Cookies op Tweakers

Tweakers is onderdeel van DPG Media en maakt gebruik van cookies, JavaScript en vergelijkbare technologie om je onder andere een optimale gebruikerservaring te bieden. Ook kan Tweakers hierdoor het gedrag van bezoekers vastleggen en analyseren. Door gebruik te maken van deze website, of door op 'Cookies accepteren' te klikken, geef je toestemming voor het gebruik van cookies. Wil je meer informatie over cookies en hoe ze worden gebruikt? Bekijk dan ons cookiebeleid.

Meer informatie

Nederlandse Starlink-gebruikers krijgen hardware, melden snelheden tot 240Mbit/s

De eerste Nederlandse gebruikers van Starlink-satellietinternet van SpaceX hebben deze week hun hardwarepakketten kregen. Dat laten ze zien in het GoT-topic en op Reddit. De gebruikers melden relatief stabiel internet met wisselende snelheden te ervaren.

Maandag lieten de eerste gebruikers op het GoT-topic foto's zien van de Starlink-schotel in hun tuin. Ook op Reddit melden de eerste gebruikers dat zij hun pakketten binnen hebben. Gebruikers meldden deze week wisselende internetsnelheden te meten. Zo kreeg gebruiker VDB computers in Avenhorn een downloadsnelheid van tussen de 60 en 123,6Mbit/s en een uploadsnelheid van rond de 25Mbit/s met een ping van 20 tot 40ms, met een uitschieter naar 74ms. Hij noemt de plaatsing eenvoudig en het installeren een eitje. Wel heeft de schotel 360 graden vrij 'zicht' nodig. Gebruiker Power Neet haalde het ene moment 160Mbit/s en een dag later amper 5,9Mbit/s in Westland.

Gebruiker donotwant haalde in de buurt van Hilversum 80 tot 100Mbit/s down en 20 tot 40Mbit/s up, wat volgens hem aanzienlijk sneller is dan zijn dsl-verbinding van 8Mbit/s. Gebruiker Stephanoid meldt zelfs een downloadsnelheid van 238Mbit/s. Hij heeft een ping van 45ms en schrijft dat zijn snelheid het hoogste is tussen 22.00 uur en 23.00 uur. Stephanoid meldt in het topic dat het stroomverbruik hem opvalt. Hij schat dat dit al snel op 50 eurocent tot een euro per dag zit, al moet hij dit nog over langere periode meten.

Een week geleden werd bekend dat SpaceX begonnen is met het gedeeltelijk beschikbaar stellen van Starlink-internet in Nederland. Niet in heel Nederland is de dienst beschikbaar en SpaceX waarschuwt nog voor wisselende internetsnelheden en korte periodes zonder internetverbinding. Vooralsnog lijkt de dienst nog niet beschikbaar voor gebruikers in onder andere West-Brabant en Friesland.

Starlink is sinds donderdag ook gedeeltelijk beschikbaar in België. Ook daar geldt dat gebruikers nog niet overal Starlink kunnen krijgen. Zo is de dienst wel al te bestellen voor gebruikers in het centrum van Gent, maar niet in Brussel of Charleroi. Op Reddit schrijft een Belgische gebruiker dat hij naar verwachting 25 mei zijn hardwarepakket binnen zal krijgen.

Wat vind je van dit artikel?

Geef je mening in het Geachte Redactie-forum.

Door Stephan Vegelien

Redacteur

21-05-2021 • 14:56

179 Linkedin

Submitter: bvdli

Reacties (179)

Wijzig sortering
Stroom verbruik is zo rond de 80 a 120 watt dus zeg gem 2,5Kwh per dag (0,75 euro)
Download Snelheid tot op heden van 70 tot 120Mbit/s met een uit schieter naar 158
Upload snelheid 22 tot 40 Mbit/s nog geen echte uit schieter
Ping tijden 20-38 ms (host in frankrijk)

Daar men nog "steeds" niet genoeg satellieten in space heeft (dus geen dekking) valt het signaal ook wel eens compleet weg. vaak kun je dat wel checken/ bekijken via https://satellitemap.space/ off een app voor de actuele locatie's van de starlinks (en one-web, rest). In de view van starlink zie je ook heel mooi de treintjes van in een "geparkeerde" baan satellieten staan welke 1 voor 1 naar een gewenste locatie worden gezet om ons wellicht van doorlopende dekking te voorzien.
Ook zie je als je op Europa of Amerika inzoomt oranje antenne symbolen welke staan voor grond station's, hoe meer er geplaatst worden bij jou in de buurt hoe kleiner de latency wordt.

En ja in ons dicht bekabelde land (koper,glas,coax) niet gelijk nodig maar wellicht voor de buiten gebieden met een lage up/down voor "kritische" toepassing, of toch straks wanneer dekking (in de tijd) beter wordt als een internet back-up voor kritische bedrijfsmatige oplossingen.
Waar we nu nog terug vallen op mobile data, maar bij stroom uitval in regio (gebeurd hier gelukkig niet vaak) is ook dat netwerk uit dus ook niet de oplossing en dan is een satelliet-link wel de oplossing. En dan is Starlink een betaalbare oplossing van 1200 euro in het jaar.
Het blijft een mooie techniek om te zien en om mee te werken (spelen), en dat laatste heb ik :)

[Reactie gewijzigd door psdata op 21 mei 2021 15:41]

80-120w? Serieus? Van de man die (sommige) Crypto afkraakt vanwege het energie verbruik? Mag hopen dat dat niet waar is. :)
"The energy consumption per bit of data on the Internet is around 75 mu J at low access rates and decreases to around 2-4 mu J at an access rate of 100 Mb/s"

Bron: https://www.researchgate....on_in_Optical_IP_Networks

mu = μ = 0,000 001
Gb = 1 000 000 000 bit

1Gb = tussen 2 en 75 kilojoule
1GB = 8Gb = tussen 16 & 1200 kilojoule
gemiddeld verbruik gezin 2020: 344 GB / maand, tussen 5504 kilojoule/maand & 412 800 kilojoule/maand

Dat vertaald naar tussen 1,529 KWh & 114,67 KWh aan stroomverbruik per gezin aan breedband internet per maand.

Let op, die 100Mb/sec is over het volledige intenet traject dus als je aan 10Mb/sec naar Netflix kijkt ga je richting 114,67 KWh met een maandelijks verbruik van 344GB.

Echter wij zijn gewoon van maar tot de wijkkast te moeten sturen, iets tussen 50 en 500 meter en de rest staat niet op jou elektriciteitsfactuur. Met Starlink moet je minstens 540 km overbruggen op voorwaarde dat de satteliet net loodrecht boven je hoofd hangt, in een diagonaal loopt dat getal snel verder op.

Bijkomstig is dat verbruik voor 344GB per maand enkel over het bekabelde gedeelte en exclusief het graag gebruikte Wifi gedeelte wat je 6 Watt kost aan je router ofwel 4,38 Kwh per maand om draadloos te verbinden op 30 meter afstand. En zoals we weten loopt de telefoon ook snel leeg op Wifi dus die berekening is nog niet compleet omdat je de client ook moet meetellen maar dat verdwijnt in het totale verbruik van je device.

Je hebt zeker een punt dat Starlink stroom verbruikt, en met Starlink ga je in huis ook met Wifi werken en Starlink != eindbestemming dus dat Starlink verbruik komt erbij in plaats van te vervangen.

Echter dat soort afstanden overbruggen kost altijd stroom & het enigste voordeel van een draadloze verbinding is dat ze draadloos zijn, voor de rest hebben ze altijd enkel nadelen in zowel snelheid, banbreedte, security maar ook in stroomverbruik.

Daarom dat heel het idee van volledig draadloos te werken via mobiele netwerken, of het nu 5G of satteliet is, nooit kan winnen van bedrade netwerken. Tenzij die bedrade netwerken hopeloos achterhaald zijn of indien je afgelegen zit, als ik speciaal voor jou kabels moet trekken en tussenstations moet bouwen schiet dat verbruik ook omhoog + productie/onderhoud daarvan loopt ook op in verbruik.

Voor een doorsnee gezin in Nederland is Starlink totaal niet geschikt & het zal ook nooit geschikt zijn omdat je met natuurwetten werkt, voor de binnenvaart en zeevaart in Nederland (niet te vergeten de grootste zeehaven van Europa) is dat een ander verhaal. Dan heb je ook nog luchtvaart om niet te vergeten dat de meeste oppervlakte van deze planeet alles behalve dicht bevolkt is. Als je daar overal breedband internet wilt brengen is dat stroomverbruik van Starlink dan weer peanuts tov draad trekken (en ik negeer even dat je geen draad kan trekken naar een vliegtuig of een schip op zee)

Echter het is nieuw, het heeft een gadget gehalte, het is nog in opbouw en het heeft zich nog niet bewezen dus de beoogde doelgroep (voor een land als Nederland) wacht af maar als er ondertussen geld in het bakje komt door aan mensen in Nederland te verkopen die met een achterhaalde bedrade verbinding zitten, voor een dergelijk project zijn alle inkomsten nodig alsook moet het zich eerst kunnen bewijzen.

