Oekraïners klagen AMD en Intel aan om chips in Russische raketten

Tientallen Oekraïense burgers hebben Intel, AMD en Texas Instruments aangeklaagd omdat de bedrijven niet genoeg zouden doen om te voorkomen dat hun chips in Russische wapens terechtkomen. Het gaat onder meer om raketten die worden gebruikt in de oorlog in Oekraïne.

Een Amerikaans advocatenkantoor dat de groep Oekraïense burgers bijstaat, spreekt van 'opzettelijke onwetendheid', schrijft Bloomberg op basis van de aanklachten. Rusland zou de chips kopen via derden aan wie AMD, Intel en TI de chips verkopen. Onder meer Mouser zou zo'n derde partij zijn die de Amerikaanse chips verkoopt aan bedrijven die in werkelijkheid eigendom zijn van de Russische overheid. Mouser is in 2007 overgenomen door Berkshire Hathaway en wordt ook aangeklaagd.

Ook Iran zou raketten maken met de chips en deze leveren aan Rusland. De Amerikaanse bedrijven zouden tekortschieten in het naleven van exportrestricties en in het tegengaan van omleidingsroutes. De bedrijven zouden weten dat de producten worden gebruikt voor Russische raketten, maar zouden onvoldoende doen om dit tegen te gaan.

In de aanklachten wordt verwezen naar vijf aanvallen tussen 2023 en 2025, waarbij tientallen mensen omkwamen door raketten met Amerikaanse chips. Bloomberg schreef al eerder over de aanwezigheid van Amerikaanse chips in Russische wapens. De chips zouden onder meer worden gebruikt om raketten te besturen en op doelwitten te richten. De bedrijven reageerden woensdag niet op Bloombergs vragen, maar zeiden in het verleden wel te voldoen aan Amerikaanse sanctiewetgeving.

Door Hayte Hugo

Redacteur

11-12-2025 • 09:01

103

Submitter: wildhagen

Reacties (97)

Sorteer op:

Weergave:

Ik begrijp het sentiment best wel, want in die zin leveren de bedrijven indirect een bijdrage aan oorlogsmisdaden. Maar iets meer genuanceerd: chips zijn een commodity. Ze zitten overal in en zijn fundamenteel voor heel veel producten. Wasmachines, ovens, gereedschappen, fietsen, industriële machines en ja - ook wapens. Ga je dat echt kunnen tegenhouden?

Controleren we ook of er geen Europese of Amerikaanse kunststoffabrikanten grondstoffen, halffabricaten of kleine onderdelen (indirect) leveren/produceren voor wapens? Of waar de bouten en moeren vandaan komen die erin zitten? Of misschien zelfs of het staal waarvan die bouten en moeren gemaakt worden niet bij ons uit IJmuiden komt? (serieuze vraag, ik weet dit niet)
Je kunt uiteraard nooit een 100% afgesloten stroom hebben, maar er zijn natuurlijk wel redelijke stromen die (blijkbaar) bekend zijn. Zoals in het artikel is aangegeven leveren ze aan een bepaalde partij, waarvan bekend is dat die van de Russische overheid is, of dat er bekende stromen zijn.

Ze kunnen het op z'n minst heel moeilijk maken. In de praktijk zien we dat partijen weinig tot geen moeite nemen om het proberen te voorkomen, of zelfs actief omwegen zoeken. https://tpo.nl/2024/12/10/nederlandse-bedrijven-omzeilen-mogelijk-rusland-sancties-via-omweg/
https://nos.nl/nieuwsuur/artikel/2593065-arrestaties-bij-damen-voor-omzeilen-ruslandsancties-bij-scheepsbouwproject

En zo zijn er nog heel veel andere voorbeelden. Alles voor wat centen.
Tenzij ik eroverheen lees, zie ik alleen dat ze aan een derde partij leveren (Mouser), en die zou weer verkopen aan entiteiten die dat weer doorspelen aan de Russen. Probleem is dat Mouser een gigantische distributeur van elektronica is. Jij kan ook gewoon een account aanmaken bij ze en morgen wat chips geleverd krijgen. En natuurlijk wil je dat het zo min mogelijk naar de Russen gaat. Maar het is ook niet realistisch dat je bij zulke standaard chips dat voorkomt. Je kan ook niet voorkomen dat de schroeven van de Hornbach niet bij de Russen terecht komen.

Wat als jij nu bij Alternate 10 processoren koopt en die naar Rusland verscheept. Had Alternate dan eerst ook een onderzoek naar jou moeten doen voor ze gingen leveren? En dat is nog in het Westen. Denk je dat ze het in China, India, etc ene drol uitmaakt waar die chips verder heen gaan?

[Reactie gewijzigd door Sissors op 11 december 2025 10:30]

Als het aantoonbaar is, dat Mouser doelbewust op grote schaal die spullen waar sancties op zitten doorverkoopt aan entiteiten waar het niet aan mag, dan is dat zeker een ding.

Zoals je zelf al zegt. Mouser is een gigantisch grote speler. grote spelers zijn vrij transparant en makkelijk te volgen.

Je kunt uiteraard niet alles tegenhouden. Dat suggereert ook niemand, maar als AMD en Intel aan een grote tussenpartij leveren, waarvan zij weten dat ze het doorverkopen tegen sancties in, dan zijn zij net zo goed fout bezig.

