Cookies op Tweakers

Tweakers maakt gebruik van cookies, onder andere om de website te analyseren, het gebruiksgemak te vergroten en advertenties te tonen. Door gebruik te maken van deze website, of door op 'Ga verder' te klikken, geef je toestemming voor het gebruik van cookies. Wil je meer informatie over cookies en hoe ze worden gebruikt, bekijk dan ons cookiebeleid.

Meer informatie

Door , , 43 reacties

ASML heeft een bestelling van minstens 15 euv-machines voor chipproductie in de wacht gesleept voor 'een van zijn grote Amerikaanse klanten'. De klant, waarschijnlijk Intel, gaat de lithografiemachines van de nieuwe generatie inzetten voor komende productieprocedés.

Het gaat om ten minste 15 euv-systemen waaronder twee NXE:3350B-modellen die nog eind dit jaar geleverd gaan worden. De betreffende klant, die ASML niet bij naam noemt, heeft al euv-testsystemen staan. "Euv nadert nu volume-introductie", zegt ASML-ceo Peter Wennink. De lithografietechnologie zou Moore's Law 'tot ruim in het volgende decennium' in stand houden voor de halfgeleiderindustrie, claimt ASML zelf.

De euv-machines moeten de huidige immersie-lithografiesystemen opvolgen en maken gebruik van licht met een golflengte van 13,5nm, waarmee kleinere structuren op wafers aangebracht kunnen worden. ASML werkt al meer dan tien jaar aan de technologie, maar ondervond diverse hobbels bij het productierijp maken van de systemen.

De klant waar ASML over spreekt is waarschijnlijk Intel. Momenteel maakt Intel zijn Broadwell-processors op 14nm en de Amerikaanse chipmaker verwacht begin 2017 over te stappen op de 10nm-productie. Waarschijnlijk is dat te vroeg om de nu bestelde euv-machines in te zetten, dus waarschijnlijk gaan die voor de 7nm-productie gebruikt worden.

In 2016 moeten de machines van ASML een productiesnelheid van 1500 wafers per dag halen, wat voldoende zou zijn om ze kostenefficiënt voor volumeproductie in te zetten. Begin dit jaar maakte ASML bekend een snelheid van 1000 wafers per dag te halen.

Meer over de Wet van Moore lees je in het achtergrondartikel: De Wet van Moore is jarig - Al vijftig jaar leidraad naar kleinere chips. Over euv bij ASML kun je meer te weten komen bij de videoreportage Verkleining chips is grote kunst.

Moderatie-faq Wijzig weergave

Reacties (43)

Wel sterk dat ze met licht/laser golflengten van >10nm circuits van <10nm kunnen bakken :+
Of zorgt de aanwezige optica hiervoor? (https://www.cymer.com/euv-lithography/euv-light-sources)

[Reactie gewijzigd door mendel129 op 22 april 2015 13:11]

Nu maken ze met licht met golflengtes van >100nm structuren van <20nm, dus dat gedeelte is niet het meest bijzondere. Met alle trucjes (double/tripple patterning bijvoorbeeld) kom je een heel eind blijkbaar :).
De transistors zijn groter dan "<10nm". De kleinste transistor die je op dit moment kan kopen is Intels 14nm-transistor. Die 14nm moet je met een korreltje zout nemen. Dit zijn echte feature sizes:

http://images.anandtech.com/doci/8367/14nmFinfet3.png of http://images.anandtech.com/doci/8367/14nmFeatureSize.png

De kleinste feature size is de breedte van de fin: 8nm.

Door middel van triple patterning en eventueel quadruple patterning kan men zonder EUV tot de 7nm-node geraken. Daarna zal echt EUV nodig zijn, want anders zouden de kosten te zeer toenemen. Maar nu ziet het er dus naar uit dat bij 7nm de overstap naar EUV wordt gemaakt.
Het is trouwens nauwelijks nog licht zoals je daar normaal over denkt. Röntgenstraling is 0.1-10nm en UV 10-400nm. Dit zit dus praktisch op de grens wat betekend dat intuities over Röntgenstraling waarschijnlijk meer van toepassing zijn dan je intuitie over licht.
Maar waarom maken ze dan geen chips op basis van röntgenstraling? Dat is toch makkelijk te produceren?