[Reactie gewijzigd door sprankel op 22 mei 2021 01:22]

Daarom dat heel het idee van volledig draadloos te werken via mobiele netwerken, of het nu 5G of satteliet is, nooit kan winnen van bedrade netwerken.
Jazeker wel. Het gemak van draadloos kan het winnen. Dat zie je overal terug. Zie maar het voorbeeld van Qi. Het is altijd minder efficient dan bedraad laden, en toch zijn er zat mensen die het prefereren. En wat betreft je andere voorbeelden: 5G is niet enkel 5G. Het is glas plus 5G. Coax van Ziggo is niet enkel coax. Het is glas plus coax. WiFi is niet enkel WiFi. Het is WiFi tot aan de AP, en verder wired (in vrijwel alle gevallen ethernet/DSL/coax/glas). Het verlies aan snelheid, latency en security kent een bottom limit maar voor velen wordt dat bottom limit gehaald. Die zijn superblij om Netflix te streamen over 5G of WLAN. Verder is starlink met name interessant voor regio's waar het huidige internet brak is. Denk hierbij aan slechte tot geen 4/5G, of enkel dure/brakke coax/DSL. Starlink kan dan voor competitie zorgen, en da's iets dat ik aanmoedig. Behalve dat had ik overigens ergens best graag gezien dat je gelijk hebt. Het stroomverbruik is IMO erg hoog (maar da's niet een verrassing). Kun je op meerdere manieren opvangen: Niet grootverbruiken. Niet 24/7 verbruiken (bijv als je op je werk bent of slaapt kan-ie uit). Duurzame energie zoals zonne-energie (als men toch niet meer wil salderen...)
Wat je zegt bevestigd wat ik zeg, uiteraard kiest de eindgebruiker voor het gemak maar je bent de hoek nog niet om en je Wifi is in kabel veranderd. Met 5G hetzelfde verhaal, de afstand dat je draadloos doet is kort, heel kort als je vervolgens je signaal 1000 km verder stuurt via kabel.

Maar als je in een appartementsblok woont dan is de Wifi een ramp en als je in een drukke stad woont is de afstand tot die 5G mast klein waarbij er alsmaar masten bijkomen omdat de range alsmaar korter moet terwijl 5G netwerken maar een fractie van netwerkdata verhandelen tov wat er via coax en ADSL lijntjes word verstookt.

Maar toch lijkt dat idee te bestaan dat draadloos beter gaat worden en goedkoper waardoor de vaste verbindingen gaan verdwijnen, tenzij onze honger naar data & snelheid een absoluut plafond bereikt, gaat niet gebeuren of je eindigt met een 5G mast in elke straat van een stad om vervolgens al die masten met fibers te verbinden (en dus alsnog overal kabels te leggen) want als het echt zonder kabel moet (mast to mast) dan verlies je 50% capaciteit iedere keer je van mast verspringt.

Er is een voordeel aan draadloos en dat is dat het draadloos is. Je hebt zeker een punt dat dit echt wel een handig & groot voordeel is. Naar gebruiksgemak kan je dan inderdaad draadloos gaan, de laatste meters wel te verstaan en als je lange afstand moet overbruggen voor een beperkte groep mensen weegt het voordeel draadloos soms door.

Maar als je denkt dat iedereen in Nederland die niet in een grote stad woont dan maar op dat Starlink netwerk kan waarbij je draadloos meteen afstanden van meer dan 1000 km alleen al naar een satteliet & terug gaat overbruggen waarbij de snelheid wel opgeschaald kan worden dan begrijp je niet goed wat voor netwerk Musk moet bouwen. Alsook niet welke kosten daar aan zouden hangen zoals oa het verbruik, die sattelieten hebben zonnepanelen van 3KW maar de stroom aan de grondstations moet ook betaald worden. 500 km omhoog dek je tegelijk Londen, Amsterdam en Brussel met je satteliet met daar tussen het drukst bevaarde kanaal ter wereld. Die satteliet heeft wel wat vermogen nodig gezien die dezelfde afstand moet overbruggen om terug te komen, maar hij moet ook je verbinding doorgeven, terug op grote afstand. En die 3KW zonnepanelen, die werken maar 50% van de tijd.

Ook buiten de stad is Nederland veel te dicht bewoond, waarbij je belachelijk veel sattelieten zou moeten hebben die doordat ze heel laag vliegen ze automatisch heel snel over dat héél dicht bewoond klein stukje land om vervolgens een héél grote planeet rond te gaan waar in verhouding gezien totaal geen vraag is.

Eenmaal bedrijven op dat Starlink systeem zitten zullen zij grof geld betalen om altijd een vlotte verbinding te hebben op gelijk welke hoogte op gelijk welke plaats op land of op water waar dan ook in West-Europa of waar dan ook ter wereld. En zij zullen ook dik betalen voor SLA's met netwerkprioriteit om garanties te hebben op snelheid. En wat nog overschiet zal men verkopen aan consumenten en ze hebben de toon al gezet met de slogan "better than nothing beta"

Als je daadwerkelijk in the middle of nowhere woont als consument, dan zal Starlink een zegen zijn maar in Nederland dekt die satteliet minstens +1 miljoen mensen + al hun economische activiteiten, op de schaal van een planeet en sattelieten is er geen vierkante mm in Nederland wat in aanmerking komt als the middle of nowhere maar dat is al heel ander verhaal in de US om nog maar te zwijgen over die gigantische massa zee oppervlakte.

Dus ja, als beta tester in Nederland op dit moment zal het best wel goed werken maar lang zal dat niet duren voor je in Nederland op een wachtlijst staat. Anders moet je hun voorwaarden eens goed lezen, je mag het als consument enkel gebruiken op je opgegeven locatie (dus niet mee te nemen naar de camping in Frankrijk en ook niet als je Oma gaat bezoeken 2 dorpen verder), er is geen termijn op het contract wat je ten alle tijde meteen kan opzeggen maar Starlink mag dat uiteraard ook, als je besteld en betaalt doe je een deposit om in aanmerking te komen maar geen garanties dat je daadwerkelijk klant kan worden & uiteraard is elk zakelijk gebruik aan deze prijzen strikt verboden. Ze behouden ook het recht om het service plan aan te passen (lees prijs aanpassen) alsook om het huidige aanbod volledig op te zeggen (voor alle klanten dus) met 1 maand notificatie.

Maar je krijg een partial refund als men binnen de 12 maanden na ingaan van het contract als men je niet de optie geeft om contract voor te zetten aan de originele voorwaarden (lees als je ervan vliegt) of indien men een substantiele wijziging doorvoert zoals een reductie van meer dan 50% in snelheid.

Nu klink ik heel anti Starlink terwijl ik het een fantastisch project vind wat alleen maar iemand als Musk uit zijn hoed kan toveren. Ik heb alleen de indruk dat er mensen heel hard aan het zweven zijn te denken dat dit de oplossing is voor crappy adsl verbindingen in Nederland.

[Reactie gewijzigd door sprankel op 22 mei 2021 04:53]

Zie het toch echt op de stroommeter staan in de test opstelling.. :)
Ik twijfelde ook niet aan jou. Ik sta alleen nogal perplex van het verbruik van iets wat bij de meeste gebruikers 24/7 aan zal staan.
Het blijft natuurlijk een zender met een bereik van zo'n 800km.
Het bijkomende voordeel is dat hij het in de winter gewoon blijft doen. Het scharnier vriest niet vast en de sneeuw die er op valt smelt vrijwel direct.
Handig als warmte booster voor mensen met een warmtepomp die het net wel/net niet trekt in de winter ;)
Het scharnier is alleen nodig tijdens het opzetten om zich grofweg in de juiste richting te wijzen of wanneer je (in de nabije toekomst) Dishy mcFlatface als mobiele internettoegang gaat gebruiken. Voor dagdagelijks gebruik in een statische opstelling is de beamforming van de phased array antenna genoeg om de individuele satellieten te volgen.
In the topic op got staan foto's dat de schotel soms bijna verticaal staat om een satelliet te vinden.
Ik vind het zo gek nog niet. Een ziggo horizon box verbruikt 56W in stand-by. En die hoeft helemaal geen klap te doen.

Deze antenne is wel een zend apparaat met een bereik van enkele honderden kilometers. Dat kost behoorlijk wat vermogen.
Horizon box. Dan noem je ook een gedrocht van een apparaat. Er is niks wat dat ding doet rechtvaardigen in gebruik.
Nee, maar dat is wel een apparaat wat duizenden nederlanders in huis hebben en ook altijd in standby. Als je hem uitset kun je wachten tot je een ons weegt om weer op te starten.
Daarom heb ik die toen heeeel snel vervangen door een simpele Humax of een CI+ module. Mede door het opstarten van dat apparaat. Maar ook de rest van de interface was tergend traag. Die moeten snel vervangen worden door Next boxes.
Dat stroomverbruik is best veel. Mijn gemiddelde "baseline" stroomverbruik voor mijn hele flat is 100W. Dat is met alles uit zeg maar alsof het een moment is dat ik niet thuis ben. En dat is al best veel, inclusief een 24/7 server (NUCje voor energiezuinigheid), een Pi 4 voor home assistant, heel veel netwerk switches, domotica spullenboel inclusief camera's, 3 WiFi access points, koelkast, Fiber uplink en 4G backup link in standby. Alles bij elkaar net 100W gemiddeld.

