Samsung: geheugentekorten worden in 2027 erger en houden tot in 2028 aan

Samsung verwacht dat de huidige geheugentekorten alleen nog maar toenemen. Geheugenfabrikanten kunnen niet voldoen aan de volledige vraag voor 2026. Daardoor schuift een deel van de vraag door naar 2027. Het bedrijf verwacht daarom dat er ook in 2028 geheugentekorten zullen zijn.

Dit nieuws in het kort

• Samsung verwacht dat de huidige geheugentekorten erger worden en op zijn vroegst pas na 2028 afnemen.
• De tekorten komen door de gestegen vraag naar AI, terwijl geheugenfabrikanten de productie niet snel kunnen opvoeren.
• Door de tekorten haalt Samsung opnieuw recordwinsten.

De hele geheugenindustrie investeert nu in uitbreiding van de productie, maar het duurt minstens drie jaar voordat een fabriek is gebouwd en de productie kan starten. Het duurt dan ook nog tot 2028 voordat er aanzienlijk meer geheugen kan worden gemaakt. Dat zei executive vice president of memory Jaejune Kim volgens SeekingAlpha bij de bespreking van de kwartaalresultaten.

Aan de andere kant groeit de vraag naar geheugen doordat AI steeds meer wordt gebruikt. Datacenters, servermakers en AI-bedrijven zelf willen daarom steeds meer geheugen inkopen bij fabrikanten. Daarbij willen de kopers meerjarige afspraken maken om er zeker van te zijn dat ze geheugen hebben.

Samsungs geheugenvicepresident verwacht daarom dat geheugenfabrikanten dit jaar niet genoeg geheugen kunnen maken om te voldoen aan de vraag. De onvervulde vraag uit 2026 verschuift waarschijnlijk naar 2027. Het bedrijf verwacht daardoor dat het geheugentekort volgend jaar alleen maar zal toenemen, waardoor de prijzen vermoedelijk stijgen.

Misschien ook na 2028 nog tekorten

Kim denkt daarom dat de tekorten zeker nog tot in 2028 zullen aanhouden. Daarmee zegt hij niet dat er in 2029 geen tekort meer zal zijn. De vicepresident heeft daarvan simpelweg nog geen beeld. Hij heeft het wel over 'exponentiële vraag' door AI, dus het lijkt erop dat er dan ook nog tekorten zullen zijn.

AI-bedrijven vragen wel steeds vaker om meerjarige contracten, die voor Samsung ook prettiger zijn. De geheugensector stond voorheen bekend om cyclussen van vraagoverschotten en aanbodoverschotten. Daardoor maken chipbedrijven in het ene jaar veel winst en in het andere jaar niet. Met die meerjarige contracten zijn Samsungs financiële cijfers stabieler en beter te voorspellen, zegt Kim.

Geheugen goed voor 44 procent van Samsungs omzet

Samsung Electronics had weer een recordkwartaal. De omzet was omgerekend 104,2 miljard euro, 28 procent meer dan in het afgelopen kwartaal. De operationële winst was omgerekend 54,4 miljard euro.

De chiptak zorgde uiteraard voor de meeste omzet en winst. In die tak was de omzet omgerekend 49,6 miljard euro. Daarvan kwam 45,4 miljard euro uit geheugen. De operationele winst van de hele chiptak was 32,6 miljard euro.

Samsung leverde het afgelopen kwartaal voor het eerst HBM4- en Socamm2-geheugenchips. Het ging om modules voor Nvidia. Het Koreaanse bedrijf verwacht dit kwartaal de eerste HBM4E-samples te leveren. HBM is een geheugentype dat vooral voor AI-chips gebruikt wordt.

Reacties (221)

[Froos]

De grap is dat Samsung niet WIL opschalen. Ze hebben nog nooit zoveel marge gehad op de geheugenchips als nu. De omzet en de winst schiet omhoog. Dat geldt overigens voor alle drie de producenten. Zijn er maar drie? Ja! Naja, drie serieuze die de markt bepalen. Er zijn nog wat kleintjes maar in principe bepalen Samsung, Micron en SK Hynix de markt.

In het verleden zijn er al kartel procedures geweest omdat men onderling prijsafspraken maakte en de marktaandelen 'verdeelde'. Dat werkt zo: als je met z'n drieen bent en je spreekt met elkaar af om geen ondermijnende acties voor de anderen uit te voeren, dan blijft de marktverdeling in principe zoals die is. Als je wat meer inzicht wilt hebben in de samenzweringstheorieen, heeft Gamers Nexus een vrij uitgebreide video gemaakt over de situatie: YouTube: The DRAM Crisis: 600% Price Increases by Micron, SK Hynix, & Samsung

Ze zijn daar destijds succesvol voor vervolgd, dus nu doen ze 't niet meer stiekem maar staat er in het jaarrapport gewoon dat ze niet gaan uitbreiden om 'de markt niet verder te beinvloeden', wat investeerderstaal is voor 'we laten het zo, want we verdienen met z'n drieen zat geld en de rest kan toch niet meekomen'.

Waarom is die markt zo verdeeld? Waarom zijn er maar 3 spelers van betekenis? De markt is toch groot genoeg, zou je zeggen. Dat klopt, maar er zijn twee zaken die anderen er vanaf houden om in te stappen:

1. De investering om te beginnen in deze markt (het aanschaffen van de chip-bak-machines en een productie op gang krijgen) is enorm hoog. Je moet een stevige zak geld meebrengen wil je mee kunnen doen. En dan zul je zeker de eerste jaren geen winst maken.
2. De kans op succes is gering, omdat je mee zult moeten met de prijzen van 'de drie', waarmee zij in principe bepalen hoeveel winst je kunt maken. Plus dat alle drie de partijen je actief tegen zullen werken. Dit is in het verleden al gebleken. Bedreigende partijen worden overgenomen of weggeconcurreerd.

Kortom, als Samsung zegt dat de geheugencrisis tot 2029 duurt, dan is dat het signaal voor de andere twee om hierin mee te gaan en dus duurt de crisis zolang als zij dat in stand houden.

[Blokker_1999]

Wat wil je dan dat ze doen?

Opschalen is niet zo eenvoudig als meer grondstoffen inkopen en meer chips produceren. De FABs zitten al op maximale capaciteit te draaien en nieuwe bijbouwen is een process dat al snel 3 tot 5 jaar duurt en een miljardeninvestering vergt.

En wanneer je die investering eenmaal gemaakt hebt en kan renderen bestaat het risico dat de vraag alweer agenomen is en zit je met overcapaciteit waardoor je het aanbod nog groter maakt en de prijzen potentieel in een regio gaat duwen waar je elke chip met verlies gaat beginnen verkopen.

Het is eenvoudig om te zeggen dat men het niet wenst op te lossen, maar er is simpelweg ook geen eenvoudige oplossing die ze snel kunnen implementeren.

[thunder8]

Als je een operationele kwartaalwinst hebt van 54 miljard, dan is een fab bouwen van 8 miljard niet zo'n mega risico.

[Blokker_1999]

Nee, maar je moet dat wel kunnen verantwoorden aan je aandeelhouders. En vandaag iets bouwen wat binnen enkele jaren mogelijks primair voor minder winst gaat zorgen krijg je verdomd moeilijk verkocht lijkt me.

[thunder8]

Met een beetje marketing en positieve spin, kan je ook zien dat jij straks als enige in de markt een hogere productie kan draaien als de vraag aanblijft en de winst daardoor verder kan groeien, net als het marktaandeel. Daar zijn aandeelhouders vaak wel voor te porren. Het is maar net hoe je het uitlegt. Als ze denken dat ze alleen maar naar winstmaximalisatie moeten kijken ipv wat de markt nodig heeft aan productie, dan is het wachten tot een andere partij in dat gat springt. Een China, een Elon Musk of wie dan ook. En dan willen ze allemaal ineens weer meer produceren en is er over 5 jaar weer overproductie.

[siggy]

Bekijk het anders. Europa heeft het geld én ASML om iets te doen, maar niemand in Europa heeft de visie om iets te doen.

Het is weggegooid kapitaal wat we in Europa doen. Geen eigen capaciteit en geen wil om het te doen. Terwijl chipproductie net zo belangrijk is geworden als voedsel.

Die blaam om niets strategisch te doen is voor de volle 100% aan Europa te danken. Niets aan hoe de wereldmarkt werkt.

[Deguchi]

Ik ben akkoord met het gebrek aan visie binnen Europa, maar... Spelen het gebrek aan grondstoffen Europa ook geen parten om hier in verder te gaan? Ik heb een lichtblauw vermoeden dat China de grootste leverancier is van de moeilijkst te verkrijgen grondstoffen (en misschien Rusland ook?). En laat dat nu net een partner zijn waarmee de banden niet meer zo nauw zijn als vroeger.

Dus ik kan me inbeelden dat er niet zoveel investeerders staan te springen om het risico te nemen iets uit de grond te stampen als je niet zeker kan zijn van een betaalbare en betrouwbare stroom aan grondstoffen?

Maw: toch iets met wereldmarkt te maken?

[oks]

Er is geen gebrek aan visie bij Europa kijk naar het rapport van Draghi. https://ecer.minbuza.nl/-/mario-draghi-brengt-rapport-over-de-toekomst-van-het-europese-concurrentievermogen-uitHier in Nederland naar het rapport van Wennink. https://www.rapportwennink.nl We weten het allemaal wel. We hebben te maken met regeringen die niet willen samenwerken en alleen de eigen economie zien als het ideaalbeeld. Kijk naar de Duitsers. Idioot geld beeld en nog steeds geen fatsoenlijke bodem in de bestedingen door een gebrek aan sociaal stelsel die het ergste leed in tijden van crisis voorkomt. En ga zo maar door. Er is geen toekomstvisie bij politici op hoe we het beter kunnen hebben: er is alleen maar gezeik over vreemdelingen als excuustruus om niet te hoeven nadenken in samenhang.

[Reactie gewijzigd door oks op 30 juli 2026 12:31]

[FreezeXJ]

Zuid-Korea is ook niet met iedereen vriendjes, en die krijgen het wel voor elkaar. Daarnaast is chipjes bakken in Europa geen hele vreemde bezigheid, we hebben hier half Dresden vol met fabs, Bosch, oude GlobalFoundries, STM en zo nog wat kunnen het allemaal.
Wat hier mist is een voordelig economisch klimaat voor dit soort hyper-competitieve markten. Of we dat willen (gaat ten koste van werknemers, milieu, overheidsinkomsten en zo nog wat) is een mooie politieke vraag, voorlopig is het antwoord 'nee'.

[willieverhoef]

Zelfs in nijmegen is Ooit een fabriek gebouwd met als doel geheugen. heeft zich gewoon naar een andere makt gezet, en geen produktie meer.

[oks]

Is het hypercompetatief? Hoe dan? Alle fabs zijn besproken toch?

[MSalters]

Grondstoffen vallen hier nog mee. Regeldruk , vergunningen, traagheid van de overheid, belastingdruk en kapitaaltoegang zijn erger.

