeft lang achter Windows en Mac aangelopen. Maar Apple wil dat Mac meer wordt als iPad. En Microsoft is van UI reasearch overgegaan op OneDrive en Copilot pushen, en UI/UX interesseert ze niet meer.

En dus moet Linux dat meer zelf gaan doen.
Min of meer terzijde: Ik las via lwn.net een aardige post van iemand over UI reserach op Linux. Dat heeft lang achter Windows en Mac aangelopen. Maar Apple wil dat Mac meer wordt als iPad. En Microsoft is van UI reasearch overgegaan op OneDrive en Copilot pushen, en UI/UX interesseert ze niet meer.

En dus moet Linux dat meer zelf gaan doen.
Ja, en volgens mij is dat proces al bezig. Linux is een typisch geval van "de laatste zullen de eerste zijn" vs "remmende voorsprong". Er zijn door de jaren heen een aantal grote pijnpunten geweest waar hard aan is gewerkt om het "net zo goed als Windows" te maken. Dingen waarvan gezegd werd "Linux kan nooit succesvol worden als het niet ..."

Toen ik begon ging het om netwerkdrivers, later waren het SCSCi-drivers, daarna waren het printers en meer recente hebben we het over grafische drivers gehad (en ik sla een hoop over). Op al die punten is goed werk verzet maar reputaties veranderen maar langzaam. Op al die punten is er een zekere mate van "overshoot" geweest waarbij er hard is doorgewerkt ver voorbij het punt dat het "net zo goed als Windows/MacOS" is.
Ooit was met de hand drivers downloaden en installeren een pijnpunt van Linux, maar tegenwoordig wordt "drivers downloaden" vooral met Windows geassocieerd.

Op dit moment zien we dat proces denk ik met Steam/Proton. Wat begon als compatibility-laag is nu zo goed geworden dat sommige games beter op Linux draaien dan op Windows.

Wat GUI's (libraries) betreft denk ik dat Linux sinds KDE3 technisch gezien goed genoeg is. Alle stukjes zijn er. Wat overbleef is vooral de moeilijkheid een consistent geheel van te maken waarin alle functionaliteit op een logische plek terug te vinden is.

De olifant in de kamer is echter dat de gui's van MS enorm versnipperd zijn en vele jaren aan geschiedenis meeslepen. Mensen zijn daar aan gewend en kunnen dus de weg vinden. Ik betwijfel of dat ook zo is voor nieuwe en minder ervaren gebruikers.
Ondertussen blijft Linux verbeteren en makkelijker in het gebruik worden. Het zou me niet verbazen als daar ook een punt komt dat de stukjes op hun plek vallen en "men" overtuigd raakt dat een Linux-oplossing beter is. (Ik denk dat Valve een kans heeft met de desktop-mode van SteamOS. Valve is namelijk nogal goed in GUI's en gebruikersinteractie).
Bij een Mac maak je een lokale account. En die kun je koppelen aan je Apple-account. Die Apple-account is op een iPhone wel weer zo goed als verplicht. Anders valt er geen app te installeren.
Je kunt gewoon door de Android onboarding heen zonder een Google account hoor. Ik doe dit altijd als ik GrapheneOS op een Pixel wil installeren.
macOS kan nog steeds zonder Apple ID
Is dat anders bij macOS of Android dan? Tegenwoordig is overal een account nodig of je kan niks.
Het is niet anders maar het is wel weer een stap verder op dit hellende vlak.
Over de (data op) hun telefoon hebben de meeste mensen nooit enige controle gehad, maar nu verliezen ze ook de controle over hun PC en alles wat daar op staat. Als hun MS-account om wat voor reden dan ook niet werkt dan is er niks meer om op terug te vallen.

Het oude idee was dat mijn data op mijn computers stond op mijn HD. Als software het verklote kon ik altijd mijn oude HD in een nieuwe computer stopppen en alle bits er af peuteren. Misschien dat ik dan nog om fulldiskencryptie heen moest werken, maar dat was dan mijn eigen keuze. Ik kon zelf backups maken van ál mijn data.

Ik zal niet zeggen dat het nu volkomen onmogelijk is om dat nog te doen, maar het is tegen de stroom in roeien. MS wil alles koppelen aan je MS login en hun cloud omgeving, net als Google en Apple. Wij gebruikers worden steeds afhankelijker gemaakt. Als gebruiker kun je je een beetje verzetten maar uiteindelijk heeft MS de touwtjes in handen, inloggen zonder online account is vooral mogelijk zolang MS het tolereert. Als ze het niet meer willen kan het snel afgelopen zijn. Dan zal er vast wel weer iemand om heen hacken, maar wil je zo'n relatie met je OS-leverancier hebben? Ik niet.
Dat is overal anders ja. In MacOS (in ieder geval de laatste keer dat ik het gebruikte) waren accounts altijd lokaal en stel je in je account je Apple ID in, als je dat wilt, voor bv iCloud integraties of de Apple Store. Je computer werkt prima als je niet inlogt, alleen werken sommige online dingen dan niet. In iOS kun je ook prima zonder Apple ID. Ik heb m'n iPhone vorig jaar voor een /e/OS telefoon omgeruild en heb daar helemaal niks van cloud accounts in staan (Google zit er uberhaupt niet in, maar ook geen Murena). En onder Linux zijn users per definitie lokaal. Als je daar iets online wilt doen, moet je dat binnen de software regelen die die online koppeling wil. Er is geen native cloud ondersteuning binnen het OS of desktop.

MS is daar echt een uitzondering in. De Xbox is ook al niet leuk meer. Ik heb een Xbox One en dat wordt m'n laatste Xbox ooit. Zelfs in die tijd móést je al een account aanmaken. Ik heb dan maar een dummy account op een dummy email gemaakt, en ben het wachtwoord of de username allang al vergeten. Ik heb geen behoefte aan online koppelingen, en heb internet standaard uit, om tracking te voorkomen. Gaat alleen aan als ik een keer updates wil downloaden voor een nieuw spel. Op de Playstation is dat een stuk beter, daar is een Sony account helemaal niet verplicht.
Ik ben overgestapt naar Linux (mint) en daar is geen account aan te pas gekomen. Het kan dus wèl.
De Linux Mint installatie forceert je om een account aan te maken ;) Zonder account kan je in Linux doorgaans niet aan de slag.

Het is dan wel geen online account maar een offline acount en dat is bij Windows ook nog steeds mogelijk.
Jaa ok gelijk in :-) je kiest een username in je offline applicatie (os) maar dat is toch niet wat hier bedoeld werd, dat je voor alles een account nodig hebt: een account bij iemand anders.
Zo veel moeite? Vind ik een beetje overdreven om eerlijk te zijn. Je installeert Windows 11, zodra de installatie is afgerond en je word gegroet en wifi etc moet gaan instellen duw je op Shift + F10, typt in de command windows OOBE\BYPASSNRO en duwt op enter, klaar. Je pc herstart en je kunt zonder wifi en account windows installeren. Kind kan de was doen.
Je hebt echt niet in de gaten wat voor drempel dit is voor een doorsnee eindgebruiker. Ik heb vaak genoeg meegemaakt dat mensen geen idee hebben waar ze mee bezig zijn (geweest) rondom accounts en locatie van de accounts en nog veel erger: de consequenties daar van. Het zal niet de eerste Bitlocker-key zijn die niet meer te achterhalen valt omdat men niet meer weet waar ooit mee gewerkt is. Dat is gewoon een ordinair manco van jewelste en consumer hostile. Er is maar één partij die garen spint bij een Microsoft-account en dat is nìet de eindgebruiker die van toeten noch blazen weet.

