Door Jelle Stuip

Redacteur

Het mooiste e-inkkleurenscherm

ReMarkable Paper Pro Review

03-12-2024 • 06:00

141

Multipage-opmaak

Inleiding

Samengevat

De Paper Pro is reMarkables eerste digitale notitieblok met een prachtig Gallery 3-kleurenscherm. De tablet zelf is mooi afgewerkt, maar een stukje groter en zwaarder dan de reMarkable 2. De software is eenvoudig maar doeltreffend, zoals we van reMarkable gewend zijn, maar probeert je wel te verleiden tot het afsluiten van een abonnement. Perfect is de Paper Pro niet, want de helderheid van de schermverlichting valt tegen en als je afbeeldingen en tekst op dezelfde pagina weergeeft, komt een van de twee niet goed uit de verf. De schermcoating is vrij ruw, wat de weergave van kleine lettertjes verstoort. Deze heeft wel als voordeel dat het schrijven op de Paper Pro nóg wat meer voelt als een echt potlood op papier.

Iets meer dan een jaar geleden reviewde ik het misschien wel populairste digitale notitieblok van dat moment: de reMarkable 2. Ik vergeleek hem met een Lenovo Smart Paper, die eigenlijk meer een Android-tablet met een e-inkscherm was, en een Kobo Elipsa, die je eerder kunt zien als een e-reader met een pennetje erbij. Voor wie een digitaal notitieblok zoekt, bleek de populariteit terecht en was de reMarkable 2 inderdaad de beste keuze, was ook mijn conclusie.

De reMarkable 2 is echter niet perfect. Hij is prijzig en was als enige niet voorzien van een frontlight, dus je kunt hem niet gebruiken als er weinig of geen omgevingslicht is. Ook mist de reMarkable 2 een kleurenscherm. Dat was bij de introductie in 2020 niet gek, want dergelijke e-inkschermen waren er helemaal niet, maar we zijn vier jaar verder en ondertussen heeft iedere e-readerfabrikant wel een apparaat uitgebracht met een kleurenscherm.

Toen was er de reMarkable Paper Pro. Niet de reMarkable 3 zoals je misschien had verwacht. Uit die naamgeving kun je al afleiden dat dit niet zomaar de opvolger van de reMarkable 2 is, maar een nieuw apparaat, dat het bedrijf naast de reMarkable 2 zal verkopen. De Paper Pro heeft een groter scherm, kan kleuren weergeven en is voorzien van 64GB opslag in plaats van de toch wat karige 8GB in de reMarkable 2.

Van buiten

(In) de doos

De Paper Pro wordt geleverd in een doos van bedrukt karton. De binnenverpakking is gemaakt van karton en papier. De tablet wordt geleverd met USB-C-kabel, maar zonder oplader.

Er is een gebruikshandleiding (EN), maar geen servicehandleiding te downloaden. ReMarkable stelt een eigen analyse (EN) beschikbaar van de uitstoot die het apparaat genereert tijdens zijn levensduur.

Het mooie van de reMarkable 2, of in ieder geval een van de mooie dingen, is dat de tablet heel dun is. Hij weegt 399 gram en is net iets dikker dan de USB-C-poort aan de onderkant. Het design is asymmetrisch, waardoor je hem makkelijk in een hand kunt houden zonder de touchscreen te beroeren. De gekozen materialen zijn mooi, met een metalen rand rondom en een glazen voor- en achterkant.

De Paper Pro is duidelijk van een ander kaliber. Hij weegt 524 gram en heeft een groter scherm. De diagonaal is 11,8", tegenover de 10,3" van de reMarkable 2, en hij is ook duidelijk dikker. De resolutie is met 2160x1620 pixels hoger geworden ten opzichte van de 1872x1404 pixels bij de reMarkable 2, maar de scherpte is vrijwel hetzelfde gebleven: 229dpi voor de Paper Pro en 226dpi voor de reMarkable 2. Ook deze tablet is mooi afgewerkt, maar de achterkant is nu één geheel met de rand rondom. De voorkant is nog steeds van glas, maar het asymmetrische ontwerp is niet gebleven en lijkt weer meer op de reMarkable 1. Op de achterkant zitten vier niet te missen rubberen voetjes, zodat je de Paper Pro als een notitieblok op tafel kunt leggen zonder de behuizing te beschadigen. Die voetjes waren subtieler bij de dunnere en al met al wat elegantere reMarkable 2. Als je ze naast elkaar legt is de Paper Pro toch een beetje een lomp apparaat.

reMarkable Paper ProreMarkable Paper ProreMarkable Paper Pro

Schermtechniek: Gallery 3

Wellicht overweeg je de Paper Pro vanwege het grotere schermformaat of omdat hij meer opslaggeheugen heeft, maar voor de meeste mensen zal het toch om het kleurenscherm draaien. In de wereld van elektronische inkt is 2024 het jaar dat kleurenschermen mainstream werden. Kobo bracht twee e-readers met kleurenscherm uit (review) en Amazon, ook niet bepaald een kleine speler, bracht in het najaar een Kindle met kleurenscherm op de markt.

Hetzelfde deed reMarkable in september 2024 en het maakt daarbij een opmerkelijke keuze. In plaats van een Kaleido 3-scherm, zoals Kobo en Amazon toepassen, koos de fabrikant voor een Gallery 3-paneel. Beide panelen zijn afkomstig van de fabrikant E Ink, maar ze gebruiken verschillende technieken om kleuren weer te geven. Voor de review van de Kobo Clara Colour ben ik in de techniek achter het Kaleido 3-paneel gedoken. Daarover kun je hier meer lezen.

Kaleido 3 versus Gallery 3

Wat is het verschil tussen de Kaleido- en Gallery-panelen? Als je het simpel samenvat, is de techniek die bij het Gallery 3-paneel wordt toegepast superieur aan Kaleido 3. Kaleido 3-schermen halveren in scherpte als ze kleuren weergeven, van 300ppi naar 150ppi, en daarnaast kunnen die schermen niet meer dan 4096 verschillende kleuren weergeven. De weergave op Gallery 3-schermen is daarentegen altijd even scherp, of ze nu kleur of zwart-wit weergeven. Bovendien kan een Gallery 3-scherm 50.000 kleurtinten laten zien.

Hoe geven e-inkschermen kleur weer? De basis van schermen met elektronische inkt wordt gevormd door capsules die pigmenten bevatten. Bij e-inkschermen die alleen zwart, wit en grijstinten weergeven, zitten er zwarte en witte pigmenten in de capsules. De capsules zijn gevuld met een stroperige vloeistof, waardoorheen de pigmenten uit zichzelf niet kunnen bewegen. Dat gebeurt pas als de elektrode onder de capsule een positieve of negatieve lading aanneemt. Wordt de lading van de elektrode positief, dan worden de zwarte deeltjes aangetrokken en de witte pigmenten afgestoten. Die witte pigmenten komen boven in de capsule te liggen en die ervaar je vervolgens als een witte pixel.

E ink kleur

Kobo Clara Colour Kaleido 3
Kobo Clara Colour Kaleido 3

Bij Kaleido 3-schermen ligt er een rgb-kleurenfilter op de capsules. Op het moment dat een capsule wit weergeeft en extern licht weerkaatst via (bijvoorbeeld) een rood kleurfilter, dan zie je een rode pixel. De meeste e-readers die op dit moment verkrijgbaar zijn, hebben schermen die zestien tinten grijs kunnen weergeven. Leg je daar een rgb-kleurenfilter overheen, zoals bij het Kaleido 3-scherm, dan kun je zestien tinten rood, groen en blauw maken. In totaal kom je dan op 16x16x16=4096 kleuren. Uit de bovenstaande afbeelding blijkt ook waarom de 'resolutie' omlaag gaat als een Kaleido 3-scherm kleur weergeeft. Bij een zwart-witscherm kan iedere capsule alle mogelijke zestien grijstinten weergeven. Bij het gebruik van een kleurenfilter kan de capsule waarboven een rood filter ligt, alleen roodtinten weergeven, maar voor blauw en groen zijn twee andere capsules nodig. Dat kleurenfilter kun je bovendien met het blote oog zien zitten. In de afbeelding hiernaast is dat effect door inzoomen en bewerking nog wat duidelijker gemaakt.

