Veiligheidsregio's: schaf luchtalarm niet af als er geen goed alternatief is

Meerdere Nederlandse veiligheidsregio's willen dat het luchtalarm pas wordt afgeschaft als er een 'volwaardig en bewezen alternatief' is. Het Nederlandse kabinet wil dat luchtalarm afschaffen, maar volgens de veiligheidsregio's is dat 'onacceptabel' als er dan nog geen goed alternatief is.

Het Nederlandse kabinet maakte vorige maand bekend dat het luchtalarm na 1 januari 2028 wordt uitgefaseerd. Dan blijft alleen NL-Alert over als 'primair alerteringsmiddel'. Dat vinden de Nederlandse veiligheidsregio's Rotterdam-Rijnmond, Zuid-Limburg, Utrecht en Zuid-Holland-Zuid onacceptabel, schrijft de NOS. Veiligheidsregio's zijn verantwoordelijk voor crisisbestrijding.

De veiligheidsregio's vrezen hoe mensen gealarmeerd kunnen worden als de stroom langdurig uitvalt, of hoe mensen zonder (geladen) smartphone bereikt kunnen worden. Daarnaast zeggen de regio's dat de NL-Alert-berichten niet door iedereen te begrijpen zijn, bijvoorbeeld omdat ze de Nederlandse taal niet goed spreken of kunnen lezen. NL-Alert zou volgens de veiligheidsregio's ook vatbaar zijn voor storingen en cyberincidenten.

Het ministerie van Justitie en Veiligheid beloofde wel aan een alternatief te werken, maar volgens de veiligheidsregio's lijkt dat systeem zich vooral te richten op militaire (lucht)dreigingen. De veiligheidsregio's vinden dat dit systeem ook voor 'bredere risico's' zoals cyberincidenten, extreme weersomstandigheden en overstromingen gebruikt kan worden.

Het is niet voor het eerst dat veiligheidsregio's kritiek uiten op het afschaffen van het luchtalarm. Dat gebeurde in 2024 ook, toen er werd gesproken over het uitfaseren van het luchtalarm in 2025. Dat werd toen uitgesteld. Het huidige kabinet zegt dat het sirenenetwerk inmiddels verouderd is en dat er geen geld is voor een nieuw systeem. Daarom wordt het luchtalarm uitgefaseerd.

Reacties (83)

[Wailing_Banshee]

Daarnaast zeggen de regio's dat de NL-Alert-berichten niet door iedereen te begrijpen zijn, bijvoorbeeld omdat ze de Nederlandse taal niet goed spreken of kunnen lezen.

Deze snap ik niet, de berichten van die paal zijn toch ook niet te lezen? Beiden geven een geluidssignaal en het voordeel van een NL-Alert is dat die ook extra informatie kan geven.

Maar de overheid gaat er blijkbaar vanuit dat iedereen getrouwd is met de mobiele telefoon en dat die altijd geladen en in de buurt is. Ik stond gisteren rond 12 uur achter in de tuin en hoorde alleen de 2 palen (die nooit synchroon lopen ) in de buurt.

Maar die NL-Alert voegt ook wel veel toe, voor mensen die doof zijn, bijv. (visuele cue). Of als je in een ander land bent (heb ook wel eens een NL-Alert gekregen in Canada, heet dan geen CA-Alert, maar echt een NL-Alert )

[mbovenka]

Hier precies omgekeerd. Ik was binnen aan het werk (ICTer bij een ziekenhuis), en heb geen paal gehoord. De NL-Alert daarentegen...

[Ghoelian]

Wij stonden toevallig met het hele bedrijf naar een korte presentatie te kijken, bij ons gingen alle telefoons en het luchtalarm vrijwel tegelijk af. Bijzonder dat dat nog zo veel verschilt (behalve als je je telefoon gewoon niet bij je hebt natuurlijk).

[The Zep Man]

Ik stond gisteren rond 12 uur achter in de tuin en hoorde alleen de 2 palen (die nooit synchroon lopen ) in de buurt.

Dat ze niet synchroon te horen zijn zorgt ervoor dat je ze ieder individueel kan horen. Test geslaagd.

[Reactie gewijzigd door The Zep Man op 2 juni 2026 08:15]

[cold_as_ijs]

Ja dat viel me gisteren ook op haha. Dat ze niet synchroon lopen heeft gewoon met afstand te maken. Geluid gaat ongeveer meg 300 m/s, iedere paal beslaat ongeveer 10 km2. Dit is een bierviltjes berekening, dus zal in bepaalde gebieden minder ver zijn. Dus een 10 sec vertraging heb je al snel.