[Zoop]

Of simpelweg mensenrechten en milieubescherming (kost ook allemaal geld).

[Klaus_1250]

Bekijk het anders. Europa heeft het geld én ASML om iets te doen, maar niemand in Europa heeft de visie om iets te doen.

Dat is niet helemaal juist. In Europa is er wel kapitaal, maar we hebben het probleem dat kapitaalstromen moeilijk over de grenzen gaan. En het is niet per sé visie, maar in Europa zijn we toch vooral allemaal met ons eigen landje bezig. En we worden aangestuurd door beureaucraten en technocraten.

Maar ook kennis en kunde is beperkt. ASML kan inderdaad de meest complexe machines in de wereld bouwen, maar dat wil niet zeggen dat we ook de kennis kunde en mensen hebben om er fabrieken mee op te zetten en te runnen. Zowel hier als in de VS kunnen de we de Taiwanezen en Koreanen niet bijbenen.

Dan is er ook nog de supply chain als geheel. Uiteindelijk zitten er achter een grote fab een hele toeleveranciersketen. Dat is er ook niet zomaar 1-2-3

Het is allemaal een stuk complexer. Mijn vader werkte in de petrochemie en ook daar hadden ze dit problem. Hier werd een proeffabriek niet gezet en draaide als een zonnetje. Vervolgens werd ie 5000km verderop gekopieerd en men kreeg het niet gewoon niet werkend.

[oks]

Hmm ik vraag me af of dat zo is. In mijn familie kring werkt iemand voor een super specialistisch bedrijf dat belangrijk is voor de chipindustrie. Er is zat kennis denk ik. Het gaat om executie vermogen ervaring en inderdaad een europese geld unie die maar niet van de grond komt en onze welvaart zal laten achteruitgaan.

[Blokker_1999]

En waarom moet Europa, en daarmee bedoel je ongetwijfeld de Europese Unie, dit oplossen? Er wordt met miljarden gestrooid, ook binnen de EU, om investeringen aan te trekken van private bedrijven om chip productie in de EU te verbeteren.

Maar aan de andere kant kan je elke Euro maar 1 keer uitgeven. En het maakt niet uit op welk bestuursniveau je zit, er zijn altijd veel meer projecten die je kunt realiseren dan waar je budget voor hebt. En elke sector vindt van zichzelf dat zij prioritair genoeg zijn om toch hun deel van de koek te krijgen.

Ik kan de vraag ook anders stellen: en welke actie onderneem jij om de chip productiecapaciteit hier te verhogen?

[oks]

Geld is afspraak en een middel om mensen dingen te laten doen. Het doen van mensen is waarom het gaat dan word er geld verdiend. Het geld is er met een druk op de knop uit het niets. Of waar dacht je dat een hypotheek vandaan komt. Belastingen zijn een manier om het teveel aan geld weer uit de markt te halen. Doen we helaas te weinig bij de ultrarijken dus zij zorgen voor de enorme inflatie. Het heet new money theory.

[kdekker]

Waarom zou dat helpen? Dat frame links/rechts ben ik aardig zat en traditioneel is links geen vriend van bedrijfseigenaren. Waarom zou dat helpen voor het investeringsklimaat?

Ik denk dat de (westerse) wereld cq EU/NL door regels zo erg bekneld wordt, dat niets snel meer tot stand kan komen. Dat gaat links niet oplossen. En rechts ook niet. En hopelijk links met rechts samen misschien. Maar voor die tijd gaat er nog heel veel water door de Rijn.

We kunnen ook als consument met iets minder toe wellicht?

[vrow]

Hij zegt niet links/rechts, hij zegt ‘niet conservatief’.

Er zijn zowel op links als op rechts conservatieve als progressieve partijen. De partijen worden ook altijd op deze vier kwadranten ingedeeld, zie bijvoorbeeld https://nl.wikibooks.org/wiki/Maatschappijleer/Dia/Progressief_en_conservatief

(Dit is een héél oud plaatje, maar het ging me even om het idee)

[Reactie gewijzigd door vrow op 30 juli 2026 18:43]

[kdekker]

Het links conservatieve kwadrant is dan ook erg leeg. Wat je dan overhoudt in de progressieve hoek is, op 1 partij na, links (al zou ik D66 op heel veel terreinen niet in de rechterkant zetten). Daar mee valt progressief effectief samen met links. En dat zijn toch de partijen die winsten of willen romen. Meestal zit support voor bedrijven niet in deze hoek. Maar wellicht heb ik het mis.

[vrow]

Ik dacht dat het vooral ging om meer Europese samenwerking: alle regels en investeringsklimaat zoveel mogelijk gelijk in de hele EU.

En het idee dat links en progressief tegen bedrijven is, is echt onzin. Het enige is dat de lusten en lasten eerlijk verdeeld moeten worden. Maar dat is een hele andere discussie. Het probleem in de EU is niet zozeer het belastingtarief, maar meer de schaal. Door alle verschillende regeltjes, denk alleen al eens aan de BTW, is het gewoon erg lastig om pan-Europees iets te lanceren. Het kan uiteraard wel, maar het is niet heel eenvoudig. Dat is, denk ik, het echte obstakel. Of in elk geval, een van de.

[kdekker]

Maar juist belasting was en is nationale bevoegdheid. Zo zit de EU in elkaar. En volgens mij hebben al moeite zat met een muntunie. Als je nog meer harmoniseert, hoe veel speelruimte heeft een land dan over? Ik zie voorlopig geen zelfde begrotingsdiscipline tussen zuid en noord. Sancties zijn een wassen neus, als de grootste EU landen de hand lichten met de regels (bijv. Frankrijk). En maar EU beleid, maakt het automatisch ook minder democratisch (kijk maar naar opkompercentages voor EU stemmen).

En ik weet niet die nationale zaken de belemmering is voor bedrijven. De grote hoeveelheid regels en administratieve lasten wel. En de trage vergunningsverlening, netcongestie ook. De overheid heeft geen erg goede reputatie in het reduceren van het aantal regels en het versimpelen ervan (in NL context: de omgevingsvergunning heeft het nog trager/stropiger gemaakt, er zijn geen deadlines meer, daar is burger en bedrijf niet mee gediend c.q. een te trage overheid krijgt iedere burger financieel op deze wijze aan de grond).

Wat eerlijk is bij het verdelen van lusten en lasten is iets waar per partij anders over gedacht wordt. Iig is dat geen arbitraire zaak waar consensus over is.

[vrow]

Ik vind dat een land juist veel minder speelruimte moet hebben. Harmoniseer alles maar, liever vandaag dan morgen.

Ik heb het dan over winstbelastingen, btw, inkomstenbelasting, noem alles maar op. Mag van mij overal gelijk zijn. Maar het hóeft niet per se, want ook in de VS is dit niet in alle staten gelijk. We proberen hier een betere variant van de VS te bouwen en dat gaat inderdaad ontzettend traag. Maar het is wel waar we naartoe moeten. Ook een land als Duitsland bestaat uit verschillende landen met eigen regeringen. Maar overkoepelend gaat het land Duitsland over heel veel zaken en dat gaat prima. Maar op Europees niveau zijn we daar nog een beetje huiverig voor. En ik snap dat ook wel, de culturen in de landen liggen ver uit elkaar. Maar ook in Duitsland of de VS zijn er (cultuur)verschillen tussen noord en zuid en oost en west. Maar toch hebben ze bijvoorbeeld beide één leger, om iets te noemen. Noem hier ‘Europees leger’ en we hebben een enorme discussie. Hoewel een Europees leger eigenlijk iets simpels zou moeten en kunnen zijn.

Ach ja, stukje bij beetje komen we er wel. Ik ben in elk geval blij met de vele dingen die de EU wel voor ons heeft geregeld en de andere dingen volgen vanzelf, als de mensen dat willen en pro-Europa gaan stemmen. En niet een PVV die Nederland er juist weer uit zou willen halen. Mijn mening.

[kdekker]

Er zijn wel grote verschillen met bijv de VS. Europa heeft bijv nooit 1 taal gehad en grote culturele verschillen. Ook een hele rij oorlogen met elkaar. Daarbij: als je een overheidsorganisatie opschaalt qua grootte, dan wordt deze duurder (de meeste gemeentelijke herindelingen bieden de burger geen meerwaarde, maar de totale kosten gaan omhoog).

Dus een federatie van landen gaat de EU nooit worden. Dat willen zal eerder de ondergang inluiden, omdat je een onbestuurbaar geheel krijgt.

Wellicht is, als dat echt een probleem oplost, harmonisatie van bijv belasting een idee, maar de geschiedenis leert dat bijv btw verhoging vaak per land nodig is om begrotingstekorten te dekken. En begrotingstekorten zullen toch vaak regionaal of landelijke dynamiek kennen (bijv lokale natuurrampen). Verregaande harmonisatie betekent dat het geheel de financiële tekorten van een ander oplost. Dat uiteindelijk tot oorlog leiden.

[oks]

Volgens mij is er in de regio eindhoven een pro burgemeester aangesteld die asml prima ten dienste staat.

[KoffieAnanas]

Dat heb je redelijk mis, en vooral het narratief napraten van rechts conservatieve partijen. En daar blijken ze erg succesvol in. We zitten al decennia vast aan rechts conservatieve regeringen. En Nederlanders maar blijven klagen over links, terwijl links geen enkele kans maakt te regeren. Decennia lang al. Het blijft toch opmerkelijk.

[kdekker]

Op welke punt heb ik het mis? Welke partij is links-conservatief? Of afromen van winsten, een stokpaard van het PVDA/GL (bepaald geen rechts narratief, zie hun verkiezingsprogramma). Ik zeg niet dat dit fout is, maar een te lage winst, verslechterd wel weer het vestigingsklimaat. Wat de goede balans is, kan ik niet zeggen, maar ik constateer slechts een paar feiten.

[oks]

Er wordt ongelofelijk veel winst gemaakt. Waarom denk je dat er steeds meer billionairs en miljardairs zijn. Dat geld komt uit de lucht vallen. Ook weer een patroon meninkje. Het klopt niet maar ja iedereen zegt het.

[kdekker]

Voor grote bedrijven klopt dit wellicht. En dan praat je over bedrijven die de markt kunnen dicteren. Voor kleinere/MKB bedrijven lang niet altijd. Een belasting raakt echter allen. Die nuance wordt regelmatig vergeten. Zelfs verhogen van minimum loon kan dan de kop kosten.

Het aantal kleinere bedrijven in NL is veruit in de meerderheid tov die echt grote jongens.

[oks]

Inderdaad het is een vreemd narcistisch trekje van systeem 1 denkend nederland. En syteem 1 is meninkjes debiteren zodat je vooral stopt met denken. Want help systeem 2 denken dat is echt nadenken. (Kahneman)

[oks]

Winsten afromen voor het collectief of particulier allebei wordt het gewoon opgebracht door de werkenden. De vraag is waarom je het afromen noemt als de gemeenschap zegt bijdragen aan de voorzieningen en het winst is als een aandeelhouder of topmanagerwegloopt met jouw opgebrachte buit. Tja het is maar hoe je je frames laat hersenspelen.