Gallery 3

E Ink Gallery 3

Er kleven dus genoeg nadelen aan de Kaleido 3-techniek: bij het weergeven van kleuren wordt het beeld minder scherp en het aantal kleuren is beperkt tot 4096. Gallery 3 lost beide problemen op doordat iedere capsule, die E Ink 'Microcup' noemt, alle 50.000 kleuren kan weergeven. Dat is mogelijk doordat er vier verschillende pigmenten in de capsule zitten: wit, geel, cyaan en magenta. Bij Gallery 3 zit er een elektrode boven en onder de capsule en die zorgt ervoor dat de pigmenten in een bepaalde combinatie boven in de capsule terecht komen, waar ze in totaal dus 50.000 verschillende kleuren kunnen weergeven.

Als je dit zo ziet, kun je je afvragen waarom er eigenlijk apparaten met Kaleido-schermen zijn, als de Gallery-techniek zo goed is. De belangrijkste reden daarvoor is dat Gallery 3-schermen ontzettend traag waren. Dat is ook de reden dat de apparaten met Gallery 3-schermen maar mondjesmaat op de markt zijn gekomen. Grote spelers wilden zich er nog niet aan wagen. Gelukkig is er in dat trage verversen sinds de zomer van 2024 verandering gekomen. Toen begon E Ink een nieuwe timingcontroller toe te passen, waardoor het scherm sneller moet verversen.

Kleurenscherm in de praktijk

Het Gallery 3-scherm belooft veel, dus is het tijd om te kijken of dat ook waargemaakt wordt. Een scherm met elektronische inkt dien je altijd te beoordelen binnen zijn klasse. Een Apple iPad met oledscherm kan een miljard kleuren weergeven en daarbij verbleken de 50.000 tinten van de reMarkable Paper Pro. Houd je het iPad-scherm echter in de volle zon, dan zal het nauwelijks afleesbaar zijn, terwijl de kleuren van de reMarkable er alleen maar beter uit gaan zien.

reMarkable Paper Pro

Een e-reader met Kaleido 3-scherm zou een goede vergelijking opleveren, maar die hadden we helaas niet liggen. Wel de PocketBook InkPad Color 2, die voorzien is van een Kaleido Plus-scherm. Kaleido Plus heeft een iets andere indeling van het kleurfilter dan Kaleido 3. Voor de kleurweergave maakt het geen verschil en daar gaat het in deze vergelijking om. Ik heb een plaatje met daarin alle kleuren van de regenboog op de reMarkable en de PocketBook gezet; het verschil tussen 4096 en 50.000 kleurtinten is meteen zichtbaar.

Je ziet het verschil eigenlijk overal in deze afbeelding en het opvallendst is het bij de roodtinten. Bij de PocketBook worden veel oranje- en rozetinten als dezelfde kleur rood weergegeven. Als je naar dezelfde afbeelding op het reMarkable-scherm kijkt, zie je dat er veel meer kleurschakeringen zijn dan de PocketBook kan weergeven. Het kleurenscherm van de reMarkable is kortom veel mooier dan de PocketBook en ook het mooiste kleuren-e-inkscherm dat ik ooit heb gezien.

Vlottere hardware

Van het tragere verversen van het scherm ten opzichte van de reMarkable 2 merk je trouwens vrijwel niets. Sterker nog, in veel gevallen blijkt de reMarkable 2 zelfs langzamer aan te voelen. Dat komt niet door de schermtechniek, maar door de verouderde hardware. De reMarkable 2 heeft een 1,2GHz dualcoreprocessor en 1GB werkgeheugen, terwijl de Paper Pro een 1,8GHz quadcore en 2GB ram heeft. We zijn er niet achter gekomen welke soc er exact gebruikt is, maar het verschil in snelheid is niet te missen. Vooral bij grote, complexe pdf-documenten zit je soms enkele seconden te wachten tot de reMarkable 2 de volgende pagina geladen heeft, terwijl de Paper Pro hem dan al klaar heeft staan.

Ruwe coating en filters

Tot zover: missie geslaagd voor de maker van de Paper Pro. Het kleurenscherm maakt een wereld van verschil als je bladert door tijdschriften of wetenschappelijke artikelen met veel gekleurde grafiekjes. Toch viel op dat sommige teksten op de reMarkable 2 scherper ogen dan op de Paper Pro. Dat komt niet door het paneel, want de scherpte is vrijwel hetzelfde: 226dpi om 229dpi. Het blijkt te komen door de coating die op het scherm zit. Het oppervlak daarvan is behoorlijk grof, of ruw, net hoe je het wilt zeggen. Bij de reMarkable 2 is het een stuk gladder.

reMarkable Paper ProreMarkable Paper Pro

reMarkable 2 (links) en reMarkable Paper Pro

Een ruwere schermcoating zorgt ervoor dat het schrijven met de stylus 'echter' voelt; daarop kom ik later nog uitgebreid terug. Je lijkt daardoor ook meer precisie te hebben. Het nadeel van zo'n coating is dat het het licht dat het scherm weerkaatst meer verstrooit en daardoor zijn priegelige lettertjes slechter leesbaar dan op de reMarkable 2. Gebruik je de Paper Pro voor het lezen van wetenschappelijke artikelen, dan kom je nogal eens noten met een heel kleine lettergrootte tegen en dan zie je duidelijk verschil.

Er is nog een tweede reden dat de weergave van de Paper Pro soms minder goed is dan die van de reMarkable 2 en die heeft vermoedelijk met de schermtechniek te maken. ReMarkable heeft bij de Paper Pro een 'contrastfilter' ingebouwd; dat lijkt geen echt filter te zijn, maar meer een manier om het scherm aan te sturen. Standaard staat het contrastfilter op 'automatisch' en op het moment dat je teksten leest, schakelt het in om het zwart wat zwarter te maken. De capsules van Gallery 3-schermen hebben geen zwarte pigmenten aan boord, dus zwart weergeven is moeilijker dan bij andere e-inkschermen. Met het contrastfilter ingeschakeld worden kleine lettertjes beter leesbaar, hoewel ze er op de reMarkable 2 nog net wat beter uitzien.

reMarkable Paper ProreMarkable Paper Pro

Het nadeel van het ingeschakelde contrastfilter zie je in de afbeelding hierboven. Midden op de pagina horen acht gele bolletje te staan, maar die zijn niet zichtbaar als het contrastfilter ingeschakeld is. Normaal gesproken werkt dat contrastfilter prima. Heb je een pagina vol afbeeldingen, dan schakelt het uit, zodat je alle verschillende kleurtinten in een afbeelding kunt zien en bij een pagina volt tekst schakelt het filter weer in, zodat de tekst zo duidelijk mogelijk wordt weergegeven. Heb je een pagina zoals die hierboven, dan moet het filter een keuze maken en dan gaat mis voor je afbeeldingen of voor je tekst.

reMarkable Paper ProreMarkable Paper ProreMarkable Paper ProreMarkable Paper Pro

Contrastfilter uitgeschakeld (links) en ingeschakeld (rechts)

Schermverlichting

Wat ik het meeste miste bij de reMarkable 2 is schermverlichting, oftewel een frontlight. Als je voornamelijk in meetings in helder verlichte vergaderzalen zit, is de afwezigheid daarvan je misschien niet eens opgevallen. Ik kan me echter zomaar voorstellen dat er genoeg reMarkable-gebruikers zijn die ook weleens een boek willen lezen en dat niet in een vergaderzaal doen, maar thuis: knus op de bank met alleen wat sfeerlicht aan of 's avonds in bed voor het slapen gaan.

