Zweedse hitlijst sluit meest beluisterde liedje op Spotify uit vanwege AI

De maker van de officiële Zweedse hitlijst Sverigetopplistan heeft het meest beluisterde liedje op Spotify in Zweden uitgesloten van de hitlijst nadat bleek dat het gaat om muziek die deels met AI gemaakt is. In Nederland mag AI-muziek wel in de hitlijsten.

Jag Vet, Du Är Inte Min van Jacub staat in de top vijftig van Spotify voor Zweden op 1 en is meer dan 230.000 keer beluisterd, maar IFPI Zweden, de belangenorganisatie van platenmaatschappijen die de hitlijst beheert, zet hem niet in Sverigetopplistan, meldt The Guardian. De 'artiest' bleek niet echt te bestaan. Het gaat om een project van het Deense bedrijf Stellar, dat AI gebruikt voor creatieve projecten. IFPI heeft als regel gesteld dat muziek die grotendeels met AI gemaakt is niet in de Zweedse hitlijst mag staan. Waar de precieze grens ligt, is onduidelijk.

Het gaat niet om een geheel met kunstmatige intelligentie gemaakt liedje, claimt Stellar tegen de journalist die de waarheid ontdekte, Emmanuel Karlsten. "Het Jacub-project wordt gevormd door praktisch creatief werk, tijd, zorg en persoonlijke betrokkenheid van alle deelnemers. Het is gebaseerd op bijdragen van ervaren muziekprofessionals. De teksten zijn geïnspireerd op gebeurtenissen in ons eigen leven en geschreven vanuit oprechte menselijke ervaringen." Waarom Stellar niet vanaf het begin open is geweest over wat er wel en niet AI is aan het project, is onduidelijk.

In Nederland is AI-muziek wel toegestaan in hitlijsten. Zo heeft een liedje tegen asielzoekerscentra in de Nederlandse Tipparade en de Single Top 100 gestaan. Daarvan was wel vanaf het begin duidelijk dat het ging om AI-muziek. Spotify heeft geen label voor AI-muziek. Wel treedt de streamingdienst op tegen AI-artiesten die zich voordoen als bekende bestaande artiesten en tegen 'spammuziek', met liedjes van bijvoorbeeld 31 seconden om precies een vergoeding van Spotify binnen te halen.

Sverigetopplistan
Sverigetopplistan

Door Arnoud Wokke

Redacteur Tweakers

18-01-2026 • 12:01

212

Submitter: Tribits

Reacties (212)

Sorteer op:

Weergave:

Een goede zaak denk ik, hoewel ik niet tegen ai gegenereerde content ben wil ik wel ten alle tijden het onderscheidt kunnen maken. Een logo of optie om het uit te sluiten. Mijn grootste angst mbt AI content is dat uiteindelijk iedereen een eigen AI stream heeft, een stream afgestemd op jouw triggers, die maximaal dopamine genereert, maximale verslaving. Precies wat nu al gebeurt met al die doomscroll apps (shorts/tiktok/instagram).
Een technologische vooruitgang moet ons dagelijks werk makkelijker maken. Zoals in de industriële revolutie, niet meer je lichaam opofferen voor een beetje centen. De huidige vooruit gangen spelen zich vooral af in een zelfgemaakte bubbel met een kunstmatige (en niet aantoonbare) vraag. Een ontwikkeling die uiteindelijk ons dagelijks werk niet veel makkelijker zal maken maar wel alle vormen van creativiteit van ons af zal nemen.
Het verbannen van een track alleen omdat AI eraan heeft meegewerkt, terwijl honderdduizenden mensen ‘m gewoon luisteren en waarderen, is pure artificiële conservatisme. Charts bestaan om te tonen wat mensen écht luisteren, niet om te handhaven wat een oude muziekindustrie wil dat je hoort. Als een nummer met 5+ miljoen streams de populairste track van Zweden is, dan moet het ook meegeteld worden punt.

Daar gezegd hebbende wil ook ik graag een AI-label om aan te geven wat echt- of juist niet is.
Technologische vooruitgang hoeft niet meteen zichtbaar nut te hebben om waardevol te zijn. Veel grote innovaties begonnen in een kleine bubbel voordat hun echte impact duidelijk werd. De huidige ontwikkelingen automatiseren vooral repetitieve mentale taken, waardoor juist méér ruimte ontstaat voor menselijke creativiteit. In plaats van creativiteit weg te nemen, halen ze de ballast weg die creativiteit vaak belemmert.
Veel technologische vooruitgang is, al dan niet door patenten, gewoon een middel voor bedrijven om (nog meer) geld te verdienen, ze doen het heus niet voor de mensheid, want anders werkten we al lang allemaal nog een dag en waren honger, milieuproblemen en weet ik veel wat al lang opgelost.

Verdeel in klassen en overheers, dat is nog steeds de strategie en omdat mensen met geld ook altijd degen zijn die eerst hun smerige tengels op nieuwe toptechnologie gaan kunnen leggen zijn wij steeds het haasje, de rijke klasse en aandeelhouders komen steeds op de eerste plaats.

Ook kan Spotify aan mijn bruingerande reet roesten want het zijn ook een bende geldwolven die je manipuleren langs alle kanten.

En veel van de jeugd heeft de creativiteit van een dooie mus. Kijk naar het uniform dat ze zichzelf opleggen of dezelfde baggermuziek die ze allemaal beluisteren... :+

[Reactie gewijzigd door Wim Cossement op 19 januari 2026 14:43]

En veel van de jeugd heeft de creativiteit van een dooie mus. Kijk naar het uniform dat ze zichzelf opleggen of dezelfde baggermuziek die ze allemaal beluisteren.
Hahaha je klinkt als mijn vader en zijn vader en alle vaders voor hem :9

Ik denk dat AI iig erg goed is voor muziek want nu kunnen mensen zonder geld ook rijk worden zonder talent te hebben. Vrij weinig artiesten maken hun muziek en acts namelijk zelf.
We gaan allemaal dude zakken worden. :P

Maar mensen zonder talent verdienen het niet om door AI rijk te worden, er zijn al veel te veel schlemielen die rijk en beroemd zijn waarvan ik mij afvraag waardoor?

Ook is er zonder AI al genoeg baggermuziek. En dit redelijk frustrerend voor mensen die jaren aan hun passie of vak gespendeerd hebben om beter te worden maar nu komt Jan Lul en Kaatje Kut aankakken met een een hit, neen bedankt.

Als ze geen talent hebben voor muziek moeten ze maar iets anders gaan doen. Maar ja, dat vindt men tegenwoordig lastig, nadenken en zo. Kijk maar naar Netflix waar ze tot 3 keer toe bepaalde dingen moeten herhalen, zodat de mensen die tegelijk aan het doomscrollen zijn ook nog mee kunnen volgen.
Dus, AI maakt alleen het werk voor de mensen die geen fysiek zwaar beroep hebben makkelijker? Is het lekker in een bureaustoel zitten, elk uur een bakje koffie halen en een vergadering per dag bijwonen zo mentaal zwaar? Misschien moet je dan je luie reet van je stoel af halen, naar de baas lopen en tegen hem zeggen dat je liever biologische natuurlijke aardbeien gaat kweken in de Betuwe.

Sorry, maar aan dat soort onzin heb ik geen boodschap. Want ik zie hier weinig van ontstaan. Leuk dat je AI kan gebruiken om je Excel bestandje sneller te filteren, of een uitrol uit SAP kan samenvatten ipv zelf even op een post-it dingen te turven. Uiteindelijk zit je ook gewoon 8,5 uur op kantoor, 2 tot 3 uur per dag in woon-werk verkeer. Als AI werk zoveel makkelijker maakt dan moeten wij hetzelfde werk in minder tijd kunnen gaan volbrengen en dus meer vrije tijd hebben, maar het resultaat is eerder meer werk verstouwen in dezelfde aantal uur voor hetzelfde salaris. Uiteindelijk is het een tool om de mensen 60 uur aan productie te laten leveren, in een tijdsbestek van 40, voor een salaris dat overeenkomst met 32.
De marges zijn in vrijwel elk beroep smal. In mijn vak zie ik duidelijke voordelen voor zowel cliënt als leverancier, maar ik ben me ook bewust van de schaduwzijde van AI. Niet elke implementatie ontstaat uit een concrete vraag maar moet dat eigenlijk? Er zijn talloze innovaties die niet uit behoefte zijn geboren en inmiddels onmisbaar zijn. De vertaling van AI naar fysieke beroepen zal waarschijnlijk een combinatie worden van AI‑toepassingen en verdere robotisering.

Je reacties zijn vooral emotioneel, weinig feitelijk, slecht onderbouwd en doorspekt met drogredenen, met een vleugje conservatief denkwerk dat vooral dient om een verdraaid narratief overeind te houden.
De automatiseringsgolf vanaf de jaren 70: wow, we produceren x maal zo veel op dezelfde tijd, we gaan gewoon minder moeten werken om hetzeflde gedaan te krijgen dus meer vrije tijd!
Oei, de baas vindt dat niet kunnen en we moeten gewoon even lang blijven werken zodat hij meer omzet en winst heeft, en opslag zit er ook niet echt in.

De informatiseringsgolf sinds de jaren 90: Idem

Het AI verhaal dat volgens onderzoeken maar 15% extra efficiëntie oplevert en dommere gebruikers kweekt en een voorlopig een bubbel is waar de winsten nog lang op zich gaan laten wachten: Idem

Nog steeds past men de verdeel-en-heerstechniek toe en zal de rijke klasse er alles aan doen om hun positie te houden en te versterken. Kijk naar het aantal superrijken, dat explodeert, terwijl die amper meerwaarde bieden hiervoor, en ons systeem wordt verder uitgehold en de middenklasse geviseerd.
Ik ben ook niet blij met AI gegenereerde muziek. Maar wat maakt het uit hoe muziek wordt geproduceerd. De laatste jaren, voor AI z'n intrede deed, werd de drempel om muziek te maken keer op keer verlaagd. Ik gebruik bijvoorbeeld alleen emulaties van apparatuur. Dus inplaats van letterlijk miljoenen, kost m'n "studio" een paar duizend euro.

Toen kwamen de plugins waarmee je akkoorden kon genereren. En muziek wordt niet meer gespeeld, maar met de muis in elkaar geklikt. Ik vind daar wat van. Ik vind dat je als producer minimaal 1 instrument goed moet kunnen beheersen.

Maar ook ik heb deficiënties in m'n kunnen. Ik speel al 50 jaar piano en speel iedereen de moeder, maar m'n zang is gemiddeld. Dus ik gebruik voor backing vocals bijvoorbeeld SynthesizerV van Dreamtronics. Je speelt een melodie in, vult de tekst in en kiest de stem die je wil gebruiken. En het resultaat klinkt beter dan dat ik het zelf zing. Het klinkt beter dan 90% van de zangers die ik ken. Ik kies nu om het voor de achtergrond zangers te gebruiken, maar het kriebelt wel. Voordeel van deze tools is wel dat de zangers die het getraind hebben er ook daadwerkelijk voor betaald krijgen.

Dus het is nu aan de producers om nieuwe wegen in te slaan en te vernieuwen. Om beter te zijn dan AI. En dan vallen de meest notenklikkers en sample loopers al snel af ben ik bang.
Feitelijk gezien is een volledig AI nummer een soort van plagiaat natuurlijk. In jouw voorbeelden zijn de nummers nog wel authentiek geschreven door mensen. Daar zit natuurlijk wel een groot verschil. Maar als je dan toch zelf een nummer schrijft, kan je ook gewoon een echte zanger of zangeres inzetten. Er zijn tegenwoordig zoveel hulpmiddelen dat je daarvoor iedereen kan inzetten.
Kan je nog steeds doen met AI. Ik kan bv niet zingen of een instrument bespelen. Ik kan wel muziek schrijven. Hoe mooi is het dan om met behulp van AI je muziek ideeën tot leven te laten brengen. Je stem kan je bv via ai laten klinken alsof je kan zingen.

beetje zoals artiesten werken die schrijven ook niet altijd hun eigen muziek of gebruiken hulpmiddelen voor het zingen.