[Reactie gewijzigd door Klauwhamer op 5 oktober 2026 09:03]

Het zal niet de eerste Bitlocker-key zijn die niet meer te achterhalen valt omdat men niet meer weet waar ooit mee gewerkt is.
Dit Bitlocker key wordt opgeslagen in het Microsoft account toch? Dan weet je dus waar de key te vinden is tenzij je geen idee meer hebt met welk account je hebt gewerkt. Met een lokaal account weten dergelijke gebruikers de bitlocker key doorgaans ook niet terug te vinden overigens. Daar moet je er zelf voor zorgen dat je hem veilig en goed opslaat.

Jij noemt het een manco van jewelste maar is het "niet meer weten met welk account je werkt" niet gewoon een user error en niet perse consumer hostile? Pebkac dus? Je kan het ook omdraaien; juist met een MS account is de key makkelijk terug te vinden.
Microsoft kan prima faciliteren dat een BL-key wordt opgeslagen op een USB-stick met alle relevante waarschuwingen en informatie voor leken. Dat doen ze niet, omdat ze daar geen belang bij hebben. Microsoft heeft een incentive voor het verzamelen van gebruikersdata in de cloud, en gebruikt dus dark patterns om dit te faciliteren. En dat is echt de bottom line hier. En nogmaals: als ik het over leken heb, gaat het om leken. Die wel eens geholpen worden. Door andere mensen. Die credentials moeten opschrijven op een papiertje omdat deze mensen een dagje ouder zijn, naast volstrekte leek. Iets meer inlevingsvermogen in scenario's is hier echt hard nodig, Bor.
Microsoft kan prima faciliteren dat een BL-key wordt opgeslagen op een USB-stick met alle relevante waarschuwingen en informatie voor leken. Dat doen ze niet, omdat ze daar geen belang bij hebben.
Dat doen ze dus wel, als de disk versleuteld word door Bitlocker dan wordt duidelijk aangegeven dat je de recovery key moet uitprinten (en op een veilige plek moet opslaan) of moet opslaan in een tekst bestand op een locatie dat niet de versleutelde disk is. Sterker nog, je kan het tekst bestand dat ze genereren met de recovery key niet direct opslaan op de disk die je wil versleutelen. Als je hem daarna toch daar opslaat of je negeert de waarschuwing die dit hele proces beschrijft dan is op het moment dat dit fout gaat en je bent je data kwijt. Dan volgt het leerproces "Ervarend leren". En dit ervaren is de beste manier van leren.

Wat jij suggereert is overigens per definitie onlogisch, denk je nou echt dat MS niet weet hoe de gemiddelde gebruiker werkt en denkt? Geen duidelijke waarschuwing geven over het gebruikte proces van diskversleuteling en de recovery key, dat zou echt enorm dom zijn. Een gewaarschuwd mens...

Er is alleen een kleine groep mensen die niet leest en alles aanklikt.= "Ervarend leren". Iets met een ezel en een steen dus.

[Reactie gewijzigd door nullbyte op 5 oktober 2026 11:34]

In 24H2 is Bitlocker automatisch enabled zodra je een MS-account gebruikt in de OOBE.
Je kunt overigens wel kiezen voor printen en vervolgens printen als pdf naar je lokale disk. Op eigen risico uiteraard :+
Je kan je bitlocker key gewoon opslaan op een usb stick net als dat je hem kan printen. Er is zelfs gewoon een handige functie voor: Back Up Your BitLocker Recovery Key
Microsoft kan prima faciliteren dat een BL-key wordt opgeslagen op een USB-stick met alle relevante waarschuwingen en informatie voor leken. Dat doen ze niet, omdat ze daar geen belang bij hebben.
Ik weet niet hoe het zit in Windows 10 en 11, maar in Win 8.1 gebruik ik sinds 2014 Bitlocker en Bitlocker-to-go. Daar wordt aan het eind van de acties gemeld dat je de recovery-key kunt opslaan en/of printen. Dat doe ik netjes en heb geen problemen.
Ik gebruik die Bitlocker voor van alles. externe schijven, partities, VHDx-en. Watdanook.
En overigen heeft die pc geen TPM.

Met manage-bde kun je nog wat extra keys toevoegen.
Wanneer je bitlocker activeert krijg je gewoon het advies om een backup van de key op te slaan of te printen. Standaard kan je de key zelfs niet op de door bitlocker beschermde OS disk opslaan. Opslag op USB wordt ook gewoon ondersteund, rechtstreeks vanuit de GUI.

Wat klauwhamer hier oppert is al jaren mogelijk / werkt al jaren zo.
Wanneer je bitlocker activeert krijg je gewoon het advies om een backup van de key op te slaan of te printen.
Opslag op USB wordt ook gewoon ondersteund, rechtstreeks vanuit de GUI.
Wat klauwhamer hier oppert is al jaren mogelijk / werkt al jaren zo.
Is dat niet wat ik ook zei.?
Om 17:16.
Als je zegt dat een nieuwe Linux gebruiker even de terminal in moet, dan is het opeens onvriendelijk en ouderwets.

Over dubbele standaarden gesproken. Verder is deze workaround unsupported, Microsoft wilde hier al langer mee stoppen.
Toch werkt het nog steeds, en Rufus ook. Kleine moeite als je het al moeite mag noemen xD
Voor de gemiddelde Windows gebruiker is dat heel veel moeite. Voor een Windows-gebruikende tweaker is het wellicht een automatische handeling geworden, maar voor 99% van de Windows gebruikers zit er niks anders op dan een account aan te maken.
Jep en 99% boeit het dan ook niet. Ik ken de workaround, ben een power user en ben bewust van de telemetry enz enz. En toch log ik aan met een MS account, het boeit me namelijk simpelweg niet.

Voor een MS account is overigens alleen een e-mail adres benodigd. Niet echt gekoppeld aan een echte identiteit totdat je zaken gaat kopen in de MS store.
Je installeert Windows 11
Daar zit meteen al een groot verschil: het leeuwendeel van de mensen die een nieuwe laptop of pc koopt, staat het er al op. Als je 'm voor het eerst aanzet wordt je meteen begroet door het welkomst scherm waar je ook moet inloggen met het MS account.