reMarkable Paper ProreMarkable Paper Pro

Het goede nieuws is dat de reMarkable Pro wel een frontlight heeft. Het slechte nieuws is dat er ik er niet echt van onder de indruk ben en dat komt simpelweg doordat de verlichting niet fel genoeg kan. In een echt donkere ruimte is er niks aan de hand: in die situaties is hij fel genoeg. In de helder verlichte vergaderruimte heb je hem in het geheel niet nodig, maar de frontlight schiet tekort in de situaties daartussenin, waarbij er wel wat omgevingslicht is, maar net niet genoeg om het scherm goed leesbaar te krijgen. Dan kun je het scherm net niet lekker aflezen, wil je vervolgens de schermverlichting inschakelen en kom je erachter dat hij al op het maximum staat. Toen ik de eerder aangehaalde InkPad Color 2 van PocketBook erbij pakte, bleek dat ook een wereld van verschil te zijn. Die frontlight produceert veel meer licht.

Een ander gekkigheidje, dat misschien alleen voor mijn reviewexemplaar geldt, is dat de frontlight niet helemaal recht zit. Het lijkt alsof hij iets te ver naar boven is geschoven, want de verlichting loopt door onder de bovenste schermrand, terwijl de onderste rand van het scherm minder goed verlicht wordt.

Pen en toetsenbord

Voor de Paper Pro heeft reMarkable een nieuw, of eigenlijk twee nieuwe pennetjes geïntroduceerd. Ze heten 'Marker' en 'Marker Plus' en dat is verwarrend, want zo heetten de stylussen van de reMarkable 2 ook. Daardoor zou je misschien verwachten dat ze uitwisselbaar zijn, maar dat is niet het geval. De reMarkable 2 gebruikte een passieve stylus, terwijl de Paper Pro een actieve stylus heeft.

De nieuwe actieve stylus is er dus als Marker, zonder 'gummetje' achterop, en als Marker Plus mét gummetje. Voor die laatste versie betaal je wel vijftig euro extra. ReMarkable voorzag onze Paper Pro van een Marker Plus-pen en daarbij krijg je acht vervangende puntjes.

In vergelijking met de reMarkable 2 schrijft de Paper Pro nog een stukje 'echter'. Het lijkt door het ruwere schermoppervlak meer alsof je met een potlood op papier schrijft. Je kunt de stylus ook schuin houden om een stuk te arceren. Dat kon bij de reMarkable 2 ook al en die functionaliteit is gelukkig niet verloren gegaan. Het 'gummetje' achter op de stylus profiteert ook van het ruwere scherm, waardoor je preciezer kunt gummen. Het is een beetje de vraag of je dit zult merken als je niet zoals ik de twee tablets naast elkaar houdt. De reMarkable 2 schreef al goed, maar de Paper Pro dus nog wat beter.

reMarkable Paper ProreMarkable Paper ProreMarkable Paper Pro

In de software wordt uiteraard rekening gehouden met het kleurenscherm en je kunt net als bij de reMarkable 2 kiezen uit negen verschillende virtuele pennen en drie lijndiktes. Bij de reMarkable 2 kon je ook in blauw en rood aantekeningen maken, hoewel beide uiteraard als grijs werden weergegeven. Bij de Paper Pro komen daar groen, geel, cyaan en magenta bij. Je kunt niet zelf een kleur mengen. De Paper Pro is duidelijk niet bedoeld als schetsblok, in ieder geval niet als je iets anders wilt gebruiken dan de negen voorgeprogrammeerde kleuren.

De stylus werkt dus prettig, maar het nadeel van een actieve stylus is dat je hem moet opladen. Gelukkig zit er een accu in het pennetje en wordt hij draadloos opgeladen als je hem magnetisch tegen de tablet aan plakt. Een ander nadeel is zoals gezegd dat de stylus van de reMarkable 2 niet op de Paper Pro werkt. Ik heb geen assortiment aan stylussen liggen om te checken of dat ook geldt voor andere pennen, maar gebaseerd op wat ik op andere websites lees, werkt een Wacom-stylus in ieder geval niet. Ik had toevallig wél een stylus van Logitech liggen, die ondersteuning heeft voor het USI-protocol. USI wordt gebruikt bij Chromebooks en het lijkt erop dat reMarkable datzelfde protocol gebruikt voor de Paper Pro. De USI-pen werkte zonder problemen op de Paper Pro en de Marker Plus-pen werkte op een Chromebook die ik ook nog had liggen.

Toetsenbord

Voor 99 euro koop je een hoes voor je reMarkable Paper Pro, maar er is ook een optie om de Type Folio aan te schaffen. Dat is een hoes en toetsenbord ineen en reMarkable stuurde hem met het reviewsample van de Paper Pro mee. De Type Folio kost 249 euro: dat is simpelweg te veel geld voor wat het is.

Het gaat om een toetsenbordhoes die je Paper Pro heel netjes op zijn plek houdt met behulp van magneten. De buitenkant is gemaakt van een mooi synthetisch stofje met een patroontje erin. Het is niet helemaal zwart, maar er zit wat kleur doorheen. Als je hem openklapt, kun je je Paper Pro in een vloeiende beweging rechtop zetten en dan verschijnt het toetsenbord.

reMarkable Paper ProreMarkable Paper ProreMarkable Paper ProreMarkable Paper Pro

Het toetsenbordje tikt wel aardig, afhankelijk van wat je ervan verwacht. Als je rekent op hetzelfde toetsenbord als in een heel dunne laptop, dan komt het redelijk in de buurt. Het toetsenbord zit verwerkt in een dunne hoes. Tijdens het tikken bewegen de toetsen die je aanslaat en de toetsen ernaast een beetje mee en de aanslag is kort, maar op zich wel duidelijk. Het is eerder een 'noodtoetsenbord' dan eentje waarop je eens lekker een lang verhaal gaat tikken.

ReMarkable heeft wel gedacht aan achtergrondverlichting op het toetsenbord, maar gek genoeg alleen voor de letterknoppen en niet voor de andere toetsen. Een irritante designkeuze, want van de letters weet ik wel waar de knoppen zitten, maar waar vind ik bijvoorbeeld de tilde (~)?

Wat mij betreft is het toetsenbordje hoe dan ook overbodig, want de software is niet echt bedoeld om mee te tikken. Er is één lettertype, je kunt één heading maken, vetgedrukte letters maken en voor normale letters kiezen, en twee soorten opsommingen maken: een met puntjes en een met checkboxes. Dan heb je het wel gehad. Als je graag notities wilt typen in de documenten op je reMarkable, kun je dat ook gewoon in de applicatie op je computer doen. Daarvoor heb je helaas wel een reMarkable Connect-abonnement nodig, maar de prijs van het toetsenbordje is even hoog als zes jaar en elf maanden Connect-abonnementsgeld. Het toetsenbord is kortom te duur; de software biedt een wereld van mogelijkheden als je de pen gebruikt, maar met het toetsenbord kun je niet eens cursieve letters maken.

ReMarkable-software

Aan de software die reMarkable op de Paper Pro heeft gezet is eigenlijk niets veranderd ten opzichte van de reMarkable 2. Je kunt vier extra kleuren selecteren om mee te schetsen of mee te markeren, maar dan heb je het wel gehad. De eenvoudige software is ook de kracht van de reMarkable. Als je hem inschakelt, krijg je je documenten te zien met daarboven eventuele mapjes die je gemaakt hebt en dat is het.