Hiermee zou ik dat verdubbelen. Dat vind ik best veel. Nou is Starlink niet iets dat je gebruikt als je gewoon land-based alternatieven als fiber hebt, dus als je dit doet heb je al geen keus. Maar het betekent toch iets van 25 euro extra per maand aan stroom bovenop de abo kosten.

Ik hoop dat ze dit nog een beetje omlaag kunnen brengen. Immers is de huidige schotel min of meer een beta. Ik vind starlink mooie techniek hoor, maar dit vind ik wel een minpuntje.

[Reactie gewijzigd door GekkePrutser op 21 mei 2021 21:53]

Je kunt hem natuurlijk ook uitzetten als ie niet gebruikt word. Scheelt misschien weer de helft in stroom. Er zijn ook mensen die de normale modem/wifi 's nachts uitzetten om energie te besparen en dat is vaak maar een paar watt.
Met al mijn server spul heb ik nooit dat het niet gebruikt wordt :) Er is altijd wel iets bezig op mijn netwerk.
Het mooie van dit netwerk is juist dat het zich nauwelijks aan banden laat leggen. SpaceX heeft verklaard dat het zich aan lokale wetgeving zal gaan houden (anders hebben ze natuurlijk kans dat China er een paar uit de lucht schiet) maar echte aan banden leggen is voor heel veel landen onmogelijk. Een situatie zoals je nu ziet in bijv. Ethiopië is daarmee gelijk onmogelijk.
Wereldwijd gaat dit netwerk echt een enorm verschil maken in ontwikkeling van buitengebieden.

Vergis je overigens niet in Nederland. Ik ken bedrijven in centrum Den Haag (zelfs ambassades) die geen beter internet kunnen krijgen dan een 4 om 1 dsl lijn. Voor hen zou Starlink al echt een uitkomst zijn. Dan heb ik het nog niet eens over de buitengebieden.
Het mooie van dit netwerk is juist dat het zich nauwelijks aan banden laat leggen. SpaceX heeft verklaard dat het zich aan lokale wetgeving zal gaan houden (anders hebben ze natuurlijk kans dat China er een paar uit de lucht schiet) maar echte aan banden leggen is voor heel veel landen onmogelijk.
Wetteloosheid is juist mooi? Moeten we SpaceX soms op onze blote knietjes bedanken dat ze nu verklaren dat ze rekening gaan houden met ons? Wat een vertrouwen. Bedrijven hebben als het puntje bij paaltje komt niets met algemeen belang dus dat is hier vroeg of laat kind van de rekening.

[Reactie gewijzigd door Me_Giant op 25 mei 2021 11:01]

Waar we nu nog terug vallen op mobile data, maar bij stroom uitval in regio (gebeurd hier gelukkig niet vaak) is ook dat netwerk uit dus ook niet de oplossing en dan is een satelliet-link wel de oplossing.
Werkt de satelliet ontvangstapparatuur dan zonder netspanning?
Daar heb je toch je UPS voor? Welke apparatuur ga je van internet voorzien als je geen UPS hebt?
Klopt, heb wel eens gehad dat de stroom in de gehele wijk uit was gevallen. De GSM mast ging al snel over naar 2G en begaf het even later.
Bij installatie's voor dit soort toepassingen instaleren (laten) we vaak een goede ups icm een generator set, met auto overname.
Een of andere boerderij op een afgelegen locatie heeft als een generator.
Om mee te nemen naar gebieden waar geen internet is, of zwaar gecensureerd, is starlink natuurlijk ideaal.
In gebieden waar internet zwaar gecensureerd wordt zijn ze over het algemeen niet blij met dit soort acties. Dan riskeer je een lange celstraf in een land met hele ongezellige gevangenissen.
Of je hebt pech en ze benoemen je tot spion en dan krijg je de kogel.
Daar heb je een punt, maar voor diplomaten en soms journalisten (afhankelijk van het land en wat voor journalist) is het zeker een optie.

Ik mag ook gewoon m'n satelliet telefoon meenemen naar China, en m ook gebruiken. Evengoed ook nooit aangesproken op het gebruik van VPN, via een Chinese mobiele provider, waar ze een kopie van je paspoort verlangen.

Maar op dezelfde notitie, ik heb geen politieke bemoeienis gepleegd. En ging het mij erom gewoon de westerse nieuwsmedia te volgen, en Google Maps om de weg te vinden.

Dus hoe heet die soep gegeten wordt, hangt ook af van wát je doet.

Maar je opmerking is terecht, een medewerker van Amnesty international loopt andere risico's.

[Reactie gewijzigd door Adm.Spock op 21 mei 2021 17:49]

Ik vermoed sowieso dat als jij EU in je paspoort hebt staan dat je dan andere regels opgelegd krijgt dan een native Chinees. (want slechte reclame kunnen ze niet gebruiken)
Dan krijg je een Chinese gids die jou helpt, vuile klusjes voor je oplost, en je in de gaten houdt. Het is vooral niet de bedoeling dat je je onder de native massa gaat begeven. Of, dat je bijvoorbeeld naar de regio zou gaan waar Oeigoeren in strafkampen zitten (iets dat satellietbeelden eenvoudig bewijzen).
Zonder enige twijfel.
Er zijn zelfs simkaarten dat je helemaal geen vpn nodig hebt. Sommige sims uit Hong Kong kunnen zonder great firewall internetten op het mainland. Wel iets duurder maar te doen. Scheelt enorm kwa snelheid ook (normale vpns gaan alsnog door de virtuele trechter die alles buiten China traag maakt normaal, deze sims niet).

Ik dacht dat het van China unicom was, is wel te googlen (naja, niet op een normale verbinding in China :+ ).

Edit: dit type kaart: https://www.cuniq.com/uk/...Greater-China-30days.html

China is er niet op uit om buitenlanders te blokkeren. Wil vooral de eigen burgers beschermen tegen ongecontroleerde invloeden van buiten af ;)

[Reactie gewijzigd door svenk91 op 21 mei 2021 19:23]

of toch straks wanneer dekking (in de tijd) beter wordt als een internet back-up voor kritische bedrijfsmatige oplossingen.
Waar we nu nog terug vallen op mobile data, maar bij stroom uitval in regio (gebeurd hier gelukkig niet vaak) is ook dat netwerk uit dus ook niet de oplossing en dan is een satelliet-link wel de oplossing.
Als de stroom uitvalt, dan gebruik je 0 watt, maar dan doet de schotel het dus ook niet meer.
Zelf een noodgenerator hebben is ook alleen nuttig als het basisstation ook noodstroom heeft.

Dus backup bij stroomuitval lijkt mij sterk.
Jouw huis of bedrijfspand zitten vaak op hetzelfde onderstation als alle mobiele zendmasten in je bereik en je wijkkastje voor bedraad internet. En die hebben geen of beperkte noodstroom.
Het onderstation waar Nederlandse Starlink abonnees nu mee verbinden staat in het noorden van Frankrijk. De kans dat die tegelijk een stroomstoring hebben is dus een heel stuk kleiner.
En in de volgende generatie starlink kunnen de satellieten ook onderling communiceren. Dan blijft je verbinding in theorie in de lucht zolang er ergens op aarde nog een werkend grondstation is.
Grondstation's van starlink zijn zeker uitgerust met noodstroom een combinatie van ups en generatorset.
Evenals het gehele traject aan klant (ontvangst) zijde.
Dus kunnen ze aan beide kanten onafhankelijk van netstroom draaien.
Dat is wel een fors stroomverbruik.. was ik net bijna klaar om mijn home servers van 150 -> 50w te brengen zal het niet veel uitmaken met deze erbij.. :)
In ieder geval hoop ik dat Starlink maar een tijdelijke oplossing is, ik verwacht toch dat er over 5 jaar beter dekking is overal.

[Reactie gewijzigd door SlasZ op 21 mei 2021 16:16]

Cool die satellitemap website ken ik nog niet
Ik kijk altijd op http://stuffin.space/ Daar kun je de sateliettreintjes ook goed zien.
Linksboven kun je ook kiezen welke specifieke stuff je wilt zien,helaas nog niet alle...
€99 per maand (voor beta testers) vind ik wel erg prijzig.
Al heb ik op het moment ook wel erg mazzel, mijn woning is aangesloten op Surfnet en ik betaal voor 100/100Mbit internet maar €15 per maand.
Maar ook elders is internet voordeliger en heb je een lagere pingtijd.
Stroomgebruik is exclusief of inclusief het meegeleverde WIFI accesspoint ?
Incl. Dinsdag gaan we hem als een backup/fallover verder testen. (Als tweede wan op een router)
Dan meet ik het nog maals (nu nog steeds gemiddeld 100watt, en iedere 10 minuten een speed test)
Bij deze dan de update:
Ja daar kom ik ook op zo gemiddeld 80 a 90 watt per uur zonder WiFi punt. in een test opstelling bij een klant
Hij staat nu als tweede gateway aan op hun router geconfigureerd, en dus alleen te gebruiken als je een aangepaste route hebt ingesteld.
Testjes gaan er wel voor durend overheen en ik kom gemiddeld gezien over de afgelopen 2 weken toch wel gemiddeld een 150M verbinding.
en ja, soms wel eens een uitval, maar check-up blijkt dan dan toch "nog" geen satelliet in positie is gebracht.