[kdekker]

Je volgt echt een links narratief. Kijk hoeveel bedrijven er zijn in NL, wat hun omzet en winst is en hoeveel er zijn die een meerjarige gemiddelde winst ratio van de omzet hebben die meer is dan bijv 10%. Banken ja. Shell ja. Gemiddelde MKB, producent, boer: nee. Die hoge marges zitten iig niet bij de bedrijven waar dingen gemaakt worden, maar vaak bij de dienstverlenende bedrijven. Of alleen bij de hele grote internationaal opererende maak bedrijven, waar productie in een lage lonen land zit.

[oks]

Misschien heb je een punt, maar gebruik dan niet de term dat de bedrijven het zo moeilijk hebben. Zoals je zelf argumenteert zijn er kennelijk meerdere categorieën. Trump is niet de groenteman op de hoek. Inderdaad. Zullen we het daar eens over hebben. En dat is waarom onze welvaart tankt. Iedere keer is er iemand zoals als jij die als een malle aan het generaliseren is zodat je nooit een fatsoenlijke discussie kunt voeren over wat er aan de hand is. Dat jij dat links of rechts noemt: je bedoeld: rechts heeft een generaliserend meninkje en stopt met denken. Dat lijkt me een rake karakterisering. Ik ben het met je eens.

[SactoriuS]

Traditioneel? Wij hebben weinig linkse kabinetten gehad. Dus we weten het amper.

[ochhanz]

We kunnen ook als consument met iets minder toe wellicht?

We kunnen langer doen met mobieltjes etc wat zeker goed is, maar het gaat natuurlijk ook om potentiële banen (die erbij kunnen komen of juist kunnen verdwijnen). Zo heb je nu nog relatief veel maak industrie in Duitsland maar die sector heeft het moeilijk gehad afgelopen jaren. En in Nederland heeft de chemische sector het bijvoorbeeld ook moeilijk. In Nederland zijn er ook nog wel wat fabricage bedrijven maar het leunt sterk op ASML, ik heb mijn twijfels of het slim is om alle eitjes in 1 mandje houden. Toegegeven op Europees niveau zijn er wel landen als Polen die het wel weten te realiseren (lange termijn fabricage strategie).

[oks]

Ik had het niet over links of rechts ik had het over conservatief. Dus ik snap niet zo goed wat je er bij haalt.

[tweakuwe]

Ik geloof best dat de geheugenfabrikant geen haast maken met opschalen, zolang de concurrenten dat ook niet doen.

Maar ik denk eerder dat ze de krapte op de markt bewust te laag inschatten, niet te hoog. Door te zeggen dat het in 2029 is opgelost naar verwachting voeren ze indirect aan: we investeren niet in opschaling. Dat laatste is de meest belangrijke boodschap hier. Opschalen kost immers meerdere jaren, als de tekorten langer aanhouden zijn ze het aan aandeelhouders verplicht om een opschaling te overwegen. Leggen ze de verwachte tekorten tot een punt verder in de toekomst, dan zouden ze dus juist aangeven aan de concurrenten dat ze nu een opschaling overwegen.

[MrFax]

Ik denk zelf eerder dat er op deze manier weer een soort kartelvorming is. Als de ene niet opschaalt doet de ander het ook niet. Dan even knipoogje en klaar is kees.

[willieverhoef]

Tja zo werkt het ook met KPN en ZIGO en KPN, Vodafone en Odido. EN om eerlijk te zijn met veel bedrijven. Oh Apple kan 1000 euro vragen, dat kan ook voor deze samsung. De keuze is op dit moment beperkt overal, en de leveranciers kijken vooral naag elkaar. Ze maken geen afspraken, maar volgen elkaar wel. Oh jij een euro erbij, dan doen wij dat toch ook gewoon. We zijn groot genoeg en die kleine jongen dit vullen maar de laatste 5%

[oks]

Eens soms dwnk ik wel eens we zouden met zijn Allen moeten zeggen: we spreken af een week niet te consumeren omdat we het zat zijn iedere keer de kip met gouden eieren te zijn. Dat zou serieus paniek opleveren. Maar ja de verdeel en heers werkt te goed in nederland de ongelijkheid in Nederland neemt zo toe dat sociaal met elkaar iets doen niet meer lijkt te kunnen. God voor ons allen en geef een buitenlander de schuld als je je gefrustreerd of onheus bejegend voelt. Tja

[Reactie gewijzigd door oks op 31 juli 2026 01:23]

[peke]

Moest ik fabrikant zijn ik zou niet opschalen. Geheugenmarkt is cyclisch, het kan zeer duur worden zoals nu en jaren later spotgoedkoop. Als je net dan productie capaciteit hebt bijgebouwd haal je die kosten er niet meer uit. Bovendien ontstaan er wel nieuwe producenten, Apple heeft interesse in samenwerking met de Chinese fabrikant CXMT bvb. In de toekomst zal er geloof ik ook wel structureel meer dram nodig zijn, maar ik geloof ook nog altijd in de cyclische eigenschap van die markt. Iedereen upgrade zijn hardware tegelijkertijd, en na de upgrade zitten de producten daar met hun overschotten.

[MrFax]

Er is ook een andere reden dat er niet zo snel nu zelf wordt opgeschaald: AI-bedrijven lijken bereid te zijn miljarden uit te geven aan chipfabrikanten in ruil voor een garantie van een bepaald aantal percentage van de productiecapaciteit.

Dat neemt opeens een hele risico weg van het opschalen omdat je sneller je kosten eruit haalt.

[Reactie gewijzigd door MrFax op 30 juli 2026 15:55]

[tweakuwe]

Maar de garanties zijn niet in cash vooraf. Dat ze minder zullen willen afnemen betekent dat het minder dan verwacht gaat met de AI markt, dan zijn de garanties ook minder waard omdat de AI bedrijven de afspraken waarschijnlijk toch niet kunnen nakomen.

Dus het risico dat de vraag afneemt die blijft. Gaat het wel goed met de AI markt, dan verdienen de chipbedrijven een leuke marge op de beloofde leveringen. Het risico verlagende van die deals zit juist vooral bij de AI bedrijven, niet bij de geheugen fabrikanten.

[Loller1]

...ze willen niet opschalen omdat tegen de tijd dat ze deze extra capaciteit hebben uitgebouwd er geen vraag meer voor zal zijn en dan zitten ze gewoon met een ongelofelijke kostenpot in een markt waar ze al jaren verlies op maakte tot recentelijk. Geheugenchips werden voor deze crisis al lang onder productieprijs verkocht wat op zijn beurd resulteerde in dat deze bedrijven minder gingen produceren. Dat is gewoon marktwerking. Letterlijk geld verbranden had Samsung, Micron en Hynix minder gekost.

Nu zien we de keerzeide daarvan. Je kan hen de schuld daarvoor geven, maar die schuld ligt net zo goed bij bedrijven die niet wouden kopen aan prijzen die de markt in stand hadden kunnen houden (zie Apple, etc.), wat op zijn beurd had betekend dat we deze gigantisch sprong in vraag in waren gegaan met veel meer productiecapaciteit en een minder hoge prijs.

[oks]

Dat is niet de voorspelling.

[hawke84]

Dat geldt overigens voor alle drie de producenten. Zijn er maar drie? Ja! Naja, drie serieuze die de markt bepalen.

<insert Yoda: there is another>

China komt nu eindelijk ook in de race. Hoewel de VS dit met sancties wil tegenhouden op niet alleen chips, maar complete eletronica (stofzuiger robots, auto's, grasmaaiers en robots), is het hoog tijd dat Europa de deur flink wat meer openzet.

Het is niet geweldig, maar een concurrent buiten de VS, Korea en is hard nodig om dit onder controle te krijgen.

[tweakuwe]

Dat ligt er maar net aan. Als China hun gebruikelijke route volgt, zich de markt in worstelen met dumpprijzen, dan maak je enig Europees alternatief ook bij voorbaat kansloos. Ik zou die deur enkel open zetten als we de knoop doorhakken dat we zelf geen geheugen willen produceren, en dan niet gelijk flink. Eerst maar zien of China de concurrentie niet kapot maakt.

Laten we onszelf niet voor de zoveelste keer tegen de Chinese steen stoten.

[hawke84]

Dat argument hoor ik vaker, maar valt meer binnen de techniek van Amazon dan Alibaba, laten we maar zeggen.

Amazon heeft inmiddels alle kleine shop-bedrijven de mond gesnoerd of aan zich vastgebonden, Alibaba, AliExpress, jd.com hebben allemaal nog steeds goede prijzen.
Zo ook met auto's, wearables, en wat er maar volledig in China wordt gemaakt.

Enige reden dat die zaken weer duurder zijn hier, is omdat, net als met BYD, enorme import tarieven door de EU zijn opgelegd. En ik begrijp helemaal dat dit is omdat China de boel weer financieert aan de andere kant op lagere verkoopprijzen te hebben.

Maar ik heb liever dump-prijzen uit China dan wat we nu zien met Samsung. 8 TB HDDs voor 500EUR. Zolang de kwaliteit goed is.

[tweakuwe]

Ik had het over de industrie politiek van de CCP, niet over individuele webshops. Hele andere discussie.

[no_way_today]

Maar hoe komt het dan dat bijvoorbeeld de videokaarten van AMD niet omhoog knallen door geheugentekort? Deze zijn al enige tijd onder de adviesprijzen.

[MSalters]

AMD levert zelf ook GPUs aan datacenters. Het is niet onaannemelijk dat ze de RAM vraag voorspelden en in de adviesprijs meenamen.

[Salvatron]

amd videokaarten zijn al in prijs omhoog gegaan maar zoveel geheugen zit daar niet in (slechts 16 Gb).

[arjankoole]

De grap is dat Samsung niet WIL opschalen. Ze hebben nog nooit zoveel marge gehad op de geheugenchips als nu. De omzet en de winst schiet omhoog.

Alleen hun chinese concurenten zitten niet stil, en laten de 3 die je noemt er nou totaal geen trek in hebben dat hun zeer lukratieve afzet marketen overgenomen kunnen worden door china?

een markt hebben is 1 ding, houden is een hele andere tak van sport. Ze zijn er echt niet bij gebaat dat AI hun marktaandelen in de toekomst om zeep helpt.

[oks]

Eens totdat de Chinezen een piece of the die willen omdat ze toch niet weten wat ze met hun handelsoverschotten moeten. En ach ja hier in Europa ...we pissen onze welvaart toch weg met ons pensioen? Gaat langzaam en ach ja oudjes zeuren niet hebben ze toch geen energie voor ;-)

Zulke mooi kansen voor Europa om hier te investeren. Ongelofelijk maar ja allemaal kruideniersdenken met geld omdat we als Europa niet willen samenwerken. De eigen hypotheek is de maat voor "veel geld".

[MSalters]

De kans op succes is gering, ... Bedreigende partijen worden overgenomen.

Dat is natuurlijk compleet tegenstrijdig. Voor de investeerders in die nieuwe fabriek is dat overnamebod pure winst. Je investering is misschien 10 miljard maar je wordt voor 15 miljard overgenomen. Dat noem ik succes.

