Dagje op kantoor
De nieuwe Deus Ex begint met een dagje op kantoor. Het is alleen geen gewone werkdag, want je start met een ongemakkelijk gesprek met je ex, Dr. Megan Reed, die een belangrijke presentatie moet geven in Washington. Reed is dus zenuwachtig en terwijl je haar probeert gerust te stellen, eindigt het gesprek in wederzijdse halfslachtige excuses voor de verbroken relatie. Het gesprek wordt halverwege nog onderbroken ook. Het is maar een klein stukje van de lange intro, waarin de diverse belangen die in Deus Ex op het spel staan, uiteen worden gezet. Het is niet het sterkste deel van het spel.
Gespeeld op: pc
Ook verkrijgbaar voor: Xbox 360, PlayStation 3
Als het intro iets duidelijk maakt, is het dat het uiterlijk niet de sterkste kant is van het spel. Met name sommige personages zien er niet al te best uit. Zo heeft Reed een ongemakkelijk waggelloopje en een raar, puntig gezicht. Ook Adam Jensen, de nieuwe hoofdpersoon van het spel, schrijdt wat merkwaardig voort als je hem in vol ornaat door de diverse cutscenes ziet schuifelen. Hij heeft bovendien een wel erg obligate diep-uit-de-keel-stem. Zo'n typische stoeremannenstem die eigenlijk helemaal niet past bij de hoofdpersoon uit een Deus Ex-game. Gelukkig is de rest van de stemmen beter gekozen. Vooral die van de twee overgebleven personages aan jouw kant: Frank Pritchard en David Sarif. Die laatste is je baas en het hoofd van het gelijknamige bedrijf dat pioniert in zogenaamde augmentations, oftewel electro-mechanische aanpassingen aan het menselijk lichaam. Pritchard is de computerexpert van het bedrijf, en hij is vooral belast met de digitale beveiliging. Jij bent er voor de fysieke beveiliging. Pritchard is ook de man die gedurende het spel via intercom contact met je houdt.
Amoureuze verwikkelingen
Afgezien van de wat halfslachtige amoureuze verwikkelingen is het verhaal prima uitgewerkt. De primaire verhaallijn, rond een inbraak bij Sarif waarbij Reed wordt ontvoerd, is al goed genoeg, maar ontwikkelaar Eidos Montreal heeft die verhaallijn uitstekend ingebed in een groter geheel. De angst voor augmentations lijkt de wereld in toenemende mate in haar greep te houden. Er zijn uiteraard voorstanders, die lang niet altijd nobele bedoelingen hebben. Tegelijkertijd is met name de man en vrouw in de straat niet gecharmeerd van de half-mechanische medemens, zoals je zelf aan den verbouwde lijve zult ondervinden.
Helaas!
De video die je probeert te bekijken is niet langer beschikbaar op Tweakers.net.
Verbeterde boeven
Die verbouwing is overigens niet je eigen keuze. Aan het einde van de intro probeer je de inbraak bij Sarif te verhinderen. In de confrontatie met een stel mechanisch verbeterde boeven maak je echter geen schijn van kans en meer dood dan levend blijf je achter op de plaats delict. Een half jaar later pik je de draad weer op en blijk je zonder het te weten te zijn verbouwd met de allernieuwste en vaak nog ongeteste snufjes van Sarif. Daarmee is tevens het verhaaltechnische excuus geleverd voor de extra mogelijkheden die je gedurende het spel op kunt pikken. Direct na de verbouwing zijn alleen de geteste augmentations ingeschakeld, maar de artsen hebben er meer ingebouwd. Heel wat meer zelfs. Mocht blijken dat je de basis-augmentations goed verwerkt, dan kan ook de rest gedurende het spel voorzichtig worden ingeschakeld.