[Andros]

Sommige dingen werken beter zonder taal te gebruiken. De meeste verkeersborden zijn gestandaardiseerd in heel Europa, enkel onderborden hebben nog tekst. Nooduitgangen, treinstations en luchthavens hangen vol met pictogrammen zodat belangrijke zaken voor iedereen (incl bezoekers/toeristen) snel te begrijpen zijn.

Hetzelfde geldt voor sirenes, iedereen die kan horen beseft dat er iets aan de hand is, daarom zitten ze ook op voertuigen van hulpdiensten bv. De kleine groep met hoorproblemen past zich sowieso al aan in het dagelijks leven, die merken het ook wel als anderen zich wat paniekerig gedragen. NL-alert is een goede aanvulling om meer informatie te geven maar niets heeft zo'n breed bereik als een luid geloei. Gewoon behouden dat systeem.

[Tao]

Als toevoeging op "Daarnaast zeggen de regio's dat de NL-Alert-berichten niet door iedereen te begrijpen zijn, bijvoorbeeld omdat ze de Nederlandse taal niet goed spreken of kunnen lezen."

Iedereen in NL burgert in. Men wordt dan ook geacht de NL taal te beheersen (NT2 traject). Dit is m.i. geen argument. Of is het meer de Nederlandse hype om vooral door te schieten in veronderstellingen?

[Haruhi]

(heb ook wel eens een NL-Alert gekregen in Canada, heet dan geen CA-Alert, maar echt een NL-Alert )

Nu je het zegt. Met de aardbeving in Turkije stond er ook NL-Alert in dat bericht.

[Super_Fred]

Oftewel: NL in NL-alert slaat op de taal waarin het bericht geschreven is, en niet op het land waarin het zich voordoet?

[dmantione]

Het kan geen hogere wetenschap zijn om die apparaten te laten blijven werken. Verouderd? Gewoon stoppen in termen van verouderd te denken, het ding hoeft alleen maar lawaai te maken, dat doet nieuwe apparatuur niet beter. Oude apparatuur onderhouden hoeft niet de wereld te kosten.

[Hemingr]

Geestelijke luiheid van de bestuurlijke klasse. Management op spreadsheet.

[CriticalHit_NL]

Precies dit, lands en veiligheidsbelang voorop, moderne elektronica is gewoon niet opgewassen tegen de huidige (cyber)warfare.

[pauldebra]

Inderdaad. De begrippen "verouderd" en "versleten" worden hier vaak op een hoop gegooid. If it ain't broke, don't fix it. Als het verouderde systeem nog niet versleten is, gewoon blijven gebruiken! Het is beter om de bevolking twee keer te waarschuwen (met sirene en NL-alert) dan helemaal niet.
Niet alles hoeft de nieuwste techonologie te gebruiken. Ik ben zelf ook oud maar nog niet versleten dus ik hoop dat ik nog een tijdje mag blijven...

[MineTurtle]

Oude apparatuur kun je vaak nog echt repareren doordat het vrij simpel in elkaar zit en je met wat basis diagnosetools, een soldeerbout en wat geduld en kennis al heel ver kan komen. Ik verwacht echter dat het probleem ook zit in de beschikbaarheid van spareparts (vaak te reverse-engineeren en een modern alternatief voor te maken) en vakmensen met kennis over hoe ze zo'n installatie nog kunnen fixen.

Tegenwoordig is monteur zijn naar mijn inziens vaak gewoon een kwestie van een printplaatje verwisselen in plaats van het daadwerkelijk defecte onderdeel vervangen. Ik ben in de verkeerde tijd geboren (MineTurtle repareert vooral retro computers als beroep)

[Reactie gewijzigd door MineTurtle op 2 juni 2026 08:34]

[kr4t0s]

Dit huidige systeem is wel verouderd onderdelen zijn lastig te krijgen, tech is 60+ jaar oud en helemaal versleuteld. Maar er zijn ook fabrikanten die moderne versies produceren. Dus zou zeggen ga met een andere leverancier in zee vervang elk jaar X aantal palen.

[Caayn]

Oude apparatuur onderhouden hoeft niet de wereld te kosten.

Met een prijskaartje van grofweg 10miljoen per jaar vallen de kosten ook nog eens reuze mee.

[Reptile209]

Ik denk dat die 10 miljoen alleen het opereren en onderhouden van het huidige systeem dekt. Niet het grootschalig vervangen/upgraden van verouderde systemen. Dat zal vast een veelvoud daarvan kosten.