Windows zelf installeren is toch echt meer een tweakers / pc-builders ding IMO
Nog makkelijker dus. Pc aanzetten , dan shift + F10, OOBE/BYPASSNRO, Enter en reboot en done.
Het is maar de vraag of dat nog blijft werken. Je vergeet overigens of de tientallen dingen die je daarna mag verwijderen of wijzigen. Achter werkelijk iedere instelling zit wel iets verborgen. Heb je de 'inking and typing dictionary' al uitgezet? Want die feature stuurt data naar Microsoft. Zomaar een willekeurig voorbeeld, want zo zijn er zeer veel instellingen die je moet wijzigen. Bing wordt overal doorgedrukt. AI op plekken waar ik het niet wil hebben. Copilot interesseert me niet. Alle 'suggested' content hoef ik niet.
Heb je de 'inking and typing dictionary' al uitgezet?
Dat zijn gewoon opties die je tijdens de out of the box experience worden gevraagd toch netjes onder het mom van privacy? Je kan dan op basis van de informatie die je wordt gegeven zelf een keuze maken.
Windows 11 will show several privacy options covering:

Location tracking
Diagnostic data
Advertising personalization
Inking and typing recognition

You can toggle these based on your preferences. Turning off unnecessary ones can improve privacy.
Je doet voorkomen alsof dit sneaky verborgen is maar dit wordt je gewoon gevraagd.
Dat hangt dan mogelijk af van wanneer je dat installeert en of het niet mee is gekomen met een update. Ik zet dit namelijk altijd uit tijdens een installatie, maar onlangs stond het gewoon aan. Ik kan me niet herinneren de 'inking' opties bij de installatie gezien te hebben. Misschien is dat inmiddels aangepast. Neemt niet weg dat je op allerlei locaties iets uit moet zetten en dat niet moet vergeten want anders gaat er alsnog een hoop data naar Microsoft.

Dit alles gaat samen met een leuke 'dark patterns'. Waarbij de Akkoord knop groot aanwezig is en de Overslaan knop een klein link knopje is. Daar zit soms een waarschuwing achter. Of je hebt alleen de optie 'Misschien later' en geen 'Ik wil dit nooit' optie.

Ik heb tijdens de installatie ook Bing niet kunnen verwijderen. Ik heb destijds geen mogelijkheid gezien om de web search feature (wederom via Bing..) uit te zetten in het startmenu. Allemaal zaken die je uit moet zetten. Zodra je wat ging typen ging je zoekterm al naar Microsoft.

Dit geldt overigens ook voor Android hoor en tal van andere producten. Het is niet alsof Microsoft de enige is met dit soort dingen.
Neemt niet weg dat je op allerlei locaties iets uit moet zetten en dat niet moet vergeten want anders gaat er alsnog een hoop data naar Microsoft.
Dit hoef je niet op allerlei locaties uit te zetten; per feature kan het aan en uit en dat honoreert de rest van het OS ook gewoon. Op dat punt is Microsoft niet uniek. Het is puur optioneel.

[Reactie gewijzigd door Bor op 5 oktober 2026 09:59]

Voor nu werkt het nog prima.
Nee hoor, werkt gewoon.
Volgens mij was bypassnro er uit gehaald door MS en moet je nu een ander comando gebruiken
Nope, werkt gewoon nog hoor.
Het kan ok nog steeds veel makkelijker. Installeer gewoon Windows 11 pro, instellen als "organisatie", waardoor je een lokaal account aanmaakt, nooit geen gedoe mee :)
Moet je wel een pro licentie voor hebben. Is dus totaal geen oplossing voor de gemiddelde gebruiker die net een nieuwe PC heeft gekocht.
Precies dit ja. Ik gebruik veel liever een OS waarbij de design filosophy juist is om jou als gebruiker zo veel mogelijk ten dienst te zijn.
Je PC niet aan het internet hangen tijdens de installatie en na twee keer zeggen in heb geen internet en een herstart van de installatie kun je gewoon een lokaal account instellen.
Kijk aan, als dat ook werkt heb je al 3 opties.
OOBE werkt niet meer met de laatste builds. rufus wel.
Nu net getest in een VM met de nieuwste ISO van WIndows 11 en het werkt gewoon.
ik gebruik t al jaren,..tuurlijk werkt ;)
Waarom zeg je dan eerst dat het vanaf de laatste build niet meer werkt, maar alleen Rufus nog werkt?...
Zeg dit eens aan de man in de straat.
:)
Rufus maakt wel lokaal account aan maar later als je windows paar x opstart vraagt die ineens om wachtwoord. Daar liep ik vast want ik had geen wachtwoord
Nog nooit last van gehad.
Het account is alleen noodzakelijk tijdens de installatie.

Na installatie maak je een lokaal. Je ligt in op dat account en verwijderd/ontkoppelt het online account.

Niet ideaal, maar als iemand het echt belangrijk vindt prima werkbaar.
Precies daar ligt het probleem, je hebt geen keuze tijdens installatie wanneer je een pc uit de winkel koopt.
Daarvoor moet ik op een bestaande windows installatie een geschikte image maken zonder deze opties om vervolgens de nieuwe pc mee te installeren.
Ik hoor mensen primair klagen dat je moet werken met een probeer account. Niet dat het tijdens de installatie moet met een wegwerpaccount. Die methode is in elk geval een stuk minder omslachtig dan wat jij beschrijft 😁.

Nogmaals. Het is niet ideaal. Maar als iemand echt per se niet met een online account wilt werken is er prima omheen te werken.
RUFUS bootable drive maken, kom je ook gewoon mee voorbij de TPM2.0 requirement.
Om eerlijk te zijn vind ik het eerder een gemak. Ik heb een Windows 7 pro licentie aangekocht als student en die heeft steeds een upgrade gekregen en is nu gekoppeld aan mijn online account. Dus bij de installatie meld ik mij gewoon aan en is Windows meteen geactiveerd.

Er zijn grotere ergernissen in het os imo.
Het is voor mij een harde dealbreker. Zeker als je al eens mee hebt gemaakt dat je hele account zonder waarschuwing gedelete wordt (met herstelfunctie expliciet uitgeschakeld) omdat je een schattige strandfoto naar je dochter mailt waar ze inderdaad heeeel pixelig maar in blote kont opstaat. No way dat ik ooit nog betaal voor software die onder zo'n account hangt, of m'n mail eraan toevertrouw, of online een cloud dienst gebruik, of misschien wel nog erger, het toegangsbeheer van mijn pc eraan uitlever!
Is dat een werkelijk scenario? Als ik de voorwaarden doorlees (https://www.microsoft.com/nl-nl/servicesagreement Kop 3 ii en iv) dan is het het gebruik van diensten voor materiaal of gedrag dat kinderen seksueel uitbuit of schaadt verboden, maar ook het delen van naakt. (logisch op zich) Maar het automatisch en definitief verwijderen van het account en alle data, dat kom ik niet tegen. Microsoft heeft wel de mogelijkheid om het account te beperken, op te schorten en te beëindigen na een overtreding. En daar kun je bezwaar tegen indienen. https://www.microsoft.com/nl-nl/digitalsafety/moderation-and-enforcement
Dus op basis van een strandfoto van een minderjarig kind, had Microsoft moeten raden dat het om jouw dochter gaat en jij voldoende kennis hebt om deze foto niet verder te delen?

Hoe had je gereageerd als je die foto later op andere plekken op het internet was tegengekomen en Microsoft had er niets aan gedaan?