En voor een partij als Google is 10 miljard prima te doen. Wil je als SK Hynix proberen om Google weg te concurreren? Hun interne vraag houdt ze lang in leven.

[Froos]

Dat is natuurlijk compleet tegenstrijdig. Voor de investeerders in die nieuwe fabriek is dat overnamebod pure winst. Je investering is misschien 10 miljard maar je wordt voor 15 miljard overgenomen. Dat noem ik succes.

Dat moet je als investeerder maar afwachten. Een strategie die men al eerder heeft gevoerd is bijvoorbeeld tijdelijk de prijs zo hard laten zakken door overproductie dat een concurrent kapot gaat aan de eigen kosten. Als je dat meeneemt in je overweging, wetende dat de AI race ook een keer tot een eind komt, denk ik niet dat je een investeerder gaat vinden die zomaar 50-100 miljoen op tafel legt.

En voor een partij als Google is 10 miljard prima te doen. Wil je als SK Hynix proberen om Google weg te concurreren? Hun interne vraag houdt ze lang in leven.

Google is vooral een software bedrijf. Als het chips gaat maken, heeft dat niet alleen invloed op hun beurskoers, maar ook op het segment waarin zij op de beurs genoteerd staan. Dat kan heel nadelig voor ze uitpakken met een veel grotere financiële impact dan wanneer ze de chipjes blijven kopen. Ik neem zomaar aan dat men bij Google de keuze wel eens heeft overwogen.

[kdekker]

We vergeten wel dat er behoorlijke periodes geweest zijn dat ze op geheugen geen of nauwelijks winst of zelfs verlies maakten. In een cyclische (wereld)markt kan een NL overheid weinig. Idem de EU. Dat het voor consumenten nu duur is, is nog niet hetzelfde als dat een bedrijf exorbitante winsten maakt. Dat is al lastig vaststellen (denk ook aan het onderzoek op dr energiemarkt, maar ook winsten van bijv Shell). En een bedrijf kan altijd dreigen haar (administratieve) vestiging te verplaatsen. Kortom, het is bijna onmogelijk om eerlijk beleid af te dwingen.

Meer regels is geen antwoord. Nederland is al regelland. Daar schiet de overheid zich toch in eigen voet op termijn (nog los van hoeveel fte dat weet vereist voor de overheid). Zorg, onderwijs en overheid. Dan heb je dadelijk de helft van de beroepsbevolking 🙈.

[Froos]

Er is nooit een moment geweest dat er GEEN winst op geheugen zat door een slechte markt, hoor. Daar hebben de grote drie wel voor gezorgd. De marges waren misschien lager, maar verlies is er door deze partijen zelden gemaakt. Hoogstens om een concurrent uit de markt te drukken is er besloten om tijdelijk onder verlies te nemen en dan was 't een bewuste keuze om de prijzen onder de productieprijs van de competitie te brengen om ze zo in 't faillissement te duwen en macht in handen te houden.

[kdekker]

Met een klein beetje zoeken zie ik dat de grote 3 allemaal in bijv 2023 verlies hebben gedraaid. Als je een beetje je best doet kun je dat lezen in de jaarverslagen of een Trend Force overzicht.

[kr4t0s]

Omdat chipfabrieken bouwen lang duurt. En omdat ze doodsbang zijn dat de AI bubbel ondertussen barst en dan fabrieken nutteloos zijn. Is het in het verleden als zo vaak voorgekomen, vraag explodeert men bouwt fabrieken bij en vraag stort ondertussen in en/of aanbod is zo hoog dat prijs inkakt.

[Froos]

Er is al jaren een opgaande lijn in de afname van geheugenchips. Misschien dat na de AI bubbel, als die ooit al leegloopt (persoonlijk denk ik niet dat ie barst, meer dat 't als een ballonnetje leegloopt) dat de prijzen daarna weer worden als daarvoor. Daar zit echter nog steeds marge op. Zie de winst die Samsung schrijft met geheugenchips.

Maar het bouwen van de fabriek is wat ik aangaf dat vooral anderen ervan weerhoudt om in de markt te stappen. Zelfs als je al een gebouw hebt, moet je nog investeren in chipmachines. Je bent zo tientallen miljoenen dollars lichter voor het eerste bankje RAM van de band rolt en dan moet je nog maar zien hoe de markt erbij ligt.

[kr4t0s]

Zo een chipfabriek kost miljarden en high-end geheugenchips maken is geen sinecuur dat is extreem moeilijk er is gewoon redelijk kans dat het niet lukt. De fine tuning van zo een gehele productielijn kost vaak al 1-2 jaar.

[amusedly]

Op positie vier staat CXMT met 8% t.o.v. Micron met 25% van de markt. Dus dat valt niet onder "nog wat kleintjes". Tevens groeien de volumes van CXMT in zeer rap tempo.

[Kastermaster]

Maar ja, wat wil je doen? Een boete uitdelen helpt niet en werkt enkel contraproductief. Dat zal de prijzen verder opdrijven.

Het grootste probleem is gewoon politiek gebrek aan visie, zoals meerderen hier al opmerken. En dit is niet het enige topic. Denk aan zonnepanelen (salderen), elektrisch rijden (vooral mensen met dikke portemonnee profiteerden van subsidie), stroomnet (overbelasting), deplorabele staat infrastructuur (met name bruggen en viaducten), wat te doen met vluchtelingen, wat te doen met de machtspositie van China en Rusland, de afhankelijkheid van de Verenigde Staten, noem maar op.

Het is gewoon niet 'sexy' om meerjarenbeleid te voeren omdat je als politicus dan misschien eerst zeer impopulaire maatregelen moet nemen. Als je dat lef al hebt, betekent dit vaak dat je na 4 jaar afgeserveerd wordt en je visie weer wordt teruggedraaid. We hebben onszelf met dit politieke en economische systeem behoorlijk in de tang.

[WillySis]

Ik weet niet waar je je informatie vandaan hebt, maar Samsung is juist bezig met opschalen. Het heeft een tijdje geduurd voordat men besloot om een nieuwe fabriek te bouwen. Die beslissing is onlangs wel genomen (bron ). De grond is al eigendom van Samsung en de vergunning om daar te bouwen ligt al klaar.

Ook heeft Samsung een oude productielijn gemoderniseerd en de sluiting van een fabriek voor enkele weken in december (gebouw onderhoud) voor onbepaalde tijd uitgesteld.

De rede dat Samsung (en ook de andere fabrikanten) terughoudend waren in het investeren in nieuwe fabrieken is de onzekerheid over de vraag naar geheugen over drie tot vijf jaar. Lange tijd is gedacht dat de hoge vraag twee à drie jaar zou duren. Een nieuwe fabriek bouwen alleen al kost drie jaar (daar komt het vergunningen traject nog bij) en zoals het er tot maart/april uitzag zou die openen op het moment dat de vraag instort en men dus puur in overcapaciteit zou investeren. Nu het er steeds meer op lijkt dat AI een blijvende hoge vraag naar geheugen creëert die met de huidige productie nooit te bedienen is wordt het anders. Een extra fabriek is nu geen investering in overproductie, maar gewoon nodig.

Samsung laat er ook geen gras over groeien. De bouw start al in september en de fabriek moet vanaf februari 2029 gaan produceren. De capaciteit stijgt dan naar 160% van de huidige en zal verder groeien naar 180 tot 190%.

Na Samsung zullen er meer geheugen fabrikanten zijn die tot dezelfde conclusie komen en gaan bouwen.

[Jeroenzer]

Het blijft gewoon aan tot de AI bubbel gaat barsten.

En die gaat ZEKER barsten echter wanneer dat weet niemand.
AI wordt natuurlijk voor heel veel goed gebruikt en het is naar mijn mening ook een gekkenhuis door de hype welke heerst rondom AI op dit moment, echter ben ik bang dat deze hype erg lang gaat duren.

[mr_evil08]

Die gaat niet barsten, eerder stabiliseren.
Paar bedrijfjes gaan wellicht falliet zoals OpenAI, rest blijft overeind en de markt stabiliseert.

In de opkomende markt wil niemand de boot missen.

[Reactie gewijzigd door mr_evil08 op 30 juli 2026 10:32]

[BozeBever]

De markt en de hoeveelheid van bedrijven zal stabiliseren. De financiele bubbel (het rondpompen van geld), dat gaat barsten. Daarmee blijft de techniek bestaan (net als met de dotcom-bubbel), maar de gekte eromheen stabiliseerd.

Gaat bedrijven (en hopelijk niet overheden) veel geld kosten. En zolang dat de burger niet gaat treffen, wat ik helaas niet vermoed, vind ik dat prima.

[Reactie gewijzigd door BozeBever op 30 juli 2026 10:46]

[closefuture]

De financiele bubbel (het rondpompen van geld), dat gaat barsten.

En dat is waar het risico zit. De kredietwaardigheid van Oracle is recentelijk afgewaardeerd tot net 1 tandje boven "junk status". Als er een paar bedrijven daadwerkelijk failliet gaan betekent het dat andere partijen ook opeens hun belangen en afspraken (partij X gaat Y van mij kopen terwaarde van Z miljoen over een periode van 3 jaar) met die partijen moeten afwaarderen naar 0 in de boeken. En dan zouden die partijen ook weleens kunnen omvallen. En dan hebben de partijen die ook dergelijke constructies met die failliete partijen hebben weer een probleem. En dat is hoe een dergelijk kaartenhuis waar we nu in zitten kan instorten. En doordat in de VS het gebruikelijk is om alles helemaal vol te stoppen met schulden en (vanuit Europees perspectief gezien) veel risico te nemen is dat helemaal niet ondenkbaar.

[Reactie gewijzigd door closefuture op 30 juli 2026 10:55]

[x2zero]

De markt zal over een paar jaar overspoeld worden met afgedankt geheugen en storage.
Hoe lang duurt nu zoon hardware swap gemiddeld voor een data center?

Zoon cycle houd de markt ook bezig en kost ook weer geld..

[Reactie gewijzigd door x2zero op 30 juli 2026 11:07]

[jpsch]

Jaar of 5 economisch max. Daarom denk ik dat AI rendabel krijgen wensdenken is.

[MSalters]

Economisch mag je iets pas afschrijven als je netto inkomsten erop negatief zijn. Dat wil voor een datacenter zeggen dat je merr geld aan stroom en koeling uitgeeft dan je aan inkomsten boekt.

Dus waarom is het volgens jou in 2031 economisch afgeschreven? Is de stroom te duur of zijn nieuwe AI chips zo efficiënt geworden dat de oude teveel stroom in vergelijking gebruiken?

[arbraxas]

Onzin, bij veel bedrijven gaat pc hardware bijvoorbeeld na 5 jaar eruit en word vervangen. Gewoon geplande afschrijving. Daarmee is heel inzichtelijk wanneer nieuwe investeringen komen en hoe daar rekening mee te houden. Ideaal voor de boekhouder.
En dat staat helemaal los van de technische staat van de computer. Die krijgen vaak een 2e leven bij de werknemers thuis of gaan naar een goed doel oid.