[Reptile209]

Ben toch wel benieuwd hoe de veiligheidsregio's het dan voor zich zien: het moet een heel breed inzetbaar systeem zijn, bruikbaar voor iedereen en altijd. Maar het mag niet met telefoons werken. Hoe dan wel?
Een sirene is lekker makkelijk: herrie -> ga naar binnen. Maar voor meer nuance moet je teksten kunnen versturen. En dan wordt een systeem dus al snel complexer. En ja, dan pak je niet 100% van de mensen in een regio. Alsof een buitenlandse toerist weet wat er van hem/haar verwacht wordt als er een sirene afgaat...
En dan tot slot: hou het oude systeem tot er iets nieuws is. Hoe dan? Het is oud, afgeschreven. Ik kan ook wel tegen de garage zeggen dat ze een auto koste wat kost rijdend moeten houden. Maar op ene gegeven moment is het gewoon op en moet je echt wat anders. Dat ze dat al veel eerder hadden moeten doen is wellicht zo, maar dit is de huidige situatie.

[henk717]

Houdt er rekening mee dat de luchtalarmen speakers zijn. Als je echt zou willen is het al mogelijk een spraak boodschap mee te sturen. Is in sommige luchtalarm videos al te zien geweest.

[Reptile209]

Dat krijg je niet verstaanbaar over een afstand van 10 km2 (riep iemand hierboven). Laat staan in talen die voor iedereen begrijpelijk zijn. Of voor doven/slechthorenden. Heb je wel eens een politiewagen iets horen omroepen? Alleen verstaanbaar als je niet te dichtbij en niet te ver weg bent.

[Coffee]

Klopt, maar schotels die het geluid versterken zijn niet ontworpen voor de veel complexere tonen van een stem, en waarschijnlijk dus lastiger verstaanbaar. Echter wel het proberen waard. Helaas is er trouwens geen connectiviteit aangelegd waar daadwerkelijk stemberichten overheen kan. Dat zou een zware upgrade vereisen.

[xxs]

Ik stam nog uit het pre-smartphone tijdperk. De oplossing is simpel, een handbediende sirene zoals deze nog in talloze landen gebruikt wordt. Zwengelen maar en er komt een takke herrie uit. Hoor je de sirene ga dan naar binnen en zet de radio aan.

Eventueel een manuele sirene vervangen door een electrische met zonnepanelen en accu.

[Reactie gewijzigd door xxs op 2 juni 2026 08:27]

[Reptile209]

Dan hou je nog steeds het bezwaar voor toeristen die geen "binnen" en geen radio hebben. En de taal niet spreken . Ik zeg niet dat dat een showstopper moet zijn (we kunnen elkaar immers helpen), maar dat is wel een argument dat de veiligheidsregio's tegen NL-Alert gebruiken.

[maevian]

Je kan toch beide hebben, de sirenes en NL alert, waarom moet het ene het andere uitsluiten?

[sweetdude]

Een sirene is het begin:

1. Ga direct naar binnen en zoek dekking in het dichtstbijzijnde gebouw.
2. Sluit ramen en deuren en zet de mechanische ventilatie of airco uit.
3. Zet de radio of tv aan en stem af op de regionale calamiteitenzender. Voor Maastricht (Zuid-Limburg) is dit L1 Radio of de landelijke zender NPO Radio 1.
4. Raadpleeg betrouwbare informatiebronnen zoals de website van de lokale veiligheidsregio (voor Maastricht is dit Veiligheidsregio Zuid-Limburg) of NL-Alert.

Zeker mensen in Zuid-Limburg, telefonische dekking is niet altijd gegarandeerd in deze regio en informatie krijg je bij overstroming juist via de radio/ tv. Zo werkt het al jaren, hier is iedereen al generaties bekend mee.

[henk717]

Er is inderdaad geen alternatief. Mijn telefoon doe ik op stil als ik slaap want ik wil niet wakker worden van notificaties. Dat is logisch zou je zeggen. Wat niet logisch is is dat dan ook de nlalert stil is. Toch is dat zo en zou ik risico lopen als die op dat moment op stil staat. Misschien is dit maar een zeer kleine groep maar de groep wiens telefoon leeg was of uit staat is veel groter.

Het luchtalarm maakt mij daar in tegen wel wakker als ik aan het uitslapen was. Dus een combinatie van luchtalarm en nlalert is uitstekend.

Ik snap dan ook niet dat ik deze opmerking nu al voor de zoveelste keer maak. Elke paar jaar is er opnieuw de wens dat dit afgeschaft wordt en elke paar jaar komt men er achter dat het geen goed idee is. Waarom steeds proberen?

[xxs]

NLalert komt ook door de stille stand heen mits je de instellingen goed zet.

