Hoofdcategorieën
Device Settings

[RSS] [quick] Index » Nieuws » Pro » Maatschappij » Privacy & beveiliging » 'Elektronisch patiëntendossier is onvoldoende beveiligd'

'Elektronisch patiëntendossier is onvoldoende beveiligd'

Door Joost Schellevis, zaterdag 27 maart 2010 11:02
Submitter: Tha_Butcha, views: 15.729

Het elektronisch patiëntendossier is slecht beveiligd en biedt te weinig bescherming voor de privacy van patiënten. Dat zegt een informaticus die het systeem onderzocht. De Eerste Kamer moet het epd nog goedkeuren.

Informaticus Guido van 't Noordende van de Universiteit van Amsterdam stelt in een onderzoek dat het epd nu 'gewoon lek' is, zo meldt NRC Handelsblad. In de papieren editie van de krant zegt hij dat de deuren wagenwijd open staan voor corrupte medewerkers van artsen. Het systeem zou 'basale veiligheidskleppen' ontberen. Zo wordt de identiteit van iemand die een dossier opvraagt, niet meegestuurd als er informatie wordt opgevraagd bij een van de lokale systemen. Alleen bij het Landelijk Schakelpunt wordt de digitale handtekening van een verzoeker gecontroleerd; bij de lokale systemen is dat niet nodig.

Ook kan volgens Van 't Noordende pas achteraf worden gecontroleerd of iemand wel toegang heeft tot een opgevraagd dossier. Volgens de informaticus zullen artsen niet zo snel een dossier opvragen zonder dat te mogen - zij kunnen daardoor in principe hun beroep verliezen - maar geldt dat niet als een arts een medewerker toegang geeft tot het systeem. De medewerkers kunnen, mits ze toegang hebben tot het systeem, informatie opvragen zonder te hoeven bewijzen dat een arts hen daartoe opdracht of toestemming heeft gegeven. Volgens Van 't Noordende zou dit lek moeten worden gedicht voordat het systeem wordt ingevoerd.

Ook wil de onderzoeker dat de toegang van patiënten tot het dossier beter wordt beveiligd, door het gebruik van een smartcard. Daarnaast zouden de patiënten toestemming moeten geven aan een zorgverlener voordat er informatie wordt opgeslagen; nu kunnen patiënten alleen achteraf protesteren tegen opgenomen informatie. Eenmaal opgeslagen informatie zou nooit meer helemaal te verwijderen zijn. Volgens de onderzoeker delft de privacy van patiënten bij het epd het onderspit en is er vooral aandacht voor de bruikbaarheid.

Het elektronisch patiëntendossier moet de administratie over patiënten automatiseren. Er is echter verzet tegen het systeem, vooral om privacyredenen: zo twijfelt de Consumentenbond of het systeem de privacy van patiënten wel kan waarborgen. Kritische Tweakers discussiëren op GoT ook al enige tijd over het epd. De Eerste Kamer moet het systeem nog goedkeuren. Tijdens een expertmeeting in de Eerste Kamer, afgelopen maandag, wisten experts de senatoren niet te overtuigen van het nut van het systeem. Tijdens die expertmeeting gaf informaticus Van 't Noordende al aan dat het systeem lek was.

Volgende 11:29 Video: Red Steel 2 - Launchtrailer
Vorige 10:21 Xbox 360 krijgt op 6 april bredere ondersteuning voor usb-sticks
Advertentie

Gerelateerde content

Gerelateerde jobs

Reacties

Flat modeFlat mode Sorteer aflopendSorteer aflopend Moderatie FAQModfaq
Niveaufilter: -1 Ongewenst: 114 reacties zichtbaar1140 Off-topic / Irrelevant: 114 reacties zichtbaar114+1 On-topic: 78 reacties zichtbaar78+2 Informatief: 7 reacties zichtbaar7+3 Spotlight: 1 reactie zichtbaar1
«  1  2  3  »

Door killercow, zaterdag 27 maart 2010 11:05

Score: 1
Wow, wat een verassing!

De overheid die een IT project laat mislukken.
De overheid die privacy van de burgers niet op de eerste plaats heeft.
De overheid die een systeem invoert waarvan de meerwaarde nog onbekend is.

3 maal falen is scheepsrecht lijkt me?

Door TD-er, zaterdag 27 maart 2010 11:21

Score: 1
De overheid die privacy van de burgers niet op de eerste plaats heeft.
En dat is bij een project wat gaat over medische dossiers toch wel een van de allerbelangrijkste punten, lijkt me.
Een hoop mensen blijft altijd roepen "ik heb niets te verbergen", wanneer het over het zoveelste geval van privacy schending gaat en is dus ook niet te overtuigen van de noodzaak van privacy, maar zelfs die mensen snappen het belang van privacy wanneer het gaat om patientendossiers.
Toch wel heel erg sneu dat de de mensen die voor dit systeem zijn, dat basis-gegeven maar niet willen snappen.

Daarnaast is er nog het probleem dat centrale opslag van dit soort gegevens totaal niet praktisch is, omdat je dan een single point of failure introduceert, ookal zou de beveiliging conceptueel wel op orde zijn. Maar goed, onze overheid gaat liever een strafmaat bepalen voor de gevallen waarbij het mis gaat dan dat ze er een slot op zet.

Door Soepster, zaterdag 27 maart 2010 11:23

Score: 1
De gegevens zijn dus niet centraal opgeslagen. Ze blijven bij de betreffende zorginstanties. Er is nu wel een centraal doorgeefluik dat deze gegevensbronnen verbindt.

Door TD-er, zaterdag 27 maart 2010 11:28

Score: 1
De data is wel centraal benaderbaar en daar zit het grote probleem.
Je hoeft niet de bedoelde ingangen te gebruiken om bij de data te komen en zo'n centraal punt is dus mega interessant voor mensen met minder goede bedoelingen.

Door jip_86, zaterdag 27 maart 2010 11:26

Score: 1
De werkelijke data is niet centraal opgeslagen. Elk ziekenhuis behoud zijn eigen database. Het Landelijk Schakelpunt regelt alleen de toegang met de aangesloten partijen.

Door Jelle E, zaterdag 27 maart 2010 11:50

Score: 1
In dit geval zit er dan nog een tweestrijd aan verbonden.
Ik heb graag dat mijn behandelend arts alle relevante medische geschiedenis van mij in kan zien. Maar niemand meer dan hij. Dus in principe ben ik een voorstander van deze opslag, mits men een geschikte manier vinden die geen gigantische bureaucratie of onveilige opslag bevat.