[Reactie gewijzigd door r_acker op 5 oktober 2026 11:04]

Jazeker. Een bedrijf van de grootte van Microsoft weet drommels goed dat schijn soms bedriegt. Algoritmen het werk laten doen is goedkoop, maar onaanvaardbaar. Genoeg voorbeelden waar dat toe leidt. Ik denk dat je gerust mag stellen dat het bedrijf een treffer verder mag onderzoeken voordat het handelt.
Het hangt er natuurlijk vanaf wat de gebruikersvoorwaarden zijn waar je mee akkoord bent gegaan. Het staat er niet zo expliciet in, maar bij mogelijk misbruik hebben ze inderdaad de nodige mogelijkheden om het account op te schorten. https://www.microsoft.com/nl-nl/servicesagreement
Ja dat is makkelijk alles in weet ik het hoeveel paginas van de EULA begraven, waarbij veel ook nog in juridisch jargon is.

Ooit die aflevering van Southpark gezien waar ze de human centipede na gingen maken? Daar doet het me aan denken.
Valt mee hoor! https://www.microsoft.com/nl-nl/servicesagreement Kop 3 Gedragscode; punt ii en iv. Foto's van blote kindertjes rondsturen is gewoon niet zo handig en in de meeste gevallen ook nog eens tegen de regels.

Het is prima dat het je aan een Southpark aflevering doet denken, maar kom op; dit is wel heel erg lui.
"Foto's van blote kindertjes rondsturen is gewoon niet zo handig en in de meeste gevallen ook nog eens tegen de regels."

Nou daar pas ik dus voor. Het was een oude zeer pixelige foto, en er is letterlijk niets op te zien behalve een petertje in een hoek met een schepje. Geen vagina te zien, geen anus, want ze tilt net haar been op om een stap te zetten. Het is volmaakte Waanzin om dit als 'seksueel' of 'pornografisch' te bestempelen. Waanzin. En dan wordt niet de foto gedeelte en een warning gestuurd, mind you, maar het account bevroren en deblokkeren onmogelijk gemaakt.

Let ook op: haar Microsoft account was de ontvanger van deze foto. Ze kreeg em vanuit mijn Gmail gestuurd ovv. Alles wat ze had, werkstukken etc voor school, was weg.

En dat vind ìk dan weer niet zo handig, en tegen de regels. Ik weet wat complexe ptss door vroegkinderlijk misbruik inhoudt (ik heb mensen behandeld met die klachten), en ik weet hoe schadelijk de business is. Maar dit staat er los van. Een provider die dat allemaal op 1 hoop gooit en de boel hard afsluit inclusief alle andere (betaalde!) services die zo'n acccount gebruikt, zelfs maar door 1 zo'n foto te ontvangen - nee, daar doe ik geen zaken meer mee.

[Reactie gewijzigd door Znorkus op 5 oktober 2026 20:37]

Nogmaals: je kunt altijd bezwaar maken tegen de beslissing (dankzij de EU): https://www.microsoft.com/nl-nl/digitalsafety/moderation-and-enforcement/appeals en er wordt geen data verwijderd tot het besluit definitief is: https://www.microsoft.com/nl-nl/digitalsafety/moderation-and-enforcement/account-suspension
Waarschijnlijk heeft gmktek een van de patches gebruikt die rufus ook kan doen, waardoor je tijdens de initiele setup wel een lokaal account kan gebruiken.
Met ubuntu pro heb je ook een account nodig
Waarom zou dat een probleem zijn. Dat is letterlijk in een minuut aangemaakt.
Klopt niet, hoewel je bij de installatie online moet aanmelden, is dat gewoon voor de activatie en de koppeling van de licentie aan jouw account. Lokaal wordt er gewoon een account aangemaakt en die blijft werken, of je nu internet hebt of niet.
Windows 11 werkt prima offline, dus dat 'bij iedere login moet gaan bedelen bij een MS server' is leuk gebracht, maar niet de realiteit. En dan die gegevens? Een emailadres en wachtwoord (lijkt me logisch), dan een naam (mag een pseudoniem zijn volgens https://www.microsoft.com/en-us/servicesagreement), dan land/regio (iets binnen de EU invullen is handig) en een geboortedatum (doe maar 18+ anders krijg je gedoe).

Het hoeven niet eens echte gegevens te zijn.

"Verplicht account is gewoon een smerige truc om controle te houden en te surveilleren." Natuurlijk blijft het een Amerikaans systeem van een Amerikaans bedrijf wat valt onder Amerikaanse wetgeving. Daar kunnen bepaalde bezwaren en risico's aan kleven... Echter zie ik niet zo snel in waarom je voor Windows 11 zou kiezen als je daar echt moeite mee hebt. Het account is dan niet eens het grootste risico. https://learn.microsoft.com/en-us/privacy/eudb/eu-data-boundary-transfers-for-all-services Windows stuurt ook zonder account de nodige data de plas over. Geen account gebruiken in de hoop dat Microsoft dan minder van je te weten komt lijkt me niet een heel realistische strategie.

Uiteraard ben ik ook niet blij met een verplicht account. Ook niet bij andere apparatuur zoals een smartphone of robotstofzuiger of slimme koelkast of noem een willekeurig apparaat wat dingen doet op internet. In basis zou een account niet nodig moeten zijn.
Voor mn stofzuiger en auto heb ik ook een account nodig. Welkom in 2026.
Ik zou zelf nooit een auto kopen die een cloud verbinding vereist. Auto's hebben geen internet nodig, die zijn er om van A naar B te rijden.
Ik heb wel een robotstofzuiger, en die heeft nog nooit verbinding gehad met wifi of een app. Het start knopje op het apparaat zelf is eigenlijk alles wat ik nodig heb. Hij doet z'n rondje prima zonder internet.
Wie zit er op te wachten dat ze niet in kunnen loggen in hun PC als MS eruit ligt? Je bent feitelijk bij iedere login toestemming aan het vragen aan MS of je alsjeblieft in je eigen PC mag.
Je verspreid hier gewoon FUD. Je kan prima inloggen zonder contact met Microsoft. Maak maar eens een MS account en trek dan de netwerkstekker er maar eens uit; inloggen werkt gewoon.
Die banner bij dit artikel slaat echt nergens op en is enorm suggestief. Ik heb bij dagelijks gebruik van Windows 11 de afgelopen 5 jaar nog nooit een BSOD gehad.