[jpsch]

Je schrijft af naar levensduur of gebruik los van of je winst maakt. . ICT middelen schrijf je af binnen een paar jaar, omdat bij de nieuwe generatie de kosten lager zijn. Middelen die je niet meer gebruikt, waardeer je af en gaan ten laste van je resultaat.

[Llopigat]

De markt zal over een paar jaar overspoeld worden met afgedankt geheugen en storage.

Dit is niet het soort geheugen dat je ff in je PC schroeft, en het zit vaak vastgesoldeerd op accelerator kaarten.

[BozeBever]

Jij zegt wat ik denk. Gevaarlijke tijden voor de wereldeconomie. Hence why de mogelijke schade ook enkel bij de bedrijven (en individuen) zou moeten komen te liggen die nu de vruchten plukken. De geschiedenis leert echter dat deze 'too big to fail' constructies er vaak voor zorgen dat dit soort boeven vrijuit gaan. Nogmaals: De burger, jij en ik, zou niet twee maal de *** mogen zijn van dit misbruik van ons democratisch kapitalistisch ingerichte systeem.

[Reactie gewijzigd door BozeBever op 30 juli 2026 10:55]

[Llopigat]

Precies, op die manier is 2007 ook begonnen. Investeerders die in shit investeerden en zichzelf rijk rekenden op papier met niet bestaand geld. Toen stortte alles in en de hele wereld werd meegetrokken terwijl wij niks te maken hadden met hun mismanagement.

Oracle was pas nog het meest gewaardeerde bedrijf ter wereld . En bijna alles daarvan is gebaseerd op toekomstige afname door OpenAI met geleend geld.

[Reactie gewijzigd door Llopigat op 30 juli 2026 16:28]

[wiseger]

Dat is wel een heel bijzondere samenvatting van de bankencrisis.

[willieverhoef]

Het rondpompen is gedaan met vrij kapitaal van NVIDIA, Microsoft etc. Vooral sponseren en datacenters en processoren en uiteindelijk kom dit gewoon terug bij hunzelf.

[Llopigat]

Ja maar het probleem is dat dat de beurskoerzen opzweept wat weer investeringen van derde partijen aantrekt, en die worden dan meegesleurd in de uiteindelijke val.

[jpsch]

Je kunt jezelf niet een loon betalen en niet interen op je vermogen als er te weinig binnenkomt.

[Llopigat]

De dotcom bubbel is echt wel aardig geklapt hoor, dat vergeten mensen soms wel.

De eerste paar jaar na 2000 was er geen droog brood te verdienen. In de dotcom hype van eind jaren '90 kreeg je gewoon meteen je leaseautosleutels op een banenbeurs als je maar ergens tekende. Het was gekte.

Toe was Y2K opeens over, en de dotcom werd meegesleurd in de neerwaartse spiraal. Het was pas 2003-2004 dat alles weer okee begon te worden. Als IT'er was het toen heel lastig werk te vinden en doordat ik direct na de crash was gaan backpacken heb ik een tijdje de stoelendans verloren en moest ik op een callcenter werken omdat ik niks beters kon vinden. Gelukkig ben ik van daar weer snel de IT in gerold.

Alleen het was niet zo'n grote crash wereldwijd gezien omdat IT nog niet zo heel veel betekende in de maatschappij dus het was meer een crash waarvan de effecten beperkt bleven binnen de industrie. En wat investeerders die met bijvoorbeeld world online de shit in werden getrokken. Maar het ging maar om een klein deel van de totale economie die er mee te maken had.

Dat gaat nu wel anders zijn. Alles hangt nu aan internet en iedereen hypet over AI, elke industrie. Als dat crasht dan maakt het 2007 een prettige zonvakantie.

[Toine1]

Je vergeet nog de invoering van de Euro, dit heeft toen ook veel IT werk gegenereerd.

[johnbetonschaar]

Aan OpenAI zijn ongeveer een $1T aan financierings constructies verbonden, als die het niet redden dan stort de complete AI sector (+ de hele tech sector) in. Daarna zal het uiteindelijk wel weer opkrabbelen en er een gezondere situatie ontstaan (hopelijk), maar volgens mij is dat gewoon de definitie van 'bubbel barsten' en niet 'stabiliseren'.

[dmantione]

Ik denk dat een scenario waarin OpenAI overleeft moeilijk voor te stellen is: Volgens mij is OpenAI degene met de hoogste kostenstructuur, omdat het afhanelijk is van de infra van Microsoft en dus verslaafd is aan de gratis rekenkracht die Microsoft heeft geïnvesteerd. Het moet hoge prijzen gaan rekenen, maar dat kan niet vanwege concurrentie.

Ik denk dat de Chinezen het gaan winnen: De onmogelijkheid om peperdure hardware te kopen heeft hun gedwongen creatief te zijn en omdat ze weinig peperdure hardware hebben gekocht beschermt hen dat in de krach die gaat volgen.

[johnbetonschaar]

Ik ook niet, OpenAI is op alle fronten aan het verliezen eigenlijk. De revenue stijgt maar niet hard genoeg, en de uitgaven zijn even hard meegestegen dus marge is er ook nog steeds niet, de modellen van de concurrenten zijn even goed of goed genoeg, hun brand image is inmiddels al behoorlijk gedeukt, ze verliezen markt aandeel, ze hebben steeds grotere problemen om kapitaal aan te trekken, en de IPO waarvan ze een maand of wat geleden nog suggereerden dat die er bijna aan zat te komen lijkt nu voor onbepaalde tijd te zijn uitgesteld (ra ra waarom). En dan kwam er afgelopen week nog bij dat de de opbrengst van ChatGPT ads wat ze onlangs geintroduceerd hebben 90% minder is dan ze hadden geraamd, en er nu serieuze twijfels zijn of ad-supported AI chat uberhaupt wel een werkbaar business model kan worden, helemaal als OpenAI met Google en Meta zou moeten concurreren.

Dus nee ik denk ook niet dat ze het gaan redden, de vraag is hoe lang het nog duurt voordat andere partijen die er veel belang bij hebben om ze op de been te houden (NVidia, Microsoft bijvoorbeeld) de handdoek in de ring gooien. Als dat gebeurt klapt alles.

[willieverhoef]

Heeft Microsoft wel belang in het openhouden. De datacenters kun je aan andere verhuren. Het product hebben ze al verwacht ik.

Ik heb geen idee hoor, maar wat gebeurt er voor hun als het omvalt.

[dmantione]

Microsoft heeft de investeringen in OpenAI waarschijnlijjk voor stevige bedragen in de boeken staan, dus dan betekent een failliet van OpenAI een verlies van miljarden, mogelijk tientallen miljarden. Het is ook een flinke klant kwijt, weliswaar een klant die netto geen geld betaalde, maar wel papieren omzet opleverde.

Aan de positieve kant heeft Microsoft waarschijnlijk de beste papieren om de technologie in handen te krijgen. Microsoft is rijk genoeg om een flinke bloeding te kunnen doorstaan, dus potentieel iemand die sterker uit de krach naar boven kan komen.

[Llopigat]

Wat ze hebben is de naam. Ondanks dat ChatGPT een rare technische naam is die nauwelijks te marketen is, is het een begrip gewordne net als de Xerox van de kopieermachine. Je hoort zo vaak mensen zeggen: ChatGPT het maar even. Die first mover advantage hebben ze nog steeds, al begint Gemini ze in de mainstream nu wel te verdrukken.

Maar veel mensen die niet echt in de IT zitten weten gewoon niet dat er ook andere LLM's zijn. Is dat die idioot hoge waardering waard, nee, maar het zet ze nog wel op de kaart.

PS: De grootste verliezer voorlopig lijkt meta te zijn: https://isaiprofitable.com/ . En de grootste winnaars de hardwareboeren onder aanvoering van Nvidia. Begrijpelijk.

De enige LLM boer die echt richting positieve serieuze cashflow lijkt te komen is Anthropic.

[Reactie gewijzigd door Llopigat op 30 juli 2026 16:41]

[MSalters]

Een $1T die totaal verdampt (worst case) is alsnog maar 20% van NVidia alleen. De sector overleeft wel, ook als niet elke speler dat doet.

[johnbetonschaar]

Oh ja NVidia overleeft prima, die hoeven niks met schuld te financieren, bijna alle AI investeringen komen nu bij hen terecht. Het ergste wat er kan gebeuren is dat hun verkopen, omzet, winst en beurskeurs kelderen terug naar wat ze een paar jaar geleden deden, en toen ging het ook al prima met ze

[Lagonas]

Ik verwacht toch eerder dat die gaat barsten. Er zijn te veel AI bedrijfjes die geen stabiele omzet weten te genereren. Er gaat iets barsten en een groot deel van deze bedrijfjes zullen verdwijnen. betekend dit dat AI weg gaat? Nee, natuurlijk niet. Net als dat we na de dotcom bubbel nog steeds internet hebben. Het zal er echter wel heel anders uit zien voorspel ik.

[Llopigat]

Ja, wat je nu ook ziet is een heleboel dienstjes die meeliften op de goedkope AI van nu. Zodra we echt gaan betalen voor wat AI tokens echt kosten, zullen die niet meer rendabel zijn.

Maar dit gaat ook wel neveneffecten hebben. Al die startupjes verdwijnen, hun banen maar ook de mensen die verdienen aan hun kantoren, hun koffie, hun leaseauto's enz.

[Reactie gewijzigd door Llopigat op 30 juli 2026 16:44]

[Finraziel]

Een barstende bubbel betekent dan ook niet dat het volledig verdwijnt. Na de dot com bubbel was het internet ook niet verdwenen. Maar ik denk dat het wel een heftige tik gaat geven aan de economie... De huidige investeringen en waarderingen van AI bedrijven kunnen gewoon niet zo doorgaan.

[gedonie]

De eerste tekenen van barsten zijn er al. Er zijn vrij recent earning calls geweest van Google. Waarbij in het eerst in decennia verliezen in de boekhouding staan. Volledig door AI en alle kosten daaromheen.

De vraag is niet of maar wanneer het klapt. En daarnaast hoe groot die val gaat zijn. De huidige insteek is gewoon niet houdbaar.

[CharlesND]

Paar bedrijfjes gaan wellicht falliet zoals OpenAI, rest blijft overeind en de markt stabiliseert.

Dat bedrijfje zoals je OpenAI noemt is de grote aanjager van de investeringen in AI infrastructuur. Open AI heeft zelf geen datacentra en daarom komen veel AI inkomsten van Google, Microsoft, Spacex, Meta, CoreWeave en andere hyperscalers uit de verhuur van hun datacentra aan OpenAI.

Enkel voorbeeldje: Oracle investeert miljarden in de bouw van datacentra omdat OpenAI tussen 2027 en 2032 voor 300 miljard aan 'compute' gaat afnemen bij Oracle. Als dat niet doorgaat is het zelfs voor (aandeelhouders van) een gigant als Oracle een reden voor paniek.

