Cookies op Tweakers

Tweakers maakt gebruik van cookies, onder andere om de website te analyseren, het gebruiksgemak te vergroten en advertenties te tonen. Door gebruik te maken van deze website, of door op 'Ga verder' te klikken, geef je toestemming voor het gebruik van cookies. Wil je meer informatie over cookies en hoe ze worden gebruikt, bekijk dan ons cookiebeleid.

Meer informatie

Door Julian Huijbregts

Nieuwsredacteur

Ryzen 3000 en Radeon RX 5700 Preview

Alle details over AMD's nieuwste cpu's en gpu's

Derde generatie Ryzen-processors: tot 16 cores

Eind mei introduceerde AMD op de Computex-beurs in Taiwan zijn Ryzen 3000-serie van processors en toen maakte de fabrikant ook al wat details bekend over de Zen 2-architectuur. Zo kregen we toen te horen dat de instructies per kloktik een verbetering van vijftien procent laten zien ten opzichte van de vorige generatie. Nu heeft AMD uitgelegd waar die verbeteringen precies vandaan komen, maar ook introduceerde de fabrikant een topmodel met zestien cores en werden er meer details over de prestaties gegeven.

Ryzen 9 3950X met zestien cores

De komst van die zestienkoppige processor is niet echt een verrassing. Eigenlijk was het een grotere verrassing dat AMD hem niet onthulde bij de presentatie op de Computex. Het was immers al bekend dat AMD een ontwerp zou gebruiken met cpu-dies die per stuk acht cores bevatten en dat er twee van zulke dies op een AM4-processor passen. Als alle cores ingeschakeld zijn levert dat dus maximaal zestien cores op.

Opvallend aan de Ryzen 9 3950X is dat dit model de hoogste kloksnelheid heeft van alle nieuwe Ryzen-processors. De boostklok gaat tot 4,7GHz en dat is 100MHz meer dan de Ryzen 9 3900X, die twaalf cores heeft en op maximaal 4,6GHz draait. Processors met meer cores hebben veelal juist een lagere frequentie en om een processor met zestien cores op die hoge snelheid te leveren, zal AMD de beste chips moeten uitzoeken. Wellicht is dat ook de reden dat de Ryzen 9 3950X pas in september op de markt komt, terwijl de andere Ryzen 3000-processors al op 7 juli verschijnen.

Overigens maakt AMD niets bekend over de turbosnelheid op alle cores. De genoemde 4,7GHz is een maximum en dat geldt dus voor één core bij maximale belasting. AMD geeft behalve de baseklok, die bij het model met zestien cores 3,5GHz bedraagt, geen details over de kloksnelheden die de processor haalt als alle cores aan het werk zijn.

AMD geeft bij geen enkele Ryzen-processor een boostsnelheid op voor alle cores. Dat komt ook omdat het per processor er vanaf zal hangen hoe snel deze loopt. Dat is bij alle cpu's het geval, vanwege variaties in chips. Alle chips zullen de opgegeven snelheden halen, maar wat precies de maximale snelheid is bij volledige belasting van alle cores hangt af van de chip en de gebruikte koeling.

Alle cores op 5,3GHz met extreme koeling

Tijdens het evenement voor techjournalisten liet AMD een aantal overklokdemonstraties zien met de Ryzen 9 3950X. Daarbij zagen we de processor met een snelheid van 5,3GHz op alle cores draaien. Dat gebeurde echter bij temperaturen ver onder het vriespunt, met behulp van vloeibaar stikstof. De processor kon op die snelheid een run in Cinebench R15 afmaken en dat leverde rond de 5400 punten op; een nieuw wereldrecord voor een processor met zestien cores.

Deze extreme overklokresultaten zeggen echter niets over de boostsnelheden op alle cores in de praktijk met normale lucht- of waterkoeling. Bij zo'n benchmarkrun draait het systeem ook verre van stabiel, de enige vereiste is dat het systeem de Cinebench-test eenmalig kan doorlopen.

AMD zet in op gamers met marketingterm GameCache

Dat AMD de technische details over zijn nieuwe processors tijdens de E3-gamebeurs uit de doeken doet is geen toeval. Gamers zijn waarschijnlijk de belangrijkste afzetmarkt voor desktop-pc's en AMD wil er dus alles aan doen om die doelgroep over te halen een Ryzen-processor aan te schaffen. Hoewel AMD met de eerste twee Ryzen-generaties Intel prijstechnisch wist te verslaan in situaties waarin veel cores nut hebben, was dat bij games niet altijd het geval. De ipc-verbetering van de nieuwe generatie moet die achterstand inhalen. Een deel van die verbeteringen is volgens AMD te danken aan de verdubbeling van de L3-cache en in marketingtermen spreekt AMD nu over GameCache. De grote cache zou de latency van de communicatie tussen cpu en geheugen omlaag brengen en dat zou in games direct vertalen naar betere framerates.

Prestaties: vergelijkbaar met Intel bij games

In eigen benchmarks vergelijkt AMD zijn nieuwe chips steevast met Intel-varianten die ongeveer net zoveel kosten. In die tests zijn de nieuwe Ryzen-processors in games nu net zo snel als de Intel-varianten. De AMD-processors bieden voor hetzelfde geld echter meer cores, waardoor ze in programma's die zwaar leunen op meerdere threads veel beter scoren. Ook zijn de AMD-processors veelal zuiniger dankzij de productie op 7nm.