We hebben nu een VPN tunnel vanuit de locatie router naar een router in een DC welke twee interfaces heeft naar internet zodat we kunnen routeren van tweede ip naar ingang tunnel. Dus nu al geen last meer te hebben van Carrier-Grade NAT (CGNAT) zodat je ook weer port forward ect kunt gebruiken.

Volgende stap is om de bestaande BGP tussen de bestaande routers (dubbele fiber oplossing) en deze nieuwe DC router te gaan instellen. Dan hebben we een shared ip adres (permanente back-up oplossing) naar deze klant omgeving.
Kan de klant daarna 1 van z'n "dure" fibers opzeggen (meer dan 500 euro p/maand incl diensten(IP's, internet BGP))

Al met al een leuk project om met deze nieuwe techniek mee om te gaan.
Starlink team in Reddit AMA over energiegebruik: "a key item we are focusing on for the future,"
"We are working on software and network updates to allow your Starlink to go into a deeper power-savings mode to drop power consumption while still remaining connected to the network,"
Spijtig dat ze de sterrenhemel vervuilen. Ik had gelezen dat ze er actief aan werken, maar ondertussen is er nog niet super veel nieuws over en blijven ze er maar satellieten bijvoegen.

Verder mooi natuurlijk dat zo'n snelheden gehaald kunnen worden.
Alle starlinks worden al sinds een jaar geleden uitgerust met een zonnevisier die de helderheid met bijna 70% vermindert. De reden dat je er weinig meer over hoort is dat het al lang oud nieuws is.

@Adm.Spock een donkere coating hebben ze ook getest maar bleek veel minder goed te werken.
Alle starlinks worden al sinds een jaar geleden uitgerust met een zonnevisier die de helderheid met bijna 70% vermindert. De reden dat je er weinig meer over hoort is dat het al lang oud nieuws is.
De resultaten van "DarkSat" worden "bescheiden" genoemd, en SpaceX gaat door met het zoeken naar een oplossing. https://skyandtelescope.o...rlink-astronomers-update/
Dat bedoel ik idd. Artikel is van April 2020, in Mei vorig jaar zijn ze begonnen met de VisorSats die dus wel goede resultaten geven. Veruit de meeste satellieten in orbit zijn daar dus mee uitgerust.
Visorsat is idd een stuk beter.
Een probleem blijft wel dat het er zo ontzettend veel (gaan) zijn, met ruim 40.000 ca tien keer zoveel als het totaal aantal satellieten was vóór Starlink.
70% is niet zo veel in astronomie termen natuurlijk. Het maakt ze voor het blote oog een stuk minder zichtbaar maar voor een flinke telescoop niet. Om echt astronomie niet te beinvloeden moet je eerder aan 99,999% gaan denken.

Ik zeg ook niet dat het onoverkomelijk is (ze hebben er ook andere oplossingen voor aan de signal processing kant), maar dat je die dingen nog ziet lijkt me wel duidelijk.

Ik hoop ook dat de James Webb Space Telecope (opvolger van de hubble) niet nog eens uitgesteld wordt (als hij als nu gepland in Oktober gelanceerd wordt is hij 14 jaar te laat ten opzichte van de originele planning). Dat soort oplossingen zijn natuurlijk perfect; je zit buiten de baan van de meeste sattelieten en bovendien heb je geen last van de atmosfeer.

[Reactie gewijzigd door GekkePrutser op 21 mei 2021 17:35]

de serieuze telescopen hebben software om sattelieten eruit te filteren, dat bestaal al decnnia.
Ik anders ook in mijn achtertuin. ;) Dat is gewoon een feature in software. Dat werkt erg goed en zal dat voorlopig ook wel blijven doen, maar het kan wel problematisch worden als het netwerk compleet is en er nog meer van andere bedrijven bij komen. Daar komt bij dat deze satellieten ook radio naar beneden stralen, hetgeen wel echt een probleem is voor radio-astronomie.
integendeel. de frequentie en vermogens zijn stukken lager dan waar radiostronomie naar kijkt. dat is geen enkel probleem. het zijn juist de harde straalzenders in geostationare baan die problemen veroorzaken qua filteren.
Iedere filter actie vermindert de kwaliteit van de observatie. Om dezelfde kwaliteit te behalen zal langer geobserveerd moeten worden dus kunnen er in totaal minder observaties worden gedaan.
Je hoort er weinig nieuws over omdat er juist geen drama meer over is. Inmiddels zijn er al 3 of 4 aanpassingen geweest om ze minder reflectief te maken en hebben begin vorig jaar een aantal astronomen gezegd dat ze juist de meewerkende houding van SpaceX fijn vinden. Enige nadeel is dat veel van de aanpassingen alleen volledig effectief zijn in de uiteindelijke oriëntatie van een Starlink satelliet. De treintjes die je dus ziet zijn helaas nog relatief fel vanwege de andere oriëntatie van de satelliet die nodig is om ze efficient in de juiste baan te krijgen.

Alle amateur astronomie maakt trouwens al lang gebruik van methodes om onregelmatigheden uit opnames te halen, ook al voordat Starlink er was. En die bestaande methodes voldoen nu ook nog steeds prima. Zie bijvoorbeeld dit voorbeeld waarbij Starlink dramatisch aanwezig is in een enkele foto opname. Maar om het beeld te verbeteren worden al heel lang meerdere opnames gemaakt waardoor de starlink pixels gereject worden. Evenals bijvoorbeeld een vliegtuig wat langs komt. Dus de impact is daar relatief beperkt. Enige wat dan nog overblijft is de professionele astronomie, waar ik nog weinig over gelezen heb, en mensen hun persoonlijke ervaring met het staren naar de nachthemel. Persoonlijk vind ik het juist wel gaaf om zo'n treintje langs te zien komen. Veel sterren kan ik toch al niet meer zien in Nederland vanwege andere lichtvervuiling.
begin vorig jaar een aantal astronomen gezegd dat ze juist de meewerkende houding van SpaceX fijn vinden.
Niemand heeft ooit gezegd de medewerking van SpaceX niet fijn te vinden, en medewerking is ook wel het minste wat je mag verwachten.
Het is diep triest dat we voor minstens de komende vijf tot tien jaar onze sterrenhemel volplempen omdat providers op de grond geen goede service willen bieden. Nog erger is dat wij de dupe zijn van het providerprobleem in Amerika, want zelfs al zou iedere Nederlander glas hebben, zou Starlink alsnog boven onze hoofden zweven.

Ik hoop dat andere grootmachten als China en Rusland, en wie weet ook de EU, snel ook zo'n netwerk lanceren om de macht van de VS in toom te houden. Voor we het weten heeft Starlink onze eigen providers wegge-Übert met mde miljardeninvesteringen van buitenlandse zakenlui. Het is alsof de wereld niets geleerd heeft van Snowden's verhaal.

Ik ben overigens wel benieuwd hoe het zit met de aftapwet als we straks Starlink overal hebben hangen. Hoe gaat Starlink om met aftapverzoeken van overheden waar ze geen base station voor hebben? Hoe zit het straks als ze volledig peer to peer worden? Met welke overheden werken ze wel of niet mee?
Het provider probleem van Amerika? Dude! Wij wonen toevallig in een van de meest compacte gebieden van de WERELD! Starlink is een globaal dekkend internet aanbod dat de wereld zal veranderen. Armoede, honger, wereldvrede. Nou ja dat laatste zal wel nooit. Maar in afgelegen gebieden kan je educatie krijgen. Digitale dienstverlening kan overal. Gelijkere kansen voor een groter deel van de wereld. En zeurt om het Amerikaanse providerprobleem. Verdiep je eerst eens in de miljarden businesscase die de wereld echt een grote stap verder brengt zonder hierbij puur vanuit jezelf te reageren. En please mensen kom dan niet met, ja maar die mensen kunnen het niet betalen. Dit is wat goede doelen permanent doen. Starlink is de nieuwe waterput of schooltje. Dit gaat echt uitmaken.
Starlink is de nieuwe waterput of schooltje. Dit gaat echt uitmaken.
We zullen zien. StarLink vereist tot noch toe een grondstation en dat is in veel afgelegen gebieden nou juist het probleem. Misschien dat het een game changer zal worden zodra de prototypes met lasernetwerken functioneel zijn en hun beloftes halen, maar tot die tijd zie ik het als een soort ruimte-4G met alle problemen die daarbij horen.

Sattelietinternet is bijna overal ter wereld al te krijgen. Trager, niet in staat om mee te videobellen, ga zo maar door, maar wel gewoon beschikbaar. Veel schepen gebruiken het, vliegtuigen gebruiken het voor de WiFi, en dat zijn nog bewegende objecten ook.