Kom op Tweaker, beetje journalistiek niveau graag...
Dat W11 niet op het het blauwe scherm blijft hangen staat los van het feit dat het zeker nog wel gebeurd.
Of dat volledige aan MS ligt of een crappy driver / een stukje slecht geschreven code in C welke OOB memory aanspreekt dat is natuurlijk de vraag terwijl het ook een werkelijke OS oorzaak kan hebben. Maar het feit dat er genoeg nieuws artikelen zijn dat windows niet meer opstart na installeren van update ... dan is BSOD echt niet iets wat volledig verleden tijd is ook al ervaar je dat persoonlijk niet.
Dergelijke items vind je ook over bv Linux; ook dat gaat wel eens stuk. Het aantal BSOD's onder Windows 11 ligt echt stukken lager dan vroeger. Ik heb er zelf al jaren geen een meer gezien (op diverse systemen). Geen enkele software is volmaakt; als je zoekt vind je altijd mensen met klachten en problemen maar is dat nou echt de kant waarop gefocussed moet worden?
Dacht net hetzelfde. Kan me niet bedenken wanneer de laatste keer is dat ik een BSOD heb gehad, Lang geleden dus. Alles werkt prima , sneller met de tijd zelfs kwa updates. verkenner, geen problemen mee works like a charm. buite copilot dat overal ingebakken is ben ik het eens met @pbk
Ik had jaren geen BSOD gehad, maar het laatste jaar weer wel.
Ten opzichte van Windows 10 is het voor mijn gevoel in de zaken die ik relevant vind vooral een teloorgang geweest om meer BS door de strot van gebruikers heen te douwen. Alternatieve menu structuren, wederom het Vista trucje dat bepaalde schermen wel control panel ontgroeien en andere niet, het forceren van AI meuk al dan niet via updates (Recall) die neigt naar spyware, verplicht Windows account wat je weer moet met moeite moet omzeilen als je daar geen trek in hebt. Windows 10 was goed genoeg.
Het nieuwe context menu in de verkenner is ondertussen volwassen geworden. De enige reden dat je nog terug moet naar het klassieke menu is omdat je andere apps nodig hebt die niet in het nieuwe menu staan. Maar dat was net 1 van de doelen, voorkomen dat elke app zich er zomaar in kan zetten en het menu weer onoverzichtelijk maakt.

Het settings scherm is ondertussen zowat volledig. Ik ga zelf eigenlijk voor niets meer terug naar het klassieke control panel. Soms klik je vanuit settings nog wel eens door naar een klassieke cpl, maar daar zit ik minder mee in. Het toegangspunt is namelijk gewoon je settings scherm, en dankzij de sterk verbetere zoekfunctie vind je ook direct de instellingen die je zoekt.

Recall is nooit geforceerd geweest. Ja, de functie bestaat, maar is door Microsoft nooit geforceerd aangezet bij gebruikers.

Het account heb je enkel nodig bij installatie en is waar je BitLocker recovery key in komt te staan. Niet onbelangrijk de dag dat het eens mis loopt met BitLocker. Windows 10 was goed, maar je moet blijven evolueren. Stilstaan is achteruitgaan, al helemaal op IT vlak. 7 was ook goed genoeg, XP was ook goed genoeg, 98 was ook goed genoeg, 3.11 was ook goed genoeg, ... . Maar zou jij vandaag nog met 3.11 willen werken?
Dat Windows moet blijven evolueren ben ik het mee eens. Alleen vind ik de vergelijking met 3.11, XP en Windows 7 niet helemaal opgaan. Die systemen zijn vervangen door fundamentele ontwikkelingen in hardware, beveiliging en functionaliteit. Dat betekent niet dat iedere wijziging aan een bestaande workflow daarom ook een verbetering is.

Het nieuwe contextmenu vind ik daar een goed voorbeeld van. Het is overzichtelijker geworden, maar zodra je voor bepaalde acties alsnog "Meer opties weergeven" nodig hebt, heb je feitelijk twee menu's. Dat het inmiddels beter is dan bij de introductie neemt die kritiek niet helemaal weg.

Voor Settings geldt iets vergelijkbaars. Dat Microsoft daar steeds meer functionaliteit naartoe brengt, is prima. Maar dat je via de zoekfunctie alles kunt vinden, maakt de nieuwe workflow niet automatisch efficiënter voor iemand die bepaalde beheertaken al jarenlang rechtstreeks via Control Panel, MMC of CPL's uitvoert.

Bij Recall zou ik bovendien onderscheid maken tussen geforceerd inschakelen en het standaard onderdeel maken van Windows. Ook als Microsoft het niet zonder toestemming activeerde, kun je nog steeds kritiek hebben op de keuze om dergelijke functionaliteit zo diep in het OS te integreren.

En een Microsoft-account voor BitLocker is vooral een handige integratie, geen technische noodzaak. Een recovery key kan ook op andere manieren veilig worden opgeslagen.

Kortom: ik ben niet tegen evolutie van Windows. Ik vind alleen dat je veranderingen op hun (toegevoegde) waarde moet beoordelen, in plaats van het feit dat iets nieuw is als argument vóór de verandering te gebruiken.
Ik ben zelf beheerder geweest en stuur met regelmaat groepen beheerders aan. Ik kan alle veranderingen die jij beschrijft toch echt als positief beoordelen. De gebruiker kan zichzelf beter redden. De beheerder heeft beduidend minder werk en kan zelf alles net zo makkelijk zo niet makkelijker vinden als vroeger. Natuurlijk moest die even omschakelen. Maar als dit je dagelijks beroep is, is het geen enkel probleem.
voorkomen dat elke app zich er zomaar in kan zetten en het menu weer onoverzichtelijk maakt
Ondertussen kan dat in het nieuwe menu nog steeds. Het zijn alleen andere registry-keys geworden.
Stilstaan is achteruitgaan, al helemaal op IT vlak.
Dooddoener. Niemand heeft een probleem met het feit dat MS niet stil staat en vooruit gaat. Mensen hebben een probleem met de richting waarin MS vooruit gaat.

[Reactie gewijzigd door R4gnax op 6 oktober 2026 00:23]

Het grote verschil tussen Windows 10 en 11 is dat er nu bij elk bericht over Windows een klaagzang van tweakers volgt hoe slecht Windows 11 wel niet is en dat ze blij zijn dat ze alleen nog maar Linux gebruiken (of nu echt zeker gaan overstappen).

Zelf gebruik ik van alles door elkaar (Windows, Linux, Chrome Os Flex, Android, iOS) en beheer ik daarnaast voor mijn werk meer dan 2000 Windows devices vanuit Intune/Endpoint.

Mijn ervaring is dat al die besturingssystemen tegenwoordig enorm stabiel zijn en dat er dus met Windows 11 weinig mis is. Ik gebruik nu 5 jaar dagelijks voor mijn werk en kom geen problemen tegen.
Het niveau van de reacties en artikelen is inderdaad gigantisch gedaald. Het lijkt er steeds meer op dat mensen gewoon geen computer meer kunnen gebruiken.

Zowel zakelijk als prive eigenlijk nog nooit problemen gehad met welke Windows versie dan ook.
Het lijkt er steeds meer op dat mensen gewoon geen computer meer kunnen gebruiken.
Maar dat is eigenlijk ook een opkomende trend. Computer gebruik waar de gemiddelde Tweaker mee op is gegroeid is maar echt heel kortstondig "mainstream" geweest, tot tablets en smartphones beter werden. Ik zie in de trein op weg naar werk steeds meer jongeren op een tablet hun (school)werk doen, en ze zijn intussen net zo proficient als onze ouders met computers.
Dan is dit een fijn draadje van je, laten we hierin verder gaan. Ik heb ook Windows 10 op werk (i7 die net niet ge-update kon worden) en 11 thuis met recent een nieuwe computer met Intel die weer 2x sneller is dan mijn mac met M4 processor. Nul problemen en kan zelfs de taakbalk nu weer verticaal zetten. Jammer is inderdaad het microsoft account, zelfs de mac kan met een lokaal account werken, dus ook geen wonder dat ze dat terugdraaien, hopelijk.