Dat kan met ai ook. Is het nog steeds een menselijk product
Wat belangrijk is voor ons "collectieve" geheugen van muziek, is dat het nummers zijn die door het merendeel van de mensen gehoord en herkend worden en gedurende lange tijd beluisterd. Ik denk dat dit ook in de toekomst vooral muziek van echte artiesten zal zijn, omdat zij naast een liedje op de radio of via de streams, ook concerten geven, in de (roddel)pers voorbij komen als ze een keer fout hebben geparkeerd, en omdat het nummers gemaakt door mensen in de minderheid zullen raken (en daardoor voor ons gevoel waarschijnlijk "unieker").
Kan je nog steeds doen met AI. Ik kan bv niet zingen of een instrument bespelen. Ik kan wel muziek schrijven. Hoe mooi is het dan om met behulp van AI je muziek ideeën tot leven te laten brengen. Je stem kan je bv via ai laten klinken alsof je kan zingen.
Mooi? Vergeet het maar. Als jij nu vindt dat die namaak zang acceptabel is zal je ook moeten accepteren dat anderen straks geen enkel probleem hebben om de composities van jou net zo hard door AI te vervangen.
De mensheid in zijn geheel gaat vervangen worden door AI. Dat ga je net zo min tegenhouden als de opkomst van vuur, de tandwiel of de stoommachine.
Plagiaat of orginaliteit? Mijn zoon laat mij regelmatig ’nieuwe liedjes’ horen waar hij dan verbaasd van hoort dat het bewerkte nummers zijn uit de ‘80ers (die vaak hun oorsprong nog weer eerder vonden bv ‘Tainted love’ van softcell dat weer een bewerking is uit 1964). Bijna alles wat je nu hoort is niet meer origineel.
lol, zo kwam ik ook in de loop van mijn leven erachter dat veel van de happy hardcore ook al een jaren '80 remix had, nog voordat het origineel van Scooter uitkwam :)

[Reactie gewijzigd door _Pussycat_ op 19 januari 2026 04:58]

Plagiaat? In deze redenatie is dat elk stuk muziek volgens mij. Er zijn maar een beperkt aantal fundamentele akkoorden en progressies die je kunt gebruiken. In popmuziek is dat aantal dan zelfs nog beperkter. Je kunt hier alleen variaties op bedenken en maken. AI doet dat kennelijk en weet ook welke hits er ooit waren- vanuit die 'kennis' kan dan muziek worden gegenereerd die goed in het gehoor ligt.
In de basis werken deze modellen door alles op te delen in breuken en vervolgens aan de hand van een probability matrix stukjes aan elkaar vast te plakken.
Je bedoelt dat ze net zo werken als mensen?
Heb jij een waarschijnlijkheidsmatrix in je hoofd die je op verzoek even op kan lepelen?
Ja, net als ieder mens dat heeft. Die van ons is alleen gebaseerd op wetware in plaats van software.

Als men mij wat vraagt weet ik meteen wat het antwoord is dat ze meest waarschijnlijk verwachten ondanks dat ik meerdere opties heb. Alle opties weet ik een waarschijnlijkheid voor. Het is waarom communicatie tussen mensen zo moeilijk is. De waarschijnlijkheid is niet altijd correct.

Er is zelfs een tak van psychologie studie die stelt dat onze taal is wat ons intelligent maakt en niet dat intelligentie lijd tot taal. Onze capaciteit voor taal is wat ons onderscheid van andere dieren. De intelligenste dieren zijn die dieren die met taal kunnen omgaan.

[Reactie gewijzigd door bzuidgeest op 19 januari 2026 17:16]

Voor mensen geldt dat wij een heleboel over elkaar heen leggen, met daarnaast nog input van sensoren die een duidelijke barrière maken met de rest van realiteit.

Dat is fundamenteel anders dan een enkele matrix op basis van floats.
We hebben nauwelijks een idee van wat onze hersens doen en hoe. Wat bewustzijn en intelligentie werkelijk zijn en hoe ze ontstaan.

En jij simplificeert enorm om je argument sterker te doen lijken over wat ai is.

Beide systemen gokken de juiste response aan op basis van verleden een input. Alleen ons ego is wat veel mensen doet denken dat er veel verschil is. Onze floats zijn chemisch van aard. Who cares.
Dus je stelt dat we het niet weten, maar claimt vervolgens dat het wel daadwerkelijk hetzelfde is?

Mijn claim over wat machine learning is is niks minder dan hoe het daadwerkelijk inelkaar zit, lineaire algebra.

Is dit een over-simplificatie van de technologie of jouw claims over het menselijke brein?
Dus je stelt dat we het niet weten
Nee, ik stel dat er een hoop ideeën en veronderstellingen en meningen zijn en dat niemand er zekerheid over heeft. Dat betekend dat ik kan zeggen wat ik er van denk en dat jij niet kan stellen dat ik geen gelijk heb in stellen dat wij mogelijk ook gewoon matrix verwerkertjes zijn. De AI gokt zijn output aan en mensen doen dat ook. Dat wij dat proces niet altijd ervaren maakt daar niet in uit. Wij zijn net zo goed een probability matrix. En met alle ellende in de wereld ontstaan door miscommunicatie kan je wel zien hoe vaak wij mis gokken.
De reden waarom ik die stelling zo maakte is om aan te geven dat wederzijds precies hetzelfde geldt. Jij kan dan ook niet stellen dat ik geen gelijk heb.

Lekker constructief ook.
Jij kan dan ook niet stellen dat ik geen gelijk heb.
niet volledig nee, maar ik kan wel aangeven dat ik denk dat je het iets te simplistisch benaderd.

Ik vind uitwisseling van mening constructief. Ik leer daar van over anderen. We hoeven het niet eens te worden. Zou wel saai zijn als we het allemaal altijd eens waren.
Ben het niet eens altijd met mezelf eens, laat staan met een ander. Dus fair enough.
Er zijn maar een beperkt aantal fundamentele akkoorden en progressies die je kunt gebruiken. In popmuziek is dat aantal dan zelfs nog beperkter. Je kunt hier alleen variaties op bedenken en maken.
Muziek reduceren tot een serie beperkingen is wel erg kort door de bocht. Juist het breken van de regels op een interessante manier levert vaak memorabele muziek op. Dat is dus precies wat je niet gaat krijgen met AI die probeert na te doen wat anderen al gedaan hebben...
Mensen die de regels breken verkopen typisch niet. De mens is een gewoontedier.

En AI zou ook prima wat random spul er in kunnen verwerken.
Dat argument is maar deels valide, want mensen die schrijven zijn ook geïnspireerd door werk van anderen.

Zolang het geen directe inbreuk maakt op merk of werk dan mag het.
Wat ‘beter’ is, is nogal subjectief. Ik vind dat de charme van veel muziek ‘m juist in de imperfecties zit. Het is soms ook juist mooi bij live optredens dat iemand net een kleine imperfectie heeft in het gitaarspel, of als de zang een keer net niet 100% klopt. Het moet ook niet totaal vals zijn natuurlijk, maar alles helemaal strak is ook niet mooi vind ik.
Dat soort zaken wordt altijd mooi uiteengezet op YT door Wings of Pegasus.
Ik ben ook niet blij met AI gegenereerde muziek. Maar wat maakt het uit hoe muziek wordt geproduceerd.
Als het je niet uitmaakt, waarom ben je dan niet blij met AI-muziek?
Dat heet een filosofische uiteenzetting. :-)
"En dan vallen de meest notenklikkers en sample loopers al snel af ben ik bang.": Waarom ben je daar bang voor?
Mijn ervaring is wel dat de artiesten die ik goed vind (in de EMD scene) bijna allemaal wel minstens 1 instrument goed kan bespelen (Kygo, Martin Garrix, Wildstylez, Ran-D etc.)

Een AI label zou dan wel kunnen helpen maar mensen zullen toch gemotiveerd zijn om dat label te omzeilen.
Ik vind daar wat van. Ik vind dat je als producer minimaal 1 instrument goed moet kunnen beheersen.
Wat is er mis met heel goed de computer kunnen bespelen om muziek te maken? Dat lijkt me in het huidige era prima afdoende. "Vroeger" had je allerlei verschillende instrumenten "nodig" om een bepaalde klank te genereren, maar dat is eigenlijk niet meer zo met computers, MIDI e.d.
Vroeger noemde ik mijzelf conservatief. Maar ik ben keihard ingehaald door regressief links...

Klagen over AI muziek verschilt niets van klagen over het lange haar van de Beatles, of de heupbewegingen van Elvis...

Ik zou zeggen:
Als je er niet van houdt... dan zet je toch gewoon andere muziek op...
Expressie: Het gaat niet alleen maar om klanken, maar ook het gevoel dat je daar in legt. Zelfs voor Electronische en EDM muziek. Dat kun je niet nabootsen met het inklikken van midi events.
En hoe "leg je gevoel" in electronische klanken ? En belangrijker, hoe registreert het medium waar je het naartoe schrijft dat? En hoe ontvangt de luisteraar dat "ingelegde gevoel" weer ?

Toon-hoogte, lengte, volume, demping en attenuatie, alsmede timing-verschillen en timbre kun je vrij (eenvoudig) wiskundig beschrijven en dus programmeren.

Wat blijft er dan over? Durf te garanderen dat er nu al AI-muziek wordt geschreven wat de overgrote meerderheid van mensen niet herkent als AI. Dat zal alleen maar beter (erger?) worden.
Electronische klanken zijn veel expresiever dan je denk. Zonder te veel op (electronische ) geluidsynthese in te gaan. De modulatie van de filters, toonhoogte en versterking etc. zijn zeer omvangrijk. Naast directe aansturing door modulatie en pitch wheel, kunnen deze ook door o.a. aanslag gevoeligheid en aandruk gevoelgheid worden beinvloed.

Zelf gebruik ik keyboards met MPE (Midi Polyphonic Expression). Naast aanslag gevoeligheid is daar ook polyfone aandruk gevoeligheid. Ook wordt geregistreerd hoe snel iedere toets wordt losgelaten. De toetsen zijn ook links/rechts te bewegen. Al deze functies zijn koppelbaar aan een of meerdere modulaties. Ik durf hiermee te stellen dat je veel expressiever bent dan bijvoorbeeld dan bijvoorbeeld een akoestische piano. T.o.v. een gitaar mis je maar weinig of niets. En dat polyfoon.

Ik heb ook nog een breath controller die ik kan toevoegen. Er is nu zelfs een apparaat dat beweging je individuele vingers scant en daarmee de synth beïnvloed. Maar ik heb daar helaas geen plaats voor :-)
SynthesizerV is een hele handige tool, bedoeld om zang te componeren. Je moet nog steeds zelf de melodie verzinnen, en de tekst ook. Vervolgens kan je een stem selecteren en inzetten om jou melodie en tekst te zingen. Dit is dus maar gedeeltelijk A.I. Bijkomend voordeel is dat je een stem heel natuurgetrouw kan laten klingen met tig parameters. Nadeel is dat als je zo'n stem voor de lead vocals gaat gebruiken ALTIJD blijft klinken als DIE stem, en dus geen eigen karakteristieke stem hebt. En dat is nou juist vaak wat de luisteraars aanspreekt. Succes met componeren!
Dat ik mijn eigen stem wil gebruiken voor de herkenbaarheid, is ook een van de redenen reden waarom ik zing. Hoewel ook dat probleem alweer met AI is opgelost :-).
Los van je genoemde angst, als je een nummer goed vind en niet het verschil kan zeggen tussen een nummer dat (gedeeltelijk) door AI is gemaakt of puur door een mens, wat maakt het dan eigenlijk uit of het al dan niet (mede) door AI gemaakt is?

[Reactie gewijzigd door Kepslok op 18 januari 2026 17:44]

Goede vraag. Ik denk dat het een gevoelskwestie is. Net zoals een echte Rembrandt vs een kopie, hoe goed deze ook is nagemaakt, misschien nog wel beter/mooier, nooit dezelfde waarde zal hebben als je eenmaal weet dat hij niet ‘echt’ is.
Financiële waarde misschien niet, maar als hij niet van echt te onderscheiden is. Wat maakt het dan uit voor gewoon er naar kijken en genieten? Tenzij je graag jezelf ongelukkig maakt.
Ik kan ook zeker kunnen genieten van iets wat door ai gemaakt is, maar het hangt af van wat. Onderdeel van het genot zit hem ook in de echtheid. Kunnen genieten van een gitaarsolo waarvan je weet dat deze bijzonder is lastig is. Of neem voetbal: Robbe die vanuit een onmogelijke hoek de bal erin schoot (of juist niet, ik kan er nog om janken). Een ai die dit een miljard keer simuleert tot de ideale solo of het beste schot? Maakt dat voor jou geen verschil?
Ik vind je vergelijking een beetje vreemd. De moeilijke solo als voorbeeld zal ik pakken. Wat betreft muziek genot maakt het niet uit hoe het gemaakt is. Dat gaat om hoe het klinkt. Maar als een mens het goed doet kan ik daar waardering voor opbrengen, maar dat is gescheiden voor mij. De waardering voor de muziek en de waardering voor iemands persoonlijke prestatie.