Door TD-er, zaterdag 27 maart 2010 12:52

Score: 1
En je arts kan nu niet je gegevens inzien?
Tot nu toe doen ze maar wat, die artsen, vinden steeds opnieuw uit wat je mankeert en ooit gemankeerd hebt.

Kortom, dat EPD is echt de oplossing, want tot nu toe ging het steeds verkeerd, omdat artsen totaal geen dossiers konden inzien....


Of zie ik iets over het hoofd?

Door perry1, zaterdag 27 maart 2010 13:35

Score: 1
Ging het echt zo vaak verkeerd in het verleden?
De papieren dossiers waren nl. ook opvraagbaar.

En hoeveel van die gevallen waar het verkeerd bij ging, hadden voorkomen kunnen worden omdat de medische gegevens van de patient electronisch opvraagbaar zijn?
Is dat de kosten waard die er nu gemaakt worden voor het automatiseren van deze dossiers?

Een van de grote problemen is dat artsen achter lopen met het actueel en accuraat houden van de patientendossiers. Dat los je niet op door deze te automatiseren.

Verder is een electronisch systeem waar ontiegelijk veel mensen in kunnen gevoelig voor lekkages en fraude.

De beveiliging in ziekenhuizen laat ook van alle kanten te wensen over, omdat medisch personeel beveiliging van medische gegevens niet als hun prioriteit ziet (en terecht). Daarom is een enkel papieren dossier in zo'n situatie veiliger, dan towgang tot alle dossiers electronisch.
En hoe zit het met de lekke smartcard die er gebruikt wordt?

Dan hebben we het nog niet over het oneigenlijk gebruik van deze gegevens. De voorzitter van de EU heeft al een plannetje om alle EPD gegevens met de USA uit te wisselen. En wanneer wil justitie/AIVD toegang tot deze gegevens?

Als patient heb je geen inzicht in je dossier, mag je blij zijn als je achteraf te horen krijgt dat je dossier ingekeken is. Als het EPD medische blunders moet tegen gaan, behoort daar dan niet ook bij dat er openheid is over wie allemaal in je dossier geweest zijn, en wie wat gewijzigd heeft?

Al met al redenen genoeg om kritisch tegenover dit soort automatiseringsdrang in de publieke sector te staan.


Maar laat ik niet alleen negatief zijn. Hier is een alternatief:

Stel dat de patient zijn actuele gevens bij zich draagt (op bv zijn id-kaart, rijbewijs, paspoort). Je hebt dan een decentraal systeem, waar niet iedereen bij kan zonder dat de patient toestemming gegeven heeft, maar de behandelende arts wel alle gegevens levert die hij nodig heeft.

Simpel, niet al te kostbaar, en veiliger dan dit systeem.

Door TD-er, zaterdag 27 maart 2010 13:40

Score: 0
Ging het echt zo vaak verkeerd in het verleden?
De papieren dossiers waren nl. ook opvraagbaar.

[...]
Weet je wat wel vaak fout gaat, met name op sites en fora?
Interpretatie van sarcasme en cynisme :(

Kortom, ik ben het volledig met je eens.

Door EdwinG, zaterdag 27 maart 2010 13:56

Score: 0
Maar laat ik niet alleen negatief zijn. Hier is een alternatief:

Stel dat de patient zijn actuele gevens bij zich draagt (op bv zijn id-kaart, rijbewijs, paspoort). Je hebt dan een decentraal systeem, waar niet iedereen bij kan zonder dat de patient toestemming gegeven heeft, maar de behandelende arts wel alle gegevens levert die hij nodig heeft.

Simpel, niet al te kostbaar, en veiliger dan dit systeem.
Met als bijkomend voordeel dat een baantje als zakkenroller een stuk lucratiever wordt door het verkopen van de zojuist 'gevonden' medische gegevens.

Door The Van, zaterdag 27 maart 2010 15:52

Score: 0
Nee, want de encryptiesleutel is je iris(scan)

Door sleezball, zaterdag 27 maart 2010 16:33

Score: 0
En vervolgens zal de zakkenroller meteen met behulp van een theelepeltje en zakmes je oogbol wel even verwijderen...

Dan toch maar liever de afdruk van m'n pink alsjeblieft...

(als reactie op The Van @ 15.52)

[Reactie gewijzigd door sleezball op zaterdag 27 maart 2010 16:38]

Door trogdor, zondag 28 maart 2010 11:20

Score: 0
he gedver, lol.

Door mark184, zaterdag 27 maart 2010 13:42

Score: 1
heel veel mensen vergeten dat binnen het huidige systeem veel gegevens al gekoppeld zijn met elkaar. Elke Huisarts loopt ook Hap diensten. Vaak kan hij met Medicom dossier benaderen vanaf de haplocatie op zijn eigen server.

Het groote verschil met het EPD landelijk is dat elke arts in nederland een onwillekeurig systeem kan opvragen.

Ik denk dat het fysiek scheiden van deze landelijke verbindingen zoals met glasvezel 1:1 de oplossing is. Tevens zouden alle artsen toestemming moeten vragen voor het inzien van bepaalde gegevens.

Door thegve, zondag 28 maart 2010 11:28

Score: 0
Vind je het 'stoer' om medisch jargon op een tweakers site te bezigen, of weet je gewoon niet beter?
WTF zijn hap diensten, dienst van andere huisarts overnemen?

Door Limaad, zondag 28 maart 2010 13:36

Score: 1
het EPD bestaat al.. het enige is dat burgers er geen toegang tot hebben.

Door lezzmeister, zaterdag 27 maart 2010 14:02

Score: 1
Een hoop mensen blijft altijd roepen "ik heb niets te verbergen"

En laat ze dat maar roepen. Ze komen er nog wel achter.

Staat ineens je schoonmoeder voor de deur met allerlei info over die syfilis van 3 decennia geleden. Of je het even uit kan leggen of wil scheiden. De premier word in de Telegraaf even te schande gezet omdat hij op zijn 16e een druiper heeft gehad. Word mevrouw Huizinga even ondervraagt over het feit dat ze met zo'n raar voorwerp in haar anus op de eerste hulp kwam afgelopen weekend.

Met zoveel veiligheidsgaten in het systeem en jan en alleman die maar kan doen en laten wat hij/zij wil, wordt iedereen die ook maar een beetje in de schijnwerpers staat, continu in de gaten gehouden. En denk maar dat er wel eens word gekeken naar je dossier als je vriend(in) of een van haar kennissen bij het ziekenhuis werkt.