Afrikanet heeft Afrika niet gerevolutioneerd. Satsig, Freedomsat, Digisat en INTERSAT ook niet. StarLink is een fancy satelietnetwerk, maar satellietnetwerken hebben we al tijden. Ik geloof het woord van Elon "bitcoin voor een groene toekomst" Musk nog minder dan dat van Willem Engel als het op goede bedoelingen aankomt.
Wereldvrede? Volgend mij is de wereld sinds de komst van internet nog nooit zo verdeeld geweest met al die mensen die achter anoniem hun nickname van alles beweren...
Het verdeelde komt door de social dilemma. Het laten horen wat mensen willen horen. Omdat dit verkoopt. Dit structurele probleem moet je niet meteen met een Chinese privavy nuke willen oplossen. Maar anyway. Starlink is echt fascinerend. En alleen Elon Musk had dit kunnen doen. De andere voorgangers gingen allema kapot aan de kosten. Ondanks de mega opbrengst die er te halen is. Door inmiddels 10 keer!!! Met dezelfde booster te vliegen kost zijn netwerk een fractie van wat zakenmensen zouden kunnen. Die hebben een idee en gaan de onderdelen inkopen. Dus wat kost een raket, beetje bulk korting. Wat kosten satallieten etc. Niet alleen de lancering, maar de TechnoKing van Tesla heeft een fascinatie voor fabrieken. De satallieten produceert hij ook tegen een bodemprijs. Dus er zal niet snel een tweede netwerk komen, tenzij het aanbod aan SpaceX idioot goed gaat zijn. En dit gaat het zijn. De starship kan pas een echte shitload aan Starlinks of andere providers in de lucht schieten. Waardoor er in een relatief korte tijd een tweede netwerk aangelegd kan worden. En SpaceX hoeft maar een beetje goedkoper te zijn dan de rest en het is voor 'de anderen' de beste zakelijke oplossing. Dus dat. (Zit er een beetje in zeg maar, #hobby)
Maar de wereld is ook een stuk minder "ver van mijn bed show" geworden. Want wat de President 30 jaar geleden uitspookte was toen echt totaal niet boeiend, en nu zitten hele volksstammen uit alle hoeken van de wereld op Reddit te bakkeleien over wat Trump nu weer gezegd heeft.

Natuurlijk zal er altijd verschil van mening zijn, maar zou het niet mooi zijn als we daar met zijn alleen over kunnen discussiëren in plaats van alleen de mensen die het zich kunnen veroorloven?
Eens. Met valt wel op dat het aantal 'civil conflicts' juist wel groeit.
Volgens mij is die verdeling er al lang. Alleen is het nu meer zichtbaar. Ik weet niet meer waar ik het een keer heb gelezen, maar er zijn nu minder oorlogen dan ooit. Alleen de impact is misschien groter door het groter aantal bewoners van onze planeet.
Wat @GertMenkel waarschijnlijk bedoeld is dat om ze boven Amerika te hebben passeren dat ze ook bij ons passeren. En daar heb je dus ook veel gebieden die dus niet compact zijn.
Ja het gaat echt uitmaken, de satellieten slaan waterputten, verbouwen graan, geven les.... Het zal helemaal niks uitmaken als een grootdeel van de mensheid geen cent te besteden heeft en de andere helft constant oorlogje speeelt.. Daar helpt ook geen hulporganisatie tegen.
Ze zijn aan het testen met niet reflectieve coatings voor de satellieten idd.
Mijn punt was vooral dat er nu dus al 1000+ satellieten zijn gelanceerd terwijl er nog geen perfecte oplossing voor gevonden is. Beetje kapitalistisch ipv humanistisch dus.
Volgens mij blijven ze maar een paar jaar in orbit
Dat is dan wel heel matig voor de abonnementsprijs van 99 euro/pm en de 499 euro apparatuurkosten.
Ik hoop dat de snelheden voor de gebruikers snel om hoog gaan en er mooie extra services bij komen zodat het competitief is met de rest van het aanbod.
Dit zal nooit kunnen concurreren met bestaande vaste- en mobiele verbindingen. Al was het maar omdat de capaciteit veel minder schaalbaar is. Als je met fiber meer capaciteit wilt, leg je er een bundel naast. Als je mobiel meer capaciteit wilt, maak je de cellen kleiner en plaats je extra antennes. Maar je hangt niet zomaar een satelliet er bij.

Maar het is ook helemaal niet bedoeld om te concurreren, maar om een gat in het bestaande aanbod in te vullen.
Maar je hangt niet zomaar een satelliet er bij.
:)
SpaceX hangt sneller een paar satelliet daar boven dan dat jij een schilderij op hangt.

Maar op zich heb je gelijk. ;)
Die satellieten vormen het probleem niet. Je moet ook nog grondstations hebben en bandbreedte in je EM spectrum. Uiteindelijk is ook satelliet internet een internetvorm over een gedeelde verbinding.
Bandbreedte in het EM spectrum is op te lossen door smallere bundels. Maar het is inderdaad ook nooit de bedoeling geweest om te concurreren met kabel/glas aanbieders in stedelijk gebied. Dit is voor in het afgelegen dorp, op het platteland en in de middle of nowhere.
Maar je hangt niet zomaar een satelliet er bij.
Het idee is dat er iets van 60 sats per 2 weken bij komen met een doel van 4408 in totaal. Er zal inderdaad wat meer papier werk nodig zijn om er meer te mogen plaatsen.

Bij het leggen van glas infra is er een overcapaciteit gelegd op het moment van fysieke arbeid, maar als die volledig in gebruik is is een uitbreiding ook niet zomaar gemaakt.
[...]


Het idee is dat er iets van 60 sats per 2 weken bij komen met een doel van 4408 in totaal.
~40.000 in totaal. Als ze eenmaal op dat aantal zitten en zouden dan capaciteit te kort komen, dan zal voldoende sats er aan toe voegen niet een kleinigheid zijn.
Nochtans willen ze op termijn wel 10gbps aanbieden. Of dat ooit zo is zullen we zien maar dat zie ik nog niet op landelijk vlak met glas gebeuren…
Dat is inderdaad de reactie die je veel hoort van mensen die het niet snappen.

Ga maar eens kijken op reddit in /r/starlink, daar zitten een hoop mensen te juichen omdat ze eindelijk hun satelliet of LTE abonnement van 10mbit of minder in de praktijk, met extreme datacaps, voor 150$ per maand kunnen opzeggen, en daarbij vaak ook nog hun satelliet tv abonnement van een soortgelijk bedrag vervangen met youtube TV voor een paar dollar in de maand.

Overigens verkopen ze die apparatuur van 500 euro op het moment ver onder de kostprijs, het is verreweg het meest technologisch geavanceerde deel van het systeem.
Je moet dit ook niet zien als een concurrent. In mijn optiek is dit bedoeld voor mensen die slecht of geen internet kunnen krijgen. Denk aan midden op het platte land. Of waar de ADSL echt te belabberd is, en er geen andere aanbieders zijn.
Tsja. Midden op het platteland is echt relatief hoor. Ik woon bij Hoogeveen in een dorp en krijg doodleuk en 4g kaartje erbij omdat ADSL regelmatig te langzaam is om werkbaar te zijn.
Hoogeveen in een dorp

Dat is platteland man :D
Ja precies. Ongeveer net als Zeist waar ik eerder woonde. Gezien vanaf Amsterdam dan.

Allemaal boeren O-)
Of als je mobiel bent (busjes, vrachtwagens), of een backup nodig hebt bij nood (als de mobiele netwerken down zijn). In ieder geval niet voor de gemiddelde consument.
Het is bedoeld voor degenen die geen of heel traag internet hebben. Vergelijk het niet met glasvezel of coax, want daar concurreert het niet mee.
Zoals veel mensen al hebben gezegd, Starlink is er voor mensen die afgelegen wonen en een slecht internetverbinding hebben. Hier in Nederland is de internet voor vele goed geregeld dus lijken de prijzen enorm hoog. Maar als je op reddit kijkt zie je veel mensen die blij zijn dat ze hun oude provider in konden ruilen voor Starlink, vele kregen een beter snelheid voor hetzelfde prijs. De prijs van de apparatuur moet trouwens nog omlaag komen. Volgens de laatste berichten kost de antenne hun nu 1500 dollar om te maken (deze wordt nu dus enorm gesubsidieerd) en willen ze dan terugbrengen naar paar honderd dollar (https://www.businessinsid...shotwell-president-2021-4).
Als je ziet wat er tegenwoordig voor vast internet gevraagd wordt vind ik die 99 euro p/maand voor een satellietverbinding eigenlijk wel meevallen. Ja je moet ook nog de 500 euro voor hardware aftikken maar dit zal in de toekomst steeds goedkoper worden.
Nee, relatief gezien is Starlink een koopje. Zeker als je in een gebied woont waar helemaal geen internet is. In de Sahara vind je geen Ziggo of KPN maar binnenkort dus wel Starlink.
Hoe is dit netwerk om te gamen? Down and upload is 1 ding, maar hoe stabiel is het voor een FPS game? of Game-Streaming?
Om een indruk te geven wat de ping tijd op dit moment is richting google.