Bij reMarkable draait het allemaal om het maken van notities. Dat kun je in ieder document doen en dat gebeurt standaard op een nieuwe laag. Je past het document zelf dus niet aan, maar alleen de laag daarbovenop. Je kunt bovendien meerdere lagen toevoegen, waarvan je de weergave los in- en uit kunt schakelen.

reMarkable Paper ProreMarkable Paper Pro

De makkelijkste manier om documenten op je reMarkable te zetten of ervanaf te halen, is met behulp van de eigen software van reMarkable. Als je de software start, zie je bijna dezelfde interface als op je tablet. Je kunt dezelfde documenten lezen en hij synchroniseert ook op welke pagina je bent gebleven, waardoor je gewoon op je computer verder kunt gaan waar je gebleven bent. Dat gaat niet onbeperkt, want als je documenten vijftig dagen met rust laat, kun je ze niet meer synchroniseren. Tenminste, dat kan niet zonder reMarkable Connect-abonnement. Als documenten voorbij die grens van vijftig dagen zijn en je maakt er nieuwe wijzigingen in, gaan ze niet alsnog synchroniseren. Eenmaal gestopt met synchroniseren blijft gestopt, zo bleek toen ik mijn reMarkable-account dat ik alleen voor de review van de reMarkable 2 gebruikte, in ere herstelde.

Er zijn wel mogelijkheden om te integreren met OneDrive, Dropbox en Google Drive, maar helemaal handig werkt dat niet. Ik heb Google Drive gebruikt en daarbij kan je tablet wel documenten van je Drive importeren, maar exporteren gaat in pdf-formaat en dat zorgt ervoor dat je er niet lekker mee verder kunt werken in Google Docs. Ik heb het niet geprobeerd, maar vermoed dat bij Dropbox en OneDrive hetzelfde gebeurt, want het formaat waar reMarkable onder water alles naartoe converteert, is pdf.

De reMarkable werkt dus het best met een Connect-abonnement en daar word je wel een beetje naartoe gepusht. Met Connect krijg je voor 2,99 euro per maand onbeperkte cloudopslag en kun je dus documenten vanuit de software op je computer bewerken. Of je echt een abonnement nodig hebt, hangt van je gebruik af; als je alleen maar op je reMarkable zelf werkt, dan kun je ook zonder abonnement.

Conclusie

Het is nogal een smak geld: 650 euro voor een tablet waarmee je aantekeningen kunt maken op een scherm met elektronische inkt, dat bij lange na niet zo vlot reageert als de lcd of het oledscherm van de gemiddelde tablet. Remarkables zijn dan ook geen producten voor de mainstreamgebruiker. Het zijn de tablets voor gebruikers die artikelen lezen en daar notities bij willen maken of voor mensen die zich tijdens een klantgesprek niet achter een laptopscherm willen verschuilen, maar aantekeningen willen maken als op een stuk papier, ook op een terrasje in de volle zon. Er zijn meer scenario's te bedenken, maar de gemene deler is dat het draait om het schrijven, zoals je dat op een notitieblok zou doen.

Die doelgroep was al niet zo groot en de subgroep die graag een kleurenscherm wil hebben is vermoedelijk nog wat kleiner. Ik denk echter dat een kleine groep mensen heel blij zal zijn met de reMarkable Paper Pro, want het Gallery 3-scherm is het mooiste e-inkscherm dat ik tot nu toe gezien heb. Daarnaast heeft reMarkable met een nog wat fijnere stylus en andere schermcoating ervoor gezorgd dat het schrijven nog meer voelt als potlood op papier. Dat alles is samengevoegd in een fraai vormgegeven tablet, die mooi is afgewerkt. De software is eenvoudig en overzichtelijk gebleven en het geheel werkt uitstekend samen met de desktopsoftware, die je afhankelijk van je gebruiksscenario wel richting een abonnement pusht.

Voor de selecte doelgroep die interesse in de Paper Pro heeft en het geld ervoor over heeft, zou ik hem dus niet afraden, maar er zijn wel een paar dingen om rekening mee te houden. De Paper Pro is wat logger en wat zwaarder dan de reMarkable 2. Hij is voorzien van schermverlichting, maar die kan niet zo fel als je zou verwachten. Zoals gezegd kun je er heel fijn op schrijven, maar de grove schermcoating die daarvoor zorgt heeft als nadeel dat priegelige lettertjes slechter leesbaar zijn. De leesbaarheid van die lettertjes wordt wat verbeterd door een automatisch 'contrastfilter', maar dat zorgt er tegelijk voor dat plaatjes minder goed uit de verf komen. Je kunt het filter uitzetten, maar dan is de tekst weer slechter leesbaar. Allemaal geen onoverkomelijke bezwaren dus, maar wel dingen om mee te nemen in de overweging, mocht je gecharmeerd zijn geraakt van dit opmerkelijke digitale kleurboek.

Reacties (141)

141
141
85
7
0
52
Wijzig sortering
En opnieuw wordt er tijdens de review geen aandacht besteed aan (data)veiligheid bij een apparaat als dit. Kwalijk en een gemiste kans wat mij betreft.

Hoewel de reMarkable op het eerste gezicht een handig apparaat lijkt, heb ik serieuze bedenkingen bij het gebruik ervan. Ik vind het bijzonder zorgwekkend dat de reviewer helemaal niet stilstaat bij (data)veiligheid en alleen maar gericht is op de consumentoplossing. Wanneer je dit apparaat koppelt aan je OneDrive, vormt dat een aanzienlijk risico. Omdat het niet beheerd kan worden via MDM (Mobile Device Management) of MAM (Mobile Application Management), kan het apparaat niet centraal beheerd worden en kunnen er geen beveiligingsmaatregelen worden afgedwongen. Ook kunnen er geen maatregelen worden genomen wanneer een device verloren raakt.

Zonder deze basale beheerfuncties is een reMarkable totaal ongeschikt voor zakelijk gebruik, terwijl ze zich wel richten op de 'professional'.

[Reactie gewijzigd door admiralawesome op 3 december 2024 11:08]

Elke keer ik collega's op het werk een apparaat als dit zie gebruiken stel ik mij dezelfde vraag. Er worden nota's genomen over strategische zaken en confidential data en die gaan dan gewoon naar een persoonlijke cloudoplossing zonder enige controle.

Als een fabrikant sterk zou inzetten in geïntegreerde en beheerde oplossingen voor bedrijven dan zie ik dit nog wel groter worden. Dan kan je als bedrijf inzetten op deze apparaten en ze op een veilige en gecontroleerde manier inzetten.
Heb je deze zorgen ook bij de papieren variant of hebben jullie controle aan de deur voor gevoelige data die het pand verlaat zonder labeling en classificatie?
Die zorgen zijn er uiteraard ook over prints en papieren nota's. Maar het is een risicoafweging. Papieren nota's kunnen vergeten of gestolen worden maar de kans is kleiner dat de data breed verdeeld gaat worden. Data in externe cloudproviders in een privé account heeft veel meer kans om breed uit te lekken of gebruikt te worden op een manier die je als bedrijf niet wilt.
Veel gehoord argument. Echter is die hoeveelheid beperkt tot 50 pagina's (?) in een kladblok? Niet een paar gig. Daarnaast natuurlijk geen koppeling met onedrive.
je wilt niet weten hoeveel notitieboekjes sommige mensen met zich meezeulen. De data die digitaal is wordt verspreid over meerdere boekjes en jaargangen :D
Tweakers is dan ook een site die zich primair richt op consumenten en niet op bedrijven lijkt mij. Hoe het met de beveiliging van je bedrijfsdata zit, moet je als bedrijf in de eerste plaats zelf onderzoeken. Bij ons in het bedrijf zal het bijvoorbeeld niet mogelijk zijn om dit apparaat aan je OneDrive te koppelen, het is niet Intune compliant dus de Conditional Access policy zegt dat het niet toegestaan is.