Als ik schroefjes koop bij de Gamma, en de Gamma ‘weet’ dat ik die schroefjes doorverkoop aan terroristen om schroothopen te maken, dan is de Gamma net zo fout bezig.

(En dan uiteraard los van hoe de Gamma dit zou moeten weten van mij als particulier)
Maar welk bedrijf gaat zich hier nou mee bezig houden? Als het aan het licht komt ala, dan kan je maatregelen treffen. Maar de gamma gaat jou echt niet screenen voordat je bij de kassa mag afrekenen zelfs als ze jou niet mogen.
Zoals ik al schreef: “even los van hoe ze dit moeten weten”, en uiteraard was de vergelijking met de Gamma puur ter illustratie.


In het geval van Mouser en chips is dit een ander verhaal. Net zoals dat banken hun klanten in gaten moeten houden geldt dit voor veel meer producten.

Zie ook mijn links eerder in dit draadje. Hier zie je ook handhaving tegen bedrijven die bewust met omwegen alsnog om de sancties proberen te gaan.
Wat als jij nu bij Alternate 10 processoren koopt en die naar Rusland verscheept. Had Alternate dan eerst ook een onderzoek naar jou moeten doen voor ze gingen leveren? En dat is nog in het Westen. Denk je dat ze het in China, India, etc ene drol uitmaakt waar die chips verder heen gaan?
Je voorbeeld is behoorlijk onrealistisch en ligt te ver af van de werkelijkheid. Wat veel voorkomt is bij sancties dat er opeens een flinke vraag is uit een buurland. Dan is het prima te voorspellen dat die goederen uiteindelijk gebruikt worden om sancties te omzeilen.

Je doet nu net alsof het alleen binair is; of alles is duidelijk of niet. Puur omdat niet alles kan worden uitgezocht geeft een bedrijf geen vrijbrief om maar niks te doen. Sinds de sancties zijn ingegaan zijn er vele goederen "opeens" naar bijvoorbeeld Belarus gegaan. Dat zou niet genegeerd moeten worden.
Als we het hebben over componenten voor Shahed drones dan is het onrealistisch, want je hebt ze in grote aantallen nodig. Gaat het over componenten voor bijvoorbeeld Kinzhal raketten, dan is het helemaal niet onrealistisch, want die worden niet in zulke grote aantallen gemaakt.

Daarnaast ga jij er nu vanuit dat er een vrijbrief is om niks te doen, dat die bedrijven helemaal niks doen. Daarnaast is één van die landen die naast Rusland ligt China. Die kopen sowieso gigantisch veel, dus wat extra kopen om door te sluizen naar Rusland valt totaal niet op. En India koopt ook enorm veel, en hoewel het geen buurland is van Rusland, denk ik niet dat het nou echt moeilijk voor ze is om het te verschepen naar Rusland, zeker gezien ze al best veel handelen.
Ik heb ook een paar keer artikelen gelezen over de route via Kazachstan, lijkt me heel aannemelijk dat ze daar weinig chips nodig hebben om wasmachines te bouwen.... Zullen eerder verdwijnen in die Russische drone fabriek.
Want in Kazachstan hebben ze geen wasmachines?

Duizenden drones is veel, maar heel weinig in vergelijking met miljoenen wasmachines.
Als een chip tegelijkertijd in gigantische aanallen word gebruikt voor onschuldige doeleinden dan is het knap lastig om te ontdekken waar kwaadwillenden chips in kleine (duizenden) aantallen lekken.
Ik zeg niet dat ze geen wasmachines hebben, ik heb het over wasmachines bouwen.
Het is precies wat je zegt. Er is een papieren werkelijkheid en een echte werkelijkheid. Het zo goed als onmogelijk om alle illegale stromen naar China, Rusland e.d. tegen te houden. Nvidia is nu bezig om GPS tracking in haar chips te bouwen. Ik vraag me af of dit daadwerkelijk gaat werken. De Russen staan er om bekend GPS signalen te ver(storen) daar zijn vele voorbeelden van. Ze zijn daar erg goed in.
Je hebt dat artikel wellicht niet helemaal correct begrepen; nVidia is bezig tracking in hun AI-chips te bouwen, dat is correct. Die chips sturen een signaal 'naar huis' en op basis van hoe lang dat signaal erover doet kunnen ze de afstand bepalen en hebben op die manier een indicatie in welk land de chips zich bevinden. Ze hoeven dus geen GPS-zender/ontvanger in hun chips in te bouwen ;)
Ja, en dat valt niet te onderscheppen of tegen et houden dan?
Geen idee. Ik wilde alleen duidelijk maken dat die chips geen GPS bevatten.
Uiteraard wel. De truc is om het te koppelen aan toekomstige levercontracten: je krijgt geen nieuwe chips meer als je huidige vloot niet voldoet aan de "phone home" eisen.

Hiermee zou Nvidia bijvoorbeeld alsnog kunnen leveren aan een partij als Alibaba, met de voorwaarde dat de chips alléén mogen draaien in een datacenter in de VS.
Ja, en dat valt niet te onderscheppen of tegen et houden dan?
Dat is nu net de grap: als je dat onderschept of tegenhoudt dan weigert de nVidia chip te doen waar je hem voor gekocht hebt.
Het zo goed als onmogelijk om alle illegale stromen naar China, Rusland e.d. tegen te houden.
Alle regels kunnen overtreden worden! Ik zie de toevoeging van dat zinnetje niet anders dan het als excuus te kunnen gebruiken om maar niks te doen/proberen ofso?