Ping sessie van 42 seconden
Pinging google.nl [142.250.185.163] with 32 bytes of data:
Reply from 142.250.185.163: bytes=32 time=36ms TTL=121
Reply from 142.250.185.163: bytes=32 time=34ms TTL=121
Reply from 142.250.185.163: bytes=32 time=32ms TTL=121
Reply from 142.250.185.163: bytes=32 time=37ms TTL=121
Reply from 142.250.185.163: bytes=32 time=34ms TTL=121
Reply from 142.250.185.163: bytes=32 time=31ms TTL=121
Reply from 142.250.185.163: bytes=32 time=37ms TTL=121
Reply from 142.250.185.163: bytes=32 time=35ms TTL=121
Reply from 142.250.185.163: bytes=32 time=32ms TTL=121
Reply from 142.250.185.163: bytes=32 time=37ms TTL=121
Reply from 142.250.185.163: bytes=32 time=28ms TTL=121
Reply from 142.250.185.163: bytes=32 time=22ms TTL=121
Reply from 142.250.185.163: bytes=32 time=33ms TTL=121
Reply from 142.250.185.163: bytes=32 time=28ms TTL=121
Reply from 142.250.185.163: bytes=32 time=28ms TTL=121
Reply from 142.250.185.163: bytes=32 time=28ms TTL=121
Reply from 142.250.185.163: bytes=32 time=28ms TTL=121
Reply from 142.250.185.163: bytes=32 time=27ms TTL=121
Reply from 142.250.185.163: bytes=32 time=32ms TTL=121
Reply from 142.250.185.163: bytes=32 time=32ms TTL=121
Reply from 142.250.185.163: bytes=32 time=32ms TTL=121
Reply from 142.250.185.163: bytes=32 time=33ms TTL=121
Reply from 142.250.185.163: bytes=32 time=28ms TTL=121
Reply from 142.250.185.163: bytes=32 time=28ms TTL=121
Reply from 142.250.185.163: bytes=32 time=29ms TTL=121
Reply from 142.250.185.163: bytes=32 time=28ms TTL=121
Reply from 142.250.185.163: bytes=32 time=26ms TTL=121
Reply from 142.250.185.163: bytes=32 time=27ms TTL=121
Reply from 142.250.185.163: bytes=32 time=28ms TTL=121
Reply from 142.250.185.163: bytes=32 time=25ms TTL=121
Reply from 142.250.185.163: bytes=32 time=27ms TTL=121
Reply from 142.250.185.163: bytes=32 time=29ms TTL=121
Reply from 142.250.185.163: bytes=32 time=26ms TTL=121
Reply from 142.250.185.163: bytes=32 time=28ms TTL=121
Reply from 142.250.185.163: bytes=32 time=26ms TTL=121
Reply from 142.250.185.163: bytes=32 time=28ms TTL=121
Reply from 142.250.185.163: bytes=32 time=25ms TTL=121
Reply from 142.250.185.163: bytes=32 time=26ms TTL=121
Reply from 142.250.185.163: bytes=32 time=28ms TTL=121
Reply from 142.250.185.163: bytes=32 time=26ms TTL=121
Reply from 142.250.185.163: bytes=32 time=36ms TTL=121
Reply from 142.250.185.163: bytes=32 time=33ms TTL=121

Ping statistics for 142.250.185.163:
Packets: Sent = 42, Received = 42, Lost = 0 (0% loss),
Approximate round trip times in milli-seconds:
Minimum = 22ms, Maximum = 37ms, Average = 29ms


Hieronder de ping die vanaf mijn server een lange tijd aan staat (+-35 uur)
Ping statistics for 8.8.8.8:
Packets: Sent = 125509, Received = 125509, Lost = 0 (0% loss),
Approximate round trip times in milli-seconds:
Minimum = 17ms, Maximum = 67ms, Average = 40ms

Ikzelf game niet en kan daar geen mening over geven, dit is puur ter informatie voor de geïnteresseerde.

[Reactie gewijzigd door VDB Computers op 21 mei 2021 17:43]

Dit is geen ping over 35 uur maar een korte periode waardoor het overzicht veel minder zegt. Je kan net in een goede periode zitten. Interessanter is informatie over een langere periode op verschillende plaatsen gemeten.
Je moet denk ik nog even goed kijken want eronder staat wel degelijk een ping met veel meer waardes dan de eerste. dat kan goed 35 uur zijn.
Ja de post is inmiddels aangepast. Toch zou je voor een betrouwbaar beeld wat anders moeten doen dan een simpele ping over een langere periode om een echt goed beeld te vormen. Daarbij hangt het er behoorlijk vanaf welk systeem gepinged wordt.
Het is ook maar gewoon voor de leuk toch, er wordt ook aangegeven
"om er een beetje beeld bij te krijgen"

Een uitgebreide iperf test over 24 uur zou mooi zijn maar daar wordt de load wel vrij zwaar van en de verbinding voor de rest vrij onbruikbaar.
Dit is niet verkeerd, als je beseft dat straks nog veel meer satellieten in de ruimte wordt geschoten :)
Dit vind ik echt heel erg netjes voor satteliet internet. (y)
Dat is lager en met minder jitter dan ik bij Delta Internet heb gemeten.
Inderdaad, wij leveren ook VoIP diensten en merken dat de kwaliteit prima te noemen is. Ook qua Nat geen enkel probleem gehad.
NAT gebeurt toch gewoon achter je eigen router, wat zou dat voor invloed hebben op de ISP? Tenzij je ISP zo gek is om private netwerken te gebruiken voor zijn klanten, maar dat zie ik ze niet zo snel doen...
Wat ze uitvoeren bij Starlink weet ik niet, maar ik weet wel dat er een algemeen ip gebruikt wordt voor toegang naar buiten en dat er ergens een conversie op basis van de gps locatie om een juist ip mee te sturen. Ik zit niet diep genoeg in networking op isp niveau om hier een antwoord op te weten. het is wel een feit dat port forwarding niet kan zonder een VPN op te zetten.
Oké, dat is interessant 👍
een ping van 45ms
Game streaming gaat 'm niet worden. Online gamen ook niet ideaal maar wel te doen.

EDIT: Netflix ga je natuurlijk geen probleem mee hebben, de vraag ging over game streaming en dat word afgeraden met een ping van boven de 40. Daar moet je sowieso echt goed stabiel internet voor hebben.

[Reactie gewijzigd door Wolfos op 21 mei 2021 15:24]

Waarom zou streaming niet lukken?
Geforce Now raad alles boven de 40ms af.

[Reactie gewijzigd door Wolfos op 21 mei 2021 15:23]

Geforce Now: Required <80ms. Recommended <40ms.

Het kan dus wel. Daarnaast heeft Elon Musk ook al gezegd dat de pings naar ~20ms zullen zakken.
Het kan maar latency is latency en een optelsom. Het blijft niet bij 80ms voelbare latency natuurlijk.
Elon Musk zegt zoveel....
Online gamen niet ideaal met 45 ms?

Ik knalde vroeger de meeste mensen de hoek in in Quake met een ping van 350, maakt niets uit. zolang het maar enigzins stabiel is en je geen jitter of packetloss hebt.

Denk dat heel veel mensen die online spelen in bepaalde landen blij zouden zijn met een ping van 45. Heb zelf ook nog redelijk recent met een groep amerikanen gespeeld en op "hun" server had ik een ping van 130-150 , dat was ook prima te doen.
Prima is misschien niet het goede woord, een lagere ping is gewoon beter. In iets als Rocket League is boven de 100+ gewoon echt onspeelbaar of zorgt het voor vertragingen bij andere.

M.a.w. dat jij als gebruiker mogelijk niets merkt, heeft zo'n ping op de rest van de groep wel degelijk invloed.
streaming zal prima gaan, door buffering merk je er niets van.
game-streaming. ZIe eerste post.
Zou je misschien willen uitleggen waarom gamen misschien wel kan, maar streamen niet? Is het antwoord zo simpel als: als je streamt, dan speel je ook en dat is simpelweg teveel vragen van een verbinding?

Je edit is klaar als een klontje.

[Reactie gewijzigd door LaitSolaire op 21 mei 2021 15:43]

Ook wel benieuwd. Qua latency hoeft het niet perse slechter te zijn (zo hoog vliegen die satellieten niet), maar packetloss is voor mij ook een vraag.
Satellieten vliegen op zo'n 800km (ik weet niet of dat ook voor de starlinksatellieten geldt), dus maximaal theoretisch haalbare is met C een latency van ongeveer 2,66ms x2 = 5,32ms, uitgaande van dat de data en de ontvanger recht onder de satelliet zit. In de praktijk zal je echter snel een veel grotere afstand hebben.
Deze satellieten draaien op zo'n 450km hoogte om de aarde.
> Hij heeft een ping van 45ms en schrijft dat zijn snelheid het hoogste is tussen 22.00 uur en 23.00 uur.

Een ping van 45 is niet super, maar ook niet slecht. Ik vermoed dat de variatie in ping echter een stuk groter is dan bij een kabelverbinding. Dat kan nog wel verstorend werken bij online games of game streaming.
In het artikel staat "met een ping van 20 tot 40ms, met een uitschieter naar 74ms." (helaas is de bestemming van de ping niet vermeld in het artikel, ik vermoed dat het een host in Nederland is.)

Door de schommelende ping is het i.i.g. niet geschikt voor snelle online games, zoals FPS. Met een ADSL of kabelverbinding zal je lagere en veel stabielere ping tijden hebben.

[Reactie gewijzigd door Gijs007 op 21 mei 2021 15:06]

Dat zal grotendeels van de pings afhangen, hoe hoger de ping hoe meer lag je krijgt.
In online FPS games zal je toch zeker onder de 50ms moeten blijven om geen hinder te ervaren.
Jitter/Packet loss is over het algemeen veel belangrijker dan absolute latency, tenzij je het over honderden/duizenden milliseconden hebt.