[Carlos0_0]

Inderdaad het systeem vult zich juist nu goed op elkaar in, de falende niet altijd werkende notificaties naast het lucht alarm(Ik hoorde in maanden voor het eerst gisteren weer eens telefoons af gaan).
Je kan het tevens ook heel simpel / per ongeluk uit zetten.
Dat het huidige systeem van lucht alarm misschien oud is prima, maar zoiets als dit kan prima met niet al te veel techniek opnieuw ontwikkeld worden.

[Coffee]

Het is niet gek dat je die in de afgelopen maanden voor het eerst weer hoorde. NL-Alert wordt slechts 2x per jaar getest, ipv elke maand.

[Tundreq]

Dat blijf ik ook raar vinden, die melding moet altijd geluid geven ook al is je telefoon op stil gezet. Het is namelijk niet zomaar een notificatie.

[CelisC]

Mijn allereerste reactie toen ik de herrie van mijn telefoon gisteren hoorde - ook omdat ik in een publieke ruimte was - was om die onmiddelijk weg te drukken.

Ik kon het bericht vervolgens nergens terug vinden. Bewust of onbewust, als iemand het bericht weg klikt, dan valt daarna niet te achterhalen waar het om ging.

Daarnaast, even wat extremer gedacht, stel dát er ooit een invasie is en Nederlanders ergens verstopt zitten om mogelijke invallers te ontduiken, en zo'n bericht wordt precies op zo'n moment uitgestuurd, dan verraadt dat de positie van degenen die proberen te vluchten. Het apparaat achterlaten lijkt dan de slimste optie, maar dan hebben ze geen communicatie middel meer.

Ik zie gewoon niet hoe een NL-Alert een complete vervanging zou kunnen zijn. Stuur het bericht als SMS o.i.d. naar álle nummers en laat het huidige luchtalarm loeien.

[Reptile209]

Zoek op je telefoon naar "draadloze noodwaarschuwingen" (of alleen "nood") en dan kan je ze teruglezen. Maar dat hadden ze wel zo kunnen implementeren dat je eerst alleen het geluid uitzet en dan pas het bericht sluit. Kan de overheid niks aan doen, dat zijn de makers van de smartphone OS-en.

[Coffee]

Je kan het ook uitzetten

[Skit3000]

En anders hier maar een burgerinitiatief van maken en sirenes op (ongebruikte) schoorstenen van vrijwilligers plaatsen, of grootschalige kerken benaderen (zo'n 4.000 in Nederland) met de vraag dit aan hun gebouwen te mogen bevestigen. Dmv een crowdfunding moet het benodigde geld zo bij elkaar te halen zijn.

[sweetdude]

Dan kun je toch net zo goed gebruik maken van de bestaande instalaltie en de (nood-) klok laten luiden.

[Skit3000]

Dat was mijn reactie de vorige keer inderdaad, maar je hebt nog steeds een systeem nodig dat de klokkenluider laat weten aan de slag te moeten. Dat systeem kan net zo goed gelijk met een iets luider alarm uitgevoerd worden.

[cc12]

Persoonlijk vond ik die oude luchtalarmen die tot ergens in de jaren 90 dienst deden beter.

[bons]

Snap echt niet waarom het gewoon niet EN/EN kan zijn.
Beide hebben hun toegevoegde waarde. De (klassieke) luchtalarm, waar mensen geen telefoon bij zich moeten hebben en NL-Alert om eventueel meer context te geven in je alarm melding. En volgens mij kost het luchtalarm systeem iets van 10 miljoen per jaar, waar hebben we het over. Dat is wisselgeld op het budget van de overheid.

Op ene of andere manier zien sommige heren NL-Alert als enige oplossing.
Maar de heren bij de overheid vergeten ook even dat een Teleco mast installatie vaak maar 2 a 3 uur backup power heefr (als die dat al heeft). Bij mij laatste stroom uitval in mijn regio dat 4 uur duurde. Was mijn 5G verbinding na 2 uur toch echt wel dood in mijn wijk. Ik weet niet of je als overheid wilt ophangen als zon korte backuptijd. 2 uur is bij een ramp helemaal niks.

[GenomDalar1983]

Ja, ik had in een andere comment gelezen in een vorig nieuwbericht hierover dat er in Ukraine zelfs 3 alternatieven zijn, ik kan helaas niet noemen welke 3 er zijn maar ze zijn wel redundant aan elkaar.

[Johnny D]

Heeft een luchtalarm niet iets met Defensie te maken waar nu extra geld aan uitgegeven wordt omdat ze alles hebben weg gegeven en laten verrotten

Het is voor onze veiligheid net als de Defensie zou moeten zijn , snap ik het niet of is het weer eens een minister zonder enige logica

[nnndoh]

Kunnen ze niet beter hun aandacht vestigen op schuikelders? 1 bom op pernis en heel rotterdam ligt plat