Het moeilijk maken van iets heeft gewoon effect, het is niet zwart of wit, maar ergens daartussen...
De Russen staan er om bekend GPS signalen te ver(storen) daar zijn vele voorbeelden van.
Ook daar is wat op te verzinnen! Tegenstrijdige signalen? Steeds een andere locatie? Elke keer gewoon zorgen dat de chip voor x uur deactiveert. En ja het is te omzeilen, kunnen we allemaal dingen voor verzinnen, maar je maakt het moeilijk en omslachtig en dat heeft zeker effect.
Helemaal met je eens. Je kan het moeilijk(er) maken door gewoon een diepere export control toe te passen. Ik werkte bij een bedrijf die systemen leverden waar chips in zaten die mogelijk ook door partijen waar de EU niet mee wil werken (of op een blacklist staan) ingezet kon worden. De klanten van onze klanten's klant moesten met bewijs komen waar de producten uiteindelijk terecht zouden komen.
Toch werkt het niet want het schip is lek als een mandje. Dus kom ik terug op wat ik al eerder zei, de papieren werkelijkheid en de praktijk. De landen die deze chips willen hebben, beschikken over heel veel geld en middelen.

New Dutch chips regularly found in Russian weapons despite sanctions

Overigens is deze hele discussie overbodig. Trump zet nu gewoon de deur open om geavanceerde chips te exporteren naar China. Nu rustig wachten op de versoepeling voor Rusland (want Trump en Poetin zijn dikke maten, vanaf Trumps kan bekeken)

Dat Trump nu de exportrestricties versoepelt voor China, zal tot verwondering leiden bij ASML
Dat begrijp ik wel, maar het maakt de discussie zeker niet overbodig. Klaarblijkelijk hebben bedrijven als Intel en AMD lak aan imagoschade met dit soort praktijken, wellicht omdat ze zo groot zijn. Maar ons bedrijf had het imago heel hoog in het vaandel staan. Dus ze deden geen diepe export control omdat het alleen maar moest vanwege regulering, maar omdat het bedrijf goed wilde doen in de wereld.
Je zegt dat te vroeg. Ze worden er nu pas mede verantwoordelijk voor gehouden, zijn er nu pas van beschuldigd te weinig te doen. Nu moeten ze dus bewegen, om imagoschade te voorkomen (of zelfs juridische aansprakelijkheid).

Dat zou bijvoorbeeld kunnen door een (strenger) verantwoordingssysteem in het leven te roepen, waarin resellers regelmatig met de wetgeving worden geconfronteerd (dus geen 'wie ik? dat wist ik niet?') en ketenverantwoordelijk worden gehouden. Dan kun je zo'n Mouser dwingen een stuk minder chips te 'lekken' op straffe van zelf op de zwarte lijst te gaan.

Combineer je dat met een (verplichte) rapportagemogelijkheid, dan wordt het echt wel lastiger. D.w.z. dat belanghebbenden (zoals Oekraïense regering) verdachte bedrijven kunnen rapporteren aan de resellers (Mouser en anderen) en Intel / AMD, waarop die reseller lastige vragen moet stellen.

Ik denk dat je zonder al teveel neveneffecten en zonder al teveel moeite de stroom chips flink terug kunt dringen.
Ik lees dit toch een beetje als "we kunnen dit nooit perfect doen dus laten we maar niets doen". Natuurlijk werkt geen enkele maatregel perfect, maar alle beetjes helpen.
Nvidia is nu bezig om GPS tracking in haar chips te bouwen.
Dat is geen GPS tracking maar locatie-tracking - wordt geen GPS voor gebruikt maar doet een meting hoe lang een signaal nodig heeft vanaf de chip naar een specifieke Nvidia server.
Ik had alleen de kop gelezen van het artikel. Maar ik vond het al wat gek moet ik eerlijk toegeven.

Nvidia bouwt “GPS-tracker” voor AI-chips om exportrestricties te bewaken
Ach als je omzet in 2023 toenam, maar je leveringen gingen ineens naar Belarus ipv rusland, mag je van mij toch wel meer denken dan 'daar kom ik goed weg'.
Nvidia is nu bezig om GPS tracking in haar chips te bouwen.
Niet helemaal. Het gaat om een stukje software dat in essentie via het netwerk een "ping" doet naar de Nvidia-servers. Aan de hand van de pingtijd kan je een bovengrens leggen aan de afstand tussen de chip en de server van Nvidia (een signaal gaat nooit sneller dan het licht), dus met een goede distributie van locatie-servers kan je vaststellen dat een chip zich binnen een paar honderd kilometer bevind.
Als je als Nederlands bedrijf kokers aan Rusland gaat leveren formaat raketbuis en dat trots via sociale media adverteert, dan denk ik dat je binnen niet al te lange tijd ook op het matje geroepen wordt.

Het verschil is vooral dat AMD, Intel, etc processoren in principe altijd herleidbaar zijn, en veel lastiger te produceren dan plastic of metalen onderdelen (die vaak ook geen markering hebben).