Als OpenAI failliet gaat dan is dat niet alleen een enorme financiele klap voor de bedrijven die nu al voor een groot deel van hun AI-winst afhankelijk zijn van OpenAI, maar een nog veel grotere klap voor alle investeerders in OpenAI die hun miljarden kwijt zijn.

De markt zal dan inderdaad stabiliseren omdat er pas geld gestoken gaat worden in de overblijvende AI bedrijven als ze kunnen laten zien dat ze winstgevend genoeg zijn om op korte termijn de investeringen terug te kunnen betalen en niet pas 'straks', als hun AI modellen zo goed zijn dat bedrijven ze wel moeten gebruiken om te kunnen overleven. En een op dat business model gebaseerd failliet OpenAI zal niet helpen om investeerders aan te sporen weer tientallen miljarden te investeren in de bodemloze put van verdere ontwikkelingen die 'straks' goudgeld gaan opleveren.

[Blokker_1999]

Niemand is too big to fail, en mocht de bubbel barsten, dan gaan vele van de grote techbedrijven zwarte sneeuw zien. Investeringen die van de ene op de andere dag worden afgeschreven. Vergeet niet dat de Amerikaanse big tech voor zowat 3000 miljard aan schulden heeft uitstaan op dit moment waarvan het overgrote deel komt vanuit de AI bubbel.

Ja, een Microsoft, Google, Nvidia, ... zullen de bubbel op zich wel overleven. Maar als die bubbel knapt, gaan ook daar massas ontslagen valen, de geheugenfabrikanten gaan van de ene dag van grote tekorten naar overschot gaan enzoverder.

[mr_evil08]

Die (massa) ontslagen komen sowieso wel, of "de bubbel knapt" of AI vervangt menselijke banen, het is de één of de ander, deze keer is het anders dan vroeger bij opkomst computers of internet wat juist banen creëerde.

De eerste signalen zie je al bij chatbots klantenservice, die worden ook steeds beter.

[Reactie gewijzigd door mr_evil08 op 31 juli 2026 09:28]

[FireBladeX]

Ja en nee. De techniek zal wel steeds efficiënter worden waar mogelijk dus de onverzadigde vraag naar DDR geheugen klein beetje geremd zal worden.

Hopelijk zien mensen dan ook in dan alle AI-slob (of nu afbeeldingen, video’s of tekst betreft) 0.0 toegevoegde waarde heeft voor onze samenleving. Ik ben al die ai-reclame borden al beu en als bijv een restaurant een ai gegenereerde poster heeft, loop ik daar ook weg.

Ik vond altijd alle technische ontwikkelingen super mooi maar echt de ai-gegeneerde zooi mag liever gisteren als vandaag verbannen worden (en AI kan zeker positief gebruikt worden maar niet voor content te maken).

[Lynix]

Jammer dat het voor jou misschien geen toegevoegde waarde heeft. Ik ervaar dat heel anders. Los van het feit dat mijn werk positief veranderd is, vind ik het op meerdere vlakken toegevoegde waarde hebben.

[DonJunior]

Grappig, ik vind mijn werk juist negatief veranderd. Mensen denken amper nog zelf na en vragen letterlijk alles aan AI. Het programmeren, de uitdaginging oplossen, het is er allemaal niet meer bij. Alles gaat via AI, erg jammer.
Ben wel langzaam zoekende naar een alternatief want met zulke collega's vind ik samenwerken ook gewoon niet leuk meer. Als je vraagt, tijdens een code controle, waarom ze bepaalde stukken zo omslachtig hebben geschreven krijg je alleen een dom antwoord met "oh dat heeft AI gedaan". Ja dat kan, maar wat doet dit stukje code dan.. dat kunnen ze niet eens uitleggen.
AI helpt mij vaak erg goed, begrijp me niet verkeerd, en ik vind het echt een tof technisch hoogstandje. Maar dat het zulke lamme collega's oplevert en het werkveld volledig veranderd is erg jammer.

Of ik word gewoon oud.. dat kan ook

[Jedotw]

Met name je eerste alinea zie ik veel voorkomen: mensen die letterlijk de meeste eenvoudige sommetjes (zelfs 506-83) door AI laten berekenen waarvan ik denk: dat zou je uit je hoofd moeten kunnen en zo niet, gebruik een rekenmachine. Kennelijk heeft het overgrote deel van de mensen eigenlijk nog niet door hoeveel AI kost, hopelijk gaan ze dat wel begrijpen als de AI-bedrijven hun tools niet meer gratis aanbieden. En dat is sneller dan verwacht...

[jpsch]

Dan pak je de rekenmachine toch weer? Waardelozer vind ik dat AI niet de juiste antwoorden geeft op simpele vragen.

[stresstak]

Dan heeft men in het echte leven ook geen juiste antwoorden kunnen geven, of de vragen zijn ongesteld. AI put zijn kennis ook vooral uit bestaande teksten/gegevens, toch.

Hoofdrekenen, klokkijken, wat ouderwets. /s

[Lynix]

Toevallig deze discussie met mijn compagnon gehad en ik snap echt heel goed wat jij hier zegt. Voor de echte "purist" snap ik wel dat development nu wel minder leuk geworden is en het gaat wat dat betreft alleen maar erger worden. Toevallig ben ik zelf ook ontwikkelaar alleen heb ik code zelf meer als een tool beschouwd en niet zozeer zoals mijn compagnon het "art" noemt

Ik vind het niet erg als ik niet uit mijn hoofd weet waar en welke functies aangeroepen worden zolang het product maar goed werkt. Met AI merk ik gewoon dat wij onze klanten sneller kunnen helpen.

Wat mij nog wel regelmatig tegenstaat is dat je in het begin het idee hebt dat je heel veel meters maakt in korte tijd en de eerste 70% van het project ga je echt zo doorheen maar vervolgens ben je 3x zo lang bezig met de overige 30% waardoor ik soms betwijfel hoeveel tijdwinst we nou echt hebben aan AI.

[Powerblast]

Ik hoorde iemand al eens zeggen dat werkgevers hopen op dat developers x10 in output opleveren door AI maar dat de realiteit eerder uitdraait in dat er nog steeds even veel output geleverd wordt maar dan met 10x minder moeite. Omdat de meeste niet 10x sneller gaan werken, maar het dus aangrijpen om minder te doen. Sluit aan bij jouw ervaring en zit vrees ik wel een vorm van waarheid in.

[Arrien]

Ik denk dat vrijwel alle reclames. billboards en posters AI zullen worden.

Bovendien zul je dat nooit zelf kunnen herkennen binnenkort.

Lijkt me onomkeerbaar, met een compleet team op locatie een reclamefoto schieten kost gewoon zo tienduizenden euros, en kan dus ook voor een paar tientjes nu. Helaas...

[jpsch]

Inschatting was 80% bij een presentatie van EW in Utrecht.

[Arrien]

Op dit moment al, of over een aantal jaar?

[jpsch]

Aantal jaar, ze lieten een demo zien. Net niet, maar de ontwikkelingen staan niet stil.

[HenkEisDS]

Hoop is een slechte raadgever. AI-slop is here to stay. Daar gaat ons protest niets aan veranderen. We hebben dezelfde weerstand al honderden keren zien ontstaan en elke keer weer zijn de (economische) krachten te groot gebleken om de vernieuwing te stoppen.

Een paar voorbeelden uit de geschiedenis:

• Industrieel textiel, massageproduceerd textiel had geen schoonheid en authenticiteit
• Analoge fotografie, niet authentiek want kunst zou de hand van een kunstenaar nodig hebben.
• Opgenomen muziek was niet authentiek want het miste de aanwezigheid van een echte muzikant
• Synthesizers waren geen echte instrumenten en zouden muzikaal talent vervangen
• Digitale fotografie had geen karakter en geen artistiek process in de donkere kamer
• Edelstenen uit een laboratorium missen de authenticiteit
• Online daten is minder authentiek dan in de echte wereld iemand ontmoeten

[kaas-schaaf]

Geen den deze voorbeelden is slop (hoewel tegenwoordig online daten wel in de buurt komt), ze zijn allemaal equivalent aan het origineel behalve de methode of hun eigen idee (zie synthesizers). AI-slop is goedkope bagger die doet alsof het goed spul is. Als je het wilt vergelijken kijk dan naar alle namaakartikelen op [vul in goedkope chinese site].

edit: het zal dus wel blijven, maar voorlopig blijft het slop en de kosten/baten analyze is voor veel bedrijven dus dat goedkope bagger beter is klaarblijkelijk. Ik ben van mening dat het altijd in koeienletters er bij moet staan dat het AI is, aangezien je dan weet dat je daar niet hoeft te kopen.

[Reactie gewijzigd door kaas-schaaf op 30 juli 2026 11:06]

[Powerblast]

Het economisch model is juist bij AI zo rot als iets. Ik ken geen enkel AI bedrijf dat nog maar enige vooruitzicht heeft op winst vanuit de technologie op dit moment. De afnemers zoals ik en jij buiten beschouwing gelaten, daar levert het mogelijk wel leuke winst op.

Money talks inderdaad en dat kan dus nu wel eens tegen de AI boeren gaan werken.

AI zijn we vrees ik inderdaad net zoals social media troep voor eeuwig mee opgezadeld. Dat gaat niet meer weg gaan. Of de tech moet zo duur worden dat het voor de mensen die de AI slop maken niet meer leuk is. Het is leuk om memes te maken aan 5€ per maand, maar is het dat ook nog aan 5k€ per maand?

[Reactie gewijzigd door Powerblast op 30 juli 2026 12:41]

[oef!]

Naarmate AI steeds verder uitontwikkeld wordt zul je meer hardware krijgen die er gebruik van maakt, daarvoor is ook weer silicon, zoals geheugen, nodig.

[ExportZeeuw1985]

Mijn grote vraag is zodra de rotte appels er uit vallen welke nog over blijven en waar (tegen wie) deze ingezet gaat worden.

En de tegen wie … mass surveilance tegen de grote plep is wat zou kunnen gaan gebeuren. Genoeg AI die daar nu al voor word ingezet.

[Knightwolf]

Over bubbel gesproken. Reclame is er ook zo eentje. Overal reclame in pompen en de wereld overspoelen met advertenties, op nieuwspagina's, bij video's, zefls tijdens video's zoals bv op Youtube, het loopt de spuitgaten uit. Advertenties kosten bakken met geld. Wie reclame maakt voor merk X krijgt daar voor mee uitbetaald. Hoe bekender/populairder je bent hoe meer je kan verdienen. Maar ik kan me niet voorstellen dat daar geen limiet aan zit. Die merken kunnen alleen uitbetalen als ze genoeg inkomsten uit hun producten of betaalde diensten hebben. En ik denk dat die bubbel, ik hoop zo snel mogelijk, ook een keer gaat barsten en die hele reclamezooi weer van internet verdwijnt.

[Metallize]

Ik vraag me af wanneer we Chinese ddr4 en 5 kunnen vinden op ali-express ofzo, het zal me een worst wezen tegenwoordig waar het vanaf komt, Ram uit China ipv Samsung Hynix waar ik 2x zoveel dan voor betaal .... prima

[Reactie gewijzigd door Metallize op 30 juli 2026 10:25]

[Olaf van der Spek]

Waarom zouden zij het voor 50% van de marktwaarde verkopen?