Door Madshark, zaterdag 27 maart 2010 17:04

Score: 0
Staat ineens je schoonmoeder voor de deur met allerlei info over die syfilis van 3 decennia geleden.
Dan geef je een 16jarige stageloper even 500eur, zodat die diabetes kan toevoegen in het dossier van je schoonmoeder. Bij de eerst volgende ziekenhuisopname krijgt ze een overdosis insuline en dan ben je ook weer van 'r af.

Op deze manier zijn de beveiligingsgaten nog gevaarlijk ook.

Door stresstak, zaterdag 27 maart 2010 18:17

Score: 0
Toch wel heel erg sneu dat de de mensen die voor dit systeem zijn, dat basis-gegeven maar niet willen snappen.
Leg hun gegevens bloot, wellicht dat ze iets gaan begrijpen.

Door A4-tje, zaterdag 27 maart 2010 11:53

Score: 1
ik vind het nut van het systeem an sich meer dan duidelijk. zo is er minder kans op te weinig kennis van de geschiedenis van de patient waardoor verkeerde beslissingen eerder worden uitgesloten.
de implementatie van het systeem is natuurlijk enorm slecht, maar het doel is goed.
nu eigelijk ook nog eens het grote publiek op een eerlijke manier benaderen (dus zowel de voor als de nadelen opsommen) en ze de mogelijk geven zich alsnog aan- of af te melden.

Door Blokker_1999, zaterdag 27 maart 2010 11:58

Score: 1
Idd, vind het altijd spijtig wanneer mensen het doel niet inzien. Als men de beveiliging op orde kan krijgen dan zou het een zeer nuttig iets zijn.

Door ErwinPeters, zaterdag 27 maart 2010 12:20

Score: 1
dat iets goed bedoeld is betekend niet dat het ook goed is uitgewerkt

Door miw, zaterdag 27 maart 2010 14:52

Score: 1
Vertel dan gelijk even wat volgens jou het grote probleem is, dat hier opgelost wordt? Verreweg de meeste medische behandelingen worden vooraf gepland en daar gaat vaak nog een aantal consults aan vooraf waarin de arts de relevante mediische geschiedenis van de patient rustig kan doornemen met de patient zelf en/of diens arts. Daar is werkelijk geen real-time schakelpunt voor nodig, zeker niet als een dergelijk scakelpunt gelijk alle gegevens zou kunnen lekken naar verzekeringsmaatschappijen en andere instellingen (werkgevers) die daar interesse in zouden kunnen hebben. Een nagenoeg vrije toegang tot alle medische patientendossiers in Nederland lijkt me toch nog serieus probleem waar de voordelen van het EPD niet tegen opwegen.

Door Qazwaplol, zaterdag 27 maart 2010 17:36

Score: 1
Voor geplande (poliklinische) behandelingen is het inderdaad niet nodig om direct gegevens bij een ander ziekenhuis op te halen.


Maar dat is bij spoed eisende gevallen wel anders, als je bij het AMC bij de SEH aankomt zullen ze alles voor je kunnen doen. Maar een kleiner ziekenhuis heeft niet alle middelen om dat te kunnen.

Het gebeurd vaker dan je denkt dat een patient bij ziekenhuis A binnen gebracht wordt, onderzocht wordt een CT scan krijgt waaruit blijkt dat er iets moet gebeuren wat niet intern in dat ziekenhuis kan (dotteren bijvoorbeeld). Waarna de patient weer de ambulance in gaat om naar ziekenhuis B te gaan.

Nu gaat er met de patient een CD/DVD mee met de CT scan, mits deze op tijd gebrand wordt. Maar vaak is de ambulance er eerder dan dat dit klaar is en vertrekt de patient zonder CD/DVD.

Dan gebeurd er in ziekenhuis B dus weer opnieuw een CT scan. Iet wat zonde van je tijd als patient als iedere minuut telt.

Door TD-er, zaterdag 27 maart 2010 20:50

Score: 3
Idd, vind het altijd spijtig wanneer mensen het doel niet inzien. Als men de beveiliging op orde kan krijgen dan zou het een zeer nuttig iets zijn.
Het EPD levert wel voordelen, maar die zijn in feite heel gering. Zeker als je ze zet naast de enorme nadelen.
Privacy, misbruik en informatievervalsing is al genoemd, maar er zijn meer nadelen.

Denk bijvoorbeeld eens aan het nut van een 2nd opinion. Die vervalt feitelijk als je niet je EPD volledig op slot zet. In de praktijk zal het tunnelvisie versterken.
Dit omdat er veel minder communicatie zal plaatsvinden tussen artsen en men meer zal vertrouwen op de digitale variant. Echter daarin verlies je alle nuance.
Wat is bijvoorbeeld "Mentaal beperkt" ? (echte opmerking die ik heb gezien op een medische verklaring)
- IQ te laag?
- hersenbeschadiging?
- overspannen?
- burn-out?
- te veel prikkels om te kunnen verwerken?

Het ging in dit geval om een naderende burn-out op het werk van die persoon, maar je zal het toch maar hebben staan in je permanente dossier.
Zeker als "verwijderen" alleen maar "niet meer zichtbaar zetten" is.


Nog een nadeel is het (best wel vervelende) probleem dat men digitale data vrijwel onvoorwaardelijk vertrouwt, terwijl bij een handgeschreven briefje nog wel eens (terecht) getwijfeld wordt aan de correctheid.
Echter die informatie is nog steeds afkomstig van menselijke interpretatie en dat het in een andere vorm staat wil niet zeggen dat de nauwkeurigheid ineens beter is.
Sterker nog; ik durf te beweren dat bij zo'n digitaal systeem de foutmarge zal toenemen, puur en alleen omdat men niet meer kritisch naar de gegevens zal kijken.

Door donny007, zaterdag 27 maart 2010 12:33

Score: 0
Offtopic:
Vergelijkbaar met de OV-chipkaart, 1 kaart voor al het OV, prima, maar de implementatie is slecht, de reiskosten hoger, en je privacy ligt op straat.

Door Jaco69, zaterdag 27 maart 2010 13:34

Score: 1
"zo is er minder kans op te weinig kennis van de geschiedenis van de patient"

Dat is het doel van het systeem maar of dat echt zo is is maar een aanname. Als artsen elkaar minder bellen omdat 'de informatie' in het systeem staat dan is er waarschijnlijk juist minder kennis van de voorgeschiedenis.

