Cookies op Tweakers

Tweakers is onderdeel van DPG Media en maakt gebruik van cookies, JavaScript en vergelijkbare technologie om je onder andere een optimale gebruikerservaring te bieden. Ook kan Tweakers hierdoor het gedrag van bezoekers vastleggen en analyseren. Door gebruik te maken van deze website, of door op 'Cookies accepteren' te klikken, geef je toestemming voor het gebruik van cookies. Wil je meer informatie over cookies en hoe ze worden gebruikt? Bekijk dan ons cookiebeleid.

Meer informatie

Door Sim Kranenburg

Redacteur televisies

Beter dan oled

De schermtechniek van morgen

Microled

Sinds enkele jaren toont Samsung op beurzen microledschermen als toekomstvisie. Al in 2016, toen de duurdere uhd-televisies van het merk nog niet als Qled, maar als SUHD werden vermarkt, toonde de fabrikant een groot modulair scherm op basis van ledtechniek. Ten opzichte van oleds hebben gewone, anorganische, leds een aantal belangrijke voordelen. Ze zijn zeer efficiënt, hebben een hoge maximale helderheid, gaan erg lang mee en kunnen zeer pure kleuren genereren.

Samsungs ledscherm uit 2016

Dat Samsung, als grootste tv-fabrikant ter wereld, veel invloed heeft op de rest van de tv-fabrikanten blijkt wel uit het feit dat bijna alle merken nu ook 8k-televisies aanbieden, terwijl er nog vele jaren een enorm tekort aan content zal zijn. Ook wat ledtechniek betreft lijkt iedereen achter de leider aan te lopen, want op de CES van 2020 lieten zo'n beetje alle zichzelf respecterende fabrikanten een groot microledscherm zien. Alle fabrikanten inclusief Samsung vertelden erbij dat ze deze techniek als een van de grotere kanshebbers zien om in de toekomst aan consumenten te worden verkocht. Het ene microledscherm is nog groter dan het andere. Dan komt doordat de individuele leds waaruit de schermen zijn opgebouwd, nog helemaal niet zo 'micro' zijn. Het idee is dat ze nu nog relatief groot zijn, maar ze in de toekomst steeds kleiner worden.

De lange levensduur van de individuele leds maakt dat een (micro)ledscherm minder gevoelig is voor inbranden dan een oledscherm. Daarbij moet worden opgemerkt dat elk scherm dat zelf licht opwekt, kan inbranden. Als er maar lang genoeg statische beelden op worden vertoond, zal ongelijkmatige slijtage van de leds tot inbrandverschijnselen leiden. De claim van Samsung dat microled niet kan inbranden, is dan ook niet waar. Eigenlijk zijn zo'n beetje alle beeldschermen, behalve lcd's, gevoelig voor inbranden.

De hoge maximale helderheid komt natuurlijk goed van pas bij het weergeven van hdr-beelden. Ook kunnen de leds volledig worden uitgeschakeld als er zwart moet worden weergegeven. Hierdoor is de contrastverhouding, in een donkere kijkruimte, oneindig groot. Ook kunnen er met leds zeer pure kleuren worden opgewekt, waardoor een zeer groot kleurbereik, of gamut, te realiseren is.

In 2017 begon Samsung met de verkoop van ledschermen voor in de bioscoop. We noemen deze schermen geen microledscherm, omdat de leds in dit geval niet bijzonder klein zijn. Dit is een volledig arbitraire keuze, want er bestaat geen regel die bepaalt wanneer een led een microled is. Micro is dan wel het SI-voorvoegsel voor miljoenste, maar als je niet afspreekt waar je een miljoenste deel van neemt, weet je nog niets.

Nu we toch bezig zijn met verduidelijken waar we het precies over hebben: met een ledscherm bedoelen we een scherm dat daadwerkelijk is opgebouwd uit miljoenen kleine leds, en dus geen lcd-scherm met een ledbacklight, zoals die in het afgelopen decennium door alle fabrikanten werden aangeduid als ledscherm of led-tv. Het maakt marketeers namelijk niet uit of een gebruikte term klopt als productaanduiding.