In een ander comment sectie van een artikel over AI heb ik de discussie gehad heb over wat waarde heeft in een wereld waar AI en robots voor iedereen alles kunnen (na)maken. In die wereld zijn oorlogen of geld overbodig want de robots werken altijd door. Het enige wat daarin waarde houd is persoonlijke prestatie, sport, cultuur, muziek, kennis etc. Dan gaat het niet om of de robot het kan, dan gaat het of de persoon in staat is het ook te doen. Ofwel als je bijvoorbeeld zelf zonder hulp een moeilijk stuk kan spelen.
Dat het voor jou niet uitmaakt is natuurlijk prima, misschien nog wel prettiger voor jou zelfs. Maar ik merk dus dat ik minder kan genieten van zoiets, voor mij is de echtheid onderdeel van de mate van genot. Wanneer een muziekstuk volledig door ai gecomponeerd zou zijn (en ik weet dat) dan voelt dat voor mij toch niet echt.

Kom ik weer met een mooie vergelijking: ik ben ooit naar een tv show geweest (de grote improvisatie show). Ik zat daar als publiek en we werden heel erg gestuurd: lach nu, klap nu, juich nu. Op een gegeven moment ging een stukje niet zo goed, werd doodleuk gezegd: we doen het even opnieuw en doe alsof je dit voor het eerst ziet en lach weer heel hard. Achter bleek dat ze meer dan 8 uur bezig waren met ook verschillende publieken (wij zaten er zo’n 1 á anderhalf uur). Dit is vervolgens zo uitgezonden dat het leek alsof men maar 30 á 45 minuten met één publiek de hele show hadden uitgevoerd.

Niet dus, sindsdien merk ik dat ik het toch niet zo leuk meer vind, ook al zijn de grappen wel leuk.

maargoed, we kunnen daarin verschillen. Anderzijds, misschien zijn we het wel eens, maar moeten we eerst al onze definities en aannames rondom dit onderwerp vastleggen, maar dat lijkt mij wat overdreven :p
Muziek is muziek en als instrument heeft ai zijn eigen imperfecties.

We hoeven het niet eens te zijn.
Ik wil dit soort afbraakindustrie niet steunen. Ik wil het dus zeer bewust niet kunnen beluisteren, ook niet per ongeluk.
Die afbraak industrie luisterde je al naar voordat ai bestond. Je hebt al jaren geen live artiesten met nodig. De synthesizer kan dat prima. Je hebt geen schrijf talent nodig, want nummers kwamen van een schrijf fabriek die een studie had gedaan op wat aanslaat. En zingen hoefde je ook al niet te kunnen vanwege autotune e.d.

Maar al die dingen luister je toch naar. Je trekt nu een nutteloze lijn bij ai om een reden die je al jaren waarschijnlijk negeert in de muziek die je luistert.

So it's gewoon de zoveelste tool. Het enige wat afbraak doet is een luisteraar die zich niet realiseert waar hij al jaren naar luisterd. De afbraak zit bij de consument die alles makkelijk en eenvoudig verteerbaar will hebben. Als de consument meer eist, gaat de kwaliteit vanzelf omhoog.
Het feit dat je weet dat er bloed, zweet en tranen (no pun intended) van iemand in zit geeft het meerwaarde.

Vroegâh was je tenminste nog 15 jaar bezig om een orkestpartituur te schrijven, dan zorgde je er wel voor dat alles echt perfect was. Die AI slop van nu klik je in minder dan 30 seconden bij elkaar, met als gevolg dat er een stortvloed van bagger vrijkomt waarbij het echte werk totaal verloren gaat.

Als muziek niet meer is dan een sonisch behangetje om je werkdag in te kleuren, dan zal het je waarschijnlijk worst zijn wat je hoort. Dan vermaak je je waarschijnlijk ook in winkelcentra en in liftcabines. Voor anderen gaan de emoties wat dieper en moet er een persoonlijk tintje aan zitten. Er moet een verhaal aan vast zitten.
Ik vind muziek al sinds introductie van de autotune zielloos geworden. Imperfecties is de charme van muziek. Terug naar de basis wat mij betreft.
Niet alleen autotune, ook de mogelijkheid om iets 100x op te nemen en dan alle beste stukjes uit die 100 opnames achter elkaar te plakken zorgt er voor dat elke gitarist en triangel-speler foutloos klinkt. En voor die ene noot die 100x fout ging is er ook nog wel een oplossing...
Je wilt als artiest toch de perfecte creatie maken? Als dat 100 stukjes/takes neemt dat is dat prima voor een album. Ik luister ook graag live opnamen die zijn geweldig op hun eigen manier. Maar van sommige artiesten vind ik de studio albums zielloos en hoor ik ze liever live. Maar ook andersom is mogelijk. Sommige artiesten kunnen het beter bij een studio opname houden en zijn live niets waard.
Perfecte muziek hoeft niet per se perfect gespeeld te zijn, soms voegen foutjes juist iets toe ;)
Dat is aan de artiest om te bepalen. Het is waar zij voor gaan. :)
Er zijn artiesten die snappen dat rauwe randjes hun muziek karakter geven. Er zijn er nog die hun albums praktisch live inspelen. Niet veel, maar ook niet nul.
Er zijn ook mensen die snappen, dat ik stel dat dit de artiest zijn keuze is. En dat de een of de andere keuze niet noodzakelijk beter is. Niet veel maar ook niet nul :)
Zielloos is dat niet 90% wat er op de radio komt?
Naast het overdadid gebruik van auto-tune wordt ook heftig gebruik gemaakt van "Compressie en limmiting". Kortgezegd wordt hiermee het verschil tussen de zachtste en hardste geluiden geminimaliseerd, c.q. de dynamiek eruit gehaald. Dit is onderdeel om de muziek zo luid mogelijk te doen klinken. Ik raakte daar vroeger ook in verstrikt, maar ben er inmiddels van af gestapt.
Vervolgens is er weer een AI die het label weer weghaalt of juist toevoegt :+

Halfjaar / jaar geleden, pikte je waarschijnlijk de meeste AI content er wel uit (filmpjes, reacties/profielen, animaties.. muziek was al “verloren”) hoop ik voor mijzelf tenminste. Even terug postte iemand op GoT dit ai nummer; YouTube: Snow White - Live Action Rasta Movie (Parody Music Video) (ik vind m best chill). Is dat een ramp dat het AI is? maar middels AI de lijsten beinvloeden, snap ik dat spotify iets onderneemd

Heden dag zie ik het verschil in filmpjes nauwelijks nog, of moet alles tot in de puntjes/pixels gaan analyseren.

Zo ook half uurtje geleden nog een kort fragment gekeken, en met beide beentjes ingetrapt… Niet omdat het er discutabel uit zag! Maar omdat de situatie net iets te onwaarschijnlijk was. Paar maal terug gekeken, en zag uiteindelijk iets onnatuurlijks.

Visueel is het lintje tussen realiteit/werkelijkheid en AI flinterdun geworden

Ik hebt het opgegeven en beschouw nu alles als AI. Zo verdenk ik @WoutF er ook van, dat hij nog steeds in Londen zit en helemaal niet op CES aanwezig is geweest :+

[Reactie gewijzigd door himlims_ op 18 januari 2026 15:33]

Juist niet, het doomscrollen en dergelijk type algoritmes hebben werkelijk geen flauw idee wat je voorkeuren zijn. Het is overduidelijk dat het niks anders is dan een algoritme wat patronen van verschillende mensen met elkaar vergelijkt om een gemiddelde te tonen. Als je dat een paar duizend keer doet komt je redelijkerwijs in de buurt van een gepersonaliseerde stream.

Maar valt het niet op dat de algoritmes nooit dat sweetspot kan vinden ongeacht hoeveel reken kracht ze ertegen aan gooien? Het is altijd net niks. Er zit geen menselijke creativiteit met en verhaal aan vast.
Ja AI gaat zeker de muziek wereld domineren. Alleen zullen het AI's zijn die gebruikt worden door mensen met creativiteit die weet hoe je de sweetspot kan bereiken.

Het weerstand is net als vroeger toen men synthetisch digitaal muziek gingen maken. Als je het nu niet gebruikt doe je niet eens mee in huidige markt.
Dit zullen we straks weer zien met artiesten die wel of niet AI gaan toevoegen. Het verschil tussen de AI's wordt dan ook het menselijke factor.
Al die "top" en "hit" lijsten zijn zo fake als maar kan en bestaan uit een zeer kleine fractie van alle muziek wat bestaat op de wereld. Als ze overspoeld worden met AI nummers kan ik alleen maar lachen.
Bor Coördinator Frontpage Admins / FP Powermod @Caelestis18 januari 2026 18:25
Juist niet, het doomscrollen en dergelijk type algoritmes hebben werkelijk geen flauw idee wat je voorkeuren zijn.
De algoritmen die jou filmpjes voorschotelen weten met (zeer) hoge zekerheid door o.a. profilering wat jouw voorkeuren zijn. Daar wordt dan ook op ingespeeld om je "hooked" te houden en zo meer aan je te verdienen of je zo meer te beïnvloeden.
En als die profielen nu daadwerkelijk aansluiten bij de mensen waarom noemen we het doomscrollen. Er is altijd een moment waarbij je denkt "waarom krijg ik dit voorgeschoteld?" en breekt het de illusie. Elke keer weer.
Als het echt zou werken zou vrijwel niemand klagen.

Een AI denkt niet in categorieën of genres. Het denkt in ruis patronen.
Bor Coördinator Frontpage Admins / FP Powermod @Caelestis18 januari 2026 19:25
Het punt van doomscrollen is dat het systeem je "hooked" houdt in je verslaving en je op deze manier verder en verder het systeem inzuigt. De naam is negatief omdat het voor de gebruiker uiteindelijk ook iets negatief is. Voor de aanbieder is het een goudmijn, ten koste van (uiteindelijk) de gebruiker. Het is een techniek die volledig draait op automatische algoritmen en profilering, om jou als gebruiker te laten kijken, ongeacht welke (vaak negatieve) invloed dit op jouw als gebruiker heeft.
Het gaat erom hoe de profielen opgebouwd worden. Als jij een nummer luistert, hoe moet een AI/algoritme weten waarom je het nummer leuk vindt? Het kan een bass track, vocals of gewoon stomweg een bepaald atmosferische gevoel zijn.
Krijg jij ooit de vraag gesteld wat het is dat je leuk vindt?
Wat zo'n algoritme doet is bizar simpel.
Het kijkt naar wat je op klikt en kijkt vervolgens naar andere mensen die hetzelfde hebben gedaan. Dan kijkt het naar andere nummers die de andere mensen hebben geopend en denkt dat jij dat mogelijk leuk vindt.
Er wordt op geen enkel moment een vergelijking gedaan met jouw voorkeuren. Je denkt van wel want iemand die rock luistert zal best wat overeenkomsten kunnen hebben met jouw voorkeur en een goede aanbeveling kunnen doen uit hun playlist.

Het komt in de buurt soms maar het zal nooit het doel bereiken dat we willen op de manier dat het nu werkt.
Ik zie er wel de humor van in. Als samenleving zijn we zo druk bezig met het uitbannen van hokjes gedrag dat we niet eens kunnen zien dat de algoritmes eigenlijk gewoon niks anders doen dan mensen in hokjes plaatsen.
Het is veel te primitief voor wat het "belooft" daarom is het ook een negatieve ervaring voor mensen.
Het is een gefaalde versie van wat die golddiggers echt willen zien.
Bor Coördinator Frontpage Admins / FP Powermod @Caelestis18 januari 2026 19:53
Krijg jij ooit de vraag gesteld wat het is dat je leuk vindt?
Nee, dat hoeft bij doomscrolling ook niet echt. Het simpele feit waar je naar zoekt, kijkt, hoe lang etc is voldoende om een goed profiel op te bouwen.
Het komt in de buurt soms maar het zal nooit het doel bereiken dat we willen op de manier dat het nu werkt.
Definieer "we". De leveranciers van producten waarin je kan doomscrollen geven weinig tot niets om de gebruikers. Het algoritme wordt soms angstvallig geheid gehouden (hallo tiktok ea.) Het enige doel is het genereren van views en daarmee inkomsten.

[Reactie gewijzigd door Bor op 18 januari 2026 19:55]

Feitelijk gezien wat dacht je van een TV boer? Is je TV aanzetten niet een vorm van doomscrolling? Je zit alleen maar naar een paar kanalen te kijken met een vaste programmering wat overeen komt met kijkcijfers.

Oud trucje, nieuw jasje?