Praxis Points
Dat is ook de reden waarom in de tech tree van het spel al een aantal augmentations is toegekend. Dat zijn de augments die veilig genoeg worden geacht. Het inschakelen ervan gebeurt heel soms op aangeven van Sarif, maar is vooral een zaak van veel spelen. Dat levert namelijk ervaringspunten op, en als je er daar genoeg van hebt, worden ze automatisch omgeruild voor een Praxis Point, dat kan worden besteed aan nieuwe augmentations. Wie de tijd neemt voor Deus Ex kan aan extra Praxis Points komen. Ze liggen zo hier en daar verborgen en zijn bovendien af en toe te koop. Voor veel geld, dat wel. Maar ook daarbij geldt: wie de tijd neemt, kan behoorlijk wat extra geld verdienen.
Helaas!
De video die je probeert te bekijken is niet langer beschikbaar op Tweakers.net.
Daarmee is het verdienen van extra Praxis Points een uitstekende motivatie om flink op verkenning te gaan. Mocht je steeds de kortste route nemen, dan heb je in de finale niet meer dan de helft van de beschikbare augmentations vrijgespeeld. Door voor omwegen te kiezen, kun je dat aantal flink opschroeven, hoewel je dan nog steeds niet verder komt dan driekwart van het totaal. Je zult dus keuzes moeten maken en daar zijn de beschikbare augments ook op uitgekozen. Op die manier sturen de makers je naar een bepaalde speelstijl. Daar onderscheiden de makers er vier van. De pijlers waar de game op rust zijn combat, stealth, hacking en social.
Niet schieten
Combat ligt uiteraard voor de hand. Als een een echte Deus Ex is Human Revolution tenslotte een schietspel. Met duidelijke rpg-invloeden, maar toch. Je bent officieel slechts beveiligingsexpert, maar Sarif heeft je niet voor niets gekozen vanwege je verleden bij het SWAT-team van Detroit. Toch, en dat is misschien wel het sterkste punt van het spel, doen de makers er alles aan om je van het schieten af te houden. Je kunt proberen om guns blazing zo snel mogelijk op je doel af te gaan, maar daarmee ga je doorgaans linea recta richting put, puree, penarie, piepzak, ellende of ander onheil. Met andere woorden, rechtstreeks op je doel af gaan, vertrouwend op de reflexen van je triggerfinger, is een recept voor een snelle dood. En zo hoort het ook in een echte Deus Ex. Dood gaan is op zich geen ramp. Het spel is kwistig met autosaves en waar nodig kun je daar zelf nog de nodige tussentijdse saves aan toevoegen. Enig nadeel aan doodgaan is de lange laadtijd. Een save opslaan is zo gebeurd, maar het terughalen van een save duurt echt frustrerend lang, en dat geldt voor alle drie de platformen waarop de game verschijnt.
Helaas!
De video die je probeert te bekijken is niet langer beschikbaar op Tweakers.net.
Omwegen vinden
Gelukkig blijkt het spel met omwegen te zitten. Als je maar vaak genoeg dood gaat in een bepaalde sectie van het spel, kun je gemakkelijk vier of vijf verschillende routes vinden die je langs de aanwezige bad guys voeren. Als je maar goed genoeg zoekt en als je maar de juiste augmentations hebt vrijgespeeld. Er is altijd de optie om sluipend langs de tegenstanders te komen. Het vergt af en toe behoorlijk veel geduld om de looproutes te ontrafelen, maar je kunt je vijanden ontlopen. Verder zijn er altijd omwegen. De spelwereld blijkt verrassend veel luchtkokers te bevatten, die gezien de ligging ervan nauwelijks enige invloed op de klimaatbeheersing kunnen hebben, maar wel een prettige omweg bieden. De ingang gaat vaak verscholen achter een obstakel. De lichte voorwerpen, zoals dozen en kratten, kun je optillen om de weg vrij te maken. De grotere voorwerpen, zoals frisdrankautomaten en kopieermachines kun je niet optillen, tenzij je investeert in de juiste augmentation. Dat tillen kan je ook helpen om zelf omwegen te creëren. Door kisten op de juiste manier te stapelen, kun je soms bovenlangs een route vinden.