Door The Van, zaterdag 27 maart 2010 15:56

Score: 0
zo is er minder kans op te weinig kennis van de geschiedenis van de patient
DE fout van de huidige (nederlandse?) maatschappij: gegevens en informatie zijn NIET hetzelfde!

Door Trojan_Neth, zaterdag 27 maart 2010 16:16

Score: 0
weet je dit zeker?

volgens de dikke van dale zijn deze namelijk wel hetzelfde. zie betekenis van informatie:
http://www.vandale.nl/van...oek/?zoekwoord=informatie

Door freedragon, zaterdag 27 maart 2010 16:53

Score: 0
Misschien het verschil in (ongeordende) data en informatie die hieruit kan worden gegenereerd?

Door TD-er, zaterdag 27 maart 2010 20:37

Score: 1
Ik ben het eens met TheVan (en dus niet eens met de Van Dale).
Informatie is inderdaad geordend en feitelijk dus het resultaat van ordenen en interpreteren van gegevens.
Ze zijn zeker wel met elkaar verbonden.
Gegevens kunnen informatie bevatten, maar het kan net zo goed ruis zijn en dus voor het beoogde doel geen informatie bevatten.

Door Framoes, zaterdag 27 maart 2010 11:06

Score: 1
En al zou het niet lek zijn, dan nog is de kans groot dat er veel te veel mensen bij de gegevens van anderen kunnen. Ze roepen altijd wel dat daar op wordt gelet, maar uiteindelijk zijn ze dan laks met de regels en kan een stagiair of uitzendkracht ook gewoon in het systeem.

Door shadylog, zaterdag 27 maart 2010 11:27

Score: 1
Precies, Er is bijv. dezelfde laksheid in de zorg te vinden onder onze gynaecologen, die hun bed niet uit willen als er een kind geboren moet worden, met als gevolg een zeer hoog baby-sterfte cijfer. Met die reden zie ik het dan dus ook niet zitten dat iedereen zonder moeite bij deze gegevens kan.
Ik zou sneller tevreden zijn met het EPD als de consument zou kunnen weten wie er toegang heeft of heeft gehad op het dossier, waar het is opgevraagd en misschien zelfs waarom. Zodra mensen zelf controle hebben zal tenminste een deel van de massa het EPD sneller accepteren.

[Reactie gewijzigd door shadylog op zaterdag 27 maart 2010 11:29]

Door Blokker_1999, zaterdag 27 maart 2010 12:00

Score: 1
Wanneer het goed is dan worden er ook logs bijgehouden van wie wat wanneer heeft opgevraagd en kan men op die manier ongeoorloofd gebruik opsporen.

Door wildhagen, zaterdag 27 maart 2010 12:34

Score: 1
Ja, maar die controle is achteraf, dus pas nádat degene in het dossier gekeken heeft.

Dan kan het kwaad dus al geschied zijn, en je dossier (of delen ervan) al doorgespeeld aan anderen (zorgverzekeraars etc).

Zo'n controle zou vóóraf moeten worden ingeregeld, dan heb je werkelijk controle. Achteraf controleren is gewoon mosterd na de maaltijd.

Door Rukapul, zaterdag 27 maart 2010 11:12

Score: 1
Forumtopic: EPD - electronisch patienten dossier nu al verstandig? (Nieuwe bijdragen vanaf hier)

[Reactie gewijzigd door Rukapul op zaterdag 27 maart 2010 11:16]

Door cariolive23, zaterdag 27 maart 2010 11:12

Score: 1
Echt heel verrassend, had ik nou niet verwacht... |:(

Hoeveel mensen moet er ook al weer met het EPD gaan werken? En die hebben allemaal toegang nodig? Het moet dus open zijn? Dan is het in elk geval niet gesloten, dat zou wat tegenstrijdig zijn. Wanneer er voldoende mensen bij de data kunnen komen, dan staat een systeem functioneel gewoon open. Men gaat sleutels kraken, verliezen of zelfs verkopen, daar ontkom je niet aan met zoveel gebruikers. En al helemaal niet wanneer deze gebruikers ook nog eens over duizenden locaties zijn verspreid.

Door Blokker_1999, zaterdag 27 maart 2010 12:01

Score: 1
En hoe ga jij die toegang anders regelen? Misbruik moet eenvoudig op te sporen zijn en zwaar gestraft worden.

Door wildhagen, zaterdag 27 maart 2010 12:49

Score: 1
En dat opsporen en straffen van misbruik gaat dus bijna onmogelijk zijn in het EPD en met misbruik daarvan, dat is nu juist één van de grote bezwaren!

Zeker, een arts kan aangepakt worden, en in extreme gevallen uit zijn beroep gezet worden (tijdelijk of permanent).

Maar zoals je kan lezen geld dat niet voor medewerkers van die arts. Die hoeven geen toestemming van de arts te hebben om in dossiers te mogen kijken, en hoeven eventuele toestemming ook niet te bewijzen...

Dus wat als er nu een verpleegkundige erin zit te snuffelen en bepaalde info (of het hele dossier) doorspeelt aan derden?

[Reactie gewijzigd door wildhagen op zaterdag 27 maart 2010 12:50]

Door stresstak, zaterdag 27 maart 2010 18:57

Score: 0
Dus wat als er nu een verpleegkundige erin zit te snuffelen en bepaalde info (of het hele dossier) doorspeelt aan derden?
Als informant voor en zorgverzekeraar.. Niets is ondenkbaar en als het geld oplevert zie ik het zo gebeuren.

Door Ceelie, zondag 28 maart 2010 17:05

Score: 0
Je kan alleen maar opvragen als je een UZIpas hebt. Het is dus wel direct duidelijk wie er iets doet. Dat kan gedaan worden in naam van een arts die geeft medewerkers het recht ( dat kunnen ze dus niet zomaar). Die arts is ook bekend bij de bevraging, de verantwoording ligt bij die arts. Die is de pineut. Overigens is dit inzichtelijk in lokale systeem als ook op het LSP, en straks kan je dat zelf ook inzien. Dat zou dan ook direct het grote voordeel zijn t.o.v. hoe het nu werkt, waarbij je geen idee hebt wie wat inziet.

Door TD-er, zaterdag 27 maart 2010 22:32

Score: 0
En hoe ga jij die toegang anders regelen? Misbruik moet eenvoudig op te sporen zijn en zwaar gestraft worden.
Nee daar leg je de prioriteiten verkeerd.

Plek 1) misbruik moet vrijwel niet mogelijk zijn.
Plek 2) Opsporing moet ondubbelzinnig aan kunnen geven wie het misbruik gepleegd heeft.
Plek 3 en verder) misbruik moet bestraft worden.