Verder alles met vivaldi, thunderbird en libre office, wij zijn nog nooit, maar dan ook nooit, gebruik gaan maken van enige andere Microsoft software. Vanwege het unheimische afhankelijkheidsgevoel dan.

Mijn oudere laptop met Ubuntu is ook snel met de hele UI , maar je ziet wel de traagheid van de processor bij zoiets als software compilen. En grafisch , qua layout, vind ik het oerlelijk.
En grafisch , qua layout, vind ik het oerlelijk.
Dit is eigenlijk een non-argument, want gebruik van Linux en het ecosysteem er om heen maakt het extreem makkelijk om een desktop environment te kiezen die aansluit bij jouw wensen, of het zelfs 100% customizable te maken. Je geeft aan dat je Ubuntu gebruikt, die heeft als default DE "Gnome", en die kan inderdaad redelijk verouderd aanvoelen, maar Gnome staat er ook om bekend dat deze zeer customizable is (tot aan builds die bijna niet te onderscheiden zijn van macOS). Wellicht doe je er een keer goed aan te gaan kijken op lijsten als https://linuxblog.io/10-best-linux-desktop-environments/, zo kom je wellicht meer in de buurt van wat je wel wil hebben.
Windows 11 voelt na vijf jaar nog steeds meer als een doorontwikkelde Windows 10 met een nieuw jasje dan als een echt nieuwe generatie. Vooral de verplichte Microsoft-account, steeds meer reclame/upselling en de sterke nadruk op AI vind ik minder prettig...
Het is dan ook een nieuwe GUI maar verder gewoon is het nog steeds gewoon Windows NT 10.0. Ergens een onzinnig nummer maar geeft wel aan dat het absoluut niet opnieuw opgebouwd is. Dat is ook wel te zien aan alle weggestopte outdated vensters.

Lijkt me verder ook gewoon _praktisch_ onmogelijk een geheel nieuwe Windows te beginnen met alles er in. Zijn ze over vele jaren nog niet klaar, laat staan het lange testproces.
Dit jaar was het jaar dat ik overstapte op Linux. Dit systeem had ik voor het laatst gebruikt in 2002.

Ik had er toen geen hoge pet van op. Vooral omdat alles moeilijk via de terminal moest en gaming niet mogelijk was. Daarom nu maar naast Windows als Dual Boot.

Hoe anders is dat nu? Eerst had ik Windows als standaard optie in de Dual Boot. Later andersom. Nu kom ik alleen nog in Windows om af en toe wat updates binnen te halen.

Alle PC's thuis draaien nu Linux. Alle games draaien perfect en alle gezinsleden gebruiken het met plezier!

En voor mij is het een verademing. Het is sneller, opgeruimder, vrijer en daarmee gewoon prettiger in gebruik. Windows voelt nu als iets uit het verleden...

[Reactie gewijzigd door demartijn op 5 oktober 2026 06:24]

Hoe weet je of je games draaien op Linux? Ik speel af en toe nog bf6 bijvoorbeeld. Of kan tegenwoordig alles op Linux?
https://www.protondb.com/

Zomaar de eerste database die ik via Google heb kunnen vinden. En zo zullen er waarschijnlijk nog zijn.
En laat nou BF6 net niet draaien. Vanwege anti-cheat |:(
Counter-point: wil je überhaupt kernel-level anti-cheat programma’s installeren voor een spelletje? ;)
Dat kan wel maar dan moet je die PC alleen gebruien om mee te gamen.
Ik draai het gewoon om.
Als een spel niet werkt op Linux dan koop ik het niet. Als iedereen dat gaat doen dan is binnen notime de support geregeld.
Want het is niet dat anticheat niet werkt op Linux, maar ontwikkelaars gewoon geen zin hebben om dat systeem te ondersteunen. Want "niche".
Zo wat een lijst, mis alleen bf6. Dat zorgt er vooralsnog voor dat Win blijft draaien hier.
Als steamdeck eigenaar kan ik dit beamen. Je kan ook een plugin installeren die meteen een icoon laat zien op de steam pagina die aangeeft of / hoe goed het werkt.
Bf6 heeft de status "borked" op protondb.

In het algemeen verwacht ik van spellen waarvoor linux niet actief door de uitgever geblokkeerd wordt dat ze goed werken.

Multiplayer is in deze een probleem omdat je nooit zeker weet dat de makers het niet alsnog borken. Er zijn zelfs gevallen waarbij linux eerst officieel ondersteund werd maar later alsnog geblokkeerd.

[Reactie gewijzigd door AnonymousGerbil op 5 oktober 2026 06:51]

In het algemeen verwacht ik van spellen waarvoor linux niet actief door de uitgever geblokkeerd wordt dat ze goed werken.
BF6 is dan ook, net als alle andere spellen met kernel-level anti-cheat, zo'n spel wat actief door de uitgever geblokkeerd wordt.

Het is overigens alles wat zich vanuit het spel in de kernel nesteld. Zo ook, bijvoorbeeld, de Denuvo "beveiliging".
Denuvo werkt op Linux. Doom met Denuvo werkte gewoon. Ik weet niet de status van elk spel met Denuvo, maar de meeste werken gewoon.
BF6 is idd de enige reden dat ik een dualboot met Kubuntu win11 LTSC heb... Ik game niet zoveel maar het meeste draait gewoon prima onder linux.
Meestal werkt het wel. Soms moet je gewoon een andere protonversie gebruiken (maar dit kan je selecteren binnenin de gui van steam zelf) of ben je beperkt als het spel bvb DirectX12 en Vulkan aanbiedt, dat je 1 van de 2 moet kiezen. ook soms een opstartparameter soms - weeral in de gui van steam te doen.
Maar van mijn 287 games op steam -en heb ze natuurlijk niet allemaal al onder linux gespeeld- heb ik nog maar 1x een issue ondervonden bij de multiplayer van Ghost Recon Wildlands. Daar komt echter elke x weken een update voor uit om weer mee te zijn. Single player werkt het prima.
Veel games krijgen ook meer FPS dan onder windows. Factorio bijvoorbeeld.
Dan heb jij geen GeForce 50x series kaart anders had jij wel gemerkt dat je die 30 procent performance mist in dx12 games.

Wat mij betreft is dat dan ook direct een no go en werkt het niet goed.
Klinkt als een driver probleem of iets anders, hier is dat niet het geval.
Dat is ook lang niet bij elke dx12 game. Sommige spellen draaien juist iets beter op Linux dan op Windows, ook dx12 spellen die je op een recente nvidia GPU draait.
Uiteraard geen nVidia, dat bedrijf bevalt me niet meer zo.