[antoine_]

Om flink marktaandeel te pakken. Je moet iets doen om klanten over de lijn te trekken.

[downtime]

Ze kunnen al marktaandeel pakken als ze het simpelweg kunnen leveren, aangezien er flinke tekorten zijn. Dit is geen markt waarin je scherp op prijs moet concurreren.

[wiseger]

Waarna er in 2028 een overproductie ontstaat, de prijzen instorten en de Chinese fabrikanten de grote winstperiode compleet gemist hebben en nu jarenlang door de overschot periode heen moeten waarbij ze jarenlang verliezen draaien.

De geheugen industrie is en blijft een varkenscycles.

[dragonlords1]

Het lijkt me nog makkelijker om marktaandeel te pakken en concurrenten failliet te laten gaan als de prijs instort, want de marge is dan veel kleiner. Sk hynix en Samsung zijn conglomeraten die zullen niet omvallen, maar een bedrijf als Micron zal het alleszins moeilijk krijgen.

Zie bijvoorbeeld ook het verkopen van zonnepanelen tegen dumpprijzen door China.

[wiseger]

https://www.techzine.nl/nieuws/infrastructure/579548/micron-stelt-beurs-gerust-met-recordprognose-en-lange-contracten/

Micron heeft langlopende contracten afgesloten. Verder zal de VS nimmer toestaan dat toekomstige Chinese geheugen dumping met staatssteun hun Micron in gevaar brengt.

Voor China wordt dumping met staatssteun steeds lastiger, landen zijn er alert op en reageren snel met importheffingen.

[MSalters]

RAM is een commodity. We weten al 100 jaar dat marktaandeel op een commodity markt niets waard is. Het merk op je DDR chip is ongeveer net zo belangrijk als het merk ijzer van je behuizing. Staat daar in grote letters Tata Steel op?

Elke euro die je dit jaar besteed aan reclame moet je dan ook meteen terugverdienen. Je accountant accepteert het niet op je balans.

[xorpd]

Als ze vervolgens meer dan het dubbele verkopen is dat een goede deal.

[downtime]

De Chinezen kunnen net zo min in onbeperkte aantallen leveren als de rest van de bedrijven. Op dit moment is elke geheugenmodule al bij voorbaat verkocht en heeft niemand behoefte om meer klanten binnen te halen.

[NaoPb]

Het wordt tijd voor een Europese geheugenfabriek.

[wiseger]

Die waren er maar er is een reden dat ze er nu niet meer zijn. Want ze waren er wel degelijke in het verleden (.o.a. Infineon met haar fabriek in Dresden). Duitsland en Portugal hebben nog een paar jaar geprobeerd de boel te redden.

In tijden van overschot gaat iedereen voor de allerlaagste prijs. Dan wordt er dik verlies gedraaid. Daar draait de Europese fabriek zelf voor op. Niemand boeit het dan of het geheugen dan in Europa gemaakt is of niet. De laagste prijs wil men.

In tijden van schaarste is iedereen bereid extra te betalen, dus dan is er ineens wel vraag naar een Europese fabriek.

[downtime]

Laten we niet vergeten dat Infineon met RAM stopte in de jaren dat vredesdividend nog een hip woord was, niemand over strategische autonomie nadacht, en alleen de prijs telde want vrijhandel zou wereldvrede brengen. Inmiddels ligt dat wat anders. Al blijft de vraag natuurlijk wat we voor strategische autonomie willen betalen.

[downtime]

Als consument heb je daar niks aan. Die modules worden dan toch voor dezelfde prijs aan dezelfde AI-bedrijven verkocht.

[dmantione]

En juist op dit punt verwacht ik dat de Chinese geheugenfabrikanten anders zullen handelen, omdat het in China anders werkt. Het zit er dik in dat de markt daar gereguleerd gaat worden en de Chinese geheugenfabrikanten geheugen voor redelijke prijzen aan Chinese afnemers moeten leveren, voordat ze het restant voor marktprijzen aan de rest van de wereld mogen leveren.

[nutty]

De Chinezen zijn (in tegenstelling tot wat iedereen verwachtte), net zo duur als de A-merken, dus dat levert onder de streep niks op...

[downtime]

Niet zo raar natuurlijk. In een markt met tekorten is er geen reden om onder de marktprijs te duiken. De klanten komen toch wel.

[Satangel]

Ik hoop en ik denk eind 2028 dat er Chinese DDR5 RAM beschikbaar is.

Ga niet zeggen tegen welke prijs maar de timing lijkt me realistisch... Hopelijk wordt het waarheid.

[SomerenV]

Is het voor de geheugenboeren niet slimmer om juist niet teveel op te schalen? Als deze tekorten ergens goed voor zijn is het het opdrijven van de prijzen, terwijl de fabrikanten niet opeens tig meer kosten hoeven te maken. Die genieten nu vooral van ongelofelijke winsten, gestuwd door de bijna eindeloze honger naar geheugen door de booming AI-markt. Als je meer geheugen wilt verkopen moet je meer investeren in nieuwe fabrikanten, dus minder winst. De enige reden waarom je wel uit zou willen breiden is met in het achterhoofd dat de vraag explosief toe blijft nemen, er krapte zal blijven en je enorme winsten kunt blijven boeken ondanks dat je aanzienlijk meer geheugen kunt verkopen.

[haarbal]

Is het voor de geheugenboeren niet slimmer om juist niet teveel op te schalen?

Dat doen ze dus ook niet.

[Richardus27]

De aanpak van de grote geheugenfabrikanten is een duidelijk teken dat ze niet zo heilig geloven in de oneindige groei van AI. Als zij er vertrouwen in hadden dat de enorme groei door zou zetten dan hadden ze echt wel opgeschaald. Zelfs met een geringe uitbreiding zouden ze deze prijzen nog makkelijk kunnen hanteren, 20% meer productie tegen 10% lagere prijs is alsnog dikke vooruitgang

Daarnaast is het ook een kartel (Samsung, Hynix, Micron) met prijsafspraken, dus als ze zouden uitbreiden om de prijzen naar beneden te brengen dan zouden ze ook weer met elkaar moeten concurreren. (Gamers Nexus heeft hier aardig onderzoek naar gedaan)

[Aaargh!]

Is het voor de geheugenboeren niet slimmer om juist niet teveel op te schalen? Als deze tekorten ergens goed voor zijn is het het opdrijven van de prijzen, terwijl de fabrikanten niet opeens tig meer kosten hoeven te maken.

Omdat hogere aantallen verkopen uiteindelijk meer oplevert, ook al gaat de prijs omlaag.

[NESFreak]

Probleem is alleen dat ze daarvoor in extra productiecapaciteit moeten investeren. En de vraag is hoe ver deze nieuwe capaciteit afgeschreven zal zijn tegen de tijd dat de bubbel klapt of dat inference afstapt van z'n ram afhankelijkheid.

Zie bijv. hoe met nieuws: Gerucht: Google werkt aan chip met hardwarematig vastgelegd AI-model er een stuk minder ram nodig is.

[Jedotw]

Er zijn ook andere goede ontwikkelingen, bijvoorbeeld https://euclyd.ai/ maar die kunnen gewoonweg niet op de schaal produceren en leveren die gewenst is.

[SomerenV]

Dat hoeft niet perse. Ik ben over het algemeen ook van het 'met een lagere prijs verkoop je meer en maak je potentieel meer winst dan wanneer je minder verkoopt met een hogere prijs', maar de winstmarge die momenteel op geheugen zit is echt ongekend, en dat wordt 100% gestuwd door de enorme vraag en het krappe aanbod. Als je dergelijke winsten wilt behalen terwijl je geheugen voor normale prijzen verkoopt, dan moet je echt héél veel meer gaan verkopen dan nu, en dus heel erg opschalen. Dat opschalen kost ook bakken met geld, wat weer van de winst af gaat, dus nóg meer verkopen.

[Aaargh!]

Als je dergelijke winsten wilt behalen terwijl je geheugen voor normale prijzen verkoopt

Maar wie zegt dat ze voor normale prijzen gaan verkopen? Zelfs met deze extra capaciteit blijven de hoge prijzen nog wel even. Het zal iets dalen als er meer aanbod is maar dat wil niet zeggen dat het niet loont.
Als het beperken van het aanbod om de prijs op te drijven effectief was dan kan je ook 1 reepje DDR5 per jaar produceren en die aanbieden voor 1 miljard euro. Maar zo werkt het niet. Er zit dus ergens een balans en die verschuift door de hogere vraag. Blijkbaar hebben ze het rekensommetje gedaan en geconcludeerd dat bij de huidige vraag een hoger aanbod tot meer winst leid ondanks dat daardoor de prijzen iets zakken,

[Reactie gewijzigd door Aaargh! op 31 juli 2026 12:43]

[SunnieNL]

Dat is normaal het geval als je nog niet aan je productie maximum ligt. In dit geval zitten de fabrikanten echter tegen hun productiemaximum aan. Ze kunnen niet meer opschalen, tenzij ze een hele fabriek gaan bouwen. Dat duurt meerdere jaren. De markt is echter te onzeker om dat te doen. Waren ze daar 3 jaar geleden mee begonnen dan was het mogelijk een ander verhaal geweest.

Doordat ze niet verder kunnen opschalen, gaat de prijs omhoog. Dat is ook niet erg, want het wordt toch wel gekocht. En die stijging gaat door tot de rest van de wereld gaat zeggen 'dit gaat te ver' of tot de vraag om een andere reden ineens volledig instort en er weer capaciteit vrij komt.

[SMGGM]

Het gevaar dan is dat er concurrentie komt. Je merkt dat nu met de sterk groeiende Chinese fabrikant CXMT. Heeft nu nog een paar generaties aan technologische achterstand, maar krijgt door de tekorten plots veel nieuwe klanten (en bijgevolg inkomsten) waardoor het sneller kan groeien om de achterstand weg te werken.

Op lange termijn hebben de gevestigde waardes er plot een nieuwe concurrent bij en dus goede evolutie voor hen toch (voor koper wel want er komt meer concurrentie).

[Reactie gewijzigd door SMGGM op 30 juli 2026 11:09]

[SuperDre]

Punt is, geheugen zal alleen nog maar verder uitbreiden, steeds meer apparaten hebben meer geheugen nodig. En geheugens slijten ook, dus die moeten weer vervangen worden, en vooruitgang in snelheid en verbruik zullen er allemaal voor zorgen dat die fabrieken de komende decennia nog wel goed blijven produceren.

[kujinshi]

Mooie tijd voor de PC gebruiker om zichzelf achter de oren te krabben en PC settings etc. uit te zoeken. Veelal kunnen we prima met de huidige PC voort.

Ik zie het als een wake up call in een tijd dat iedereen maar steeds om de paar jaar een nieuwe PC, of onderdelen koopt.