Onzichtbaar
Je kunt ook investeren in de cloaking augmentation, waarmee je voor korte tijd onzichtbaar bent. Dat vreet echter energie, dus lang houd je dat niet vol. Afhankelijk van het aantal Praxis Points dat je hebt geïnvesteerd, kun je er gedurende 5 tot 10 seconden gebruik van maken. Verdacht handig om ongezien ergens langs te sluipen, al is het goed om te weten dat je nog steeds hoorbaar bent. Als je in stealth wilt investeren is het ook nuttig om de augmentations vrij te spelen die je meer informatie geven over je tegenstanders. Op die manier kun je bijvoorbeeld te weten komen wat je vijanden kunnen zien, zodat je buiten hun blikveld kunt blijven.
Verreweg de meeste augmentations hebben betrekking op hacking en ook daarmee kun je sluiproutes openen, al komt de skill vaker van pas. Dat hacken is verpakt in een minigame die in eerste instantie ingewikkeld lijkt, maar al snel leuk en spannend blijkt. Er komt behoorlijk wat geluk bij kijken, al kun je de geluksfactor sterk beïnvloeden door snel handelen, het slim inzetten van wat hulpmiddelen en vooral met het opwaarderen van je augmentations. Hacken is zelfs zo belangrijk dat het lastig is om er niet in te investeren. Er zijn erg veel deuren die met een code worden beveiligd en een goede hacker weet die allemaal open te krijgen. Al is voor de echt belangrijke deuren de toegangscode ook wel op andere manieren te achterhalen. Zo hebben sommige tegenstanders een elektronische agenda waar onder andere wachtwoorden en toegangscodes in zijn opgeslagen. Je komt ook veel pc's tegen waarop je mails kunt lezen waarin wachtwoorden worden vermeld, al zijn die pc's zelf ook vaak weer beveiligd met een wachtwoord. Hacking is in vrijwel alle gevallen de snelste manier om binnen te komen. Als je het hack-spelletje niet leuk vindt, heb je een probleem, want het is lastig te vermijden. Het kan wel, maar dan ben je erg veel tijd kwijt met een zoektocht naar wachtwoorden en toegangscodes.
Helaas!
De video die je probeert te bekijken is niet langer beschikbaar op Tweakers.net.
Karakter peilen
Stealth en Hacking zijn dus belangrijke onderdelen. Voor Social geldt dat minder. Het is al veelzeggend dat er welgeteld één augmentation is die betrekking heeft op het sociale aspect van de game. Nadat je die hebt geactiveerd, krijg je informatie over het karakter van degene waar je mee in gesprek bent, waardoor je beter in kunt schatten welke van de voorgelegde antwoorden je moet kiezen. Het is allemaal niet al te duidelijk en bovendien niet heel interessant, want er zijn weinig momenten in de game waarin dit aspect van toepassing is. Je hebt niet zoveel gesprekken waarin het belangrijk is welke antwoorden je geeft. De verhaallijn is behoorlijk lineair, daarin valt vrijwel niets te kiezen. Op zich is dat niet erg, er is genoeg afleiding, dankzij de vele omwegen die je kunt nemen om je doel te bereiken, aangevuld met zo hier en daar een sidequest. Ook daar zijn er niet heel veel van, maar toch.
Vrij rondlopen
Je vindt die sidequests in de grote steden. Daar zijn er officieel drie van, al zijn er maar twee waar je vrij in rond kunt lopen. Het leuke van de steden is dat ze behoorlijk uitgebreid zijn. Niet eens zozeer heel uitgestrekt, maar doordat er minstens zes verdiepingen zijn, valt er toch heel wat te verkennen. De steden zijn bovendien behoorlijk dicht bebouwd en vrijwel elk gebouw kun je betreden. Een waar paradijs voor de avontuurlijke hacker, die in de diverse appartementen op zoek kan naar verborgen schatten in de vorm van geld, wapens een aanwijzingen. Ook daar spelen augmentations weer een belangrijke rol bij. Naast hacken en spierballen - er gaat nog wel eens een doorgang verscholen achter een zware kist - kan het handig zijn om wat andere fysieke eigenschappen op te waarderen. Zo kun je vanaf elke hoogte naar beneden springen, als je het Icarus Landing System activeert.