[Reactie gewijzigd door NitSuA op 22 april 2015 17:57]

Bron weet ik even niet meer maar las ergens dat de wafers groter worden.
Nu dus 1000 wafers op 300 mm doorsnee, op naar 1500 wafers op 450 mm doorsnee per dag op 7nm???
nee hoor, de beperkingen zitten in de hoeveelheid licht die geproduceerd kan worden, grotere wafers gaan daarvoor dus niet helpen. Het is wel zo dat er wat ontwikkelingen op 450 mm gedaan zijn.
Een woordvoerder van het bedrijf gaf aan dat de betreffende machines een catalogusprijs van circa 100 miljoen euro per stuk hebben.

Belangrijker nieuws is misschien wel dat Peter Wennink heeft aangegeven dat de overeenkomst zorgt voor meer inzicht en planning over EUV. Veel aandeelhouders hadden hun twijfels over EUV en er wordt al een lange tijd met arendsogen gekeken naar deze nieuwe technologie.

Aandeelhouders hebben vertrouwen. Het aandeel staat om het moment van schrijven 8% hoger. Top bedrijf en Nederland mag trots zijn om een bedrijf zoals ASML te mogen vertegenwoordigen _/-\o_
Veldhoven wordt nog te klein straks.
Denk dat dit nog wel meevalt, als ze weggaan uit Veldhoven dan gaan ze h.w.s. naar het buitenland door belasting issues...

verbaas me al jaren waarom ze nog niet eerder vertrokken zijn naar een land wat bedrijven niet demotiveert.
Last year ASML made a profit of 1.3 billion euros and paid 77 million to income tax. That is roughly 6 percent, while the income tax in the Netherlands is 25 percent. In 2012 and 2013 the company paid less than 1 percent of income tax in the Netherlands.
Bron: http://www.nltimes.nl/201...utch-income-taxes-report/
ASML is meer dan ASML. Grootste reden dat ze zitten waar ze zitten is de goede relatie met honderden toeleveranciers. Die heb je niet zo snel geregeld in het buitenland. Brabantse MKB is de stille motor achter ASML.

Nog een reden: het is prima wonen rond ASML voor de medewerkers met 100 nationaliteiten bij het bedrijf. Zelfde reden waarom Austin zo booming is. De lusten van Silicon Valley zonder de lasten. Denk dat de meeste ASML-ers niet in een stinkstad in China willen zitten. En ASML zal er een pokkeklus hebben de fabriek schoon te houden.

[Reactie gewijzigd door blanka op 22 april 2015 16:12]

ASML verhuizen is onmogelijk meer. Helemaal met die nieuwbouw aan cleanrooms erbij. Die campus is zo gigantisch groot, je zou er bijna Half-Life 1 in kunnen naspelen ;)

+ zoals hierboven gezegd wordt, alle toeleveranciers die hier in de buurt zitten.

De ASML hoofdcampus op een andere lokatie gaat in dit universum niet meer gebeuren.
De inkomensbelasting in Nederland varieert tussen de 6% en 52%, maar bedrijven betalen die sowieso niet. Die betalen winstbelasting. Je artikel gooit zaken door elkaar.

In Nederland kun je behoorlijk veel belastingaftrek krijgen voor innovatief onderzoek. Dat maakt het interessant om in Nederland onderzoek te doen, ondanks het feit dat al je onderzoekers in hoge IB tarieven vallen. De ASML werknemers betalen samen waarschijnlijk enkele miljarden aan IB. Als de overheid een paar miljoen zou bezuinigen op de onderzoekssubsidies, lopen ze misschien wel 100x meer mis aan IB.
Het artikel doelt op corporate income tax. Er is niet zoiets als een profit tax of iets dergelijks in het engels (althans, niet in de US of UK). In het artikel bedoelt men dan ook gewoon de vennootschapsbelasting (VPB).
Je geeft zelf al het antwoord: ze betalen nauwelijks belasting door een speciale regeling, de zogenaamde rulings. Iets dat overigens heel controversieel is omdat het enerzijds is bedoeld om werkgelegenheid te houden maar aan de andere kant zorgt dat de gewone man meer belasting moet betalen dan wanneer overheden niet tegen elkaar zouden worden uitgespeeld door multinationals.
Veldhoven wordt nog te klein straks.
Daarom zijn de gemeentes Veldhoven en Eindhoven flink aan de weg aan het werken. Er komen extra op- en afritten bij op de A67 ten westen van ASML en gisteren werd bekend gemaakt dat ook de bereikbaarheid van Eindhoven Airport wordt aangepakt.