Het lijkt me dat het geheel onwenselijk is, maar helaas bij een groot gedeelte nauwelijks herleidbaar is.
Waarschijnlijk wordt er aan India of China geleverd en die verkopen het weer door aan de Russen. Veel directe handel met Rusland is er niet meer, maar genoeg mogelijkheden om het te omzeilen.
Toch nog even toevoegen dat in de recentere amendementen aan de EU sanctiewetgeving zéér vergaande gevolgen gekoppeld zijn aan overtreding van de sancties... Overtreders kunnen namelijk zelf het voorwerp worden van sancties, waardoor het verboden wordt voor iedere EU partij om met de overtreder samen te werken... En deze maatregel wordt effectief toegepast, want meer en meer worden ook niet-Russische partijen op de sanctielijsten toegevoegd (vooral idd partijen uit India en China).

Zulke maatregelen doen niet ieder misbruik stoppen, maar het werkt wel degelijk afschrikkend.
En daar ben ik helemaal voor. Dat is verantwoord ondernemen. Je hebt een inspanningsplicht. Maar dat betekent m.i. niet dat als een enkele chip (of product) door de Russen wordt gebruikt je meteen strafbaar bent. Maar m.i. als je merkt dat door onverklaarbare reden je export naar een ander land ineens stijgt dan is dat reden voor onderzoek. En als je op basis van serienummer duidelijk wordt welke verkoopkanalen verantwoordelijk zijn dan moet je de keten doorlichten vind ik.
Ik heb indiaase kennisen en die hebben een gedeelte van hun universitaire opleiding in Rusland gedaan. Daarbij vernam ik dat dit heel gebruikelijk is en dat er een goede band tussen die twee landen is. Dus o.a. uitwisseling van studenten. Nu neem ik aan dat India niet zo veel opheeft met NAVO en welke landen wel of niet lid mogen worden, en zich daar niet actief in willen mengen, en graag hun goede band met Rusland wil behouden.

Wij zullen dat als omzeilen zien. India zal dat zien als vraag en aanbod met een goede partner
Wij hadden ook goede banden met Rusland. Wij leveren diensten. Zij energie. En ja dat verander je niet zomaar. Maar we hebben het wel afgebouwd. Een goede band is geen excuus om genocide en machtspolitiek te 'enablen'.

Wij hadden ook een goede band met de VS, maar dat gaat ook veranderen nu dat land ook aan het afglijden is. De non essentiële zaken vrijwel direct. En daarna alles waar een niet vervangbare afhankelijkheid in zit.

Wat India doet is puur optioneel. Ze hebben niet een grote afhankelijkheid die hun economie in gevaar brengt. Ze kunnen daar per direct mee stoppen maar kiezen dat niet te doen. En dat is laakbaar.
Volgens mij zeg je in essentie: "India heeft goede banden met Rusland en wil dat behouden".

Ik denk dat dat klopt, India heeft zich zeer afzeidig gehouden van dit conflict, en het ook niet of nauwelijks veroordeeld.

Maar india wil ook goede banden met Europa en de VS. Vergeet niet dat het GDP per capita van Rusland nauwelijks relevant is, en vergelijkbaar met India. Terwijl dat van China veel hoger is en die van EU nog veel veel hoger en de VS daar dan weer een flink stuk bovens staat.

Het niet afvallen van Rusland kan ook zijn omdat India zelf natuurlijk op de rand van een conflict zit.
Kan ook venuit Nederland gebeuren. Dit is ook waarom de SEPA sancties zijn ingesteld. Je kan dan wel iets leveren, maar het is dan heel lastig om betaald te krijgen.
We kunnen er van alles van vinden.....daarom is het goed dat een rechter er naar kijkt en op basis van feiten een uitspraak doet.
De vraag is of ze alles gedaan hebben wat redelijk te verwachten is. Als de russen xyz willen kopen, zeggen ze dan "nou ja, het mag eigenlijk niet, maaaaaar.... als je het via Mouser bestelt leveren we voor dezelfde vriendjesprijs" of waarschuwen ze Mouser dat er een verdachte bestelling aankomt die niet bediend mag worden?

Compleet tegenhouden is niet mogelijk. Maar als de russen regelmatig moeite hebben dingen op tijd te krijgen, te veel betalen, en soms nep-prullaria krijgen, wordt het wel moeilijker.

De russen geven dit zelf ook toe, ze zeggen namelijk voortdurend "de sancties storen helemaal niet, die maken ons zelfs sterker", maar willen óók dat die sancties opgeheven worden bij elke "vredesonderhandeling". Schijnbaar maken die sancties ze dus toch niet zo geweldig sterk..
Dit is, wel het idee dan niet leveren, dat er geen of minder wapend gemaakt kunnen worden. Dus lijkt me ook dat onderdelen voor explosieven, ijzer voor bommen en tanks, daar gewoon onder moeten vallen. En ja dat betekend zeker dat er ook geen auto's etc gemaakt kunnen worden.
De chips komen toch uit wasmachines die Rusland toch al had? En tja handel is handel als er geld te verdienen valt zijn de multinationals er niet vies van.
Er bestaat al dergelijke (EU) wetgeving, met name deze op 'dual use goods'. Dat is een classificatie van goederen diens primair doel aanvaardbaar is, maar die ook kunnen gebruikt worden in wapens. Op dergelijke goederen rusten nu al beperkingen om ze uit te voeren naar o.a. Rusland.