Het enige wat we niet kunnen tegengaan is wanneer mensen iets als dit zouden gebruiken, en de notities gewoon op het apparaat laten staan.
Volgens mij niet primair.
Daarmee groeide ook de doelgroep van enthousiaste thuisgebruikers naar hobbyisten, it-professionals en consumenten.
https://tweakers.net/info/faq/
Ben het hier zeker mee eens betreffende tweakers als consumenten website. Maar het gebrek aan beveiliging geld net zo goed voor je eigen data. enkel een pin als beveiliging op je endpoint is gewoon kwalitatief uitermate teleurstellend. Dat kan zeker wel even genoemd worden als klein minpunt dan voor de consument als data en privacy bewuste tweaker toch ?
Dus dit is een tablet is waar ik wel op kan werken, zonder dat mijn IT afdeling volledige controle opeist?

Dat klinkt voor mij eerder als een USP dan een issue.

[Reactie gewijzigd door geishin op 3 december 2024 11:30]

Op elke PC die jij thuis hebt zal de IT van je werkgever geen controle hebben, maar je kan er dan in de basis ook niet met de resources van je werkgever verbinden, dat is hier niet anders.
Plus dat je je dan bewust onttrekt aan het databeleid van je werkgever.
In de basis idd, maar er zijn zoveel manieren om data vanuit het beveiligde netwerk te extraheren naar een niet-gecontroleerde tablet, het is nagenoeg onbegonnen zaak. Tenzij je politieagent speelt en controles aan de deur hebt / patrouilleert bij meeting rooms om te checken of alles wel mag.

En dat kun je gek vinden, maar er zijn instellingen waar dat nodig is, bijvoorbeeld defensie. Zeker in 2024, waar staathackers juist die instellingen als doel hebben. Maar ook infra is een doel, op het moment vooral fysiek, maar digitaal komt er ook steeds meer aan. We hebben redelijke beveiliging bij mijn huidige opdrachtgever (consumenten / MKB energiesector) maar BYOD is nog steeds gewoon een ding.
Byod bij ons forceert gewoon dat het apparaat voldoet aan onze beveiliging wil iemand er bedrijfsdata kwijt op willen. Wil je dat niet gebruik je de uitgereikte hardware van het bedrijf. Naast compacte 14 inch laptop/mac zijn dat een dockingstation, schermen, muis, toetsenbord voor thuis, en uiteraard ook dezelfde complete opstellingen op kantoor.
Ik kan alleen voor me zelf spreken, maar ik zie nul meerwaarde in de software en cloud koppeling. Heb een uurtje gespeeld met de desktop software en nadat uur verwijderd. Ik bespaar met de RM2 vooral gewicht en volume.
Het is voor mij een notitieblok, voor tekst, schema's, en tekeningen als je bij een collega zit of klant en even visueel wil tonen hoe ditje en datje aan elkaar gekoppeld zijn. En de meeste aantekening gooi ik ook weer weg als ik klaar ben, en dat is vaak dezelfde dag nog.
Ik ben een beetje blij dat er nu een pincode op zit, maar een beetje meer beveiliging mag wel..., ook voor een disconnected device.
Nu mis ik zelf niets aan Onedrvive en consorten, maar ik zou ook serieuze jeuk krijgen als mensen met hun eigen Onderdrive of Dropjesdoos in het bedrijfsnetwerk rondhuppelen.
Mooie is dat zonder de cloud koppeling handschrift herkenning op de RM ook niet werkt..
Zo lang ik mijn eigen hanenpoten kan lezen ;-)
Je moet de potentiële risico's voor lief nemen, maar totaal ongeschikt voor zakelijk gebruik vind ik nogal sterk uitgedrukt.

Ik gebruik het alvast heel vaak. Daarmee boek ik veel productiviteitswinst. En ja, er staat gevoelige data op. Het toestel is beschermd met een pincode, al zal dat onvoldoende zijn.

Ik heb Connect gekocht, daar mis ik wel de functie om het toestel te wipen. Dat zou er echt wel mogen komen.
Wat je daar aanhaalt is ook voor ons (ik werk in een advocaten kantoor) de reden waarom we die spullen niet toelaten. En ik moet toegeven dat ik dit artikel ook gelezen heb met het idee, tweakers zal wel even stil staan bij data veiligheid, maar niet dus...
Ik hoop ook nog steeds op een remakable (of iets gelijks) dat we gewoon kunnen integreren op onze IT omgeving, controle krijgen, of op zen minst zicht, waar en wie toegang heeft van de data, en zaken als remote wipe, etc kunnen afdwingen en regelen.
De beste veiligheid is geen show geven met tablets en toestand en gewoon de laptop van het werk gebruiken..
Ik heb hem nu twee weken. Al een hele tijd wilde ik de rM2 en toen ik de knoop doorhakte zag ik dat de rMPP er was.

Ik schrijf altijd en maak altijd notities. Voorheen op kladblokken wat terugbladeren en bewaren gewoon ingewikkeld maakt. Ik werk aan verschillende projecten en werk met verschillende leveranciers. Met mappen, documenten en tags is alles goed terug te vinden.

Ik snap de minpunten maar behalve de prijs, zijn ze voor mij niet van toepassing. Op kantoor en aan mijn bureau thuis is altijd voldoende licht en als ik een boek lees, moet ik ook een lampje aanzetten. Daarnaast is de verlichting voldoende, alleen de trappen van weinig licht naar veel licht zijn een beetje gek.

Al met al een hoop geld, maar voor mijn gebruik echt ideaal.
Mijn vrouw werkt ook sinds een maand met de Pro-versie. Ze heeft er lang tegenaan gehikt, met name de prijs hield haar tegen. Toen ze mij liet zien hoe ze nu alle overleggen aantekent en hoeveel papier en blokjes en kladjes en weet ik wat al niet meer heb ik haar op haar verjaardag verrast met een rMPro. Naast de elektrische deken het beste cadeau ever :). Ze kan niet meer zonder.

Als niet-gebruiker snap ik alleen niet waarom je niet met hetzelfde gemak een pdf met aantekeningen terug kan zetten in de map op, bij haar, OneDrive als waar je de pdf zonder aantekeningen vandaan hebt gehaald.
Klinkt gek, maar ergens ben ik blij dat nu door de hoge prijs mensen echt de afweging maken of dit apparaat nodig is. Iedereen maakt wel eens aantekeningen, dus het heeft een hoog "kan handig zijn" factor. Maar zoals bij de E-readers, blijkt dat het bij veel mensen toch niet de gadget fase voorbij komt. Veel E-readers liggen nu te verstoffen. Wat natuurlijk jammer is voor het milieu.
Zelfs voor de helft van de prijs neem ik aan dat je nadenkt over het nut. Ik denk dat een logische vergelijking met een iPad met pencil gemaakt kan worden. Die laatste heeft de volledige OneNote app en meer media en content creatie mogelijkheden. Alleen voor het lezen van lange documenten is e-ink onovertroffen. Toch vind ik een remarkable erg prijzig voor een zeer beperkt toepassingsgebied.

Totaal off-topic, maar iedereen die ik ken met een e-reader is lyrisch en koopt geen fysieke boeken meer (incl ikzelf).

[Reactie gewijzigd door Kevinns op 3 december 2024 10:27]

Een nadeel van een iPad is dat schrijven op glas veel minder prettig is, de batterijduur vaak tegenvalt, en de kans op afleiding groter is. Maar iedereen moet een afweging maken van wat belangrijk voor hen is en welk apparaat het beste bij hen past.
Vooral dat laatste is wel een heel goed punt!