Het gaat er om wat je ervaring is met het platform. Op een begeven moment krijg je zelf daar het gevoel dat er niks te kijken valt en je elke 15-30 min geforceerd reclame moet kijken.
Het enige verschil is het snelheid.
Doomscrollen is het gevolg van het geven van korte dopamine prikkeltjes, zolang je die blijft activeren geeft dat 'de scroller' een beetje goed gevoel en daarvoor moet je blijven scrollen. Daarom is het ook een verslaving en die begint niet met doomscrollen. Het begint met een gratis dienst, dan is er een algoritme dat zoals @Bor zegt, analyseert waar je naar zoekt, dan naar kijkt en wat je of vaker kijkt of langer. Maar ook wat anderen die iets keken verder kijken. Dan zal het algoritme je adviezen geven over wat je wellicht leuk vindt, dan meet het hoe vaak je adviezen opvolgt en verfijnd het die adviezen. Op een bepaald moment zoek je niet meer maar open je de app en krijg je een eindeloze stroom van filmpjes te zien, filmpjes die gemiddeld gezien bij jouw profiel passen en dan ga je scrollen, je registreert dan korte momentjes, net lang genoeg om dopamine aan te maken. Dan zitten er reclames tussen die je weg kunt halen door te betalen omdat die je stroom geluksmomentjes onderbreken. Dat is het verdienmodel. En omdat je dan ook nog last van brainrot krijgt en 6-12 uur per dag aan het scrollen of reageren bent maakt het niet echt meer uit wat je te zien krijgt. Je registreert niets meer behalve wat je geliked hebt waarmee je anderen weer beïnvloedt die dan weer liken wat ook weer dopaminestootjes geeft. Dus ja, doomscrollen is een goed woord want je scrolt op een bepaald moment hersenloos alleen maar om het scrollen en de prikkels, zonder nog iets anders (inhoudelijks) te registeren.

[Reactie gewijzigd door Ootje70 op 19 januari 2026 14:03]

En als die profielen nu daadwerkelijk aansluiten bij de mensen waarom noemen we het doomscrollen. Er is altijd een moment waarbij je denkt "waarom krijg ik dit voorgeschoteld?" en breekt het de illusie. Elke keer weer.
Ik ben toch anders best een partij verslaafd aan TikTok, echt alsof het een drug is, beetje zoals roken.

Heb er ook gewoon cravings naar, al meerdere keren "gestopt" (app verwijderd) maar blijf toch maar weer terugkomen

Klinkt allemaal heel triest, is het ook een beetje, maar het is wel de realiteit. Tegelijkertijd heb ik het ook wel naar me zin daar, maar ik besteed wel echt onredelijk veel tijd op die app
Een gok verslaving werkt ook altijd met het gevoel dat de volgende ronde beter zal gaan. Zo werkt tiktok ook. Als er maar eens in de zoveel tijd een leuke voorbij komt blijf je hangen.
Ik ben er redelijk recent pas achter gekomen dat het voor mij ook gewoon OK is om door te scrollen als ik het niet interessant vind. Man dat was een eye opener de verkeerde kant op.

Het is al kort, en nou hoef ik het ook niet eens af te maken. Daar gáát m'n spanningsboog.
Je krijgt een gewogen gemiddelde voorgeschoteld, wat dus best een OK score is over de gehele breedte bezien, zeg veelal zesjes, en hier en daar een zeven of zelfs een keer een acht.

Wat de algoritmes nog niet kunnen is met de echte positieve verrassing komen, die ene oddball out of the leftfield. Iets vernieuwends dat een trend daadwerkelijk gaat zetten in de komende tien jaar.
Waarom is het dan vaak nét niet in bv mijn insta feeds? Meer van ‘wel aardig’, maar nooit ‘wow’
Waar zit het onderscheid tussen AI-muziek en 'echte' muziek dan vraag ik me af? Hoe beoordeel je echtheid? AI is gewoon een tool, net als een drum machine, synthesizers, VST's. Of ligt de grens bij puur 'generatieve' tools, dan wordt het wel heel moeilijk. Ik kan AI ook een akkoordschema laten genereren en dan zelf met hand inspelen, mag dat dan weer wel? Of ik laat AI het nummer zonder drums genereren en drum er live overheen. Lijkt mij gewoon onmogelijk.
‘Echte’ muziek: ik mocht ooit een spontane solo van George Kooymans meemaken. Echt kippenvel, in een volkomen onwaarschijnlijke setting. Dát is wat een echte artiest kan.
Echte muziek kan op een podium live gemaakt en gespeeld worden door muzikanten die een instrument beheersen, niet ergens in een studio door een computernerd. Dus als ik bv direstraits hoor dan is een computer die het gitaarspel van Mark Knopfler imiteert 100 fake en wil ik dat kunnen wegfilteren uit mijn spotify lijst. Die Producer mag geen rooie cent aan mij verdienen.
Dit is echt een waanzinnig vreemde opmerking. Net als dat er vroeger componisten waren die hun eigen muziek lieten uitspelen door andere muzikanten, zijn er nu ook gewoon mensen die muziek schrijven met behulp van een computer en samples. Dat heeft echt niks te maken met of iets wel of niet 'echte' muziek is.
Als muziek niet live gemaakt en gespeeld kan worden is het wat mij betreft geen muziek waar ik mijn geld wil aan uitgeven.

Dus doe mij maar die AI on/off button in spotify zodat ik dit ze weg kan fileren en duidelijk kan aangeven dat ik die troep niet wil. 🤷🏻‍♂️
Dat mag, maar dat staat nog steeds mijlenver van of iets wel of niet wel echt muziek is. En of het wel of niet AI is staat er ook los van.
als mensen dit beter vinden en er meer naar luisteren, waarom zou het dan geen "populaire" "hit" kunnen zijn?

Hun eigen product (een lijst) is trouwens ook maar niets meer dan een derivaat van anderen hun data (spotify-streams) met een zelfgekozen filter erover gegooid, waar zelfs nog veel minder moeite in is gestoken.
De uitdaging wordt dan wel waar de grens van een AI label getrokken moet worden. Een nummer gegenereerd met een enkele prompt is duidelijk ‘AI-gegenereerd’ wat mij betreft. Maar wat is een nummer met AI muziek maar wel met ‘echte’ zang? Of een nummer waar een deel van de instrumenten echt is en een deel niet?

Ik denk dat het gross van de nieuwe muziek een automatisch gegenereerd drum-lijntje bevat en met auto-tune gegenereerde vocals. En veel teksten halen denk ik ook nu al inspiratie uit de large language modellen. Is dat dan ook al AI?

Ik ben persoonlijk ook erg benieuwd wat de invloed van AI muziek op de pop-podia en festival petjes gaat hebben. Ik denk dat Muse nog niet bang hoeft te zijn hun live optredens weggeconcurreerd gaan worden door een usb stickie met LLM gegenereerde muziek.
Wat is het belang? Zou wel Nederlands kunnen zijn, proberen te dicteren wat acceptabele cultuur is. Als er een mogelijkheid bestaat om te profiteren van AI-muziiek is er een probleem met het totaal aan bronnen die het muziek-aanbod maken, niet met de muziek zelf.
Als het nummer uniek is dan kan er een uitzondering voor gelden. Iemand die opgeleid is kan AI gebruiken om een nummer te schrijven. Plagiaat is altijd een ding ook als het door mensen is geschreven. Doomscroll apps daar ben je zelf de baas over maar wat is het verschil laat we zeggen tussen zelf een lijst genereren in bijvoorbeeld YouTube tegenover tiktok te bekijken en te beluisteren.
Ik denk dat dit niet meer gaat lukken op den duur. Het veranderd het muziekmaakproces, maar dat is wel vaker gebeurd. Uitvinding instrumenten, uitvinding electronische instrumenten, uitvinding computer en nu AI die een groot deel van de muziek maakt.
Gewoon lekker een euro-ai sound festival maken de euries rollen en mss is de muziek beter van kwaliteit dan merendeel van de gebrachte bagger

mijn mening maar ik vind muziek persoonlijk van jazz uit 1930 tot house/dance tot nu toe , en klassiek tot pop en ozzy of iggy anders metal of Led Zeppelin

F... vergat reggea zo lekker als de zon schijnt

[Reactie gewijzigd door postbus51 op 20 januari 2026 04:57]

Lastige kwestie. Wat is muziek? Schijnbaar vinden mensen het een leuk nummer… Toen elektronische muziek opkwam waren er ook genoeg mensen die dat geen echt muziek vonden…
Ik denk dat voor de een muziek is wat populair is, veelal op de radio komt er waar marketing of sociale media hype achter zit.

Deze doelgroep gaat zelf niet actief op zoek naar nieuwe muziek laat staan fijnere genres en nieuwe “onbekende muziek” opzoeken.

Voor deze doelgroep zal het hun weinig uitmaken of de creator ai gebruikt of niet. De huidige popmuziek qua lyrics, vocal style en productie klinkt als 13 in een dozijn al, dus die zal het onderscheid niet ervaren.

Net zoals met de opkomst van elektronische muziek gaan er niches ontstaan, en met de opkomst van AI muziek zal die alleen maar sterker worden.

Muziekliefhebbers zoeken al actief naar nieuwe manieren om muzikanten en muziek te ontdekken, en AI muziek past niet goed in deze straat omdat het veelal erg georiënteerd is op populaire muziekstijlen.

[Reactie gewijzigd door Deido op 18 januari 2026 12:16]

Ik heb samengewerkt met de mensen achter Stable Audio en kan je vertellen dat in iedergeval dat model juist niet alleen populaire muziek als bron heeft, er is juist veel aandacht besteed aan de diversiteit van de trainingsdata, van Afrikaanse stammen , muziek uit kleine dorpjes in India en China tot aan inderdaad moderne muziek in clubs en klassieke muziek. Ook muziek er ritmes die überhaupt niet in de westerse muzieknotatie en muziekleer passen.
Ook betalen ze per gegenereerd nummer royalties aan de muzikanten, dat was bij het begin al het uitgangspunt.

Wat dat model kan is echt next level als je het goed weet aan te sturen. Stijlen die normaal extreem lastig zijn om samen te brengen of elkaar eigenlijk nooit ontmoeten in een muzikant klinken alsof het bij elkaar hoort. Zeer inspirerend en het opent wegen voor nieuwe muziek.

Maar ook met Suno kun je middeleeuwse, klassieke of swing nummers maken of nummers die hip-hop beats met klassieke muziek instrumenten combineren, of etherische zang op de golven van de zee. Maar natuurlijk ook Bollywood combineren met K-Pop en Arabische zang.

[Reactie gewijzigd door djwice op 18 januari 2026 13:09]

Bor Coördinator Frontpage Admins / FP Powermod @djwice18 januari 2026 12:54
Ook betalen ze per gegenereerd nummer royalties aan de muzikanten, dat was bij het begin al het uitgangspunt.
Hoe werkt dit dan? Hoe weet men uiteindelijk op basis van welke muziek de Ai output is gegenereerd zodat er royalties uitbetaald kunnen worden? En hoe vergelijkt dit zich tot het uitbetalen per afgespeeld nummer zoals we vaker zien?

Waar vind ik hier meer informatie over? Op de website zelf kan ik het niet terugvinden.

Men claimed zelf her en der alleen met rechtenvrije bronnen te werken (of muziek waar je zelf de rechten op hebt). BIj het uploaden van samples probeert men copyrighted materiaal actief te blokkeren. Hoe wil je dan royalties uitbetalen en aan wie?

[Reactie gewijzigd door Bor op 18 januari 2026 13:00]

Dat herleiden is niet mogelijk, er zijn te veel bronnen die bijvoorbeeld het zelfde accord schema, beat of instrument gebruiken.
Ze betalen naar percentage van de bron data.
Het neurale netwerk is immers door alle brondata geïnspireerd en dingen die je niet bewust hoort, kunnen de doorslag gegeven hebben voor een output.

Er is uiteraard ook Rechtenvrije muziek gebruikt (hele oude opnames bijvoorbeeld), ze hebben een samenwerking met een aantal partijen waar ze muziek inkopen. En er zijn ook directe contracten met muzikanten.

Het is wel lastig in de contracten omdat de perceptie van de artiest van zijn of haar invloed of bijdrage groter is dat dat die in realiteit is.

Pay-per-play is niet de opzet van het platform. Na generatie is de bedoeling dat de opdrachtgever er alles mee kan doen. Juist om de creativiteit niet te beperken of lastige juridische claims op de gegenereerde muziek (deze nieuwe lijkt op die andere, maar ik genereerde mijne 1 minuut eerder en die ander is een hit, dus ik wil ook geld).