Of je op die lijsten bepaalde chips wil of moet opnemen, is een moeilijke vraag - maar misschien is dat wel de achterliggende bedoeling van de Oekraiense burgers die deze rechtszaak hebben ingesteld. Het zou alleszins ertoe leiden dat er een positieve verplichting komt (1) voor EU verkopers om deze goederen niet te verkopen aan Russische personen, en (2) voor EU verkopers die aan niet-Russische buitenlanders verkopen om in hun contracten een verbod op te nemen dat de goederen niet zullen verkocht worden aan Russische personen... Uiteraard is geen enkel systeem ooit waterdicht, maar er zijn dus wel degelijk manieren om zoiets moeilijk te maken.
Zover ik weet ligt het embargo op geavanceerde chips, niet het simpele spul.
Dus ja wasmachines kunnen ze maken ermee. Geavanceerde, doelzoekende raketten niet.
Dat is het idee erachter.

Nu heeft niemand de illusie dat je het 100% kan stoppen, maar als je 90 a 95% kan blokkeren heeft dat een serious effect.

[Reactie gewijzigd door hackerhater op 11 december 2025 12:14]

Het lijkt me wel een beetje vreemd dat de VS bepaalde real-time processors en controllers die alleen maar voor wapens bedoeld zijn als consumentenhardware gaat verkopen. Zoiets wordt exclusief militair gemaakt. Het lijkt me overigens wel overdreven. Bij hoeveel van die onrechtmatig gebruikte chips is praktisch alleen maar software nodig die een standaard rekenkern gebruikt die met de snelheden overal ruimschoots onder zit? Volgens mij kun je met een ARM Cortex of ATmega, of zelfs een FPGA al bijna alles wat een raket nodig heeft aan elektronica wat vanwege de vereiste snelheid geen software kan zijn
Het embargo, waar oa Taiwan zich aan houd, omvat alle chips behalve hele oude, zwakke ;)
Ook die 3 wat je noemde vallen eronder.

Officieel zou Rusland alleen chips wat je bijvoorbeeld in wasmachines of de boordcomputer van een auto vind mogen kunnnen kopen ;)
Denk 100 nm procede en zo ;)
Ongeschikt voor modern wapentuig, maar geschikt om bijvoorbeeld pompen aan te sturen.

[Reactie gewijzigd door hackerhater op 11 december 2025 18:33]

Bij een supersonische raket, hoeveel verschil maakt het als een signaal om bij te sturen een 100.000e seconde duurt ipv een miljoenste? Voor het primaire doel is niet zoveel nodig. Als je iets met beeldherkenning gaat doen wordt het een ander verhaal, maar kan dat noodzakelijk zijn?
Om de raket puur te laten vliegen? Niet veel.
Om het enigzinds de kans te geven niet neergehaald te worden door luchtafweer? Daar heb je meer geavanceerde chips voor nodig.
Geld is nog meer een commodity en lees hier maar wat BNP Paribas schrijft over hun schikking met de Amerikaanse autoriteiten naar aanleiding van het overtreden van sancties.
Dit valt toch nooit te controleren en tegen te houden .. iedereen raakt er altijd wel via een omweg aan.
Dat betekent niet dat deze bedrijven extra stappen kunnen ondernemen om het door verkopen van chips moeilijker te maken dan het nu is.

Zo te zien noemen ze tussen partijen in de rechtszaak, op zijn minst zouden ze die al kunnen blokkeren en uit zichzelf beter onderzoek doen wat er met hun chips gebeurt. Express niet kijken betekent niet dat je niet weet wat er gaande is.
Dat betekent niet dat deze bedrijven extra stappen kunnen ondernemen om het door verkopen van chips moeilijker te maken dan het nu is.

Zo te zien noemen ze tussen partijen in de rechtszaak, op zijn minst zouden ze die al kunnen blokkeren en uit zichzelf beter onderzoek doen wat er met hun chips gebeurt. Express niet kijken betekent niet dat je niet weet wat er gaande is.
Deze extra stappen worden al sinds jaren genomen onder de Amerikaanse sanctiewetgeving, maar als er telkens andere partijen komen die deze vervangen en via grijze zone's werken, hoe gaan ze dit dan nog kunnen controleren of omdat ze het niet willen controleren misschien ? (Turkije is hier een mooi voorbeeld van)

Lees eens over wat Turkije doet en hoeveel winst zij maken op deze sancties. NATO lid en toekomstig EU lid dat de EU in een continue lijn zit te chanteren met de dreigementen om vluchtelingen door te laten als we ze geen centjes sturen. De import naar Turkije is meer dan verdubbeld sinds de sancties doorgevoerd werden, niet omdat de Turkse bevolking opeens dubbel zoveel afneemt van Europa .. ;) .. waarom denk je dat Oekraïne die Russisch (neutrale) olietankers (schaduwvloot) in de buurt van de kust van Turkije heeft laten ontploffen denk je. Iedereen weet goed genoeg dat Turkije van 2 walletjes eet.

" Sinds de oorlog in Oekraïne is Turkije een belangrijke bestemming geworden voor Russen, zowel voor toerisme als vestiging, mede omdat Turkije geen sancties tegen Rusland heeft ingesteld en een brugfunctie vervult. Russische oligarchen en bedrijven gebruiken Turkije als een knooppunt om sancties te omzeilen, door gebruik te maken van financiële diensten en doorvoerroutes (zoals de 'schaduwvloot'). Hoewel Turkije zelf geen sancties heeft, staat het onder druk van de EU en VS om dit te doen, maar het benadrukt de afhankelijkheid van Russische energie en de wens om een neutrale rol te spelen. "


https://www.rtl.nl/nieuws/economie/artikel/5535116/poetin-olie-sancties-vs-raken-oorlogsmachine-rusland-wel-maar-niet#:~:text=De%20nieuwe%20sancties%20zijn%20gericht,%2C%20maar%20niet%20heel%20hard.%22

Wikipedia: Russia–Turkey relations.
En niet alleen Turkije de rest van de wereld doet gewoon mee en is niet zo achterlijk als Europa en de VS. Er zijn belangrijker dingen dan een oorlog tussen twee corrupte landen.
Wélke tussenpartijen?