Echte ledschermen zijn niet moeilijk te maken, zolang de afzonderlijke leds niet al te klein moeten zijn. Het cinemascherm van Samsung is meer dan tien meter breed en heeft 4096 pixels in de breedte, waardoor de pixel pitch, uitkomt op ongeveer 2,5mm. Het scherm is modulair opgebouwd uit 96 afzonderlijke kasten met daarin weer 24 losse ledmodules. Zo kan bij een pixeldefect snel een kast worden vervangen. De kast kan op zijn beurt eenvoudig worden gerepareerd door een losse ledmodule te vervangen.

Samsung heeft hetzelfde modulaire idee toegepast bij The Wall, een gigantisch ledscherm dat door de fabrikant sinds enkele jaren op beurzen wordt getoond als de toekomst van televisies. Het betreft hier geen prototype, maar een product voor de zakelijke markt. Uiteraard zit er ook een zeer zakelijke prijs aan vast; we hebben ons laten vertellen dat de 146"-versie van The Wall ongeveer 300.000 euro moet kosten. Niet echt een bedrag dat door consumenten is op te brengen.

146"-versie van The Wall

Om een 4k-scherm te maken, zijn twaalf afzonderlijke kasten nodig die samen gemiddeld bijna een kilowatt verbruiken. Bij het weergeven van een volledig wit beeld loopt het verbruik op tot bijna 2800W. Onze stopcontacten kunnen een dergelijk hoog vermogen aan, maar in landen waar gebruik wordt gemaakt van een lagere netspanning, zoals de Verenigde Staten, heb je aan een enkel stopcontact niet genoeg. Het verbruik van The Wall vormt op dit moment dus nog een barrière voor de verkoop aan consumenten.

75"-microledprotoype uit 2019

De pixel pitch bedraagt bij de nu leverbare versie van The Wall zo'n 0,8mm, waardoor het scherm noodgedwongen zo groot is. Om het scherm geschikt te maken voor de huiskamer, moeten de pixels dus nog minstens twee keer zo klein worden. Vorig jaar toonde Samsung op de CES al een prototype dat aan deze eis voldeed. Dit microledscherm had een diagonaal van 75" en kon net als z'n grote broer 4k weergeven. Deze beelddiagonaal is nog altijd niet bescheiden te noemen, maar is in ieder geval geschikt voor in de (wat grotere) huiskamer. Helaas waren er van dichtbij nog duidelijk naden tussen de ledpanelen te zien en ook zagen we redelijk wat dode pixels.

Hierin zit dan ook de grote uitdaging; want hoewel het hier gaat om een enkel prototype dat is opgebouwd uit losse modules en waarvan de kostprijs nauwelijks uitmaakt, is het Samsung niet gelukt om een scherm zonder pixeldefecten te maken. Dit neemt niet weg dat het een technische prestatie van formaat is, maar het betekent helaas wel dat massaproductie van dergelijke schermen nog vele jaren op zich zal laten wachten.

Daarbij zal de prijs van The Wall ook nog eens met pakweg een factor honderd moeten verminderen om maar enigszins te kunnen concurreren met andere schermtechnieken. Tenminste, als het daadwerkelijk de bedoeling is om microledtelevisies aan de gewone man te verkopen. Het valt te verwachten dat de prijs door betere productietechnieken zal kunnen dalen, maar er moet haast een wonder gebeuren om de prijs binnen afzienbare tijd op consumentenniveau te krijgen. Samsung toonde dit jaar op de CES, net als vorig jaar, een 75"-versie van The Wall op een besloten bijeenkomst. Dat doet helaas vermoeden dat er in het afgelopen jaar niet veel vooruitgang is geboekt met de ontwikkeling van microled.

Wat vind je van dit artikel?

Geef je mening in het Geachte Redactie-forum.

Apple iPad Pro (2021) 11" Wi-Fi, 8GB ram Microsoft Xbox Series X LG CX Google Pixel 5a 5G Sony XH90 / XH92 Samsung Galaxy S21 5G Sony PlayStation 5 Nintendo Switch Lite

Tweakers vormt samen met Hardware Info, AutoTrack, Gaspedaal.nl, Nationale Vacaturebank, Intermediair en Independer DPG Online Services B.V.
Alle rechten voorbehouden © 1998 - 2021 Hosting door True