(Zeker met lag compensation en andere mechanica e.d.)

[Reactie gewijzigd door Marctraider op 21 mei 2021 15:12]

Mijn ervaring met ping, latency als ik op NA- servers online game heb ik stabiel 30 tot 45ms, dit is heel goed te doen, bij world of tanks als steam op de achtergrond update krijg ik wel is ooit een ping van 45 tot 75 en dit is dan meteen (bij world of tanks) te zien en niet speelbaar vooral als ik dezelfde lagg spikes zou krijgen in shooters.

(heb glasvezel KPN-brabant volgens mij 100Mbit en normaal gesproken in EU servers 6 tot 13ms bij alle games die ik online speel)
Momenteel niet, veel te weinig satellieten.
Als je gewoon dsl of kabel liggen hebben die niet rampzalig is zal je altijd beter uit zijn.
Ik denk niet dat Starlink bedoelt is om je stoom speeltjes te spelen…
Op het moment erg wisselend, daarin merk je het best dat het nog een beta dienst is met nog niet de complete set satellieten en grondstations.

Uit ervaringen op reddit's /r/starlink hoor je dat voor sommige mensen multiplayer games met lange sessies niet te spelen zijn omdat er te vaak een drop is op het verkeerde moment. Ervaringen met video chat verschillen ook, sommige mensen hebben bijna nooit een onderbroken gesprek, anderen meerdere keren per dag.

Uiteindelijk is hun doel 20-30ms latency en dat zou ruim haalbaar moeten zijn met de gebruikte techniek. Maar daar zijn ze nog niet dus altijd dus. Overigens zijn ze nog hard bezig met het lanceren en positioneren van satellieten (en het inrichten van grondstations) dus het zou rap beter kunnen worden.

[Reactie gewijzigd door enzozus op 21 mei 2021 20:59]

De ping tijden zijn zoals je in het artikel kan zien wel aardig maar ik denk dat je het moet vergelijken met gamen via de wifi verbinding, het kan wel maar optimaal is het niet :) (Ik heb geen Starlink overigens)
Via wifi heb ik anders een ping van 3ms..
Idd. zolang je goede spullen hebt staan kun je uitstekend gamen op Wifi. niets mis mee.
Precies, ik heb over wifi ook ping onder de 10ms, ik denk dat MVDS refereert naar 10jaar geleden ofzo
Linus Tech heeft daar een video over gemaakt op YouTube :
https://youtu.be/Fh1a2K9ZgNA
Waarom zou je dit in Nederland willen.
Waarom zou je dit in Nederland willen.
Omdat er nog veel gebieden zijn zonder breedband internet. Er zijn boeren bedrijven vol high-tech apparatuur die afhankelijk zijn van een inbelverbinding en/of 4G antenne als ze het geluk hebben dat er bereik is.

Er zijn in Groningen (bijvoorbeeld) hele industrietreinen/panden waar nog geen coax of glasvezel licht. Waarbij de aansluitkosten daarvoor veel hoger zijn dan dit systeem van SpaceX. Ik heb letterlijk bij een (tech) bedrijf gezeten op "Driebond" in Groningen, waar het internet langzaam werd als het regende. Omdat ze afhankelijk waren van een straalverbinding en glasvezel te duur was.

Verder:
-- Als je op een boot zit. Op zee of binnenwater. Denk even aan de Rotterdamse haven en heel Zeeland (dunbevolkt maar wel veel vrachtverkeer).
-- Als je lage ping/latency nodig hebt naar de andere kant van de wereld: de weg via de ruimte is soms korter en sneller dan via kabels. Kan interessant zijn voor bijvoorbeeld gamers.
-- Als je thuiswerkt in een buitengebied: zat plekken in NL waar geen of slecht breedband is.
-- In de trein: eindelijk fatsoenlijk stabiel internet? Mensen uit het noorden kennen vast "de Assen void" waar je vanaf Hoogeveen t/m Groningen amper kunt internetten in de trein.

Ik kan nog wel even door gaan. Dat je in de stad een dikke glasvezelverbinding hebt met overal 5G bereik om je heen, betekend niet dat de rest van Nederland dat dan ook heeft. Genoeg plekken in NL waar internet "3e wereld land niveau" is.

Ik denk dat SpaceX in Nederland een best wel grote markt heeft. Genoeg mensen en dikke bedrijven die al decennia lang hunkeren naar iets snellers dan 5 kb / sec.

[Reactie gewijzigd door GeoBeo op 21 mei 2021 21:11]

Wat je hier beschrijft is echt extreem niche. Ik ken de periferie van o.a. Groningen op mijn duimpje en heb daar nog nooit een bedrijf meegemaakt met een beroerde internet aansluiting. Over het algemeen zijn de aansluitingen daar beter dan in de Randstad. Wil niet zeggen dat ik je niet geloof betreft je ervaring bij het bedrijf in Groningen, maar het beeld dat je schets van Randstad vs periferie klopt niet. De periferie en zeker de provincie Groningen lopen vaak voorop met snelle internet verbindingen t.o.v. de Randstad. (Denk aan Rotterdam centrum, nog steeds geen glasvezel)

Probleemgebieden in de periferie zijn vaak bedrijven (boeren) die bij de grensgebieden liggen. Denk aan puntje Noord-oost Groningen en bedrijven die tegen de rand van het Waddengebied liggen. Maar ook hier zijn het vaak voornamelijk 4g problemen.

Starlink is voor Nederland puur Musk marketing: alles wat de man aflevert mag als bijna Goddelijk gezien worden, wat enorm bijdraagt aan de algehele reputatie. Ik denk dat de media-aandacht van Starlink in Nederland vooral bijdraagd aan de verkoop van Tesla's.
snelheden zullen in het begin door beperkt aantal gebruikers altijd hoog zijn. De vraag is hoe snel is het als er straks meer gebruikers zijn.

Voor diegene waar geen snel internet is kan het een oplossing zijn. Goedkoop is het niet en betrouwbaarheid zal moeten blijken.
Er gaan ook meer en meer Starlink satellieten de ruimte in. Ze willen er in dit kalenderjaar 1500 de ruimte in schieten. Uiteindelijk gaan ze richting 42.000 stuks (gepland).

Dan heb je al wat meer satellieten om je gebruikers over te verdelen.
Van op dit moment enkele tegelijk in het zicht gaan dat er tientallen tegelijk zijn binnen enkele jaren.
Gezien ze 1 grote mesh vormen geeft dat ook de mogelijkheid tot het perfect verdelen van je trafiek als er voldoende grondstations komen.

Gezien ze samenwerken met Google voor, onder ander, de connectie met de rest van het internet hebben ze mooi verspreid al wat mogelijk datacenters om mee te verbinden (in Europa al 8 bijvoorbeeld, een 30-tal wereldwijd). Qua bandbreedte daar zit het dan ook al goed.

Dat zijn dan nog enkel de Google datacenters. Ze zullen vast nog een hoop andere grondstations hebben.

[Reactie gewijzigd door DinX op 21 mei 2021 15:24]

Uiteindelijk gaan ze richting 42.000 stuks (gepland).
Gelukkig is er al niet zo veel vervuiling in de lucht. Hebben ze ook een goed plan om dit weer netjes op te ruimen / te recyclen? Technologie als dit verouderd zeer snel en de huidige snelheden zijn voor de huidige tijd al niet om over naar huis te schrijven.
Ja dat plan hebben ze en is tegenwoordig ook verplicht om te hebben bij zowat alles wat de ruimte in gaat mits de FCC er wat over te zeggen heeft.

De satellieten hebben een verwachte levensduur van 3-5 jaar (zeker nu ze nog zo snel aan het itereren zijn) en zullen (zelfs bij volledig verlies van controle) dan ook ongeveer in die tijd automatisch in de dampkring verbranden. Eventuele overblijfselen komen dan terecht ergens midden in de oceaan.
Verbranden is begrijpelijk maar geen vorm van recycling en niet duurzaam helaas. Dat is het punt wat ik probeer te maken.
Je hebt gelijk, maar het is wel belangrijk om het in perspectief te zien. De Starlink satellieten worden gelanceerd in stapels van 60 per keer, en zo'n stapel is kleiner dan een zeecontainer. Zelfs die verre toekomst versie van 42000 satellieten is veel minder afval dan een enkel gezonken vrachtschip.

SpaceX is daarnaast op het moment bezig met de ontwikkeling van hun volgende generatie raket, en die kan in principe 100% duurzaam werken. Beide trappen zijn volledig herbruikbaar en de brandstof is in principe uit CO2 en water te maken op basis van groene energie (dit op grote schaal uitrollen is een essentieel deel van hun plannen voor Mars missies). Deze raket, die ze nu aan het ontwikkelen zijn en waar NASA net een paar miljard in gestoken heeft omdat ze het gaan gebruiken voor de geplande maanlandingen, is in principe voldoende om Starlink 100% duurzaam te opereren inclusief satellieten bergen en op aarde recyclen, en duurzame productie van brandstof.