Blokkeer Mouser, en de hele electronica-industrie stort in elkaar - dat is waar iedereen z'n onderdelen voor prototypes haalt. De kopers van Mouser blokkeren is ook onmogelijk, want iedere éénpersoons hardware startup koopt daar onderdelen, dus een soort "allowlist" van geverifieerde kopers is onbegonnen werk.

Er is geen manier om alle indirecte koop door Rusland te blokkeren terwijl je alle legitieme koop door kleine partijen toestaat. Óf je accepteert dat Rusland af en toe wat chips kan krijgen, óf je helpt je lokale electronica-industrie om zeep.

[Reactie gewijzigd door laurxp op 11 december 2025 11:59]

Of je accepteert het allemaal niet en doet je best om het probleem op te lossen dmv aanklagen.

ipv niks doen en het laten gebeuren.

echt zwakke mentaliteit, je kan het niet stoppen dus dan maar niks doen
Dan zoeken ze nieuwe partijen, verder ga je dit nooit tegen kunnen houden. Die chips zitten overal (lampen, knoppen, schakelaars, wasmachines, broodroosters, rookalarmen en tienduizenden andere productcategorieën).

AMD en Intel kunnen nu ook gaan zeggen dat Oekraïne de chips gebruikt voor het doden van mensen en dat ze ook alle export naar Oekraïne blokkeren.
Zo kan je eeuwig doorgaan.

Dat ze het kunnen omzeilen betekent niet dat er extra stappen genomen kunnen worden om het ze zo moeilijk te maken. Echt een zwak excuus dude. Waarom een max snelheid hebben als mensen het gas pedaal zelf induwen???

En ja, AMD en Intel kunnen dat zeggen, valt Oekraïne echter onder de chip-export restrictie? Nee!
Dan zoeken ze nieuwe partijen, verder ga je dit nooit tegen kunnen houden. Die chips zitten overal (lampen, knoppen, schakelaars, wasmachines, broodroosters, rookalarmen en tienduizenden andere productcategorieën).
Puur omdat je gelijk aanneemt/gokt dat het niet nuttig is is nog steeds geen reden om niets te doen.
AMD en Intel kunnen nu ook gaan zeggen dat Oekraïne de chips gebruikt voor het doden van mensen en dat ze ook alle export naar Oekraïne blokkeren.
Het gaat hier over het omzeilen van sancties plus het verschil tussen agressor en een aangevallen partij. Komt heel erg over als whataboutism.
Niemand verwacht een totaal succes. Het gaat erom het lastiger en duurder voor de russen te maken aan die chips te komen. Een van de manieren om dat te bereiken is druk op die bedrijven te zetten dmv. rechtszaken zodat ze meer/betere maatregelen nemen.

Dat heeft echt wel impact. De russen moeten nu veel gesanctioneerde goederen kopen via "minder gangbare wegen", dwz minder scrupuleuze handelaren, die daarvoor dus een hele vette marge vragen ivm, de pakkans. En dan zijn er ook nog de oplichters die daar gebruik van maken door nep artikelen te verkopen aan een "wanhopige klant die alles toch wel koopt."
De grote denkfout die hier gemaakt wordt is dat de meeste NL-ers denken dat 99% van de landen van de wereld achter deze besluiten en Oekraiene staan. Het tegendeel is waar, twee derde van de wereld vindt het allemaal prima. VS wilde via NAVO graag invloed oostwaards en er zijn genoeg landen in de wereld die dat absoluut geen goed idee vinden. Oekraiene heeft zicht voor het karretje laten spannen en is nu zwaar de sjaak, en de EU is zijn goedkope energieleverancier kwijt en zal, hopelijk zonder wapengekletter, een soortgelijk lot toebedeeld zijn. Want goedkope energie is nou eenmaal de motor van vooruitgang. Idealen zijn leuk, maar als dat schuurt met de werkelijkheid, dan ga ja nog even hard roemloos ten onder. Hoeveel je ook denkt in je gelijk te staan. Het is uiteindelijk survival of the fittest hier op aarde, niet anders.
De grote denkfout die hier gemaakt word is dat sommige mensen op tweakers denken dat twee derde van de wereld vindt het allemaal maar prima vind.

Dus nu maak ik ook een aanname, ik ga er vanuit dat het gros van de burgers in de wereld tegen agressie is. En dat er her en der wat mensen zijn die profiteren van oorlog.

En hoe kom ik tot deze conclusie? Vrijwel niemand ziet een ander graag sterven.
Prima, is een andere definitie. Zij vinden het geoplitiek niet interessant zich uit te spreken, dan wel actie te ondernemen. Hier is een kaart te vinden

Een goede vriend van mij zei vaak, discusssie gewonnen ..... en klant verloren. Zaken in NL media worden veels te zwart wit gepresenteerd, waardoor een verkeerd beeld onstaat over hoe de wereld werkt. En dat er een partij aan te wijzen is, die goed is en die andere die slecht is. EU en VS maakten na de val gebruik van machtsvacuum naar het oosten. Dat ging goed, tot dat het fout ging. En zoals altijd denkt EU en VS dat ze het beste morele kompas hebben, ik zal je wat nieuws vertellen, dat denken ze in Rusland, China, Japan ook van zichzelf.