Als je er geen sloten op legt, zal je misbruik houden, ongeacht de strafmaat.
En met een gestolen credit card kun je de diefstal weer ongedaan maken door het geld te vergoeden, maar hoe doe je dat bij medische dossiers die op straat liggen?

Het voorkomen van misbruik is een van de belangrijkste zaken met het EPD en de strafmaat is pas als een van de laatste maatregelen aan de beurt.
Je hebt namelijk geen undo optie met dit soort gegevens. Je kunt iemand niet een nieuw dossier geven of een nieuwe identiteit omdat je de dossiers niet meer gesloten hebt kunnen houden.
Helaas denkt onze eigen overheid ook zo, dat een strafmaat bepalen wel voldoende is om mensen tegen te houden. Je moet dit soort systemen niet beschermen tegen mensen die zich aan de regeltjes gaan houden, maar tegen mensen die dat dus niet doen.

Door Loekie, zaterdag 27 maart 2010 11:17

Score: 1
Ik verbaasde me er ook al over, op dit moment deelt mijn huisarts al het een en ander aan informatie en als je dan naar de volgende dokter belt hoeven ze alleen je geboortedatum maar te hebben om zo je dossier te kunnen opvragen.
Het verbaast me dat het zso makkelijk ging, wel handig, maar ook kwetsbaar.

Ik begreep van de huisarts dat dit systeem naadloos gekoppeld gaat worden met het EPD en dat hij(en z'n regio) geen aanpassingen hoeven te doen qua beperking van toegang. Nu is het zijn vakgebied niet, maar ook de huisarts vond dat dit te makkelijk gaat.

Het wordt echter opgelegd door zowel verzekreaars als overheid, dus veel keuze had hij niet anders dan dit herhaaldelijk aan te kaarten. Steeds wordt dan gezegd dat het niet zo'n vaart zou lopen....

Door The Van, zaterdag 27 maart 2010 15:58

Score: 1
als je dan naar de volgende dokter belt hoeven ze alleen je geboortedatum maar te hebben om zo je dossier te kunnen opvragen
Eh... nee. De geboortedatum is een verificatieslag, doen ze ook als je telefonsich om een recept vraagt.
Je dossier hebben ze dus allang, en ze kunnen het ook inzien - ze zien je geboortedatum...

Door manvanstaal, zaterdag 27 maart 2010 11:17

Score: 1
Het is wel een goede zaak als je medische gegevens centraal beschikbaar zijn voor de hulpverleners. Echter, er moet ten koste van alles voorkomen worden dat er een BIG brother is watching you systeem ontstaat, waarmee men via omwegen aan jouw medisch dossier kan komen en de overheid deze informatie kan verkrijgen voor allerlei niet bedoelde doeleinden. Laat staan derden die dit kunnen gebruiken voor allerlei andere vervelende doeleinden. :'( 8)7

Door TD-er, zaterdag 27 maart 2010 11:26

Score: 1
Het EPD is nog niet eens zo heel erg big-brother achtig, maar het elektronisch kind dossier wel. Daarin staan vragen die veel meer informatie vrijgeven over je persoonlijke levenssituatie, waar de politiek een mening over zou kunnen vormen.

Nee persoonlijk ben ik veel meer bang voor zorgverzekeraars die (kunnen) gaan grasduinen in die data, al dan niet "anoniem".

Door Sluxor, zaterdag 27 maart 2010 11:26

Score: 1
Helaas, het was te verwachten. Wat me overigens wel opvalt is dat op Nu.nl (excuus voor de referentie) wordt gezegd dat de ontwikkelaar van het EPD 'een afweging tussen gebruiksvriendelijkheid en veiligheid' heeft gemaakt. In feite zeggen ze dus al dat veiligheid ondergeschikt is aan gebruiksvriendelijkheid, ik weet niet of dit iets goeds is.

Ik zit er al een tijdje over te denken: is het niet beter om deze informatie in plaats van centraal, decentraal op te slaan? Ieder individu zou in theorie zijn eigen gegevens bij zich kunnen dragen. Dit is natuurlijk ook gemakkelijker gezegd dan gedaan maar toch denk ik dat decentraal veiliger zou zijn dan centraal. Tevens zou je als individu per aanvraag toestemming kunnen geven...

Helaas kleven ook aan decentraal nadelen waaronder beveiliging: eenmaal toegestaan staat niets iemand in de weg om de gegevens domweg te kopieren. (..DRM,..). Tevens kan het andere nadelen hebben voor 'lastige' problemen of als er informatie over familieleden nodig is..

Maargoed, volgens mij is decentrale opslag een optie om serieus te onderzoeken, vinden jullie niet?

Edit: ik spreek hier wel over een digitaal dossier, dus niet decentraal op papier!

[Reactie gewijzigd door Sluxor op zaterdag 27 maart 2010 11:30]

Door cariolive23, zaterdag 27 maart 2010 11:38

Score: 1
Wat me overigens wel opvalt is dat op Nu.nl (excuus voor de referentie) wordt gezegd dat de ontwikkelaar van het EPD 'een afweging tussen gebruiksvriendelijkheid en veiligheid' heeft gemaakt. In feite zeggen ze dus al dat veiligheid ondergeschikt is aan gebruiksvriendelijkheid, ik weet niet of dit iets goeds is.
Maar dit is wel de praktijk en echt niet alleen met het EDP. Dit raakt de kern van het hele probleem, er moeten duizenden mensen snel en in stress situaties mee kunnen werken én het moet veilig zijn. Dat kan gewoon niet, een arts accepteert het niet dat hij hemel en aarde moet bewegen om in te kunnen loggen op een systeem om uit te zoeken of zijn patient een allergie heeft voor een medicijn wat deze nú nodig heeft. Dan maar niet inloggen, dan maar de gok dat het goed gaat. Dat wil men ook niet, en dus maar eenvoudig inloggen, wat de boel zo lek als het bekende mandje maakt.

Open en gesloten zijn tegenstrijdige dingen, die kun je dus niet samenvoegen. Is niet een probleem dat specifiek bij het EDP hoort, dit speelt met alle dingen die moeten worden beveiligd. Het probleem van het EDP is dat het erg belangrijk is en dat er veel te veel mensen mee moeten werken op veel te veel locaties. Dat is niet te beveiligen, gebruikers gaan jouw beveiliging omzeilen (te complex of tijdrovend) of het systeem niet gebruiken.