Met de gameplay van Human Revolution zit het wel goed. Je kunt schieten en hebt daar ook alle middelen voor, maar het is raadzaam om het zo min mogelijk te doen. Die uitdaging is wat het spel spannend maakt. Kan ik het geduld opbrengen om op zoek te gaan naar alternatieve routes of om te proberen ongezien te blijven, of riskeer ik de lange laadtijden door op mijn wapens te vertrouwen? Het mooie is dat het in Human Revolution niet eens bevredigend is om de hele boel overhoop te knallen. Het is gevaarlijk, maar het kan, al voelt het bijna als een nederlaag als het op een schietpartij uitdraait. Je weet immers dat die te vermijden is. Al was het maar door tegenstanders in stilte uit te schakelen, met het betere handwerk.
Helaas!
De video die je probeert te bekijken is niet langer beschikbaar op Tweakers.net.
Alarm voorkomen
Daarmee kun je voorkomen dat andere tegenstanders je opmerken en het alarm af laten gaan. Er zijn twee opties bij het besluipen van je tegenstander, het kan tijdelijk en permanent. Met andere woorden: je kunt tegenstanders alleen bewusteloos maken of ook echt om zeep helpen met de zwaarden die in je mouwen zijn verscholen. Dat laatste maakt al iets meer herrie, zodat de kans op ontdekking groter is. Bewusteloze tegenstanders komen echter na verloop van tijd weer bij, dus als je veel tijd nodig hebt om de ruimte uit te komen, loop je het risico dat ze weer bij bewustzijn komen. Het zijn precies de keuzes die Deus Ex spannend maken. Om ongezien te blijven, kun je je al dan niet gehurkt achter een hoek verschuilen en in die positie ben je nauwelijks waarneembaar. Tegenstanders moeten echt binnen handbereik komen voordat ze je ontdekken. Sluipen is uiteraard met augmentations op te waarderen, zodat je nog stiller bent.
De baas
Ook de opbouw van het spel is behoorlijk. Vijanden zijn er in vier verschillende gradaties, ingedeeld op basis van de dikte van hun bepantsering. De laagste twee soorten zijn vrij simpel uit te schakelen. De derde soort zijn soldaten die log en traag zijn, maar ook lastig om te leggen. Eén van de tips die je krijgt tijdens het laden is dan ook om een confrontatie daarmee te vermijden, en daar zit wat in. Bij de vierde soort lukt dat niet: Human Revolution kent namelijk wat echte bazen die je in een rechtstreekse confrontatie uit zult moeten schakelen om verder te kunnen. De gevechten met die bazen zijn lastig, tot je de juiste strategie hebt ontdekt. Die is niet bepaald moeilijk te vinden en daarna zijn de gevechten opeens weer vrij simpel. Vooral doordat ze erg eendimensionaal zijn. Er zijn geen gevechten in fases en geen onderdelen die je kapot moet zien te schieten.
Daarmee zijn de bazen eigenlijk lichtelijk teleurstellend. Alleen de clash met de eindbaas is wat bewerkelijker, omdat je wat meer handelingen moet verrichten dan alleen maar op de baas te knallen. Tegen die tijd ben je echter dermate zwaar bewapend dat het gevecht zelf nauwelijks meer een uitdaging vormt. Dan is het gewone werk spannender, de kamers vol met bad guys die je op je pad vindt. Van dergelijke confrontaties zul je er heel wat hebben en die worden gedurende het spel steeds lastiger. De bazen zijn gelukkig zeldzaam, de kamers vol bad guys niet en die vormen de ware uitdaging. Ook omdat je daar ook nog statische en rijdende turrets treft, aangevuld met de nodige bewakingscamera's. Die zijn uiteraard weer sluipend of hackend uit te schakelen, waarbij het leuke is dat je die turrets met wat hacking skills zelf kunt gaan gebruiken, zodat ze opeens op je vijanden schieten.