En natuurlijk is elk weldenkend mens tegen aggressie, alleen daar gaat het hier toch helemaal niet om. Het gaat om grotere belangen van machtige partijen.
En zo kun je blijven dromen. Als er morgen besloten wordt dat Rusland weer olie aan Nederland mag leveren en de prijzen dalen fors dan is iedereen Oekraine snel vergeten.
Dan kan Oekraïne nog Nvidia aan hun aanklacht toevoegen. Ik schrok er wel van, toen ik mijn geliefde Nvidia Jetson Orin Nano in een Russische drone zag. Harde realiteit is vaak een klap in het gezicht.
https://www.forbes.com/si...t-with-smuggled-us-chips/
Het is aan de overheid om dit soort restricties op te volgen en niet aan de fabrikanten, net zoals het ook niet aan (buitenlandse) burgers is om dit voor een rechtbank te brengen.
Het is aan de overheid om dit soort restricties op te volgen en niet aan de fabrikanten
Kan je dit onderbouwen? Als een bedrijf geïnformeerd wordt dat hun producten sancties omzeilen, waarom is het niet aan het bedrijf om onderzoek te doen. En hoe zou een overheid dat wel kunnen zonder dat een bedrijf wat openheid van zaken geeft?

Een bedrijf hoort ervoor te zorgen dat ze aan sancties houden; echt niet puur aan een overheid.
AMD en Intel zijn fabrikanten die aan verdelers verkopen die op hun beurt dan nog eens aan grootleveranciers verkopen. Hun verantwoordelijkheid is imho niet de volledige keten. Hun invloed stopt bij hun eigen handelspartners. Je kan een winkel ook niet verantwoordelijk stellen voor het feit dat ze alcohol legaal verkopen aan een volwassene die de drank dan aan minderjarigen doorverkoopt.

Als een overheid sancties oplegt, dan is het ook die overheid die de overtredingen moet opvolgen en dat is geen civielrechtelijke zaak.
Nee, maar als je als fabrikant erop gewezen wordt dat een van je klanten de sancties (bewust) het omzeilen is/zijn afnemers niet checked kan je weldegelijk deze onder druk zetten.

Level: controleer wie er bij je koopt, of ik lever niet meer aan je.
dat principe kan je niet 100% waterdicht top-down toepassen. Denk je echt dat de keten zo simpel en kort is dat dit wereldwijd te controleren valt?
Nee, maar zolang je de grote afnemers hebt maak je het Rusland al enorm moeilijk.
Niemand denkt dat je het 100% kan vermijden, maar een 95% blockade reduceerd al like 12.000 rakketten per maand naar 150 per maand (even rekenend met 3 chips per raket)
Smokkelen van hardware kan vanop een heel kleine schaal beginnen en cumuleren. Als 10 mensen elke week naar 5 winkels gaan en 1 CPU kopen, dan heb je er 50 per week of 200 per maand zonder dat er ook nog maar een haan naar kraait en dan hebben we het over officiële verkopen.

Het kan zelfs goed zijn dat hier op de site mensen al systemen of cpu's verkocht hebben die daar beland zijn, gewoon omdat ze hun oude pc verkopen aan een andere tweaker die hem dan misschien weer doorverkoopt en dan is tweakers zogezegd verantwoordelijk voor het faciliteren van de verkoop van export-restricted materiaal. Wil dat zeggen dat ze dan plots een volledige background-check moeten gaan doen van elke account?
En anders moet iedere Rus zijn PlayStation inleveren, net zoals in de tijd van Saddam voor de SCUD raketten, die zou ze ook gebruiken. Wat een broodje aap was.
En Nvidia word niet aangeklaagt? hun Jetson A.I. units zitten in in Russische A.I. Killer Drones...
Rusland zou de chips kopen via derden aan wie AMD, Intel en TI de chips verkopen. Onder meer Mouser zou zo'n derde partij zijn die de Amerikaanse chips verkoopt aan bedrijven die in werkelijkheid eigendom zijn van de Russische overheid.
Mouser is een electronica-groothandel. Ieder bedrijf dat electronicaproducten maakt (en een heleboel hobbyisten!) zal hier inkopen - al is het maar voor de prototypes. Daarnaast vallen de sancties op een hele hoop producten met dubbelgebruik: het is praktisch gegarandeerd dat jouw laptop of smartphone één of meer chips heeft die onder de sancties vallen - en met een beetje pech vallen d'r ook al triviale dingen als slimme lampen onder.