ASML koopt trouwens veel componenten in bij toeleveranciers uit de omgeving, die in Veldhoven alleen nog hoeven te worden geassembleerd. Verhuizen is daarom niet gemakkelijk.
Andere kant van het verhaal:
De Belgische vestiging van ASML bestaat volgens Zembla uit “niet veel meer dan een woonhuis”. Op de bankrekening van dit pand staat 3,6 miljard euro, de helft van het totale vermogen van ASML, zo blijkt uit gegevens van de Nationale Bank van België.

ASML maakte vorig jaar een winst van 1,3 miljard en betaalde 77 miljoen aan winstbelasting. Dat is grofweg 6 procent, terwijl de winstbelasting in Nederland 25 procent bedraagt. In 2012 en 2013 betaalde het bedrijf nog geen 1 procent aan winstbelasting in Nederland, zo meldt Zembla.
http://www.nrc.nl/carrier...kt-nederlandse-belasting/
Ten eerste;
  • Het bedrag waar Zembla over rapporteerde is NIET correct, het is een half miljard
  • Het is een legale constructie, waar 'slimme' bedrijven gebruik van maken, ga anders klagen bij de wetgever die dit mogelijk maakt
  • ASML heeft met de Belgische en Nederlandse belastingdienst hierover afspraken gemaakt
http://zembla.vara.nl/sei...n/11-03-2015/reactie-asml

https://nl.wikipedia.org/wiki/Notionele-interestaftrek

Zembla pist ook wel eens langs de pot.
er wordt al een lange tijd met arendsogen gekeken naar deze nieuwe technologie.
offtopic:
De uitdrukking is "met argusogen". https://onzetaal.nl/taala...ts-met-argusogen-bekijken
Zou het niet ook Apple kunnen zijn die meer productie binnenshuis wil halen?
Nee, de belangrijkste klanten zijn Intel, Samsung en TSMC. Ik vermoed zelf dat Intel de afnemer is van de 15 EUV systemen.

Goed nieuws, maar vergeet niet dat ASML het enige bedrijf is die deze machines maakt. Uiteindelijk moeten de klanten van ASML die wel bij ASML kopen :)

Edit: Eind vorig jaar heeft TSMC al twee productie systemen gekocht. TSMC is Taiwanees en er wordt gesproken over "grote amerikaanse klanten". Op gesloten forums werd al gesproken dat Intel afname zou doen van EUV systemen.

Het zou ook kunnen dat Intel 10 systemen gekocht heeft en Samsung 5 :)

[Reactie gewijzigd door Squ1zZy op 22 april 2015 12:51]

Intel, TSMC en Samsung zijn zelf ook aandeelhouder in ASML.
Het is een heel verweven wereld zonder significante concurrentie.
Er is wel concurentie, maar die is vrij klein. 95% ongeveer is van ASML, de andere 5% van de markt ligt bij Nikon.
En dat is in principe zelfs een andere markt volgens mij.
Productieprocede's van Canon en Nikon zijn volgens mij nauwelijks toepasbaar op procede's van een paar nano-meter.
Laten we het hopen. Zeker na de recente hack bij ASML. Zou zomaar kunnen dat de chinezen straks ook zo'n machine hebben.
Apple heeft geen eigen productie, maar koopt chips volgens hun design in bij bedrijven als Samsung en TSMC. Het ligt ook niet in de lijn der verwachtingen dat Apple ooit wel een eigen chipproductielijn gaat opzetten, dat is nou eenmaal niet hun specialisme
1000 wafers per dag komt aardig in de buurt, hoewel het gebruik van "per dag" in plaats van het gebruikelijke "per uur" wel laat zien hoe traag het is, hoe lang gaat de optica tegenwoordig mee voordat het op de schroothoop kan van al het rondvliegend metaal van de lichtbron?