We hebben een feest gehad met een DJ die 4 uur lang de zaal heeft laten dansen op real-time gegenereerde muziek. Een nieuw nummer kon in 10 seconde gegenereerd worden met een prompt en met het huidig spelende nummer als input, de DJ besloot dan het te gebruiken of een andere te genereren. Zang, instrumenten, beats, alles zat er in.
Ik zie dat wel als iets voor op festivals. Muziek voor eenmalig gebruik gemaakt ter plekke, puur genieten in het moment. Aansluitend bij het publiek en de sfeer in de zaal. De creativiteit van de DJ bepaald of iedereen danst en geniet.

Overigens hebben grote platenbazen ook al contracten met artiesten waarin staat dat als ze een blackout hebben ze verplicht zijn om mee te werken aan een AI-clone van hun lyrics en stijl. En als ze dus een writers block hebben worden er lyrics gegenereerd en moeten ze kiezen, en dat uitvoeren voor een opname. Idem voor muziek ideeën.
Daarnaast hebben ze met Deezer contracten waarin staat dat zij uitgesloten zijn van AI-detectie of sancties en lobbyen ze sterk - zoals ook duidelijk in dit artikel - om AI-gebruik op muziek streaming platformen (en hitlijsten, radio etc.) buiten hun zelf om te de-monetizen (geen royalties te geven). En tegen te gaan, zo kunnen ze hun bestaande marktdominantie behouden en de voordelen van AI zelf gebruiken.

Sony en anderen hebben immers alle sporen los van elkaar beschikbaar en de instellingen voor de master én de master en kunnen dus veel betere interne modellen maken dan Suno dat kan. Het kostte SonyCSL Paris in 2024 twee weken op twee RTX 3090's om een zeer goed O+ model te trainen, zelf mee mogen spelen, helaas niet mee naar huis gekregen :'(
Hun model kan style transfer doen, dus neem een nummer van een bekende artiest en maar k het Pop-nummer klassiek of Rock en 12 seconden later is het klaar, met originele instrumentatie en zangers, maar natuurlijk klinkend in de andere stijl. Verbluffend.

[Reactie gewijzigd door djwice op 18 januari 2026 15:14]

Bor Coördinator Frontpage Admins / FP Powermod @djwice18 januari 2026 13:15
De bronnen zijn naar eigen claim van stable audio rechtenvrij werk. Copyrighted materiaal wordt geblokkeerd. Aan wie keer je dan uit als je niet weet welke bronnen uiteindelijk gebruikt zijn om het eindresultaat te creëren? Ik kan er behalve jouw claim niets over vinden.
Als ze op basis van percentage van de bron data betalen is dat vermoedelijk op basis van alle brondata die gebruikt is om het model, wat gebruikt is voor het genereren, te trainen. Dus, hypothetisch, als dat model getraint zou zijn op 9 nummers van mij en op 1 nummer van jou en er vervolgens een nummer mee gegenereerd wordt diwle hoofdzakelijk jou nummer als "inspiratie" heeft gebruikt, krijg ik nog steeds 90% van de royalties en jij de overige 10%. Ofwel legale diefstal/oplichting.
Bor Coördinator Frontpage Admins / FP Powermod @DdeM18 januari 2026 13:53
Dat zou op zich logisch zijn ware het niet dat ik ook hierover echt niets kan vinden. Niet op de site van Stable Audio als op andere sites die hier over schrijven. Hoe ga je bv uitbetalen aan de door djwice genoemde Afrikaanse stammen en kleine dorpjes in India en China? En wat betaal je dan uit gezien ik her en der lees dat er getrained zou zijn op rehtenvrije bronnen?

Dat laatste is nog maar de vraag gezien o.a. deze recente rechtzaak:

Musician Files Lawsuit Against Stability AI For Using His Music For Training Despite Opt-Out Requests
Anders v. Stability AI
Ik ben benieuwd of de muzikant kan aantonen dat zijn muziek - zijn backdrop - nog in de dataset zat. Of dat uiteindelijk blijkt dat zijn backdrop helemaal niet zo uniek is dan dat de artiest denkt.

Of dat de backdrop in de prompt helemaal in detail beschreven is en het model daardoor wist hoe het de genereren.

Het lijkt er op de AudioSparx muziek onder licentie geven heeft namens de artiest, de artiest had een overeenkomst met AudioSparx voor distributie, maar wilde dat intrekken, maar volgens de juristen van AudioSparx kon dat niet onder de eerder ondertekende overeenkomst.

Ik ben geen jurist, dus laat het aan de rechter hierover een oordeel te vellen. Het lijkt hier te gaan om een claim die eigenlijk gericht had moeten zijn aan AudioSparx.

Bron: https://www.medianama.com...COMPLAINT-DEC-29-2025.pdf

[Reactie gewijzigd door djwice op 18 januari 2026 15:26]

Ofwel legale diefstal/oplichting.
Je weet dat dit exact het “pay per stream” model is van Spotify right?

Afgespeelde Songs in de pool/aantal plays heeft een gigantische bias naar populaire nummers.
Alleen net als in jouw hersenen kun je niet herleiden of de inspiratie kwam door jouw nummers of die van Bor. Het kan zijn dat door jouw nummers het concept er beter uitspringt.

Ik snap niet helemaal wat er oplichting of diefstal is in deze context. Dit uitgangspunt
nummer wordt gegenereerd dat hoofdzakelijk jouw nummer als "inspiratie" heeft gebruik
klopt niet, zo zit het neurale netwerk niet in elkaar. Het is getraind op structuur van muziek in het algemeen, van alle muziek tegelijk, en daarna op structuur van frequentie spectra etc.
Het gaat om miljoenen liedjes uit alle streken.

Heb je een beeld hoe de hersenen van mensen op ideeën komen?
YouTube: Derren Brown Mind Control | Animal Heaven | Channel 4

Leuk weetje: De twee ontwerpers in de video zijn professionele reclamemakers die dachten dat ze hun volledige creatieve vrijheid gebruikten, wat de onthulling extra krachtig maakte.

[Reactie gewijzigd door djwice op 18 januari 2026 14:31]

Je kunt contact opnemen met Zach Evans als je wilt en het hem zelf vragen. Wees zeer vriendelijk hij is zeer slim maar ook zeer sensitief en introvert.

Wat repos van SonyCLS, let wel op de licenties en van niet alle repos zul je de bijbehorende modellen krijgen, de papers met de methodiek en de wiskunde er achter zijn vaak wel openbaar: https://github.com/SonyCSLParis
Deze paper was erg gaaf https://arxiv.org/abs/2408.06500 en dankzij dit model kon de muziekgeneratie tool zo snel getraind worden.

[Reactie gewijzigd door djwice op 18 januari 2026 13:50]

Bor Coördinator Frontpage Admins / FP Powermod @djwice18 januari 2026 13:58
Dat herleiden is niet mogelijk, er zijn te veel bronnen die bijvoorbeeld het zelfde accord schema, beat of instrument gebruiken.
Ze betalen naar percentage van de bron data.
Gezien dit soort trainingssets veelal zeer veel bronmateriaal moeten bevatten krijgt iedere artiest nagenoeg niets? Ik probeer te doorgronden hoe dit werkt en waarom je hier als artiest überhaupt aan mee zou werken maar anders dan jouw claims kan ik er niets over vinden. Als zelfs Stable Audio hier niets over aangeeft, waar kan ik dan informatie vinden? Verwijzen naar "neem maar contact op" is hier niet relevant; wie stelt bewijst immers.
Gezien dit soort trainingssets veelal zeer veel bronmateriaal moeten bevatten krijgt iedere artiest nagenoeg niets?
Dat klopt - helaas - en ja, voor een aantal artiest frustrerend. Komen dan ook met voorbeelden. En de makers hebben daarna in hun datasets gezocht naar de bronnen en vele honderden gelijke tunes, ritmes, schemas per voorbeeld gevonden met verifiërbare referentie naar de originele nummers. Voordat ze dat doen waarschuwen ze expliciet dat het heel vernederend / ego-ondermijnend kan werken, de artiest voelt zich heel klein en niet creatief als hij zo veel werken hoort waar alles wat in zijn nummer zit terug komt die ver voor hun nummer al bestonden, een aantal kennen ze vaak ook zelf. De makers doen dit dan ook liever niet en willen juist de artiesten ondersteunen en creativiteit ook bij hen blijven stimuleren.

De nummers van een artiest zijn op zichzelf of in hun context mooi, of hebben een doel, zijn een resultaat van een persoonlijk proces. Het de-bunken van hun creativiteit past daar totaal niet bij. En is totaal niet het doel - juist tegen gesteld daar aan - van de makers van Stable Audio.

Het alternatief voor artiesten is een generatiediest die claimt dat het om fair use gaat (een begrip in de Amerikaanse wetgeving) omdat het deel dat per artiest gebruikt is per nummer minimaal is en überhaupt niets uitkeert.
Iets met een positie zoeken in een veranderende wereld waar je geen invloed op hebt, zoeken naar wat wel werkt. En een mogelijkheid om los te kunnen komen van platenbazen die ook niet altijd lievertjes zijn naar artiesten. (corporate hokjes, vaste planning vs creativiteit en buiten de kaders).

[Reactie gewijzigd door djwice op 18 januari 2026 15:08]

Producers zouden zich geen zorgen moeten maken over royalties. Als iedereen straks hun eigen favoriete nummers kan genereren, dan moeten die Producers/artiesten het bereik delen met iedereen die dat kan en/of doet. Lijkt me meer iets om zorgen te maken. Je hoeft straks geen muzikant meer te zijn om muziek te maken. Mooi toch. Alleen de echte unieke artiesten komen dan wel bovendrijven. Al die geproduceerde zooi kan dan iedereen zelf wel maken.
Gezien dit soort trainingssets veelal zeer veel bronmateriaal moeten bevatten krijgt iedere artiest nagenoeg niets?
Uiteindelijk is dat natuurlijk vergelijkbaar met hoe Spotify en consorten werken. Het wordt pas interessant als je volume draait aan de afspeel kant.

Hier krijg je op zijn minst mogelijk nog uitbetaald op basis van, iedereen krijgt een deel, want we hebben geen idee wat waar vandaan komt.

Maar laten we wel even eerlijk zijn. Alles is ondertussen al wel een keer gedaan als fragment. De originaliteit zit hem in het totaalplaatje. Dus een specifieke melodielijn of stukje tekst, of stijl is allemaal niet zo interessant. Het wordt pas interessant als je kijkt naar het geheel.

Kijk naar Bohemian rhapsody. In NL nog steeds de nummer 1. Een lied met 5 thema's, maar alleen maar coupletten en bridges, 0 refrein, maar toch kent bijna iedereen het hele nummer goed genoeg om mee te kunnen doen.

Kijk je naar hedendaagse muziek dan kijk je naar iets wat gemiddeld bestaat uit

Tempo
  • Gemiddeld: 90–120 BPM
  • Veel voorkomend “sweet spot”: 100–110 BPM
  • Ballads: 60–80 BPM
  • Dance-pop: 120–128 BPM
Lengte & maten
  • Totale lengte: 3:00 - 3:30 minuten
  • Maatsoort: bijna altijd 4/4
  • Aantal maten: grofweg 90-120 maten (afhankelijk van tempo)
Typische verdeling:
  • Intro: 4-8 maten
  • Coupletten: 8-16 maten
  • Pre-chorus: 4-8 maten
  • Refrein: 8-16 maten
  • Bridge: 8 maten
Meest voorkomend: A - B - A - B - C - B
  • A = Couplet
  • B = Refrein
  • C = Bridge
Varianten:
  • A - A - B - A - B
  • A - B - A - B - B
  • A - B - C - B (modern / TikTok-achtig)
Akkoordschema’s

Nou ik denk dat "The axis of awesome" daar wel voldoende heef aangetoond?

I - V - vi - IV

Voorbeeld in C: C - G - Am - F


Als je dit even in de gemiddelde hitlist bekijkt dan schrik je behoorlijk hoor. Niet om AI hier nou zo'n pluim in de reet te geven hoor, maar mensen zijn echt bij lange na niet zo creatief als we denken.

Totdat je dus naar het geheel kijkt. Enkele passages vind ik derhalve dan ook echt niet interessant. Als muzikant zou ik daar ook echt niet wakker van liggen.
Het leest echt als een stuk reclame: "iedereen danst en geniet?" Muziek voor eenmalig gebruik?
Het is wel lastig in de contracten omdat de perceptie van de artiest van zijn of haar invloed of bijdrage groter is dat dat die in realiteit is.
Zegt het bedrijf dat zo weinig mogelijk royalties wil betalen. No shit.