Wat betreft schrijven op een iPad: je hebt fantastische schermfolies waardoor het haast voelt als papier.
Ik maak al twintig jaar gebruik van aantekeningen-tools: persoonlijke wiki's, evernote, obsidian... Ik merk nu dat ik soms verdwaal in m'n eigen aantekeningen. Daarnaast blijf ik de post-its gebruiken voor m'n dagelijkse todo-lijst, en soms een papieren kladblok. Papier werkt soms gewoon beter. En om zo'n groot apparaat weer erbij te hebben? Het ligt natuurlijk ook aan je beroep. Als ik continu in overleg zou zitten, dan zou ik ook voor andere tools kiezen. Op mijn goede voornemens lijstje voor volgend jaar staat het opruimen van m'n obsidian vault.
Begrijp me niet verkeerd, het is een fantastisch product, handig en vol potentie. Sterker nog, ik ben overtuigd dat het best kan lukken (los van de veelste hoge prijs) om iedereen ervan te overtuigen dat hij/zij het nodig heeft. Ik geloof echt dat een groep mensen hiermee echt gebaad is, je hoeft je daarvan niet te verdedigen. Maar we maken allemaal wel eens een aantekening en notuleren wel eens wat.

Zou het product nog iets toegankelijker zijn, dan zie ik het zo onder elke kerstboom liggen en bij elke win-actie te winnen. En ik denk dat het dan toch teveel een niche blijft en snel in lades beland(zoals ook tablets, e-readers).

Tweakers strapt al af met een actie :+ O+ O-)
Ik ook niet. Maar dat gebruik ik sowieso niet. Ik kan mij voorstellen dat het een keer nodig is, maar dat is in mijn geval minimaal.

Terugplaatsen kan, maar het is volgens mij wat omslachtig allemaal.
650 euro voor een stuk gereedschap voor je werk met verschillende leveranciers? Ik zou zeggen dat het een koopje is. Ja oké, je kan hier heel veel kladblokken van kopen maar je bespaart een hoop tijd zo een je administratie doen klinkt als een stuk minder hoofdpijn zo.

De vraag is alleen, vind je het waard tegenover een ipad met pen, waar je over het geheel toch een stuk meer mee kan dan.
Als je het zelf moet bekostigen (lees: niet kan declareren bij de zaak), dan is het een flinke uitgave. Ik heb zelf de Boox Air 3C gekocht omdat het mij gewoon een quality of life geeft dat ik het het geld waard vond. Maar ook die is niet goedkoop te noemen.
Dat geldt voor vakantie boeken ook...wat wil je nou eigenlijk zeggen? Dat het een verschil van dag en nacht is als je het voor je werk kan kopen? Nogal gierig.
Ik wil ook dolgraag zo'n ding gezien ik dagelijks bezig ben met schema's te tekenen (vaak on the fly). Maar dat is dus voor 100 percent voor mijn werk. Ik ga geen eurocent van mijn eigen geld uitgeven voor iets dat ik enkel en alleen op het werk ga gebruiken.
Moest mijn werkgever vragen of ik er eentje op kosten van de werkgever wil, onmiddelijk.

Dus ja, het ;aakt een wereld van verschil of het voor/via het werk gekocht wordt of niet.
Dat geldt voor vakantieboeken ook... Wat wil je nou eigenlijk zeggen? Dat het een verschil van dag en nacht is als je het voor je werk kan kopen?
Huh :? Het scheelt 100% van de prijs of je het wel of niet kan declareren.
Ik heb het overigens niet over een ZZP-er maar een loondienstenaar. ;)
Nogal gierig.
Beetje rare reactie om er meteen zo'n waardeoordeel aan te hangen.

[Reactie gewijzigd door Room42 op 3 december 2024 17:29]

tJa zonder dat waardeoordeel zou mijn reactie nergens over gaan. Op mijn beurt vind ik het apart dat je ervan staat te kijken dat zo een reactie in mij opkomt.
Sjah... laten we het hier maar bij laten, we gaan het toch niet eens worden.
Ik had de rM2 al een tijdje. Ik vind deze wel echt een upgrade. de backlight gebruik ik nooit.
Ik moet wel even kijken of dat abbo nog echt nodig is.

De manier om de documenten te organiseren is echt top. Ik sleepte -tig notitieblokjes mee, ik schrijf gewoon heel veel. Het iets grotere scherm en combinatie met kleur maakt het wel een toffer apparaat dan de rM2. Ik ben zo iemand die meteen gaat upgraden, als je tevreden bent met de rM2 en je hebt die al zal dat niet voor iedereen dat waard zijn. Als je kunt kiezen tussen de 2 zou ik altijd voor de grotere versie met kleur gaan!
Mooi apperaat, Helaas is het een drama qua beveiliging op enterprise niveau. Voor ons helaas een No-go op het moment

De RM is niet op afstand te managen of toe te voegen aan remote management pakketen. Verder is het endpoint(de RM zelf) enkel te beveiligen met een pin. raak je dus je device kwijt en weet iemand erin te komen( Niet heel moeilijk met enkel een pin) dan heeft die toegang tot al je cloud storage.

Het word helemaal mooi als daar ook je 365 cloud aangekoppeld is... Verder krijg je bij elke RM een tijdelijk cloud opslag abbo voor de eigen cloud van RM. Al je data staat dus op de servers van RM. Waar ze naar eigen zeggen enkel bij komen in extreme gevallen..

Schakel je die cloud toegang uit dan werkt de schrijf herkenning ook niet meer. Dit wil je als bedrijf gewoon niet hebben rondzweven. Leuk als consument of klein bedrijf maar voor grote bedrijven wil je dit gewoon niet.

RM zelf bevestigt dit ook allemaal als je in gesprek gaat met de customer service afdeling. Er zijn volgens RM ook nog geen verdere ontwikkelingen die dit op korte termijn gaan oplossen.

[Reactie gewijzigd door Mjelnir op 3 december 2024 10:08]

Maar heb je dan geen medewerkers die zelf zo'n ding kopen en meenemen naar werk voor hun notities? Zeg maar net als dat je zelf een kladblok mee kunt nemen?
Ja, die bestaan. En dan zijn er ook nog directieleden die, als ze hun zin niet krijgen, dergelijke apparaten gewoon zelf bestellen met de company creditcard.

Dit is erg lastig te voorkomen en het gaat niet alleen om de reMarkable. Zelfs als je als bedrijf OneNote aanbiedt en eventueel een iPad beschikbaar stelt, zullen er altijd mensen zijn die bijvoorbeeld Evernote of Notion gaan gebruiken.

Dit fenomeen heet "Schaduw-IT" en komt vaak voor bij SaaS-diensten. Denk aan tools zoals WeTransfer, ChatGPT, WhatsApp of Dropbox, waar werknemers zonder goedkeuring bedrijfsgegevens mee delen. Dit brengt aanzienlijke beveiligingsrisico's met zich mee en kan lastig te beheersen zijn.
@PiweD Misschien mooi als Tweakers dit ook in de review opneemt. Vond het wel opvallend dat er geen aandacht aan werd besteed iig.

[Reactie gewijzigd door Mjelnir op 3 december 2024 10:08]

Kan ik me zeker in herkennen, en ik ben niet jaloers op de security-afdeling. Ik zag het zelf "from the trenches" gebeuren, waarbij developers "stiekem" een Slack omgeving voor het bedrijf opzetten omdat het zo handig was, totdat er een kritieke massa bereikt was en het bedrijf er toch maar voor ging betalen. Het is nu 2024 en de baas betaalt voor zowel Office365 en teams als Slack omdat developers / ITers dat fijner vinden en het betere integratie heeft met development tools en dergelijke.
Het is ook van de zotte dan een security of IT team of directie bepaalt met welke tools de uitvoerders moeten werken. Heb dat nooit gesnapt.
“We betalen al voor O365 dus gebruik Teams maar!”
ChatGPT vind ik een slecht voorbeeld, want je kan gewoon zakelijk Copilot gebruiken. WeTransfer zou imho niet nodig zijn als je gewoon je deel beleid op orde hebt alleen vaak zit het zo potdicht dat je niets met externen kan delen terwijl dat juist hetgeen is wat men wilt. Daar zou je zakelijk bijvoorbeeld Dropbox voor kunnen inzetten als je MS alleen in je tenant wilt houden, maargoed samen werken is key tegenwoordig en ik geloof meer in voorlichting dan verbieden.