Ik draai een mooie RX 9070XT, deze presteert vaak in Linux nog beter dan op Windows.
Ik snap dat het een no-go is, maar je kan moeilijk het Linux ecosysteem de schuld geven voor een probleem dat door NVIDIA in stand gehouden wordt. AMD en Intel laten gewoon zien dat Linux support gewoon kan, alleen wilt Team Green er niet zo aan.
Ik ben begin dit jaar overgestapt van Windows 11 naar CachyOS met een RTX 5070ti. Los van dat je natuurlijk geen games met kernel-level anti-cheat kunt spelen (Valorant bijv.) draait alles als een zonnetje, en in sommige gevallen zelfs merkbaar beter dan in Windows.

Die driver problemen zijn voor het gros van de spellen echt wel verleden tijd nu, met dank aan Valve en de rest van de community die Proton continu voorzien van verbeteringen.

Daarnaast zie ik ook steeds meer games in Steam die tegenwoordig native Linux versies hebben. Het zijn dan meestal indie games, maar het aanbod stijgt wel met de dag.
Omdat mensen dus bij Windows blijven hangen en Nvidia geen moeite hoeft te doen voor fatsoenlijke drivers. Want het is echt geen Linux probleem.
Ik heb dan AMD en mijn 7900XTX draait beter onder cachyOS als onder windows.
Wat draai je dan? Ubuntu? Ik zit een beetje in dezelfde situatie waarbij ik het liefst alles omgooi naar Linux maar krijg de rest van je gezin naar eens mee.

Komende tijd gaan we waarschijnlijk wel al afstappen van Office of M365 of hoe het ook heet. Fotoboeken maken op Linux had ik ook al een alternatief voor.

Ik wil vooral geen ruzie omdat de rest vanalles straks niet meer kan vinden. 😅
Ik draai Ubuntu op de workstations/game PC's. En OpenSUSE op de HTPC.

Ik twijfel of ik voor alles op OpenSUSE over wil, maar Ubuntu draait als een zonnetje, dus voorlopig laat ik het zo.
Hier een mede linux gebruiker met een 9070XT, na vele omzwervingen toch weer op het thuishonk Kubuntu belandt, draait idd als een zonnetje en beter dan win11(LTSC).
Als het niet erg is dat iedereen zomaar van alles kan installeren zou ik eens naar atomic distributies kijken. Die krijg je niet zo snel kapot en weinig gedoe met updates. Bijv. https://fedoraproject.org/atomic-desktops/kinoite/ of een afgeleide daarvan van Universal Blue: https://universal-blue.org

Drivers installeren is er wel erg lastig, dus test vooral met een bootable usb versie of alles goed werkt voor je het installeert.

Zogenaamde flatpacks installeren is nog wel makkelijk daarbij.

En verder zal het veel afhangen van welke applicaties er allemaal gebruikt worden. Je kan altijd nog iets als WinBoat gebruiken voor die paar apps die geen goed alternatief hebben.
Dan speel je geen spelletjes op de rand van de performance van je hardware. Mijn 4070Ti is duidelijk sneller in Windows 11 bij grafisch veeleisende games.
Dat ligt heel sterk aan het spel.
Alles wat alleen native Windows calls ondersteund heb je gelijk.
Zodra er alternatieve abstractors gebruikt worden, zoals Vulkan of OpenGL, is Linux vaak sneller.
Driver issue: RADV (Linux/Mesa Radeon driver) wordt nu geport naar Windows, omdat AMD hardware zo’n 30% snelheidswinst boekt ten opzichte van de Windows benchmarks van Radeon kaarten.
Mijn 9070XT presteert beter in Linux dan op Windows. Heb Nvidia sowieso afgeschreven met graaiprijzen. Ook ooit 2x een NVidia kaart gehad die na 2 jaar al stuk was. Alle ATI/AMD's bleven gewoon draaien.
De enige kaart die bij mij het loodje gelegd heeft (en ik game dagelijks) is een Radeon X800 Pro. Die is letterlijk in brand gevlogen in mijn systeem. Toch is de kans groot dat mijn volgende weer een AMD wordt, de politiek van Nvidia staat mij totaal niet aan.
Met OptiScaler? Bij mij werken alle games via Linux. AMD CPU en GPU, dat wel. Als een game niet werkt, zou dat dermate DRM betreffen (rootkit) dat ik het eigenlijk niet eens zou willen draaien. Of het is een kwestie van even zoeken naar een oplossing.

Ik gebruik OptiScaler (via goverlay), Steam, Faugus (voorheen Lutris), en meestal een recente Proton-Wineland. Mangohud voor stats.
Ik kom moe thuis van een lange werkdag en wil graag binnen 5 minuten een spelletje spelen met de garantie dat dat spelletje het ook morgen weer doet. Zonder te hoeven denken aan 6! applicaties die ik nodig heb om mijn uurtje te gamen :)
Dat is mijn dagelijkse manier van werken, ik start de pc op met op (Linux Mint in mijn geval), daarna open ik Discord en Steam en binnen een minuut start mijn game op.

Ik heb zelf nog nooit een spel gehad dat niet werkte. (online) shooters hebben mijn interesse al lang niet meer dus ik heb geen last van sommige anti cheat software die niet werken.
Ik ben 2,5 jaar geleden volledig over gestapt op Linux en gamen werkt voor mij gewoon zonder poespas
Joh, ik doe topgrade en mijn computer is geüpdatet (ja, mogelijk is reboot nodig; heeft Windows ook). Ik start Steam en die download de laatste game updates, Battle.net idem. Ook op Windows moet je software updates uitvoeren. Het is niet anders. Alle andere applicaties hoef je niet te updaten. Die blijven werken. En omdat ik Ubuntu 26.04 LTS gebruik, zit ik op een long term supported OS. Dus ongeveer iedere twee jaar even het OS updaten.
Das dus standaard elke linux distro.
Zeker als je steam gebruikt. Want alles word voor je geregeld.

Natuurlijk kun je zoals Jerie alles handmatig en anders willen doen, maar dat hoeft zeer zeker niet.
https://www.protondb.com/app/2075800

Ik zie ontzettend veel problemen met het spelletje wat ik de afgelopen 2 weken speel ter ontspanning. Allemaal "Tinker steps". Geen zin in.

Het werkt gewoon nog niet zo goed als op Windows, zo simpel is het.
Compleet onzin en dat is uit ervaring.
Want ik draai 100% op CachyOS. Hoeveel jij op een linuxdistro?
Die "tinkersteps" is gewoon standaard installatie. Onder cachyOS is compatibilitymode standaard al proton-cachyOS. Beetje hetzelfde als onder windows de keus uit DirectX 11, 12 en vulkan een "tinkerstep" te noemen.

Met een AMD kaart haal je zelfs meer performance als in windows. Maar goed, als alles zo perfect werkt waarom zie ik dan constant koppen voorbij komen over driverissues, windows updates die weer van alles vernaggelen.
En ook uit eigen ervaring weet ik dat onder windows lang niet alles koek en ei is.

nieuws: Fout in Dolby Digital-decoder van Windows 11 laat apps en games crashen vers van de tweakers pers.

[Reactie gewijzigd door arbraxas op 6 oktober 2026 13:43]

https://www.protondb.com/explore?page=0&sort=fixWanted

1000 titels borked, titels die het op Windows gewoon doen. Ik snap écht wel dat het allemaal een stuk beter is dan 10 jaar geleden, maar het is (voor mij) nog niet goed genoeg.