Misschien ben ik te azijn zeikerig, maar ik krijg hier echt de kriebels van.

[Reactie gewijzigd door Sandor_Clegane op 18 januari 2026 15:18]

Ik werk niet voor dat bedrijf en heb ook geen aandelen. Het was gewoon echt een super gave beleving met een groep van enkele honderden mensen van overal van de wereld vandaan, experts op het gebied van muziek analyse en zelf ook muziekanten.

Dus we weten de techniek die er achter zit, en toch konden de meesten bijna niet geloven wat we mee maakten.

Dus daar komt het enthousiasme vandaan en de projectie naar festivals en eenmalige muziek komt van mij niet van het bedrijf.

Waarom krijg je kriebels bij muziek voor eenmalig gebruik? De meeste live muziek die mensen spelen of zingen wordt ook niet opgenomen. En volgens mij is je interpretatie over de royalties niet correct. Dat de royalties over veel artiesten verdeeld wordt en daardoor per artiest niet hoog is, is iets anders dan zo weinig mogelijk royalties willen betalen.

[Reactie gewijzigd door djwice op 18 januari 2026 20:36]

Dj’s/producers die op feesten en festivals live eenmalige muziek maken is al zo oud als de elektronische dansmuziek. Dan staat de tafel vol met samplers, drumcomputers en synths. Reinier Zonneveld heeft vorig jaar nog een wereldrecord neergezet door meer dan 11 uur achter elkaar live te spelen. Joris Voorn doet het nog regelmatig in YouTube sessies.

Helaas zijn dergelijke sets wat lastig te vinden omdat de bijbehorende term liveset veel gebruikt wordt voor een gewone dj-set. Het lijkt mij inderdaad logisch dat er vanzelf dj’s gaan op staan die dit met AI doen en daarmee naam gaan maken :)

[Reactie gewijzigd door Dennisdn op 18 januari 2026 17:17]

Wat dat model kan is echt next level als je het goed weet aan te sturen. Stijlen die normaal extreem lastig zijn om samen te brengen of elkaar eigenlijk nooit ontmoeten in een muzikant klinken alsof het bij elkaar hoort. Zeer inspirerend en het opent wegen voor nieuwe muziek.
Als AI nieuwe mogelijkheden opent die voorheen niet bereikbaar waren, dan is dat tof. Maar wat jij beschrijft is eigenlijk het net als het resultaat van het Umoja project van BLØF, maar dan zonder je te verdiepen in de cultuur van de ander. Het kijkt alleen naar de uitkomst (hoe klinkt typische muziek daar) en hoe kan ik dat mixen in een stroming elders. Terwijl (goede) artiesten in zo'n geval kijken waarom muziek daar zo klinkt zoals het klinkt, en vervolgens nadenken hoe ze die invloeden met hun eigen muziekstijl kunnen combineren.

Dat is iets wat AI niet snel zal kunnen, want daarvoor moet je begrijpen wat er gebeurt en dat doet AI niet. AI kijkt alleen naar output en verwachtingspatronen. Dat kan prima zijn om inspiratie te bieden en mensen in contact te brengen met bijvoorbeeld muziek die de anders niet zo snel zouden horen. Ik hoop alleen dat het een aanvulling blijft, en niet gaat concurreren met dit soort initiatieven waarin echte mensen echte verbinding met elkaar leggen, en een resultaat publiceren waar ze hun ziel en zaligheid in hebben gelegd.
Het kijkt alleen naar de uitkomst (hoe klinkt typische muziek daar) en hoe kan ik dat mixen in een stroming elders. Terwijl (goede) artiesten in zo'n geval kijken waarom muziek daar zo klinkt zoals het klinkt, en vervolgens nadenken hoe ze die invloeden met hun eigen muziekstijl kunnen combineren.
Dat zal ook de reden zijn dat mongolian throat singing het zo goed doet in de hardstyle scene. /s


Maar zonder gekheid. Dat ligt echt aan de artiest. Sommigen vinden het gewoon heel vet hoe bepaalde dingen klinken. Zo heb ik zelf nog wel wat techno ideetjes met dergelijke combinaties, maar ook metal en drill combinaties. En dat is echt niet omdat ik geïnteresseerd bent in waarom iets zo klinkt, maar gewoon omdat ik weet dat het resultaat dik gaat zijn.

Daarentegen heb je natuurlijk wel mensen zoals Ummet Ozcan die daadwerkelijk ook het instrument leren spelen en de cultuur erachter bekijken, maar hij is echt wel meer uitzondering in die hoek
Ja, het Umoja project is fantastisch en ik wens alle artiesten de mogelijkheid toe om in aanraking te kunnen komen met inspirerende andere muziekanten en samen muziek te kunnen maken. Disney heeft dat ook gedaan voor een aantal films, letterlijk gezocht naar muzikanten van overal vandaan en bij elkaar gezet super gaaf.

Niet iedereen heeft natuurlijk dat budget of de competitie om wat ze wel in hun hoofd horen ook uit te voeren.

AI is dus ook totaal geen vervanging van die gave samenwerkingen en kruisbestuiving. Ik hoop dat het die diversiteit stimuleert.
Creative artiesten vinden altijd weer nieuwe manieren om iets wonderlijks te maken dat anderen inspireert, bemoedigd, ondersteunt of woorden geeft aan emoties of situaties. Of klank geeft aan gevoelens. Of gewoon er voor zorgt dat iemand even lekker los kan gaan.

[Reactie gewijzigd door djwice op 18 januari 2026 14:51]

Bor Coördinator Frontpage Admins / FP Powermod @djwice18 januari 2026 17:45
AI is dus ook totaal geen vervanging van die gave samenwerkingen en kruisbestuiving. Ik hoop dat het die diversiteit stimuleert.
Ik hoop het ook maar ik vrees dat het ijdele hoop is. Zoals we Ai nu leren kennen zien we vooral Ai slop. Het grote geld regeert in plaats van creatieve geesten. De meeste Ai inzet in muziek zie je helaas bij de "easy money grabs". De streaming diensten en platformen zoals Youtube worden er mee overspoeld. Ik vrees dat de geest uit de fles is en dat creativiteit juist zal afnemen in plaats van toenemen.
AI is dus ook totaal geen vervanging van die gave samenwerkingen en kruisbestuiving.
In zekere zin wel; het wordt goedkoper en makkelijker om een eindresultaat te krijgen dat verkoopbaar is. Een project als Umoja wordt al snel onbetaalbaar in vergelijking met hoe snel Ai iets kan opleveren.
Klopt gewichten verschuiven. Net als bij andere gebieden. Vanavond software laten maken om een hand exact op te meten, inclusief de bewegingsvrijheid en soepelheid en nauwkeurigheid aan de hand van simpelweg een telefoon of laptop camera.

Dat zou me voorheen dagen of nog veel meer tijd gekost hebben.
Met dat verschil dat je dan ook nog wat had geleerd als je die software zelf moest schrijven … nu ben je (daar ga ik even vanuit) gewoon aan het prompten.

de mensheid gaat ten onder aan zijn eigen gemakszucht.
Ik bedenk welke algoritmes ik hoe combineer om mijn doel te bereiken en hoe ik wil dat de interactie en UI werk en aan welke regels ik wil dat de code, bestand structuur en testen voldoen.

Het dan zelf nog schrijven is saai, want ik weet dan al precies wat gedaan moet worden.

Voorheen had ik te weinig tijd om al mijn ideeën te maken en te perfectioneren. Nu nog steeds, maar komen er meer per week klaar.

[Reactie gewijzigd door djwice op 19 januari 2026 00:31]

Dit zal zeker ook zo zijn bij andere partijen (ook minder voorkomende genres), maar deze zijn natuurlijk wel een veel kleiner percentage van de trainingsdata totaal, en het is ook maar de vraag waar de eindgebruiker naar op zoek is.

Je ziet bij suno dat het bijvoorbeeld veel lastiger is om een bossa Nova nummer te krijgen wat niet helemaal gepolijst is met moderne productie stijl en een Laufey achtige vocal. Tegelijkertijd zullen minder mensen op zoek zijn naar rauwe Braziliaanse stijl opgenomen recordings met detuned microtonal gitaren en Bruno Berle achtige vocals (om maar iets te noemen).

Ik zeg niet dat AI dit niet kan, maar het is veelal minder goed te sturen.
Het is gewoon weer hetzelfde riedeltje als met de opkomst van de fotografie, de synthesizer en digitaal schilderen. Over een paar jaar is het gewoon geaccepteerd.
Bor Coördinator Frontpage Admins / FP Powermod @ErikT73818 januari 2026 19:37
Het verschil hier is dat voor de eerste 3 zaken echt nog duidelijke menselijke vaardigheden nodig zijn. Dat is bij het laatste (Ai muziek) niet meer het geval. Je kan het ene model het andere model met prompts of welke benodigde input dan ook laten voeren. Voeg daar nog eens dystopische technieken als stem cloning etc aan toe en je krijgt een ander plaatje. Dit is echt van andere orde.
Je moet de controle die je op AI uit kan voeren niet onderschatten. Ik ben meer thuis in het genereren van afbeeldingen, maar ik kan me voorstellen dat je bij muziek bijvoorbeeld een deuntje kan neuriën of teksten kan schrijven. Tel daar talloze iteraties bij op om iets daadwerkelijk goed te krijgen en je zit wat mij betreft op een redelijke hoeveelheid menselijke inbreng.

Ja, je kan ook als prompt "schrijf een nummer 1 hit over kaas" ingeven en het eerste resultaat pakken, maar als het goed is haal je de hitlijsten daarmee niet.
Nee je vraagt Ai via 1 prompt om 1000 nummers te schrijven en je overspoelt alles en iedereen ermee , en ééntje zal wel blijven plakken dat is het echte drama 😕
Het zal standaard goedgevonden worden door de liefhebbers van het genre. Want het is getraind op alle populaire nummers in dat zelfde genre. Het haalt alleen de magie weg van een mens die jaren zijn leven heeft geinvesteerd om ergens in uit te blinken.

(Maar dat gaan we nog wel vaker meemaken de aankomende jaren)

De blaren van het gitaarspelen als voorbeeld, gecombineerd met een vleugje talent, gevoel voor ritme, en vooral oefenen, oefenen, en natuurlijk, oefenen.
Nou, je moet de muzikanten de kost niet geven die lid werden van een band voordat ze een instrument konden bespelen, en die het maar "on the job" moesten leren.

Maar ik ben met je eens dat AI het menselijke eruit haalt. Hoe interessant zou de gemiddelde burger een sport als Formule 1 vinden als de coureurs verdwenen en de auto's zichzelf bestuurden? Ik vermoed dat een AI dat inmiddels beter kan dan de meeste coureurs. Maar zonder het fandom, de menselijke factor, is de sport snel dood.

En dat risico loop je ook met een hitlijst die vol staat met AI. Misschien levert het wel aardige muziek op maar welke luisteraar voelt zich nog betrokken bij niet-bestaande AI artiesten? Waarom zou het je wat kunnen schelen wie deze week #1 is als de hele lijst vol met AI-algorithmes staat? Dus ik snap wel dat opstellers van een hitlijst zich afvragen of ze met het toelaten van AI-muziek niet gewoon hun eigen graf graven.
Het gaat hier waarschijnlijk niet zozeer om wat muziek is, maar om hoe deze muziek gemaakt wordt. AI is "getraind" op bestaande werken waarop het auteursrecht berust, dus het is geen onlogische gedachte dat auteurs optreden tegen werken gebaseerd op hun eigen zonder hiervoor toestemming te hebben gegeven en geen compensatie hiervoor kregen.
En toch is het een discussie van alle tijden. In Hilversum werd jarenlang muziek uit Volendam en het zogenaamde "levenslied" geweerd, dat was nog een smaak/niveau discussie. Vanaf de jaren 80 zaten ze met programmeerbare synthesizers die niet als instrument gezien werden. In de jaren 90 werd er moeilijk gedaan over dance acts die niet echt zongen maar playbacken. Rond diezelfde tijd werd er veel met autotune gedaan en kon ineens iedereen zingen. Om nog maar te zwijgen over het vele samplen van oudere nummers tegenwoordig, tot plagiaat aan toe.