Bij mij op het werk krijgt men regelmatig testjes vanuit onze 2 mans beveiligingafdeling en dat word tegenwoordig zelfs als leuk ervaren. Je moet alleen wel ergens werken waar security niet behandeld wordt als een toeslagenaffaire deelnemer… we weten allemaal dat “het” bestaat alleen we doen er liefste zo weinig mogelijk mee.

Dat is lastig om in zakelijk de juiste prioriteit aan te brengen op zowel financieel als awareness onder eindgebruikers.
Die zijn er zeker helaas. We hebben alle toegang tot de RM cloud diensten geblokkeerd en onze medewerkers geinformeerd over de risico's van het device.

Je hebt altijd het argument van "Ja maar dit is toch hetzelfde als papier" en in zekere zin klopt dat. Echter via een papiertje heb je geen toegang tot je hele cloud en andere documenten mocht je velletje nog in de trein liggen.
Yep ken het wel, "oh maar dit is gewoon notitieblok hoor! Zelfde als papier, kan niet bij mijn mail en bestanden"

Half uur later: "o wacht, even deze PDF over die mogelijke overname doormailen, leest prettiger op mijn device."

Op zich kun je natuurlijk wel zorgen dat unmanaged devices niet bij je cloud kunnen als het goed is, maar mensen die zelf allerlei shit door gaan mailen, dat is lastig in te perken als data niet allemaal geclassificeerd is (wat onmogelijk is om te doen).
Verder krijg je bij elke RM een tijdelijk cloud opslag abbo voor de eigen cloud van RM. Al je data staat dus op de servers van RM. Waar ze naar eigen zeggen enkel bij komen in extreme gevallen..

Schakel je die cloud toegang uit dan werkt de schrijf herkenning ook niet meer. Dit wil je als bedrijf gewoon niet hebben rondzweven. Leuk als consument of klein bedrijf maar voor grote bedrijven wil je dit gewoon niet.
Exact de redenen dat wij dat ding ook in de ban hebben gedaan.
@PiweD Kan het zijn dat jullie één ding zijn vergeten? Ik mis in het hele verhaal iets over de accu en accuduur. Ik snap dan een e-ink scherm voor lange gebruikstijden zorgt, maar toch is het gebruik van zo'n apparaat niet oneindig op één lading stroom.

Nu heb ik geen enkel idee of de tablet met actief gebruik 1, 2 of wel 7 dagen mee kan.
Ik gebruik mijn RM Pro nu 2 maanden vrijwel dagelijks en best intensief (inmiddels al zo'n 200 pagina's volgeschreven) voor mijn werk. Af en toe lees ik er ook een boek op. Ik haal 3 à 4 dagen zonder opladen.
AuteurPiweD Redacteur @Quad3 december 2024 09:38
Het probleem is dat we geen goede manier hebben om de accuduur te testen, dus daar is heel moeilijk iets over te zeggen. Volgens reMarkable is de accuduur 'up to 2 weeks', net als bij de reMarkable 2. Ik heb tijdens het gebruik in ieder geval niet gemerkt dat hij heel snel leeg ging.
Oké duidelijk! Als toevoeging aan het artikel was dit wel handig geweest. :)

Verder een mooi ding, zou jij hem zelf kopen?
AuteurPiweD Redacteur @Quad3 december 2024 10:01
Haha, goeie vraag. Nee, ik zou 'm zelf niet kopen en dat is omdat ik zelf niet zo veel met schrijven op papier heb. Ik heb hem voor de review wel gebruikt als notitieblok. Het handigste vond ik hem tijdens het opnemen van de video voor de wifitestmethode, waarbij ik bulletpoints van wat ik wilde vertellen op de remarkable had staan en daar nog even makkelijk wat wijzigingen aan kon maken, want gedurende zo'n opname veranderen er altijd dingen. En dat werkte echt fijn. Maarrr...als ik de remarkable op dat moment niet aan het reviewen was geweest, dan had ik diezelfde wijzigingen op een laptop gemaakt, het is niet alsof ik die vrijheid van een pen op papier mis, dus ik denk niet dat ik de doelgroep voor de Paper Pro ben.
Top apparaten die remarkable machines. Maar wel erg beperkt, je moet er echt wel een persoon voor zijn. Mijn vrouw kan niet werken zonder haar remarkable ik krijg het niet in gepast in mijn werkzaamheden. Voor mij is bijvoorbeeld intergratie met one note echt een must en dat heeft de remarkable niet.

Het zijn wel echte eye catchers tijdens gesprekken en of vergaderingen. Werk je nu ook met veel papier, pdf's en kladblokken dan zijn ze wellicht iets voor jou.

De software support is wel heel goed, ze blijven maar nieuwe updates uitbrengen voor hun devices.
Toch als ik de software zo lees dan wordt ik niet blij van die beperkingen.
Ik werk nog heel veel op papier omdat het fijner leest en ik er sneller aantekeningen op maak dan middels typen.

Echter moeten die aantekeningen dan wel beschikbaar blijven en dat blijkt hier niet het geval te zijn.
De aantekeningen blijven ook gewoon beschikbaar. Alleen als je ze 50 dagen niet aanraakt syncen ze niet meer van tablet naar desktop (als je de app daar ook gebruikt) en wordt er dus ook niet direct een backup van gemaakt.
Wil je dat wel, dan komt de abo om de hoek kijken (ook voor het omzetten van schrift naar getypte). Ik moet zeggen dat ik niet eens in de gaten had dat het abo bij mij was afgelopen omdat ik sowieso al een aparte note open bij elk klantbezoek ipv per klant een note met meerdere pagina's te maken.
Gebruik hem dus al op dezelfde manier als een notitieblok (wat nog erger is, want daar heb ik er 2 van per jaar en kan dus halverwege niet meer bij de notities van daarvoor). Op die manier synced altijd alles netjes naar de cloud storage en naar mijn desktop. Waar ik ze weer exporteer en aan de klant hang in salesforce.
Dat is ook wat mij tegenhoudt inderdaad. Geweldige apparaten op het oog, ook qua focus. Maar OneNote heb ik alles instaan. Mijn optie is dus of een bloated tablet, of een Boox eink tablet.
Wat maakt voor jou een tablet dan 'bloated'? Niets weerhoudt je toch om alleen OneNote te installeren en te gebruiken?
Samsung zonder bloatware? :+
Nee, eens hoor het is een deel eigen keuze. Ik gebruik nu een Tab S7+, wat erg goed bevalt in mijn workflow. Een Boox Note Air 4c lijkt een goed alternatief.
Ah, ik dacht persoonlijk aan een iPad, die is wat minder bloated. Wij hebben op het werk een aantal collega's die een iPad in combinatie met OneNote gebruiken om aantekeningen te maken. Voordeel is dat je dan ook direct even mail kan openen, Teams, SharePoint e.d.
OneNote en m’n iPad Pro werkt al jaren prima inderdaad. Ik heb wel een dure magnetische papier achtige screenprotector erop zitten en sindsdien voel geen verschil tussen echt papier en m’n iPad.
Ik werk nu anderhalf jaar met de Rm2. In mijn werk, heel veel verschillende projecten en stakeholders. Dus de digitale mapstructuur en heldere software zijn een groot pluspunt. Wat voor mij ook mee telt is dat ik informatie beter "op sla" als ik schrijf. Aantekening bij de droge gemeentelijke beleidsstukken, soms de projecten of processen die even voorbij komen. Ik merk dat als ik aantekeningen maak met de laptop/tablet er minder blijft hangen.