Zelfs tussen de eerste 50 zitten singleplayer titels.

[Reactie gewijzigd door tv_nerd op 6 oktober 2026 18:14]

Driver issue. Nvidia heeft jarenlang Linux als ondergeschoven 'omdat het moet' kindje behandeld. AMD heeft Linux als volwaardig platform gezien. En dat merk je.

Misschien dat het nog wat recht trekt nu Valve zich schijnbaar er tegenaan aan het bemoeien is om Nvidia's Linux drivers op orde te helpen krijgen. (Ongetwijfeld voor een brede desktop uitrol van SteamOS voor bestaande PC gaming systemen waar een significant deel op Nvidia hardware leunt.)

[Reactie gewijzigd door R4gnax op 6 oktober 2026 00:00]

Waarom nog Windows draaien om alleen de updates binnen te halen? Als je zo overtuigd bent van je Linux installaties knikker het dan ook gewoon weg. Zonde van je tijd toch?
Beetje raar idd. En dual boot werkt toch niet. Vaak genoeg geprobeerd. Dual boot is een utopie.
Deze snap ik niet? Waarom dual boot een utopie? Ik heb een aantal jaar gedual boot en nooit problemen mee gehad (die door dual boot kwamen in elk geval).
Geen problemen, maar de keren dat ik een dual boot heb gehad bleef ik altijd in Windows en dat zag ik bij anderen ook.

Niemand gaat constant rebooten en switchen tussen Linux en Windows. Wie gebruikt er überhaupt nog dual boot hedendaags met al die virtualisatie en WSL?

Zelfde met bootcamp destijds bij Apple, ik zag al die mensen exclusief in Windows werken. macOS werd nooit meer geboot.
Wat een onzin. Dat het voor jou niet werkt betekent niet dat dit voor iedereen geldt. Als je bijvoorbeeld alleen Battlefield wil spelen op Windows, en al je andere werkzaamheden en games en linux, waarom niet?
Dat zou idd nog de enige use case zijn ja, maar als je elke dag een paar keer BF speelt wordt het al enorm lastig steeds dat geswitch. Dat raak je snel beu. Alles weer opslaan, afsluiten. Windows booten.

Nee ik geloof er niet in maar er zal zeker een handjevol mensen zijn voor wie het werkt.
maar als je elke dag een paar keer BF speelt wordt het al enorm lastig steeds dat geswitch. Dat raak je snel beu. Alles weer opslaan, afsluiten. Windows booten.
Helemaal mee eens, maar de meeste mensen spelen niet "elke dag een paar keer BF".

Wat ik zie is dat mensen al weten wat ze willen gaan doen voor ze hun computer aan zetten en dan het daar bij passende OS booten. Dat blijven ze gebruiken tot hun taak (of game) is afgerond. Dan zetten ze de computer weer uit óf rebooten ze naar een ander OS.

Ik ken niemand die ieder uur reboot naar een ander OS. Dan gebruiken ze wel een VM of hebben ze een tweede computer.
Ah op die fiets. Als in praktisch gebruik je het niet/weinig. Ben ik ook tegen aan gelopen, ik dacht dat je technische problemen bedoelde. Uiteindelijk alles via vfio opgezet (maakt die stap echt vele malen makkelijker, andere dingen wel weer lastiger), maar uiteindelijk gelukkig vol over gegaan. Never going back!
Dual boot draait op 2 PC's (Ubuntu+Win10 en Ubuntu+Win11) zonder problemen.
Vele jaren al dual boot in gebruik en letterlijk nog nooit problemen mee gehad. Vroeger een dual boot met Windows en Linux. En de afgelopen jaren een dual boot met keuze tussen Linux Mint (voor als ik wil gaan gamen) of Arch Linux (als ik aan mijn programmeer hobby projecten wil gaan werken)
Hoezo werkt niet?
Ik dualboot nog omdat HTC verdomd om voor de vive pro 2 drivers te maken.
Maar met het dualbooten opzich heb ik nooit problemen.
Ik durfde niet over op Linux, daarom dual boot.
Nu ik ervan overtuigd ben kan het inderdaad weg. Echter op de ene PC (i7 uit 2008) is het mijn oude omgeving die sinds 2008 al bestaat (upgraded van 7 naar 8 naar 10). Deze omgeving houdt ik graag in stand just in case.

Op de nieuwe PC (9950X3D uit dit jaar), heb ik het ook nog niet aangedurfd helemaal op Linux te leunen. Bijvoorbeeld alleen al voor de Samsung Magician driver voor de SSD. In de praktijk kom ik er echt helemaal nooit. Puur om hem up-to-date te houden en gauw weer weg te gaan.

De dual boot zit me echter ook totaal niet in de weg, dus hij mag best blijven staan als terugvalmogelijkheid.

Wel wil ik mijn shared NTFS partitie gaan omsmurfen naar EXT4, want die heeft nu geen nut meer.
Ik al in 2017. Startte met Peppermint 8 en nu Debian 13 Xfce. Snel, stabiel en makkelijk aan te passen.
Yup, zelfde hier. Daarvoor draaide ik Ubuntu op een oudere machine en een server op een NUC in de meterkast, vooral erbij voor de beetje Dev werk, arduino, Lora, wat home spul, NAS, etc.

Sinds jaar of 5 mijn eigen werkstation omgezet naar Ubunte en nooit spijt van gehad en de stap naar Win 11 nooit gezet. Moet direct zeggen dat ik geen gamer ben, maar ooit wilde ik nog wel eens via steam of wine wat windows dingen draaien.

En ja, 5 jaar geleden wel wat issues met een oude GTX1060 en de NVIDIA drivers, maar sinds ik een RTX 5060 heb, geen problemen meer. Windows is voor mij ook echt iets voor in een museum ...
Misschien niet de beste bijdrage aan dit feestelijke topic - maar hier draait sinds gisteren helemaal niets meer van Microsoft. Ik wil het nog niet als ik het gratis krijg. Die telemetry is ziekmakend, de ongewenste inmenging in je doen en laten is onacceptabel, de licentiestructuur is ondoorzichtig en excessief voor zakelijk, - ik mag dan wel meervoudig Microsoft gecertificeerd zijn, maar een wereld zonder Windows zou voor mij geen ramp zijn.
Kijk, dat is pas feest!
Ik ben wel blij met Windows 11, kan ik eindelijk mijn taakbalk pictogrammen in het midden zetten :+
Vanaf Windows 10 is het helaas standaard dat je Windows moet debloaten en dat online microsoft account heb ik al zo vaak gezeik mee gehad.

Oh wachtwoord is verlopen nieuw wachtwoord werkt niet dan was het toch weer een lokaal account of ergens losgekoppeld van een microsoft account.
Dubbele configuratie schermen na een update weer moeten debloaten.
Het is dat ik afhankelijk ben op werk van microsoft apps maar het wordt wel steeds meer een draak van een OS.

[Reactie gewijzigd door mrooie op 5 oktober 2026 06:57]


Om te kunnen reageren moet je ingelogd zijn