Dankzij de ipc-verbeteringen en de hogere kloksnelheden zijn de single threaded-prestaties van alle Ryzen 3000-processors beter dan die van het vorige topmodel, de Ryzen 7 2700X die op maximaal 4,3GHz draait. Ook de nieuwe Ryzen 5 3600, die een lagere maximale kloksnelheid heeft van 4,2GHz, scoort volgens benchmarks van AMD beter, met 9 procent winst in Cinebench. De 3900X haalt een prestatiewinst van 21 procent.

Een processor die volgens AMD interessant is voor veel gamers, is de Ryzen 7 3700X. Die cpu met acht cores valt op met zijn lage tdp van 65W. De kloksnelheden zijn ook lager dan de hoger gepositioneerde Ryzen 7 3800X-octacore, maar het lage verbruik betekent dat er meer speelruimte is om over te klokken. Het is aannemelijk dat de 3700X ook de snelheden van de 3800X haalt door het verbruik wat op te schroeven.

Processor Cores/Threads Kloksnelheid/turbo (GHz) Cache (totaal) Tdp Adviesprijs
Ryzen 9 3950X 16/32 3,5 / 4,7 72MB 105W $749
Ryzen 9 3900X 12/24 3,8 / 4,6 70MB 105W $499
Ryzen 7 3800X 8/16 3,9 / 4,5 36MB 105W $399
Ryzen 7 3700X 8/16 3,6 / 4,4 36MB 65W $329
Ryzen 5 3600X 6/12 3,8 / 4,4 35MB 95W $249
Ryzen 5 3600 6/12 3,6 / 4,2 35MB 65W $199

AMD zegt overklokken met de nieuwe processors makkelijker te maken door de toevoeging van de Precision Boost Overdrive-functie. Die was eerder al beschikbaar voor de Threadripper-processors en in feite is dat een functie waarbij gebruikers met een druk op de knop kunnen overklokken. Afhankelijk van de gebruikte koeling en 'speelruimte' die er is, wordt de snelheid van de cpu met maximaal 200MHz verhoogd.

Bovendien wil AMD overklokken op X570-moederborden makkelijker maken door aanpassingen in de bios. Alle fabrikanten gaan hetzelfde menu gebruiken en bij meer dan vijftig instellingen zal er een eenvoudige helptekst met uitleg beschikbaar zijn. Alle overkloktools worden ondergebracht in een nieuw oc-menu. Ook overklokken in Windows moet makkelijker worden met aanpassingen in de Ryzen Master-software. Gebruikers krijgen daar nu volledige controle over geheugentimings en de Precision Boost Overdrive-functionaliteit is hierin toegevoegd.

Een van de speerpunten van het nieuwe platform is betere ondersteuning voor ddr4-geheugen. Officieel is er ondersteuning voor ddr4-3200, maar ook veel hogere snelheden zijn mogelijk. AMD zegt zelf snelheden van ddr4-5100 werkend gekregen te hebben met luchtkoeling op een MSI MEG X570 Godlike-moederbord.

Dure X570-moederborden, 400-serie blijft beschikbaar

De komst van de Ryzen 3000-processors gaat gepaard met de komst van de X570-chipset en hoewel er nog geen prijzen bekend zijn van de moederborden, is duidelijk dat die niet goedkoop gaan worden. Er zijn al ruim vijftig moederborden gepresenteerd door verschillende fabrikanten en in alle gevallen zijn dat high-end borden, die stuk voor stuk waarschijnlijk allemaal duurder zijn dan het huidige aanbod van X470-modellen.

Een X570-moederbord is vereist om gebruik te maken van pci-e 4.0 en dat heeft momenteel vooral voordelen voor ssd's. Er komen nieuwe ssd's uit die extreem hoge sequentiële snelheden halen. Met de RX 5700-kaarten brengt AMD ook de eerste pci-e 4.0-videokaarten uit, maar die werken ook op moederborden met pci-e 3.0-sleuven en die versie biedt meer dan genoeg bandbreedte voor de nieuwe videokaarten.

De nieuwe chipset heeft ook een nadeel: het verbruik is met een tdp van 11W bijna het dubbele van dat van de X470-chipset, die een tdp van 6W heeft. In de praktijk hebben de meeste X570-moederborden daarom ook een kleine ventilator om de chipset koel te houden.

Volgens AMD blijven moederborden met de chipsets uit de 400-series voorlopig op de markt. De nieuwe processors werken ook op die moederborden en er zou geen prestatieverschil zijn. We kunnen ons voorstellen dat zeker kopers van de relatief goedkope nieuwe Ryzen 5-processors een duur X570-moederbord een drempel vinden. Als je de pci-e 4.0-functionaliteit niet nodig hebt, is zo'n moederbord dus geen vereiste.


OnePlus 7 Pro (8GB intern) Microsoft Xbox One S All-Digital Edition LG OLED C9 Google Pixel 3a XL FIFA 19 Samsung Galaxy S10 Sony PlayStation 5 KPN

Tweakers vormt samen met Tweakers Elect, Hardware.Info, Autotrack, Nationale Vacaturebank, Intermediair en Independer de Persgroep Online Services B.V.
Alle rechten voorbehouden © 1998 - 2019 Hosting door True