Het is een smak met geld, maar misschien wel interessant voor dat stukje IKB wat je nog over hebt. Kan ik zonder? Vast wel weer. Maar om bij mensen aan tafel te zitten en geen scherm voor je neus te hebben heeft in mijn werk meerwaarde. Plus ;) Het is wel leuk als mensen even mogen proberen. Zeker collega's die na een paar regels gaan .... Ohhhh daarom werk je er mee.
Ik hoorde deze week nog op de radio dat zelf schrijven (ipv) typen beter helpt bij het opslaan van info. Hier is een recent artikel erover: https://www.vrt.be/vrtnws...er-hersenen-leren-studie/

Misschien moet ik ook maar eens terug wat vaker pen en (e)papier gaan gebruiken.
Klopt idd dat je hersens anders geactiveerd worden als je met pen (en papier) bezig bent. Op een of andere manier maakt dit het verwerken en opslaan van informatie meer “sticky”. Daarom ben ik ook geen voorstander van de digitalisering op scholen.
Neem aan dat je bij een gemeente werkt. Mogen jullie je IKB daarvoor inzetten? Dat is wel aantrekkelijk. Zelf werkzaam bij de Rijksoverheid en zou dit wel heel creatief als vakliteratuur moeten wegzetten dan :)
Ik werk via payroll, zelfde voorwaarden als de gemeentelijke ambtenaren. Had vorig jaar toestemming om mijn IKB er voor in te zetten :) Heb er de tablet van "de zaak" voor laten liggen.
Ik was in de veronderstelling dat alle oplaadbare apparaten in de EU een USB-C aansluiting moesten hebben?
In het artikel staat dan ook (twee keer) dat het apparaat een usb-aansluiting heeft (aan de onderkant).
Ik raakte blijkbaar in de war van deze zin: De tablet wordt geleverd met een 39W-lader met propriëtaire aansluiting.
Die hele alinea was daar per abuis tussen geslopen, maar is helemaal niets van waar hoor, hij heeft gewoon een usb-c-aansluiting en er zit geen lader bij.


(de surface pro daarentegen, waaruit ik heel slordig een kadertje had gekopieerd heeft wel een 39W-lader en proprietaire aansluiting :X )
Maar Surface apparaten zijn ook gewoon via hun USB-C poort op te laden, dat de meegeleverde lader daar de Surface connector gebruikt is dus geen probleem, tenzij je gehoopt had die lader ook voor andere toestellen te kunnen gebruiken.
Klopt, maar waar het om ging was dat ik per ongeluk de tekst uit het 'in de doos-kadertje' van de surface pro review gekopieerd had in de review van de remarkable pro en dat leidde tot verwarring.
Wat ik ergens mis als leek in het artikel is of je de geschreven tekst ook kan converteren en dan verder bewerken in een (dan maar bewerkbaar) pdfje? Het niet hoeven overtypen van tekst om aantekeningen van een klantgesprek uit te sturen naar collega's zou veel schelen.
Ja, dat kan. Dit wordt overigens niet op het apparaat gedaan, en werkt dus alleen met wifi. Ook iets over na te denken qua privacy.
Binnen maand na release ingehaald door de Boox Note Air 4C.
Scherm is qua bruikbaarheid superieur aan de RM Pro en sprong in kwaliteit van Note Air 3C naar 4C is aanzienlijk. Meer dan de reviews doen geloven.
In hoeverre dan? Want in kleur is er nog steeds de halvering in dpi. Het is technisch nog steeds hetzelfde scherm als de 3C wat ik begreep.
Ik heb de boox 3c gehad, nu 4c, die laatste is wel beter, vooral helderder en witter scherm. Niet echt merkbare prestatieverbetering. Ten opzichte van de remarkeble is het geel op de boox minder. Andere kleuren komen juist o de boox beter uit.
Ben overall erg blij met de boox 4c. Ik heb ook android apps nodig, dus geen remarkable voor mij.
Ik wacht nog even tot er een 5C of 6C is of een Max C.....en daarbij hogere resolutie in kleur hopelijk mogelijk is. De 3C voldoet nog steeds prima maar strips lezen kan een stuk scherper vooral bij de teksten. Dan merk ik die halvering in DPI wel erg goed. Dat zou op de 4C zelfde moeten zijn.
Zijn de speakers veel beter (die zijn echt matig en naar 1 kant gericht op de 4C)?
Strips lezen is dag en nacht verschil tussen 3C en 4C. Heeft niet alleen met witter backlight te maken,ook de kleuren rendering en hoger contrast helpen
Geen idee, ik gebruik speakers op mijn boox nooit…
..en sprong in kwaliteit van Note Air 3C naar 4C is aanzienlijk. Meer dan de reviews doen geloven.
Nou nee: https://webtoolo.com/comp...note-air4c-vs-note-air3c/
Nou ja, aangezien ik ze beiden heb

https://imgur.com/a/wgrzWwb

[Reactie gewijzigd door mvoosten op 4 december 2024 08:47]

Specs zeggen hier niet zoveel bij.

Software is heel anders, reageert veel vlotter over algemeen.

- Kleuren zijn bruikbaar tov 3C.
- Highlighters werken nu zoals ze moeten
- Geen storende backlight black bar meer aan zijkant
-
Scherm is technisch exact hetzelfde. Dit is puur een software aanpassing in 4C of er is een probleem met jouw 3C. Die van mij is echt niet zo vaal.

Andere comparisons laten niet zo'n groot verschil zien.

Heb ook gehoord dat e-ink schermen kunnen vervagen.

Edit: bij nader inzien lijken de kleuren inderdaad beter uit te springen op de 4C.

[Reactie gewijzigd door Aurora op 4 december 2024 23:10]

Scherm is niet hetzelfde. Eink paneel zelf, maar de scherm stack (welke als 1 unit door eink wordt geleverd) niet. De stack omvat naast het scherm de frontlight, guid sheet, touch interface etc.

En nee.. mijn 3C heeft geen probleem met het scherm. Dit is een werkelijke foto van een scherm in schemer donker zonder studio verlichting die er pal bovenop schijnt zoals in bijna alle reviews. Het verschil dat je in de foto ziet is bij daadwerkelijk gebruik in de praktijk.

Deze details review bij timestamp 9:30 ongeveer bevestigd dit ook: YouTube: Boox Note Air 4C: Hardware Overview
Edit niet gezien?
Ik weet het niet hoor: "De leesbaarheid van die lettertjes wordt wat verbeterd door een automatisch 'contrastfilter', maar dat zorgt er tegelijk voor dat plaatjes minder goed uit de verf komen. Je kunt het filter uitzetten, maar dan is de tekst weer slechter leesbaar. Allemaal geen onoverkomelijke bezwaren dus, maar wel dingen om mee te nemen..". Dat is voor mij wel heel erg meegaand van de reviewer.
Als zo een apparaat niet in staat is om tekst en plaatjes tegelijkertijd scherp te tonen, is het voor mij een mislukking en zeker niet 'Pro'-waardig. Hopelijk is de volgende versie wel af.
Ja, voor een apparaat dat je bijvoorbeeld ook zou kunnen gebruiken om stripboeken te lezen, is dit wel een gemis. Maar ook tijdschriften digitaal lezen is irritant als de plaatjes er lelijk uitzien. Daar zouden ze wat slims op moeten bedenken, want je zou toch denken dat ze weten waar de plaatjes staan en waar de tekst staat, dus waar je welke techniek moet toepassen om leesbaarheid en mooie plaatjes beide tegelijk mogelijk te maken?

Of werkt de techniek daarin tegen?

Op dit item kan niet meer gereageerd worden.