AI is nu nieuw, dat klopt maar blijkbaar wordt er in de muziek altijd wel moeilijk gedaan over nieuwe dingen. We vinden het nog altijd razend knap dat iemand jarenlang tijd en moeite steekt om een muziekinstrument dat de laatste 300 jaar niet veranderd is goed te kunnen bespelen. Een EDM DJ die jaren tijd en moeite steekt in het juist programmeren van software om de vetste beats te maken wordt door sommigen nog afgedaan als "dat kan mijn computer ook" zonder de daad bij het woord te voegen. AI gaat blijven en wordt steeds beter, ze kunnen het beter omarmen en gebruiken om mooie dingen te maken toch :) ?
Je hebt geen ongelijk maar ik denk niet dat het probleem hiermee te maken heeft. Het is geen kwestie van smaak, maar van auteursrechten. AI neemt andermans werken, voegen die op een statistische manier samen en maken op deze manier iets 'nieuws' om te concurreren met de werken waarop het gebaseerd is, doorgaans ook voor commercieel gewin. Of je het er mee eens bent of niet, het is niet verwonderlijk dat de auteursrechthebbenden, en zeker de industrie om dit concept heen, zich verweren tegen dergelijke content.
Wat is muziek? Minimaal een ritme, zonder dat is het gewoon willekeur.

Eind jaren 90 begin 2000 kwam beatdoctor en autotune. Ineens was het prefect mogelijk voor iemand die niet kan zingen om toonhoogte aan te houden en in de maat te zingen (quantisation). UIteraard gefaciliteerd door software. Computer gemaakte muziek, gemaakt door een mens achter een computer. Nu wordt met AI die mens weggelaten. Cutting out the middle man, lijkt me niet meer dan logisch.

[Reactie gewijzigd door nullbyte op 18 januari 2026 14:02]

Echte muziek wordt niet gemaakt door een computer, dat kan namelijk helemaal niet. De AI heeft geen gevoel, dus componeert hij ook zonder gevoel. Commerciele achtergrond muziek zoals Taylor Swift enzo, ja dat wel. Want dat is gewoon copy paste qua akkoorden, melodie, zangstem.
Blijkbaar is "commerciele achtergrond muziek" dan wel een stuk populairder dan "echte muziek", want ik kan zo snel geen andere artiest vinden die 11 miljoen kaartjes te waarde van meer dan 2 miljard dollar verkoopt in één concerttour.

[Reactie gewijzigd door Dennisdn op 19 januari 2026 07:37]

Daar heb je helemaal gelijk in. minstens 50% van alle mensen zijn tone deaf, basically. Dat is dus de grootste markt.

Trouwens, die commerciele muziek wordt nog steeds door heel capabele mensen en muzikanten gemaakt, maar het is gewoon formulemuziek. Net als dat er formulefilms zijn, die ook daar het meeste geld verdienen.

[Reactie gewijzigd door kikibu op 19 januari 2026 18:34]

Tja Ik heb het liedje op gezocht en het klinkt echt heel relaxed. Als mensen het mooi vinden wat maakt het dan uit? Zangers kunnen nog steeds geld verdienen met concerten en fan signing events.

Dit is het liedje voor iemand die benieuwd er naar is:

https://www.bing.com/videos/riverview/relatedvideo?q=Jag+Vet%2c+Du+%c3%84r+Inte+Mi&mid=A05BCAD6F565B53B229DA05BCAD6F565B53B229D&FORM=VIRE
Ik zie hier eigenlijk geen probleem, ondanks dat het niet mijn smaak is.
Plak er bv de stemmen van Freek en Susan in en /of Nick en Simon in je hebt ook in NL mogelijk een hit
Bor Coördinator Frontpage Admins / FP Powermod @la cucaracha18 januari 2026 14:09
Plak er bv de stemmen van Freek en Susan in en /of Nick en Simon in je hebt ook in NL mogelijk een hit
"Plak er de stemmen in", en daar gaat het fout. Dit heeft niets meer te maken met artiesten die een gave hebben, een instrument goed kunnen spelen of bv goed kunnen zingen maar alles met geld, soms over de rug van bestaande artiesten doordat hij werk wordt nagemaakt, wordt gebruikt in de trainingsset of doordat mensen hun stem ergens "in willen plakken".
Nogal repetief, vlak en weinig diepgang muzikaal. Misschien zit de tekst goed in elkaar:)

Maar op zich vind ik ai wel vet, want hoeveel mensen hebben een deuntje in gedachten maar kunnen het niet met tools vertalen naar muziek, maar dmv omschrijven kan je het nu wellicht uiten, creëren en ten gehore brengen.

[Reactie gewijzigd door AOC op 18 januari 2026 12:52]

Op zich best een prima nummer, maar ik kom terecht in een soort uncany valley, maar dan voor de stem. Dat heb ik ook met autotune op stemmen vaak al overigens, los van AI.

(voor wie uncany valley niet kent: De uncanny valley beschrijft het ongemakkelijke gevoel dat we krijgen bij bijna-menselijke robots of animaties: hoe menselijker ze lijken, hoe vreemder ze voelen—tot ze écht niet meer van echt te onderscheiden zijn.)
De stem is wat processed, met weinig details. De gitaar klinkt een beetje donker en niet heel precies. Prima om op de radio te horen maar niet in een luistersessie met koptelefoon op, voor mij.

Zou mooier zijn als dit het template was en een goede artiest het zou spelen zodat het wat menselijker klonk. Maar goede artiesten zijn tegenwoordig schaars want er valt nauwelijks iets te verdienen aan het beheersen van een instrument tenzij je superpopulair bent.
De geluidskwaliteit van die clip is wel erg compressed. Deze is de originele clip op YT en klinkt al een stuk beter en 'voller'
Hoe groter de invloed van technologie, des te groter de waarde van 'echtheid': live-concerten, echte ontmoetingen, het meemaken van het creatieve proces, het hebben van een comfortabele, natuurlijke omgeving.

Degene die dat kan vermarkten heeft ook in de toekomst een goed belegde boterham.
Degene die dat kan vermarkten heeft ook in de toekomst een goed belegde boterham.
Klopt. Alleen zijn dat dus vrijwel nooit de artiesten zelf omdat het hebben van een dubbeltalent (muzikaal en commercieel uitblinken) maar heel weinig voorkomt. Dus de producenten en grote studios houden hard bezig met vermarkten hun zeer goed belegde boterham, zeker zolang ze de (opkomende) artiesten met wurgcontracten onder de duim kunnen houden.
Totdat je bedenkt dat live-concerten in de regel niet winstgevend zijn. Heel veel artiesten leggen geld toe op hun tours tegenwoordig, waarbij megalomane bedrijven als live nation en ticketmaster de boel aardig traineren momenteel.

[Reactie gewijzigd door hottestbrain op 18 januari 2026 13:17]

Degene die dat kan vermarkten heeft ook in de toekomst een goed belegde boterham.
Klopt. Alleen dan krijg je dus weer van die greedy partijen zoals Ticketmaster. Want dat is waar je het over hebt haha.
Bor Coördinator Frontpage Admins / FP Powermod @supersnathan9418 januari 2026 17:54
En laat die "greedy" bedrijven bij Ai nou juist ook deel van het probleem zijn. Er gaat zeer veel geld in Ai om en het aantal bedrijven dat hier echt serieus mee bezig is en kan concurreren is niet bijzonder groot. Nu wordt er nog veel tegen of onder de kostprijs aan de man en vrouw gebracht maar juist de Ai markt is er een waar het gevaar op "greedy partijen" enorm speelt of waar de markt hierdoor al is verziekt.

Ai zoals we dat nu kennen is veelal een "lure" totdat de afhankelijkheid straks nog groter is en de prijzen gaan stijgen of het wordt ingezet om mensen een bepaalde kant op te duwen. Alle negatieve zaken die we irl kennen komen ook bij Ai terug, misschien nog wel in grotere mate op termijn.
Nouja. Heel het AI deel buiten beschouwing gelaten. Ticketmaster is sowieso een grote speler op de markt van concerten en niet een speler waar je als concertganger vrolijk van wordt. Ze zorgen er voor dat concertkaarten onnodig duur worden en ze strijken er zelf heel voor op, terwijl hun systemen eigenlijk geen drol kosten en resale continu in de weg zitten. Het is gewoon niet echt heel leuk meer om tickets te kopen voor populaire dingen. Kijk naar dat Bruno Mars concert, was echt binnen een uur allemaal weg.

Het gaat hier juíst om het menselijke aspect. Iets wat met de dag belangrijker wordt om te behouden. Cureren van content waarmee het kaf van het koren gescheiden wordt door een persoon. Dat wordt meer en meer belangrijk. Op een gegeven moment kun je ook niet anders meer.

Het grote issue nu is dat partijen niet tijdig genoeg met AI meedenken en proberen het weg te houden. Dat zie je hier ook. In plaats van nu zeggen, oke we moeten de regels zo maken dat we verantwoordelijk om gaan met AI, zeggen ze of:
  1. Nope niks geen AI. Óf
  2. "grotendeels" AI is niet toegestaan, maar wat dat dan inhoud blijft in het midden. Óf
  3. We hebben geen idee, we zien het wel.
En wij zijn hier van het type 2, Die zweden ook. Top2000 is dan weer type 3. Die game of the year groep type 1.

Allen beleidsmatige keuzes, maar niet per se keuzes die uiteindelijk de race gaan winnen. Binnen no time kun je namelijk menselijke content niet meer onderscheiden van AI omdat het gewoon exact hetzelfde is, tailored naar hoe iemand schrijft en zelfs dezelfde grammaticale fouten maakt enzo (d/t dingen bijvoorbeeld).

Ik denk dat er een gulden middenweg zit waarbij we wel het menselijke aspect kunnen behouden, maar waar we dan niet direct de AI automatisering verbieden. Ook voor muziek geldt dat het echt wel handige tools bied. Voor Demo's bijvoorbeeld heel erg geschikt. Ik vond juist bij het hele "wifi7" verhaal het feit dat er een nummer geproduceerd kon worden naar inzicht en wens van die persoon heel leuk. Als er dan uiteindelijk wel nog een menselijk deel was geweest wat de instrumenten bespeelde en uiteindelijke mixing/mastering zou doen, zou dat helemaal mooi geweest zijn en wat mij betreft ook dikke prima.

Dan zou je het zelfs nog wel in die Zweedse lijst kunnen krijgen.
Goeie zaak zou ik zeggen. We moeten een eerlijk speelveld behouden. Ze mogen wat mijn betreft als AI echt wil meedingen in een hitlijst gewoon een aparte hitlijst maken waarin enkel AI generated muziek terecht komt. Geen probleem mee, maar zal vermoedelijk niet veel beluisterd worden.
maar zal vermoedelijk niet veel beluisterd worden.
Door jou wellicht niet. Ik luister de laatste 10-11 maanden bijna enkel AI generated muziek. M.i. niets mis mee, mits er wel wat moeite in is gestopt. Ik zie/hoor op Suno teksten voorbij komen waar de users hun hart en ziel in hebben gestopt, metatags die per onderdeel specificeren wat er moet gebeuren met welke instrumenten en stijlen, etc. AI generated teksten haal ik er zo tussenuit en de meeste van die nummers zap ik door. Ik volg dan ook mensen op Suno omdat ze mooie/bijzondere/intrigerende teksten schrijven met hun eigen kenmerkende stijl.
"Maak een liedje over dit en dat in die en die stijl" is leuk om te ontdekken wat de mogelijkheden zijn en onderdeel van de "band in a box", maar je bent gelukkig niet verplicht om dat te gebruiken. Ik vind het in elk geval een geweldig instrument om te bespelen en, net als met alle andere instrumenten, al doende te leren hoe ik het beter kan doen. Het is alleen een enorm stuk laagdrempeliger dan het gros van de 'normale' instrumenten, al zijn laatstgenoemde een stuk minder wispelturig door de manier waarop je input geeft :+
Bor Coördinator Frontpage Admins / FP Powermod @FooLsKi18 januari 2026 18:27
Ik zie/hoor op Suno teksten voorbij komen waar de users hun hart en ziel in hebben gestopt
Hoe weet je dat? Grote kans dat de teksten ook gewoon Ai generated zijn. Ik heb er diverse voorbeelden van gezien. De personen die Ai voor een deel gebruiken hebben een grotere kans om Ai ook op andere gebieden in te zetten.
AI generated teksten haal ik er zo tussenuit en de meeste van die nummers zap ik door.
Hoe weet je dat? Hoe maak je het onderscheid? Een zeer groot deel van de Suno conent is juist door Ai gemaakt.
Hoe ik dat weet? Voornamelijk door woordkeuze, structuur/opbouw, (on)regelmatigheid en de stijl van schrijven. Ook onderwerpen en hoe die omschreven worden. En uiteraard de users zelf. Ik volg er genoeg die al jaren en jaren songs en gedichten hebben geschreven en nu, met Suno, een manier hebben om dat op muziek te zetten. En dat heeft mij gestimuleerd om mijn eigen teksten te gaan schrijven, veel leuker en uitdagender.
Ik zit nu iets langer dan een jaar op Suno en herken de structuur die je krijgt wanneer je de tekst door Suno laat maken, inclusief de -regelmatig- vreemde woordkeuzes die nergens op slaan. Eén van mijn eerste 'projecten' was een sci-fi rock opera met AI-geschreven tekst op basis van mijn prompts. Daar heb ik regelmatig wat dingen moeten aanpassen. Het is altijd een vaste structuur, terwijl mensen daar nog weleens van willen afwijken (incl. ikzelf). Het tweede deel van mijn sci-fi rock opera (lopend project) schrijf ik nu zelf de teksten voor. Duurt wat langer, maar ik heb geen deadline ;)
Bor Coördinator Frontpage Admins / FP Powermod @FooLsKi18 januari 2026 19:52
Voornamelijk door woordkeuze, structuur/opbouw, (on)regelmatigheid en de stijl van schrijven.
Dat kan een goed getrainde Ai ook opleveren. Het punt met songteksten is dat afwijken helemaal niet zo erg opvalt over het algemeen gezien je het vaak over een expressionistische manier van taal hebt. Heb je wel eens geprobeerd om bv een songtekst van Blof te doorgronden of sommige andere artiesten? Het punt dat Ai teksten door o.a. woordkeuze en structuur opvielen is deels voorbij. Ik weet dat er ook op Suno veel Ai output is te vinden. Ai trekt Ai aan.
Ik zal ook niet ontkennen dat er veel songs met AI-teksten zijn op Suno. Maar dat zijn niet de personen die ik volg.
En ja, ik probeer teksten altijd te begrijpen. Al zo'n beetje sinds ik naar muziek luister, wat toch op z'n minst al sinds eind jaren '70 is (al begreep ik als mannetje van 3 weinig van Engels en was "Staying Alive" "Benen Stijf" door video-context :+ ). Opgegroeid met veel Beatles, Rolling Stones, Jimi Hendrix, The Doors, Shocking Blue, Jefferson Airplane, etc... Als we het dan toch over 'bijzondere' songteksten hebben... ;)
Eerlijk speelveld? Je bedoelt hoe een 6-koppige band tegenwoordig moet concurreren met een hippe kerel met een computer?