[Reactie gewijzigd door Pinkys Brain op 22 april 2015 14:23]

Misverstandje uit de wereld helpen:

EUV machines hebben een dusdanige korte golflengte dat 'klassieke optica' (simpel gezegd 'met lenzen') niet werkt. EUV machines gebruiken speciale -erg vlakke- spiegels om het EUV licht te manipuleren. En het EUV licht wordt gemaakt in een speciale (afgescheiden) ronde vacuüm kamer. Het 'licht pad' in de EUV machine is in diep vacuüm, dus ook de spiegels.
Traag valt best mee de. De machine die ze nu gebruiken de NXT 1970ci heeft 250 wafers per uur. Dat is 6000 wafers per uur MAAR nu worden er truukjes toegepast zoals bijvoorbeeld triple patterning. Dan moet je 3x belichten voor een nauwkeurig resultaat. Dus je moet die 6000 / 3 = 2000 om met euv te vergelijken. Dan is het verschil 50%. Niet slecht toch, voor een relatief nieuw product. Bedenk ook dat de grotere wafers er ook aankomen.
Tot nog toe kunnen alleen Intel en Samsung op 14nm produceren.

Is dat nou een kwestie van flink investeren en shoppen bij ASML of komt er nog meer kennis en kunde bij kijken. Kan bestaand personeel en ruimtes in de fabriek meteen overweg met de nieuwe machines?
Nee, bij deze precisie apparatuur zit een hoop ondersteuning. ASML levert een hoop support mee en de machines moeten nog gecalibreerd worden e.d. En deze haalt nog niet het aantal gewenste wafers per dag dus hij zal waarschijnlijk verder bij de klant ontwikkeld worden.
Wow, aandelen +9% nu al. Wat een nieuws!
Helaas nog steeds maar 50% van de waarde in maart 2000. Ze moeten dus nog een hele weg gaan om weer terug op dat niveau te komen.

Ik moet wel heel eerlijk toegeven dat ik me enorm trots voel over het bedrijf ASML. Ze zijn goed bezig en geven een enorm positieve invloed aan Nederland internationaal gezien. Nu alleen maar hopen dat de nederlandse regering eindelijk een keer ingaat zien dat men dit soort zaken moet stimuleren.
De Amerikaanse chipproducent Intel is degene die minstens vijftien EUV-machines van ASML. Dat geven goed ingevoerde bronnen aan deze krant prijs.

http://www.telegraaf.nl/d...V-machines_ASML_in__.html
Hoe lang gaan deze machines ongeveer mee, voordat ze te oud zijn om de technologie verder te kunnen helpen?
Zou ASML niet een goede nieuwe sponsor zijn voor PSV?
Hoezo? Denk niet dat de gemiddelde voetbalkijker zo'n machine wil hebben. Dat geld kunnen ze beter in R&D steken.
ASML sponsort vele activiteiten in de buurt hoor :) Cult & Tumult en zo...

Volgens Eindhovens Dagblad hebben ze PSV al eens "soort van" gesponsorred: http://www.ed.nl/economie...ering-voor-asml-1.2065527

Nog meer sponsor akties waar ASML niet direct baat bij heeft:
http://docentenvoorafrika...l-als-nieuwe-sponsor.html
http://fund-isaan.org/?CategoryID=174&ArticleID=302
https://www.facebook.com/asml/posts/127690367418628 (Solar team Twente)

etc..

[Reactie gewijzigd door Engineer op 22 april 2015 16:41]

Op dit item kan niet meer gereageerd worden.



Apple iOS 10 Google Pixel Apple iPhone 7 Sony PlayStation VR AMD Radeon RX 480 4GB Battlefield 1 Google Android Nougat Watch Dogs 2

© 1998 - 2016 de Persgroep Online Services B.V. Tweakers vormt samen met o.a. Autotrack en Carsom.nl de Persgroep Online Services B.V. Hosting door True