Het is alsof je de Hema verantwoordelijk houd dat een vrouw daar panties heeft kunnen kopen waarmee d'r man later met eentje over z'n hoofd een bankoverval heeft gepleegd. Natuurlijk, 't blijft vervelend, maar een "verkoop geen panties aan partners van potentiële criminelen" wet is onmogelijk te handhaven.
Het gaat natuurlijk ook over aantallen, en het kennen van je klanten. Als er plotseling een nieuwe klant opduikt die er 1000 wil afnemen, kun je dat met contracten, en conrole best een stuk beter dicht timmeren. Als dan later blijkt dat dit bedrijf het heeft doorverkocht, kun je het aanpakken en op een zwarte lijkt laten zetten.
100% kan je het niet vermijden nee.
Maar een partij als Mouser moet dus checken wie de grote afnemers zijn. Niemand cared als je like 20 chips besteld.
Maar een bestelling van duizenden? Even checken wie dat is ivm de sancties.
Mij is altijd geleerd, never bite the hand that feeds you. Vooral met iemand als trump die elk moment van mening / standpunt kan veranderen.
Rusland heeft veel partners op de wereld, zolang hun olie vloeit zullen ze linksom of rechtsom chips kunnen inkopen.

The Bigger picture:

We falen als Europa zijnde, we proberen'n grote brand te blussen in onze achtertuin met lekke emmers, met lekke emmers bereiken we helemaal niets, sterker nog; als we geen adequate actie ondernemen zal de brand als'n olievlek uitbreiden.

We worden in'n wurggreep gehouden door'n kleine mannetje die niet gelooft in samenwerken, in dialogen aangaan, maar nog steeds in het verouderde agressieve manier van handelen denkt, niet kan aanpassen in de nieuwe wereld van onderhandelen maar nog steeds teruggrijpt naar de middelen van de vorige eeuwen door illegaal landen binnen te vallen puur om oude glorie te herleven. Rusland heeft niet nog meer land nodig, ze hebben alle land die ze willen.

Dat kleine mannetje leeft nog steeds niet in de 21ste eeuw, begrijpt nog steeds niet dat landje pik tot het verleden hoort. Dat komt omdat "wij" dat gedogen.

Europa kan de wereld laten zien dat we'n serieuze natie zijn, die gedegen, passende acties kan ondernemen, kan onderhandelen en respect verdienen van andere grote naties.

Nu hebben we de kans om te laten zien dat we grote uitdagingen probleemloos kunnen aanpakken, door defensief onze belangen te behartigen, door als 1 blok Rusland terug te dringen en Poetin duidelijk te maken dat we niet alleen kunnen onderhandelen maar ook collectief'n vuist kunnen maken en agressieve handelingen niet tolereren, en daarmee de Amerikanen, Chinezen, Rusland en andere grote naties laten zien dat we daadkrachtig zijn en dat we'n serieus te nemen natie zijn.

Heb het al eerder geschreven; Poetin was van plan om in 2019 Oekraine binnen te vallen, want hij had'n clown in Amerika die dat toe zou laten ("binnen 3 dagen hebben we Oekraine in onze grip"), maar covid stak'r een stokje voor. Diezelfde idioot "regeert" weer het land en doet er alles voor om door Poetin geliefd te worden.

Lang verhaal kort: onze prioriteiten zijn groeien als handelspartner zijnde, Europa als'n sterke blok op het wereldtoneel te plaatsen, energie onafhankelijk te worden en serieuze onderhandelingen te voeren met de rest van de wereld. De lekke emmer 'beleid' maakt ons zwak en draagt niets bij aan onze prioriteiten. Sterker nog; de fascisten in Amerika zien ons als zwak zeinde en proberen Europa op te splitsen.

Wake Up Europe!
Je zegt wat er allemaal niet goed is. En roept op "wakker te worden", ik denk dat best veel mensen "wakker" zijn. Alleen wat moet de burgerij (die je nu aanspreekt) nu dan concreet doen volgens jou?
Ik denk dat 'de burgerij' hier in Nederland aardig heeft gepresteerd afgelopen verkiezingen door niet massaal op PVV en FvD te stemmen.

De PVV roept eigenlijk al 18 jaar op tot wijzen met je vingertje naar een bepaalde groep die 'ons land verzieken' dit gaat gepaard met lekkere oudbollige sneren zoals de welbekende 'kopvodden-tax' uitspraak etc. om vervolgens, wanneer ze eens zelf het roer in handen krijgen, tot twee maal de stekker eruit te trekken. De achterban noemt dit dan 'goed' omdat 'Wilders er gewoon bij word genaaid' of iets in die strekking. volledig kansloos imo.

FvD, tja. gewoon leip met veel russische praatpunten eigenlijk. (en waarschijnlijk zakken geld uit rusland)

Ik had eigenlijk niet de intentie om hier voornamelijk de PVV te bashen maar ja, toch zo gegaan.

Ik ben het met de OP eens dat we als Europa eens moeten laten zien dat we meer zijn dan hypocrieten en laffaards.
En waarom moeten we dat laten zien. Waarom moeten wij ons bemoeien met iets dat niet ons probleem is en ons inmiddels al handen vol geld gekost heeft.
Ik kan mij herinneren dat een paar jaar terug een bepaalde chipset in een relatief normaal apparaat super gewild was door China plots omdat het exact dezelfde chip betrof voor een 1 of ander wapentuig.
Dit kan je gewoon niet tegenhouden. Naast het feit dat die chips via zoveel indirecte stromen alsnog in Rusland kunnen komen (en gewoon nog steeds via China, want die handel gaat gewoon door). Leuk om dit op de kaart te brengen van Oekraïne, maar dit is een beetje leven buiten de werkelijkheid.

En veel chips zijn te herprogrammeren voor andere doelen. Zie alleen al de sport om Doom overal op te laten draaien.

Om te kunnen reageren moet je ingelogd zijn