Europese landen hoeven pas in 2035 een landelijk dekkend glasvezelnetwerk te hebben, in plaats van in 2030. Dat staat in een nieuw voorstel van de Europese Commissie. Landen worden ook verplicht om het kopernetwerk uit te schakelen.
Onder het nieuwe voorstel moeten lidstaten uiterlijk in 2029 plannen klaarhebben waarin ze uitleggen hoe ze over willen stappen van kopernetwerken naar 'geavanceerde netwerken'. De Commissie benoemt bij geavanceerde netwerken glasvezel en 5G. Coaxnetwerken worden hierbij opvallend genoeg niet genoemd; de reden hiervoor is onduidelijk. Coaxnetwerken kunnen in potentie dezelfde downloadsnelheden halen als huidige glasvezelnetwerken en zelfs hogere uploadsnelheden bieden dan 5G-netwerken.
De Commissie zegt dat de overstap van kopernetwerken nodig is omdat koper 'niet past bij de ambitie om innovatieve technologieën mogelijk te maken in de EU'. Hierbij worden AI en cloud als voorbeelden genoemd.
Het is niet voor het eerst dat de Commissie plannen en deadlines opstelt om over te stappen op glasvezel. In 2024 werd de Gigabit Infrastructure Act aangenomen waarbij een deadline van 2030 werd genoemd. Het is niet duidelijk waarom de Commissie in de nieuwe Digital Networks Act een latere deadline voorstelt. De DNA moet nog door het Europees Parlement en de lidstaten worden aangenomen voordat deze definitief is.
Niet óveral glasvezel
De wet betekent ook niet dat alle huishoudens glasvezel moeten krijgen. "In regio's waar glasvezel niet economisch haalbaar is en er geen andere adequate connectiviteitsdiensten mogelijk zijn, zijn er uitzonderingen mogelijk", zegt uitvoerend vicepresident Henna Virkkunen. Virkkunen zegt ook dat het 'essentieel' is dat kopernetwerken daadwerkelijk uitgezet worden, om ervoor te zorgen dat consumenten daadwerkelijk overstappen op glasvezelnetwerken. "We zullen bij dit proces waarborgen aanbieden om ervoor te zorgen dat niemand achterblijft."
In september 2024 had volgens de FTTH Council 74,6 procent van de EU39-landen glasvezel tot het huis of het bedrijfspand. Van deze aansluitingen werd 53,1 procent ook daadwerkelijk gebruikt. Dit zou onder huishoudens wel lager liggen, met 32,9 procent. De FTTH Council is een brancheorganisatie. Onder de EU39-landen vallen de EU-lidstaten, maar ook landen als het Verenigd Koninkrijk, Israël, Noord-Macedonië, Zwitserland en Turkije.
Makkelijker voor telecombedrijven
Met de DNA introduceert de Commissie ook een aantal maatregelen die het volgens de Commissie voor telecombedrijven makkelijker moet maken om diensten aan te bieden in de EU. Zo hoeven bedrijven die diensten in meerdere lidstaten willen aanbieden, zich maar in één lidstaat aan te melden.
De Commissie wil ook meer 'consistentie' in hoe toezichthouders omgaan met frequentieruimte voor mobiele providers. Die frequentieruimte wordt door lidstaten geveild; de Commissie wil dat providers die frequentieruimte langer kunnen gebruiken en dat de licenties standaard hernieuwd worden. Dit moet het voor providers voorspelbaarder maken en aantrekkelijker om te investeren. Dat spectrum moet ook daadwerkelijk gebruikt worden. Zo niet, dan kunnen providers gedwongen worden dat spectrum te delen met concurrenten.
Het spectrum voor satellietinternetdiensten moet, als het aan de Commissie ligt, ook op Europees niveau worden verdeeld en niet per lidstaat. Dit moet het opzetten van een Europese satellietinternetdienst aantrekkelijker maken, denkt de Commissie.
Er komt ook een 'vrijwillig medewerkingsmechanisme' voor providers en andere bedrijven, zoals streamingdiensten en clouddiensten. Providers willen al jaren dat bijvoorbeeld streamingdiensten meebetalen voor het dataverbruik van consumenten, omdat ze door hun diensten veel dataverkeer veroorzaken. Streamingdiensten zijn hier altijd tegen geweest. Het is dan ook maar de vraag hoeveel bedrijven extra gaan betalen aan providers zonder verplichting.