Sinds de opkomst van synthesizers is er al geen eerlijk speelveld.
Dat is een ander soort muziek vind ik. En een kwestie van smaak. Bij AI komt er nog maar bar weinig eigen input aan te pas. Een synthesizer bespeel je zelf nog en jij bepaalt wat je wanneer doet. Skills zeg maar :). AI klinkt voor het weinige wat ik al bel tegengekomen, allemaal hetzelfde. Zoals ik hierboven ook al zei, eenheidsworst. Ik krijg het er persoonlijk niet warm van. Maar iedereen zijn ding natuurlijk.

[Reactie gewijzigd door Powerblast op 18 januari 2026 15:45]

Een “hitlijst”, dat doet mij denken aan de tijden van TMF en van die magazines die op scholen werden gelezen. Wat boeit het nou wat een of andere instantie heeft te zeggen over wat volgens hun “hits” zouden zijn? Lijkt mij sterk dat een dergelijk archaïsch concept nog relevant zou zijn vandaag de dag. Mensen luisteren gewoon wat ze willen en je krijgt vanzelf wel relevante suggesties te horen. Geen mens die gaat overwegen wat er in de zogenaamde hitlijst populair zou zijn.
Elke streamingdienst heeft (omdat er vraag naar is) hitlijsten. En hitlijsten op de radio zijn nog steeds vanzelfsprekend!

[Reactie gewijzigd door watercoolertje op 18 januari 2026 13:04]

Je kunt op Spotify zien wat veel geluisterd wordt inderdaad, maar dat staat los van wat een dergelijke andere organisatie ervan vindt (want dat kun je dus juist niet zien). En dan alsnog, ik heb nog nooit iemand het zien gebruiken. Juist de goede aanbevelingen maken Spotify en dergelijke nuttig. Dan heb je toch vrij weinig aan een lijstje van wat de gemiddelde persoon in jouw regio op dat moment leuk vindt? Lekker interessant zeg…

Radio is wellicht een argument ja, als zij die lijst zouden gebruiken. Al luister ik zelf nooit radio, het wordt toch nog best redelijk gebruikt.

[Reactie gewijzigd door i7x op 18 januari 2026 13:46]

Volgens mij krijgen nummers die hoger in de hitlijst staan toch meer aandacht bij radio zenders? Dus dan worden die nummers waarschijnlijk ook meer aangeprezen en misschien zelfs gespeeld. Dat levert dus wel degelijk een voordeel op voor die artiesten. Het zal niet veel meer zijn in deze digitale wereld maar ik gok dat elke artiest happy is met de aandacht die ze krijgen.
Dit laat maar weer zien hoe belachelijk de felle anti-AI-houding is. Als duizenden mensen er van genieten dan zie ik niet waarom het "fout" zou zijn. De enige goede reden die ik kan bedenken is dat de makers van die hitlijsten (de belangenorganisatie van platenmaatschappijen) zich bedreigd voelen omdat ze grote belangen hebben in de "traditionele" muziekindustrie en minder geld verdienen als hun rol kleiner wordt.

Dat we het nog "platenmaatschappijen" noemen zegt een hoop.
Waar staat dat het fout is dan? Volgens maak jij dat er van zodat je lekker kan klagen :)

Het valt simpelweg niet binnen de scope van die specifieke hitlijst.

Als iemand een op AI gerichte hitlijst maakt en menselijke creatie niet toelaat zijn 'mensen' ook niet 'fout', dat is dan gewoon de scope van die hitlijst...

[Reactie gewijzigd door watercoolertje op 18 januari 2026 12:29]

Waar zit het onderscheid tussen AI-muziek en 'echte' muziek dan vraag ik me af? Hoe beoordeel je echtheid? AI is gewoon een tool, net als een drum machine, synthesizers, VST's. Of ligt de grens bij puur 'generatieve' tools, dan wordt het wel heel moeilijk. Ik kan AI ook een akkoordschema laten genereren en dan zelf met hand inspelen, mag dat dan weer wel? Of ik laat AI het nummer zonder drums genereren en drum er live overheen. Lijkt mij gewoon onmogelijk om als scope te hanteren.
Aangezien de platenmaatschappijen deze hitlijst beheren, denk ik dat de volgende stap zal zijn dat alle muziek dat niet via een platenmaatschappij is uitgebracht niet in die hitlijst kan staan.

Ik denk dat het weren van AI gegenereerde muziek een verschraling betekent van de hitlijsten en een ontkenning van de vooruitgang. Je (bedoeld als generalisatie) hoeft niet alle modernismen te omarmen en ook AI niet, maar accepteer gewoon dat dit niet meer weg te denken is.
Een hitlijst levert waarschijnlijk voor de artiesten die erin staan nog meer luister sessies op, op andere kanalen zoals Spotity, Youtube,.... Als die rangschikking dan bedolven wordt met AI generated content waar geen moeite meer inzit, heb ik daar wel een probleem mee. Dat begint in mijn ogen wat te neigen naar wel of geen doping in sport.

Als AI wil meedingen in een hitlijst, dan moet het een aparte hitlijst zijn. Kunnen ze nog gewoon hun ding doen, maar komen de echte artiesten wel nog op de juiste plaats in de ranking voor.

[Reactie gewijzigd door Powerblast op 18 januari 2026 12:27]

Hoeveel mensen van de muziek genieten is hier echter totaal niet relevant. Sterker nog, dat is vrijwel nooit relevant als het op de wet aankomt. Als iemand van moord geniet, maakt dat moord nog niet opeens goed.

Voor AI-gegenereerde content zijn er ook genoeg argumenten te vinden wat betreft inbreuk op bestaande rechten van auteurs. Daar komt dan ook die felle anti-AI-houding vandaan, en niet geheel onterecht. Die modellen zijn "getraind" op bestaande werken en concurreren vervolgens hiermee, commercieel, zonder toestemming te hebben gevraagd van de oorspronkelijke auteurs, en zonder hen hiervoor te hebben gecompenseerd.
Artiesten hebben het al moeilijk genoeg zonder tegen AI op te moeten boksen. Met beduidend veel hogere kosten, nog los van de tijd en moeite die erin is gestoken. Een geavanceerd algoritme is nog altijd simpelweg geen artiest.

Is er een plek voor in de maatschappij? Zeker.

Is er een plek voor op deze specifieke hitlijst? Blijkbaar niet.

Sommige platenmaatschappijen zijn al massaal op AI overgaan, maar het argument dat ze zich bedreigt voelen is natuurlijk deels terecht. Spotify zelf heeft natuurlijk ook al massaal op AI ingezet en is daarmee een grotere dreiging voor die platenmaatschappijen dan enkele artiesten die 'voornamelijk AI' gebruiken.
de artiesten hadden/hebben het al moeilijk
Het begon met het illegaal downloaden van muziek
daarna plaatsen op spotify waar ze weinig royalties voor krijgen
Daarom zijn de tickets voor concerten omhoog geschoten
Daar verdienen ze nog wat aan.
Nee, dat is nu net het punt. Aan concerten is nog geen droog brood te verdienen.

Ik heb een event in Paradiso binnenkort en ondanks dat mijn organisatie 100% uit vrijwilligers bestaat en een deel van de artiesten eveneens zonder gage komt optreden, blijft er onderaan de streep nauwelijks iets over als we überhaupt al uitverkopen, wat nog maar de vraag is natuurlijk.
zowieso hebben de minder bekende zangers het moeilijk
Probeer maar eens door te breken
Dat was decennia geleden al zo

Sterker nog. Deze onbekende zangers/zangeressen maken op het het net (YT) meer kans dan
voor het internet tijdperk
Genoeg voorbeelden die wel doorgebroken zijn zonder een planten label
Er zijn altijd al veel meer mensen geweest die muziek willen maken dan dat er mensen zijn die daar geld voor willen betalen. Juist door internet worden we overspoeld met talentvolle mensen die eerder de kans niet hadden zich te profileren, maar er daarmee ook voor zorgen dat er nog minder geld te verdelen valt...
Jij ziet een hitlijst waarschijnlijk gewoon als een droge opsomming van verkoopresultaten. Maar dat is het niet. Net als bij topsport draait het om mensen. Wie wint, wie verliest? Who's hot, who's not? Over wie schrijven de bladen deze week?

Een Formule 1 auto rijdt waarschijnlijk een stuk harder zonder een coureur aan boord. Maar de coureur uit de auto halen zou de dood voor de sport zijn. Die menselijke factor maakt het verschil voor de fans, de mensen die de sport financieel mogelijk maken, en de techniek is ondergeschikt.

Radio is niet anders. De hitlijst is niet het doel. Die kun je ook gewoon op Spotify zelf beluisteren. Het is de hele menselijke factor er omheen wat hitlijsten interessant maakt. En ze zullen goed moeten nadenken of AI in de formule past of die juist kapot maakt.
Ik vind je analogie met formule 1 (en daarmee elke andere sport) echt spot on. Er is vast ergens een plek voor AI generated muziek, maar ondanks dat het nummer waar het artikel over gaat het probeert te immiteren, mist het gewoon een stukje menselijke ziel als ik ernaar luister.
Waar ligt de grens? Kan ook die autotune meuk dan afgevoerd worden, of houden we dan te weinig over?
Dan houden we weinig over. Helaas. Ik noem het de "anonymizer": alle stemmen klinken hetzelfde ,met het zelfde vibrato, syncopering, alles. Laats een paar oude albums geluisterd, en was echt verbijsterd hoeveel karakter er toen in die stemmen zat. Af en toe misschien iets onzuiver, maar dat maakt het juist menselijk. autotune maakt er een massaproduct zonder ziel van. Leuk, maar stomvervelend na 2 keer en maakt -op mij in ieder geval- emotioneel geen enkele indruk.
eigenlijk slaat het helemaal nergens op,

een dj speelt ook niet al die instrumenten die in zijn liedje zitten en er zit ook geen orkest achter
Maar hij heeft er wel zelf over na gedacht en er wat voor moeten doen.
als je in een ai zet maak een liedje krijg je er echt geen hit uit zoals we zeggen nee tegen een azc, daar moet je over nadenken wat je aan gegevens ingeeft....
Als nog heel erg veel minder werk en creativiteit nodig dan gewoon een hitje zelf mixen.
Dat bedrijven dus de winst op gaan strijken boven artiesten is... dystopisch.

Ook typisch iets voor bedrijven, dat weer wel
Niets nieuws in de muziekindustrie

Om te kunnen reageren moet je ingelogd zijn