Door Sluxor, zaterdag 27 maart 2010 11:48

Score: 1
Ik ben bang dat je gelijk hebt. Je geeft zelf al aan dat het niet te beveiligen is, mijn vraag is dan: moeten we er uberhaupt wel aan beginnen?

De volgende vraag wordt ongetwijfeld bestempeld als conservatief maar naar mijn mening wordt hij niet vaak genoeg gesteld: hebben we een centraal EPD uberhaupt wel nodig?

Het loopt volgens mij allemaal prima. Natuurlijk kan het beter, natuurlijk kunnen er meer mensen eerder geholpen worden maar is dit het allemaal wel waard? Heeft iemand de voordelen en de nadelen als eens naast elkaar gezet?

Door MBV, zaterdag 27 maart 2010 12:01

Score: 1
Daar zou toch echt een heel simpele oplossing voor kunnen worden gemaakt:
- noodsituatie-gegevens (allergie, bloedtype, ...) beschikbaar op elke terminal, met een simpele smart-card + PIN, denk aan de E-denifier of randomreader
- overige gegevens alleen na toestemming van patient en/of moeilijke procedure

De zorgverzekeraar kan dan hooguit zien dat ik allergisch ben voor medicijn X en bloedtype Y heb, lijkt me niet echt spannend.

Door Blokker_1999, zaterdag 27 maart 2010 12:05

Score: 1
moeten we er uberhaupt wel aan beginnen?
Dat is de afweging tussen privacy en tussen leven en dood. Het EPD kan uiteindelijk wel levens redden. Stel je hebt een allergie waarbij bepaalde basismedicatie dodelijk kan zijn. Je hebt een ongeluk en bent K.O. en je word binnengebracht op de spoedafdeling. Met het EPD kan men opzoeken wat je medisch verleden is, zonder EPD kan men jouw medicatie geven die je dood word.

Door wildhagen, zaterdag 27 maart 2010 12:11

Score: 1
Ja, en de aliens kunnen morgen ook landen met het medicijn tegen AIDS en kanker ;)

Kom op, denk je nu echt dat ze van alles in je spuiten zonder een aantal basistests te doen?

Het huidige systeem werkt al 50 jaar, zoniet langer, behoorlijk goed. Waarom zou dat nu opeens kennelijk niet meer goed gaan?

En dan nog, als er niets in je EPD staat over een overgevoeligheid voor een bepaald medicijn wil dat nog niet zeggen dat je er niet overgevoelig voor bent. Dat weet je immers pas als je het krijgt. En dan nog kunnen artsen daar vaak met andere medicijnen nog tegen optreden ook.

Tuurlijk heeft het EPD voordelen, dat ontken ik zeker niet, maar op dit moment zijn de nadelen, met name voor de veiligheid, controleerbaarheid etc, imho stukken groter dan de voordelen.

Door cariolive23, zaterdag 27 maart 2010 13:22

Score: 1
zonder EPD kan men jouw medicatie geven die je dood word.
De kans dat ik zonder EDP kom te overlijden, is vele malen kleiner dan dat het EDP geheel of gedeeltelijk op straat komt te liggen. Het EDP is iets nieuws, gezondsheidszorg bestaat al járen. Hoeveel mensen komen er jaarlijks te overlijden doordat er geen EDP is? Ik ken geen cijfers, maar wanneer dat er meer dan 1 is, dan zou mij dat verbazen.

Het EDP is een leuk project voor de automatisering, niet voor de gezondheidszorg of de patienten. Het voegt alleen maar extra risico's toe, lost niks op. Er is geen probleem, ga dan ook niet proberen om er eentje op te lossen.

Door n4m3l355, zaterdag 27 maart 2010 15:42

Score: 1
Ik heb geen statistieken bij de hand noch doe jij dus dat meer dan 1 persoon overleden is dankzij het ontbreken van een EDP is erg voorbarig. Sterker nog zeker gelet op ouderen in de maatschappij die medicijnen stapelen lijkt het me juist een reeel risico door het ontbreken van een centrale database dat op zijn minst medicamenten verkeerd worden gedoseerd met alle gevolgen van dien. Het EDP is niet voor niets in het leven geroepen, natuurlijk is een stukje armslag op ICT niveau een hiervan maar daarnaast voor de nodige klanten die de diverse ziekenhuizen hebben ook een belangrijke.
Persoonlijk vind ik je gehele post dan ook niets meer dan een ongefundeerde rant enkel gebaseerd op een bericht op tweakers.net dat een van de zovele ICT projecten binnen de (semi)overheid weer eens fout gaan. Het is eerder typerend dat de overheid zo met deze projecten omgaat aangezien een groot deel van alle projecten helemaal niet zo'n slechte gedachtegang kennen enkel de uitvoering is structueel slecht. Spijtig genoeg want ook bij dit project kunnen de patienten, de burger zeker baat bij hebben. Helaas zou het weer eens niet zo zijn dat de uitvoering juist het omgekeerde tot gevolg heeft dan wat men beweert, een database voor de burger met diens privacy in het voortouw.

Door cariolive23, zaterdag 27 maart 2010 16:19

Score: 2
Het EDP is in het leven geroepen om omzet te genereren, niet om een probleem op te lossen. Verkeerde medicijnen worden met EDP ook toegediend, dat gebeurt nu ook al met het recept in handen...

EDP is net zo'n verhaal als kilometerheffing, leuk voor een paar partijen, de bevolking heeft er niets aan. Ja, mag de rekening betalen en zijn privacy inleveren. Dit gaat om tientallen miljarden euro's zonder dat het ook maar ene rot euro op zal leveren.

Ik heb geen enkel baat bij het verbranden van geld en opgeven van mijn privacy, ook niet wanneer ik ernstig ziek in een ziekenhuis wordt afgeleverd. Ik wil dan gewoon een goede arts hebben en goede verpleging die daar een fatsoenlijk salaris voor krijgen. Heb je enig idee wat het salaris is van een verpleegster? Dat is weinig, erg weinig. En dan ondertussen miljarden verbranden aan een kansloos project waarbij mijn medische gegevens op straat komen te liggen? Dat gaat gebeuren, deze gegevens komen op straat te liggen, dat is een ding dat zeker is. Misschien niet de eerste dag, maar het gaat gebeuren, dat valt niet te ontkennen. Zie de vele artikelen over het verlies van geheime gegevens, daar zal het EDP ook bij komen te staan.