Of ze dat ook daadwerkelijk zullen doen zal van de rest van de wereld afhangen denk ik. Ik vermoed dat er voorlopig veel meer winst te behalen is op andere gebieden, en Starlink satellieten dus voorlopig zullen blijven verbranden in de dampkring, en die nieuwe raket in ieder geval voor lanceringen vanaf Aarde gebruik zal blijven maken van methaan uit aardgas in plaats van synthetisch methaan.

[Reactie gewijzigd door enzozus op 21 mei 2021 21:17]

SpaceX is wel grote stappen aan het zetten op het vlak van recycling wat betreft de raket lanceringen. Ze hergebruiken nu eerste trap van elke Starlink lancering door deze weer te landen en te refurbishen.
En zijn Starship aan het ontwikkelen waarbij zowel de eerste als de tweede trap herbruikbaar gaan worden. Ook de fairings willen ze weer dichtklapbaar maken voor terugkomst naar aarde dus dan word er, behalve de brandstof, niets meer weggegooid.

Het hergebruiken van raketten is op dit moment al redelijk een technologisch hoogstandje. SpaceX is effectief de enige die dat, bruikbaar en economisch haalbaar, voor elkaar heeft gekregen. Het zou natuurlijk heel mooi zijn om ook de satellieten te kunnen hergebruiken/recyclen, maar we hebben op dit moment al moeite om satellieten eventueel te repareren. Laat staan terugbrengen naar aarde voor recycle doeleinden.

Ik vrees dat het netjes opruimen van satellieten voorlopig nog wel even het hoogst haalbare zal zijn. Gelukkig zijn er op aarde nog veel voorbeelden die makkelijker zijn op te lossen die ook nog meer impact hebben.
Vergeet niet dat ze ook nog een hele hoop meer satellieten en grondstations gaan omhoog schieten/bouwen.
snelheden zullen in het begin door beperkt aantal gebruikers altijd hoog zijn.
Dit is een rare aanname gezien je helemaal niet weet wat de huidige variabelen zijn. Hoeveel satellieten worden gebruikt? Waar staan de base stations? Welke verbeteringen worden nog gemaakt of wat is de staat van het netwerk überhaupt? Het kan letterlijk alle kanten op gaan. Aannames dat 'snelheid hoog is omdat er geen gebruikers zijn' kan hier helemaal niet gemaakt worden.

Goedkoop is het niet en betrouwbaarheid zal moeten blijken.
Vergeleken met andere satelliet aanbieders is deze prijs extreem goedkoop. Daarbij is de latency nu al veel beter. Random website met prijzen: https://www.deschotelshop.nl/internet-via-satelliet
Hoe is het mogelijk dat het netwerk niet beschikbaar is in west-Brabant en Friesland?
Vermoed verstoringen van de inlichtingendienst. Zelfde reden waarom het 5g spectrum een uitdaging is.
De huidige versie van Starlink werkt door je signaal meteen terug te kaatsen naar een grondstation. De satelliet moet dus tegelijk je jou antenne zien en de grondstation. Het kan zijn dat de huidige stations te ver weg zijn om in west-Braband of Friesland goed ontvangst te hebben. Je kan op deze kaart de satellieten en grond stations vinden. https://satellitemap.space/ de informatie is wel gecrowdsourced en misschien niet helemaal correct. (Een ander reden kan natuurlijk zijn dat ze nog geen vergunning hebben om starlink in sommige provincies in te zetten maar ik weet weinig van hoe dat in Nederland geregeld is.) In de toekomst is de bedoeling dat Starlink via lasers de signaal naar andere satellieten stuurt en dan is een grondstation in de buurt van je locatie niet perse nodig. In theorie kan dat voor grote afstanden (zoals verbinden met de andere kant van de wereld) een lage latency hebben dan een verbinding over fiber. Maar dat is nog ver in de toekomst want tot nu toe hebben weinig van de huidige satellieten de hardware/lasers daadwerkelijk aan boord.
Apart, bij mij in Damwoude is het prima beschikbaar...
En dat is toch echt wel diep Friesland ;)
50 eurocent tot een euro stroomverbruik per dag?
1 euro is ongeveer 4 a 5kWh
Dus ergens tussen 150 en 200W continue stroomverbruik.
Dat is behoorlijk fors.
Volgens deze bron: 89 watt in wachtstand, en tot 110 watt wanneer je internet nodig hebt. (dus ongeveer 40 kWh pj). Ben benieuwd of iemand dat kan bevestigen.

Dat is trouwens redelijk veel inderdaad, vooral als je het vergelijkt met een gsm-in-hotspot stand waar er een beperkt meerverbruik is. Het lijkt me toch het nut op kleine mobiele bootjes, trailers etc. wat te beperken?

[Reactie gewijzigd door uip op 21 mei 2021 15:35]

100W is 2.4kWh per dag, dat is dus 876 per jaar. (denk dat je even vergeten bent hoeveel uur er in een dag zit ;)

4 kWh/dag is nog even meer, dan zit je op 1460, dat is net zoveel als een 1 persoonshuishouden!

[Reactie gewijzigd door borft op 21 mei 2021 16:05]

:+ niet goed gerekend inderdaad.
Geeft inderdaad aan dat het verbruik van die antenna niet van de poes is :)
Die antenne is ook niet van de poes:

https://www.youtube.com/watch?v=iOmdQnIlnRo

https://www.youtube.com/watch?v=h6MfM8EFkGg

In de winter blijft hij mooi sneeuwvrij overigens.

Overigens krijg je 2000 dollar gesponsord, want de kosten om deze antenne te fabriceren liggen rond de 2500 dollar.

Ik vind dit zelf zeer interessant als mobiele internetoplossing, al zou de upload van mij nog wel wat meer mogen worden.
" In de winter blijft hij mooi sneeuwvrij overigens." ja, met zo'n verbruik |:(
Maar dan heb je wel een stoere satellietverbinding. Waarschijnlijk kost het upstreamen de meeste energie.
Hmm, snelheden zijn niet gek. Meer dan genoeg voor menig applicatie en dagelijks gebruik. Ping van 45ms is misschien wat aan de hoge kant, maarja, wij in Nederland zijn natuurlijk ook een beetje verwend met Noord-Holland als hub :p.
Waar in Noord-Holland bedoel je dan precies? Want ik woon hier in een stad in Noord-Holland en mijn ping is tussen de 33 en 42 ms, dus dat komt aardig in de buurt van die 45. (geen glas, overigens)
Haha, zelf noem je ook geen locatie. Een stad in noord Holland kan den helder of Hilversum zijn... Best een verschil.
Nou ja, afgezien van mijn privacy: ík was niet degene die heel Noord-Holland over één kam scheerde, dus laat lucade2210 eerst maar met een locatie komen voordat ik dat mogelijk ga doen.

[Reactie gewijzigd door TheVivaldi op 21 mei 2021 20:18]

Ideaal voor in afrika o.i.d. Of plekken in europa met een slechte lijn.
Alleen de prijs kan voor Afrika een probleem zijn om het werkelijk te gaan gebruiken...
De Afrikanen gaan geen 99 euro betalen. Dat betalen wij voor hun.
Er zou inderdaad met regionale prijzen gewerkt kunnen worden, aangepast aan de koopkracht, zoals ook met veel andere producten. Maar dan nog vraag ik mij af tot in hoeverre deze techniek echt geschikt en bedoeld is voor armoedige gebieden. Er moeten namelijk wel grondstations en verbindingen zijn; de satellieten draaien niet op zichzelf. Of die infrastructuur er komt op dergelijke plaatsen, is de vraag.

Ook zou zowel het maandbedrag als de eenmalige prijs enorm omlaag moeten om het interessant te maken voor de niet-rijke landen. We zullen de komende jaren gaan zien of SpaceX dit echt voor ogen heeft, of dat het gebruik meer beperkt blijft tot de welvarender klanten die gewoon achteraf wonen, of snel internet op hun boot willen.
Jammer dat ik de bron niet vind, maar heb ergens gelezen dat er in Afrika wel gedeelde verbindingen gaan opgezet worden. De prijs van één installatie kan zo verdeeld worden over verschillende families.
Yep. Denk aan een Starlink schotel met daar een (of meerdere) WIFI of 4G access point er aan. Zo kan je je dorp voorzien van internet en de kosten delen. Een soort van mini ISPtjes worden het dan.
Ik zie het zomaar gebeuren dat iemand in het dorp daar een Starlink abonnement neemt en deze via WiFi met de rest van het dorp deelt.
Had ergens gelezen dat Elon Musk de ping zo laag wilt krijgen dat beurzen hiermee zaken gaan doen. Zou mij momenteel niet druk maken om de relatieve hoge ping. Die gaan ze sowieso omlaag brengen. Eerst het netwerk uitrollen en kleine foutjes gladstrijken. Daarna kunnen de veels te dure providers hun borst namaken (hoop ik).


Om te kunnen reageren moet je ingelogd zijn


Apple iPad Pro (2021) 11" Wi-Fi, 8GB ram Microsoft Xbox Series X LG CX Google Pixel 5a 5G Sony XH90 / XH92 Samsung Galaxy S21 5G Sony PlayStation 5 Nintendo Switch Lite

Tweakers vormt samen met Hardware Info, AutoTrack, Gaspedaal.nl, Nationale Vacaturebank, Intermediair en Independer DPG Online Services B.V.
Alle rechten voorbehouden © 1998 - 2021 Hosting door True