Helaas!
De video die je probeert te bekijken is niet langer beschikbaar op Tweakers.net.
Beperkt arsenaal
Social is dus wat onderbelicht, maar Stealth en Hacking zijn prima uitgewerkt. Hoe zit het dan met Combat? Er zijn tegenstanders genoeg en het zal je de grootst mogelijke moeite kosten om die te ontlopen. Knokken is vrijwel onvermijdelijk en je bent daarom uitgerust met een beperkt wapenarsenaal dat gedurende het spel is aan te vullen. Je kunt zoveel wapens meenemen als je inventaris toelaat. Dat is tegelijk het lastige, want diezelfde inventaris is al snel te krap. Daar is via augmentations een mouw aan te passen. Als je er de Praxis Points voor over hebt, kun je de omvang van je rugzak verdubbelen, waardoor je veel meer wapens mee kunt nemen. Dat is vooral prettig omdat de makers op een slimme manier willen stimuleren dat je van Combat afziet en voor Stealth gaat. Munitie is namelijk schaars. De ammo voor je favoriete wapen zal regelmatig op zijn en dan is het handig als je kunt switchen naar een ander wapen, in de hoop dat je daar nog wel kogels voor hebt. Elk wapen heeft namelijk zijn eigen ammo.
Zonder kogels
Ook vanwege die munitieschaarste is het gevaarlijk om grootschalige vuurgevechten aan te gaan, zelfs als je een uitstekend schutter bent en slim met dekking weet om te gaan. De kans is groot dat je halverwege zonder kogels zit. Je kunt kogels inpikken van je slachtoffers, maar dat kost uiteraard tijd en die is schaars halverwege een vuurgevecht. Opnieuw een reden om de confrontaties voorzichtig aan te pakken. Als je al voor de gewapende aanpak wilt kiezen, is het nog steeds verstandig om te proberen zoveel mogelijk uit het zicht te blijven en tegenstanders één voor één uit te schakelen.
De variatie in wapentuig is groot. Alle usual suspects zijn vertegenwoordigd: een pistool, mitrailleur, shotgun, combat rifle en zelfs een ouderwets revolver. Daarnaast zijn er de wapens die extra veel ruimte innemen in je inventaris, zoals een sniper rifle en raketwerper. Daar komen nog wat exotische wapens bij, zoals een laserwapen en een wapen dat een elektromagnetische puls afgeeft waar je gemanipuleerde tegenstanders slecht tegen kunnen. Tot slot zijn er wapens die je tegenstanders kunnen verdoven en die dus vooral geschikt zijn voor de sluipende aanpak. Je kunt er in stilte tegenstanders mee uitschakelen, die je daarna alleen nog wel even ongezien naar een plekje buiten het zicht van hun collega's moet slepen, wil je voorkomen dat er alsnog alarm wordt geslagen. Uiteraard duurt de verdoving slechts een paar minuten, dus je legt jezelf behoorlijke druk op door van dergelijke wapens gebruik te maken. Je kunt er zelfs voor kiezen met enkel een niet-dodelijk wapen te beginnen, wat helemaal lastig is. Dat is meer een uitdaging voor een tweede of derde doorloop, waarmee direct ook duidelijk is dat Human Revolution het herspelen waard is. Via augmentations kun je je schietvaardigheden overigens nog wat verbeteren. Je kunt je arm stabieler maken en je kunt ervoor zorgen dat je beter kunt richten terwijl je rent.
Helaas!
De video die je probeert te bekijken is niet langer beschikbaar op Tweakers.net.