Je kunt dit een rant vinden, maar mijn privacy en mijn centen (ik betaal die rottige belastingen) zijn een hoop waard, dus ook wel een rantje. Wanneer jij de burger beschouwt als een dom schaap, dan mag je dat zelf weten, maar ik weiger om zomaar alles op te geven.

Ps. Dit soort projecten worden uitgevoerd door de grote ICT-leveranciers van Nederland, die hebben baat bij deze miljarden uitgaves. Ga je eens verdiepen in de lobby achter het EDP, dan kom je nog voor verrassingen te staan.

Door Ceelie, zondag 28 maart 2010 17:28

Score: 0
Het (landelijke) EPD is in leven geroepen omdat er jaarlijk ongveer 3500 mensen aan (mis)medicatie sterven en de helft daarvan te voorkomen is. Of dit nu gaat gebeuren door het LSP, die helft? Maar misschien halen we 10%? Dat is dan toch weer 35 mensenlevens, oh wacht, miljoenen/miljarden en zelfs tientallen(?), al die nullen en dan ook nog alles op straat. Je zou je ook voor kunnen stellen dat er mensen/instanties zijn die daar iets aan proberen te doen. Waarschijnlijk niet, het is vast weer een gemene lobby...

Door The Van, zaterdag 27 maart 2010 16:01

Score: 1
Ieder individu zou in theorie zijn eigen gegevens bij zich kunnen dragen.
Je weet, dat de HEMA een tijdje USB stcks heeft aamgeboden met een Prive Patienten Dossier erop?
Ik heb ze in werkelijkheid nooit gezien, maar wel op de webpagina - kort trouwens.
Ben er ook niet zeker van, day ze ooit echt verkocht zijn, maar ze werden wel aangeboden.

Leek me toen al een heel goede keuze, en ook een stuk goedkoper!

Door wildhagen, zaterdag 27 maart 2010 11:28

Score: 2
Het principe van het EPD is goed, namelijk het centraal toegankelijk maken van de noodzakelijke gegevens.

Echter, de praktische uitvoering rammelt aan alle kanten, dit is immers niet het eerste bericht in deze kwestie.

Het is ook niet voor niks dat mensen die bij de invoering van het EPD betrokken zijn in grote meerderheid bezwaar maken tegen het opnemen van hun gegevens, zie bijvoorbeeld dit nieuwsbericht. Dat zou toch al iets moeten zeggen.

Zeker als je bedenkt dat allerlei argumenten door de minister zó van tafel worden geveegd als 'niet belangrijk', 'zeer kleine kans' of vergelijkbare redeneringen.

Er zijn straks (tien)duizenden mensen die potentieel toegang hebben tot het EPD van mensen, er hoeft er maar één tussen te zitten die iets lekt (en dat hoeft niet eens opzettelijk te zijn), en je dossier ligt op straat.

Als je dan ook nog eens bedenkt dat in ziekenhuizen vaak niet word uitgelogged als men iets opzoekt (kost teveel tijd), en dat er soms hele afdelingen met hetzelfde user-id/password werken (ondanks dat het niet mag) voor het gemak, kan ik me toch niet aan de indruk onttrekken dat het EPD een 'disaster waiting to happen' gaat worden, waarbij al vrij snel allerlei vertrouwelijek medische dossiers op straat liggen.

Genoeg partijen die daar wel op zitten te wachten: werkgevers, verzekeraars (om je premies omhoog te stuwen), etc etc. Dit komt de positie van mensen niet bepaald ten goede...

Fijn dat je kan controleren wie er in jouw dossier is geweest, maar zoals het artikel al meld is die controle wel achteraf. Dan is het mogelijke kwaad dus al geschied...

En als klap op de vuurpijl is het ook nog eens kwalijk dat het hele systeem een opt-out kwestie is, terwijl een opt-in veel beter geweest zou zijn. Hoeveel mensen nemen nu de moeite om bezwaar aan te tekenen, en als je dat voor meer dan 1 gezinslid wil doen moet je er nóg meer moeite voor doen.

Imho krijg ik het idee dat het EPD inmiddels een pure prestigekwestie is geworden voor minister Klink, en dat het er hoe dan ook doorgedrukt moet worden.

[Reactie gewijzigd door wildhagen op zaterdag 27 maart 2010 11:32]

Door The Van, zaterdag 27 maart 2010 16:06

Score: 1
Het principe van het EPD is goed, namelijk het centraal toegankelijk maken van de noodzakelijke gegevens.
Nee, dat is niet goed. Er is geen enkel nut in het feit, dat een ziekenhuis is Goes mijn gegevens zou kunnen inzien. Ik woon nl meer dan 3 uur rijden van Goes.

Noodzakelijk zijn alleen die gegevens, die op dat moment terzake doen. In geval van een ongeluk zijn die ter plekke te bepalen door het dienstdoend medisch personeel.
In alle andere gevallen kan ik dat zelf wel toelichten, c.q. op dat moment zelf toestemmen deze gegevens ergens anders te betrekken.

Centraal is niet goed. Zelden of nooit.

Door mariusdustbin, zaterdag 27 maart 2010 17:09

Score: 1
Mhh, flauwekul, dat betekend ook dat als jij aangereden wordt aan de andere kant van t'land jouw behandelaar aldaar een probleem heeft omdat ie geen inzake heeft in jouw medicijn gebruik (omdat jij b.v. aan de zuurstof ligt of door een andere mankement op dat manier niet aanspreekbaar bent).

Het principe is dus prima (aan de andere kant geef ik toe dat voor dit soort incidenten een noodscenario te bedenken is waardoor als de patient niet aanspeekbaar is extra informatie via het epd beschikbaar wordt gesteld.

NB, ja, er zijn ook onverlaten in de zorg die misbruik van informatie kunnen maken, maar die had je anders ook niet kunnen stoppen.

Door memotech, zaterdag 27 maart 2010 11:34

Score: 1
Alle patientgegevens liggen nu in zeer grote ruimten in een ziekenhuis waar je zonder veel moeite bij kan. Deze ruimtes zijn zo groot dat ze verschillende deuren hebben en slecht bewaakt zijn. Als er iemand onbevoegd in de papieren statussen kijkt merkt niemand daar wat van.
De papieren statussen van opgenomen en poli patienten staan in gangen of liggen los op een bureau.
Volgens mij is het vele malen moeilijker om via EPD aan patientgegevens te komen dan zoals het nu al jaren geregeld is. Slechter zal het niet worden.