Lichte schatting dat 90% van de wereld tot 2030 hun huidige computer nog helemaal niet hoeft te vervangen. Maar dat willen de geheugenboeren niet horen.

[BvdW1978]

Ik typ dit vanaf een desktop uit 2018. Ding heeft een Ryzen 5 1800, 16GB RAM en een SSD van 256GB. Destijds was 'ie best aardig. Zolang het ding niet stukgaat, vind ik het dikke prima zo en hoef ik geen nieuwe of upgrades. Nu ben ik een beetje een rare vogel met mijn FreeBSD-desktop, maar dat is dan maar zo. Draait als een zonnetje!

[Olympus user]

Hier nog een, een zelfbouw uit 2014 met een I5-4570 met 16 Gb + SD 240 Gb + HD van 1 TB draait onder Liniu Mint.
Ik speel geen games maar doe wel veel fotobewerking, het draait nog prima.
Was van plan dit jaar te upgraden, omdat het kan, maar sla gewoon over en misschien volgend jaar ook wel. Ik laat mij niet opjagen door marketing.

[divvid]

zo'n rare vogel ben je niet hoor. Mijn MBP met 16 GB en core i7 (2 cores) is nog goed bruikbaar. Een fractie traag voor dingen als Darktable. Helaas gaat Apple alle x86 code uit MacOS gooien, dus zal binnenkort wel afgelopen zijn voor OCLP.

De 2017 core i7 (4 cores) met GTX 1060Ti en 32 GB draaien Darktable en alle AI denoising net zo snel als de M2 Macbook. Ik verwacht dat die zeker nog wel 3-4 jaar mee gaan als er geen fans, toetsenborden of schermen kapot gaan. (en anders hebben we nog ome Ali)

[BvdW1978]

Als het allemaal heel erg wordt met de support vanuit Apple, kan Darktable ook op Linux en dat werkt dan weer prima op Intel-Macs. Ik zou willen dat ik nog ergens een Intel-Macbookje had. Jaren geleden al eens een afgedankte Air uit de mottenballen gered bij de werkgever, en die was helemaal fijn met Fedora destijds (10 jaar geleden alweer).

[divvid]

De 2017 laptop draait Debian

[Knightwolf]

Probleem is Windows 11. Ik heb een i7 3770K als oude pc en een i7 7820X als nieuwe pc. Die is ook al de helft van alle generaties oud. Ik kan geen Windows 11 draaien en ga ook geen licentie kopen om die vast te leggen op zo'n oud ding. Voorlopig heb ik ook geen geld voor een nieuwe pc (zelfs bestaande uit V&A onderdelen). Mijn huidige kan prima mee, en ben erg blij dat Windows 10 Extended Updates nog met een jaar verlengd wordt tot oktober 2027. Maar ben bang dat het dan wel een keer ophoudt. Verder wil ik pas een nieuwe pc kopen als de specs van GTA 6 PC-versie bekend zijn zodat ik die kan spelen, die release gaat nog wel ff duren helaas (nouja, wbt deze geheugenprijzen komt dat weer ff goed uit).

Je hebt gelijk dat vrijwel niemand perse elke 3-4 jaar een nieuwe pc hoeft te kopen, maar ik ben al iemand die er gewoon 5-10 jaar mee doet...

[Reactie gewijzigd door Knightwolf op 31 juli 2026 02:09]

[oks]

Moeten regeringen niet eens gaan ingrijpen. Dit is zo een idiote situatie aan het worden. Er moet gewoon een stroom van productie voor particulieren en bedrijven zijn die betaalbaar is. Ik was eens aan het kijken naar mijn huidige setje geheugen plakjes. Sky Hynix wil ik er twee bijkopen: even 1400 euro aftikken. Dit is volkomen geschift aan het worden. Het gaat de economie van allerlei bedrijven raken als je dergelijke monopolisering van productie van. geheugen gaat toestaan. En ja het is een herhaling van eerder commentaar in andere vorm. Maar ik heb dit maanden geleden al voorspelt en zo belanden we wel in het stenen tijdperk. AI is belangrijk maar het is niet zo belangrijk dat de normale vervanging van pc twee jaar lang niet meer kan plaatsvinden door volkomen onbetaalbare prijzen.

[JP1980]

Welk incentive zou een bedrijf hebben om productiecapaciteit uit te breiden met de wetenschap dat de overheid je ineens kan dwingen je productprijs te verlagen? Zodra je hiermee begint vind je geen enkele investeerder meer. Ik heb het idee dat je geen verstand hebt van economische mechanismes.

[oks]

Er is geen economisch mechanisme als niemand meer consument mag zijn. Dat is het punt. Lees mazzucato er op na. Een bedrijf is er niet voor het gemeenschappelijk belang. Het is er voor de aandeelhouder en het eigen topmanagement.

[JP1980]

Die aandeelhouders / investeerders zorgen voor kapitaal dat een bedrijf van de grond komt. Als deze mevrouw even een andere oplossing heeft dat het kapitaal zomaar ergens uit de lucht komt vallen dan hoor ik het graag.

Er zijn heel veel economische filosofieën en ik vind ook wat wij in Europa nu doen dat indirecte kosten ook in de kostprijs van een product of dienst moet zitten. Dat soort bijschaven ben ik groot voorstander van. Dus ik ben helemaal geen traditionele pure kapitalist. Maar je moet wel een heel sterk fundament hebben om een bedrijf te verbieden om winst te maken, anders klapt - op langere termijn - de markt van alles in elkaar.

[oks]

Die aandeelhouders zijn facilitators. Zij doen niks. Als het eenmaal draait: Het zijn de ingenieurs en de werknemers die wat doen. Die creëren de waarde. Het is net als een hypotheek faciliteert de mogelijkheid voor jouw om een huis te kopen: vervolgens ben je de rest van je leven aan het afbetalen en rente aan het betalen. Het is wat het is: maar het is goed om je te realiseren hoe groot het aandeel is wat de aandeelhouder van je vragen. https://www.onlinebibliotheek.nl/catalogus/394668650/schuld-david-graeber

[Reactie gewijzigd door oks op 12 augustus 2026 17:05]

[bantoo]

Nee. Als jij graag een geheugen divisie draaiend houdt met weinig winst moet je dat vooral doen. Hebben ze in Zuid Korea gedaan omdat dat hun start in de chip markt was. Het is grotendeels geluk dat ze nu eindelijk de vruchten daar van plukken.

Wie weet is aluminium ooit in de toekomst bijzonder duur, zullen we ook maar 20 aluminium smelterijen in Nederland neerzetten voor het geval dat?

Dit zijn geen projecten die je voor de lol of de waan van de dag opstart.

[oks]

Deze moderatie slaat echt nergens op. Zoals zo vaak de moderatoren hebben werkelijk geen echt systeem om te wegen wat je zegt.

[Amdwarrior]

Ondertussen in Amerika , een bedrijf dat amper winst maken in verhouding met investeren. Wil nog meer idiote datacentrums waar werkelijk niemand meer zit te wachten in de USA. Gezien enorme weerstand ,geluidsoverlast ,uitzicht verpest, milieuvervuiling wegens gebrek aan regels gascentrale opzetten.

https://www.technologyinsider.nl/index.php/nieuws/hardware/servers/69206-wsj-nvidia-wil-250-miljard-dollar-garant-staan-voor-gigantisch-openai-datacenter-in-ohio.html

[Rzarect0r]

https://www.tomshardware.com/tech-industry/artificial-intelligence/californias-largest-ai-data-center-project-suing-for-access-to-287-million-gallons-of-colorado-river-water-0-03-percent-of-imperial-valleys-supply-plaintiffs-claim-project-equivalent-to-160-acre-farm-amidst-about-jobs-and-reallocation-of-farmland

Hier ook nog een leuke!

[PdeBie]

Goede incentive voor game makers om hun games weer meer te optimaliseren in plaats van alleen maar meer en meer geheugen gebruiken. Nog mooiere games die meer geheugen vragen zijn geen optie meer, want niemand die het extra geheugen nog kan betalen.

[JSLV]

Ook een goeie kans voor Microsoft om hun OS te optimaliseren. Een standaard Windows 11 installatie trekt van je 16GB RAM gewoon 6-7GB terwijl je niks aan het doen bent. Gooi er een leuk debloating script overheen en ineens zit je op 4GB of minder. Functionaliteit wordt er niet anders van, maar ineens komt meer dan een achtste van je RAM weer vrij.

[MSalters]

Microsoft heeft Windows in de XP tijd gefixed. Dat er nu 6-7 GB gebruikt wordt betekent dat je 9-10 GB geheugen hebt waar je wel voor betaalt maar wat desondanks niet benut wordt.

Je kunt inderdaad CPU cycles spenderen om RAM nuttelozer te maken - caches legen bijvoorbeeld. Dan is je PC dus dubbel traag. "12 nutteloze GBs" is niet iets waar je over wil opscheppen.

[JSLV]

Die debloating scripts trekken je caches helemaal niet leeg, ze schakelen gewoon alle meuk van Microsoft uit. Ze schelen daarbij ook CPU cycles die verbruikt worden door die diensten. Een debloated PC gebruikt minder RAM en is simpelweg sneller vanwege minder achtergrond processen.

[Maksor70]

Denk eerder dat de huidige fabrikanten zich nu zelf in de voet schieten, gezien de snelheid waarmee CMTX stappen zet, met o.a. eigen ontwikkelde chipmachines, nog even en ze gaan het zelfde doen als met de EV's, de markt overspoelen!

Nu nog ongeveer 2 jaar en Trump is weg, en de EU is te soft. Nvidea die miljarden heeft uitgeleend aan bedrijven die daarvoor hun chips moeten kopen! (volgens mij was er ook een geheugen maker die zo'n deal gemaakt had (geld uitlenen om zijn eigen product te verkopen) )

En als CMTX over 1 a 2 jaar zover is, dan barst pas de bubbel CMTX lift nu nog mee met het maken van DDR4/ 5 en een beperkte hoeveelheid GDDR5

[lugho]

Ik ben bang dat de rijd van zelf een gaming PC samenstellen bijna geteld zijn? Nu de basis onderdelen (RAM, opslag en GPU) buitensporig geprijsd zijn en de mini PC's en laptops krachtiger en krachtiger worden zal het financieel niet langer rendabel zijn om zelf een systeem samen te stellen. Kijk naar de Steam Machine, hij levert zeker niet dezelfde prestaties als een custom gaming PC maar voor die prijs een PC hebben die nagenoeg alle spelen draait en dat zonder de rompslomp van het samenstellen en het onderhoud. En hoe minder PC's er gebouwd worden, hoe kleiner het aanbod van onderdelen en hoe hoger de prijzen, dus dat is een catch 22.

Wie ziet er nog hoop in?

[stresstak]

Ik ben bang dat de rijd van zelf een gaming PC samenstellen bijna geteld zijn?
Wie ziet er nog hoop in?

Voorbij. Het was een mooie tijd, zelf bouwen.

Nu wordt het sparen en/of een tweede hypotheek en dan een (spel)computer kopen.
Je bouwt ook geen televisie of automobiel.