Wapens verbeteren
Los van de augmentations zijn er opties om wapens zelf op te waarderen. Je kunt bepaalde pakketjes vinden of kopen die bijvoorbeeld de capaciteit van het magazijn vergroten, of zorgen dat je wapen sneller wordt herladen. Later in de game kun je zelfs een fancy upgrade kopen waarmee je de zwaartekracht kunt omzeilen. Je kunt dan kogels in een gebogen baan afschieten, zodat je vanuit dekking toch tegenstanders kunt raken. De baan die de kogel maakt wordt daarbij keurig aangegeven. De kans is echter groot dat je deze upgrade niet tegenkomt. Schieten in Human Revolution is vooral een zaak van inventarisbeheer. Het is prettig om zoveel mogelijk wapens bij je te hebben, maar dat kan ten koste gaan van de ruimte voor munitie. Het is daarom beter om minder verschillende wapens bij je te dragen, die op te waarderen en daar zoveel mogelijk munitie van te verzamelen. Dat wordt lastiger als de raketwerpers en laserguns beschikbaar komen, die erg nuttig zijn in bossfights en de confrontaties aan het einde van het spel. Het is dus zaak om over de inhoud van je rugzak na te denken, en zo hoort het ook in een game als Deus Ex.
De actie is dus prima verzorgd en de game is spannend genoeg. Over het uiterlijk van de game zijn we minder te spreken. De steden zijn prima in orde, ze zijn sfeervol en afwisselend, met rijke en arme delen. Ook binnen de gebouwen is het behoorlijk afwisselend. De personages zijn helaas wat minder geslaagd. Zoals gezegd, is van hoofdrolspelers als Adam Jensen en Megan Reed zowel het uiterlijk als de animatie niet super. Vreemd genoeg is dat laatste aspect bij sommige tegenstanders een stuk beter verzorgd. Sommige bad guys lopen en sluipen prima. Al zijn met name de koppen van je tegenstanders wat uitdrukkingsloos en saai.
Conclusie
Binnen het geheel is het echter een verwaarloosbaar punt. Als gezegd, de verhaallijn is prima en ook uitstekend ingebed is een omgeving vol maatschappelijke onrust. Het spel speelt zich bovendien af in een aantal prima vormgegeven steden, die lekker in elkaar zijn gezet. Toch is dat niet de sterkste kant van het spel. Human Revolution is vooral goed omdat het lastig is. Je maakt het jezelf vooral moeilijk als je al schietend door het spel trekt. De makers doen er ook van alles aan om je tot een voorzichtiger speelstijl te dwingen. De wapens zijn prima, maar munitie is schaars. Daar komt nog bij dat je weinig bij je kunt dragen. Het is dus zaak om goed na te denken over wat je mee wilt nemen op het slagveld. Belangrijker is dat je ruime mogelijkheden hebt om je werk in stilte te doen. De makers hebben erg veel mogelijkheden ingebouwd om tegenstanders te ontlopen. Er zijn vrijwel overal verschillende wegen die je naar het doel brengen, al zul je moeten zoeken om de opties te vinden. Daarnaast kun je je mogelijkheden vergroten door augmentations vrij te spelen. Vooral die op het gebied van hacking zijn erg handig. Het loont dus om voorzichtig te spelen en flink te verkennen, al was het maar omdat je daarmee meer augmentations en dus meer mogelijkheden kunt verdienen. Heerlijk dus, zo'n shooter die je na laat denken voor je schiet. En nog gedeeltelijk in Nederland gemaakt ook, bij het Utrechtse Nixxes Software.
Pluspunten:
- Spannend
- Stealth wordt op een goede manier gepromoot
- Hacking is goed in het spel verwerkt
Minpunten:
- Uiterlijk en animatie van personages is niet geweldig
- Social stelt weinig voor
Eindcijfer: 9
Titel |
Deus Ex: Human Revolution
|

|
Platform |
PC, Xbox 360, PlayStation3
|
Ontwikkelaar |
Eidos Montreal
|
Uitgever |
Square Enix
|
Releasedatum |
26 augustus 2011 |