Je kunt de Ryzen X3D-processors gerust een hype noemen. Bijna de helft van de kliks in de Pricewatch ging de afgelopen maand naar cpu's voorzien van 3D V-Cache. Moederbordfabrikanten proberen een graantje mee te pikken van dit succes door moederborden uit te rusten met een X3D-modus of zelfs speciale 'X3D-moederborden' uit te brengen. Heb je daar echt voordeel van of is het onzin?
Verschillende fabrikanten stoppen al een tijdje een speciale modus voor X3D-processors in hun bios. Gigabyte noemt dat de X3D Turbo Mode, bij MSI heet het de X3D Gaming Mode en in het bios van ASUS-borden schakel je de Turbo Game Mode in. Het concept is redelijk vergelijkbaar: smt wordt uitgeschakeld en als het een chip met meerdere ccd's is, gaat er een daarvan ook uit. Van zowel een Ryzen 7 9800X3D als een Ryzen 9 9950X3D houd je met deze modi dus een cpu met acht cores en acht threads over. Bij een 9900X3D, die bestaat uit twee ccd's van ieder zes cores, is dat zelfs maar 6C/6T.
Het idee achter deze modi is dat veel games ruim voldoende hebben aan zes of acht cores en zich juist verslikken in te veel cores. Dat wordt nog eens extra versterkt bij Ryzen-cpu's met twee ccd's, waarbij de latency tussen cores in de verschillende ccd's hoger is dan tussen cores binnen één ccd. Zeker toen de 'AMD 3D V-Cache Performance Optimizer Driver' nog niet zo goed werkte als nu het geval is, leverde het uitschakelen van die tweede ccd en smt soms een flinke prestatiewinst op.
Bij de introductie van de 9900X3D en 9950X3D voerde AMD echter flinke verbeteringen door in zijn drivers, die ervoor zorgden dat de scheduling – het automatisch toewijzen van programmathreads aan de al dan niet virtuele processorcores – standaard een stuk beter verliep. In de meeste games zijn die processors dan ook vrijwel even snel als de 9800X3D, die geen last heeft van het 'ccd-probleem', terwijl veel andere software natuurlijk enorm profiteert van de aanwezige extra cores. De speciale biosmodi om de gameprestaties te optimaliseren leken daarmee iets van het verleden.
Vervolgens toonde Gigabyte op Computex echter speciale Aorus X3D-moederborden. Gewapend met een 'X3D Turbo Mode 2.0' zijn deze moederborden volgens Gigabyte zo geoptimaliseerd voor de populaire AMD-cpu's, dat het op zijn plek was om X3D zelfs te verwerken in de naam van de moederborden. De fabrikant spreekt van 'tot 25 procent betere prestaties'. In dit artikel test ik alle speciale X3D-opties van zo'n moederbord en heb ik ter vergelijking direct de modi van ASUS- en MSI-moederborden meegenomen, om te achterhalen of zo'n speciaal X3D-moederbord echt een onmisbaar onderdeel van je build met een X3D-cpu is.
:strip_exif()/i/2007936302.jpeg?f=imagearticlefull)
:strip_exif()/i/2007930552.jpeg?f=imagearticlefull)
:strip_exif()/i/2007930546.jpeg?f=imagearticlefull)
/i/2007929120.png?f=imagearticlefull)
/i/2007930500.png?f=imagenormal)