Door Rukapul, zaterdag 27 maart 2010 11:38

Score: 1
Er zit een heel groot verschil tussen de mogelijkheid om toegang te krijgen tot een beperkt aantal willekeurige dossiers (ziekenhuis fysiek) en toegang krijgen tot een selectief gekozen dossier (epd). Het laatste is hetgene mensen die gericht kwaad willen doen nodig hebben.

[Reactie gewijzigd door Rukapul op zaterdag 27 maart 2010 11:38]

Door MBV, zaterdag 27 maart 2010 12:05

Score: 1
Het verschil is de automatische toegankelijkheid. Zoals rukapol al aangeeft kan je heel simpel het dossier van J.P. Balkenende opvragen, net zoals de politie-agenten massaal het dossier van een voetballer opvroegen vorig jaar. Wat zorgelijker is, is dat het VGZ met EPD iedereen kan opzoeken met een hoog cholesterol en een aanvullende verzekering weigeren.

Door redstorm, zaterdag 27 maart 2010 12:23

Score: 2
...Slechter zal het niet worden.
Dit is echt heel naïef om zo te denken, je kunt met zoiets belangrijks er toch niet zomaar vanuit gaan dat het wel goed gaat komen.

Het inbreken van een fysieke locatie is een stuk meer werk, en je hebt veel meer kans op gepakt te worden. Stel je wil alle patiëntendossiers van Nederland bemachtigen kan ik je garanderen dat je na 5 of misschien 10 inbraken grote kans hebt om gepakt te worden.
Je vergeet voor het gemak dat als er een hacker in staat is om de EPD database te bemachtigen zonder dat iemand dat doorheeft dat dan alle medische dossiers van niet alleen één ziekenhuis maar meteen alle medische geschiedenis van alle Nederlanders van de afgelopen decennia in één keer op straat liggen!
De informatie van één persoon zou je inderdaad in principe vrij gemakkelijk kunnen krijgen die informatie is voor jouw misschien wat waard maar voor criminelen vrij weinig.
Een complete database met alle medische dossiers is goud waard op de zwarte markt verzekeringen, overheid, bij sollicitatie ipv google en hyves gewoon je hele medische geschiedenis nalopen en zo zijn er wel meer partijen die hier misbruik van zouden kunnen maken.

[Reactie gewijzigd door redstorm op zaterdag 27 maart 2010 12:35]

Door Ceelie, zondag 28 maart 2010 17:42

Score: 0
Dan voor de laatste keer toch maar weer even:
De landelijke database is een index, de medicatiegegevens staan nog steeds waar ze nu ook staan: lokaal in bij de apotheek of huisarts. Alle gegevens opvragen zou een eeuwigheid duren.
Als jij in het ziekenhuis zegt "niet aanmelden", kom je niet in de index en worden je gegevens niet gedeeld. Let wel zodra je echt wat krijgt is het handig dat ziekenhuis/apotheek/huisarts weten wat je nog in je lijf hebt, en je niet weer met je hele set doosjes in een plastic zakje alles na moet laten lopen. Nu heb je overigens geen keuze en werkt het vaak ook al zo, zij het nu alleen nog regionaal.

Door shakedown, zaterdag 27 maart 2010 11:35

Score: 1
Zolang de werk druk in de zorg niet omlag gaat zal een epd nooit veilig worden...

Nogal boude uitspraak ik weet het. Ik zal het enigzins uitleggen.

Wanneer heeft een arts/verpleegkundige/laborant informatie nodig uit een epd: Bij elke voorbehouden handeling. Een voorbehouden handeling is een handeling waarvoor je een aparte aantekening moet hebben. Ik noem bijvoorbeeld het toedienen van contrast op een CT, het toedienen van medicijnen door een verpleegkundige of op een eerste hulp door een arts om snel de patiënt historie in te zien bij een ongeluk/onwelwording.

Ik denk dat het best mogelijk is een epd veilig te maken. Maar dat de tijd die nodig is om het veilig te doen er simpelweg iet is. Ik zie het al voor me: Ik krijg op de CT een patient met de vraagstelling: Longembolie? dan moet ik eerst weten wat de bloedwaarden zijn, de nierfunctie weten en of er geen allergische reacties in het verleden zijn geweest (vragen aan de patient is lang niet altijd betrouwbaar door stress of onwetendheid). Stel dat duurt een tien minuten, dan gaat dat lekker met de doorstroom. Als ik die tijd zou hebben is dat geen probleem. het vervelende is alleen dat elke dag er 35 patiënten komen op een CT. 35 keer 10 minuten wachten plus 10 minuten voor het onderzoek... Nee ik wil ook nog een keer vrij zijn...

Teven kijken we naar een orthopeed. Die heeft zijn poli waar mensen komen voor een nieuwe knie/heup. Die heeft regelmatig 10 patiënten per uur om zijn programma. Als hij telkens een 5 minuten moet wachten totdat hij het dossier van de patient kan inzien gaat dat ook lekker met de uitloop zijn poli.

Ik denk dat het het grootste probleem is dat de ICT kant het verhaal het best goed en veilig in elkaar kan zetten maar dat de tijdsdruk vanuit de zorg ervoor zorgt dat de ICT het simpelweg net snel genoeg kan maken zonder de veiligheidsprotocollen te omzeilen. Zolang er niet 1 centrale data base is waarbij de mensen die toegang nodig hebben zelfstandig kunnen inloggen met een keycard of wachtwoord zal het epd nooit goed goed gaan werken als dat het nu is. Elk ziekenhuis heeft zijn eigen computer systeem waarbij iedereen de gegevens kan zien die dat nodig heeft voor zijn/haar werk.

Ik kan bijvoorbeeld alle gegevens van een patient inzien, maar denk je nu werkelijk dat me dat interesseert? Ik zie bij mijn gewone werk al genoeg zooi en drama dat het me echt niet boeit om een eens lekker een dossier door te lezen voor de drama... Tevens heb je als zorg medewerker een zwijgplicht. Ik mag niet zeggen dat ik gister bij Beatrix een super gênant onderzoek heb gedaan... En daarvan eens even lekker de roddelbladen op de hoogte ga brengen...
«  1  2  3  »

Op dit item kan niet meer gereageerd worden.

Volgende 11:29 Video: Red Steel 2 - Launchtrailer
Vorige 10:21 Xbox 360 krijgt op 6 april bredere ondersteuning voor usb-sticks
VNU Media logo Hosted by True

© 1998 - 2012 Tweakers.net B.V. - Alle rechten voorbehouden - Contact - Jouw privacy - Algemene Voorwaarden

Uitgever van:

Website van het jaar 2011