KPN heeft nog altijd tienduizenden klanten met Digitenne en ouderwets bellen

KPN heeft nog altijd tienduizenden klanten met een abonnement voor tv-dienst Digitenne en ouderwets bellen via PSTN. Dat aantal klanten neemt al jaren af, maar die afname gaat relatief langzaam.

Er zijn 46.000 klanten met vast bellen via PSTN, zo blijkt uit de kwartaalcijfers van het bedrijf. Dat waren er een jaar geleden 58.000. Dat is een afname van 20 procent in een jaar tijd. KPN beschouwt de dienst al jaren als 'legacy', een oude dienst waar het langzaam afscheid van aan het nemen is. Negen jaar geleden waren er nog 865.000 PSTN-aansluitingen bij KPN. Veel mensen hebben nog wel een variant van vast bellen, maar dat is VoIP en niet langer circuitgeschakeld.

Hetzelfde geldt voor Digitenne, het kijken van tv via het draadloze DVB-T2-netwerk. KPN heeft een licentie die loopt tot 2030. Digitenne heeft 55.000 abonnees en dat zijn er minder dan de 64.000 van een jaar geleden. Vijf jaar geleden waren dat er nog 108.000 en tien jaar geleden 329.000.

Het aantal klanten van KPN steeg op het gebied van vast internet licht met 4000 klanten naar 2,86 miljoen. Het aantal klanten met een mobiel abonnement steeg met 19.000 naar 4,65 miljoen. Het aantal huizen dat glasvezel bij KPN kan nemen steeg van 5,96 miljoen naar 6,05 miljoen. Het aantal glasvezelklanten van KPN steeg van 2,35 miljoen naar 2,48 miljoen. De omzet van KPN steeg jaar op jaar met 2,1 procent naar 1,44 miljard euro. De nettowinst steeg met 19 procent naar 200 miljoen euro.

Digitenne

Door Arnoud Wokke

Redacteur Tweakers

29-04-2026 • 10:06

144

Submitter: Chocoball

Reacties (144)

Sorteer op:

Weergave:

Ik vraag mij af, zijn dat gewoon veredelde ATAs die onder de motorkap dezelfde IMS infrastructuur gebruiken als telefonie over glas, of staan er nog ergens stokoude kasten van Lucent of Ericsson een heleboel warmte te creëren voor die paar verdwaalde klanten?
Voor zover ik weet gaan de meeste analoge PSTN-aansluitingen vanuit de straatkasten over op E-POTS naar de VOIP-techniek.

Ook zijn volgens mij alle oude PSTN- telefooncentrales bij de KPN buiten dienst gesteld. Vorig jaar zag ik nog dat ze er een aan het ontmantelen waren bij de centrale in mijn dorp, er lagen wat frames van een PRX-5ESS buiten, en binnen de centrale waren ze de hele dag aan het klussen.

En anderhalf jaar geleden heb ik tijdens een bezoek in de centrale van Amersfoort gezien dat alle PRX-centrales verdwenen waren.

Ik denk dat veel PSTN-aansluitingen gebruikt worden voor bepaalde diensten. Zoals alarminstallaties, liften en andere oude systemen.

[Reactie gewijzigd door AW_Bos op 29 april 2026 10:55]

Levert dat E-POTS een beetje redelijke lusstroom? Vroeger werd die door krakers gebruikt om een accu (van de autosloop) mee op te laden. Dat was net genoeg om 's avonds wat 12 Volt lampjes te voeden.
Die oude systemen werken meestal wel bij stroomstoring, wateroverlast etc. Minder storing gevoelig. Toch wel zaken waar wij tegenwoordig rekening mee moeten houden.
Ik weet niet welke frequentie DVB-T2 heeft, maar je zou denken dat KPN (tientallen/honderden) miljoenen kan verdienen als het die vrij speelt en of zelf gaat gebruiken voor 5G, of doorverkoopt en deze bestaande 55.000 abonnees om zet naar een 5G internetabonnement + tv kastje.

Toevoeging: Bedankt allemaal voor de inzichten hieronder als reactie!

[Reactie gewijzigd door Skit3000 op 29 april 2026 10:42]

BiG-GuY Moderator Wonen & Mobiliteit @Skit300029 april 2026 10:17
DVB-T2 werkt op grotendeels lagere frequenties die niet volledig geschikt zijn voor 5G zoals nu uitgerold in NL. Het zend uit tussen 470-694Mhz. De laagste 5G band die actief is in NL (en meeste van Europa) is n28 (700Mhz) tussen 703-733Mhz/758-788Mhz.

De enige lagere 5G band die in de standaard zit is n71 (600Mhz). Deze wordt alleen in USA gebruikt en zit tussen 617-652Mhz/663-698Mhz.

Verder bezit KPN de frequentie niet, ze zijn verplicht er een DVB-T2 dienst op aan te bieden. Wat er gaat gebeuren na 2030 is de vraag. Acht de kans klein dat KPN het dan nog wilt doen.

Mocht er tegen die tijd gekozen worden om het spectrum voor DVB-T2 vrij te geven voor 5G/6G, zullen er veilingen komen waarbij alle providers mogen meedoen. Al is de vraag of ze interesse hebben in de lagere banden, die vooral dekking geven, weinig snelheid.

[Reactie gewijzigd door BiG-GuY op 29 april 2026 10:25]

Acht de kans klein dat KPN het dan nog wilt doen.
Misschien dat ze verplicht gaan worden het te doen.

Volgens mij is Digitenne de enige mogelijkheid om Nederland 1, 2 en 3 te kunnen zien zonder een abonnement bij een commerciële partij af te moeten nemen. Dat is vaak een principieel belangrijk punt bij dit soort dingen.
Ook dat is nog maar een heel klein beetje waar: je kunt de NPO-zenders live kijken via NPO Start. Het enige abonnement wat je daarvoor nodig hebt is internet.
Daar heb je dan wel weer internet voor nodig. Het leuke aan Digitenne is dat je het zonder enig abonnement kan kijken thuis, of bijvoorbeeld op een vakantieadres.
Dat klopt, maar dit werkt alleen i.c.m. met WideVine DRM van Google. Niet iedereen kan (hardware, browser, besturingssysteem of andere factoren) of wil dit op zijn apparaat draaien.

Ik kan op mijn telefoon geen NPO Start kijken omdat ik geen WideVine DRM heb. Dit vind ik kwalijk voor een instantie waar belastingsgeld naartoe gaat.

Dan is een standalobe digitenne kastje toch beter. Zelfs de goedkopere kunnen probleemloos opnemen naar een USB stickje zonder DRM, constante updates of andere onzin. En je bent ervoor niet afhankelijk van een internetverbinding.

Ik heb er een paar jaar geleden een digitenne kastje aan mijn oom verkocht en hij is er nog steeds heel blij mee.

[Reactie gewijzigd door MatiasG op 29 april 2026 12:36]

Als je baas op eigen buis wil zijn kijk je via DVB (zoals Digitenne), dat staat buiten kijf! Maar hoe krijg je het voor mekaar dat die NPO Start-streams niet werken? Zelfs op m’n tien jaar oude iPhone werkt dit. Ik mag hopen dat alles wat nieuwer is dan ook gewoon WideVine ondersteunt?

[Reactie gewijzigd door SterkeYerke op 29 april 2026 13:00]

Widevine is geen vrije software, dus dat is het bezwaar wat mensen (waaronder ik) hebben.
Ik heb een USB apparaat om DVB-T2 mee te ontvangen en icm. TvHeadend werkt dat dikke prima. Geen Widevine nodig en op die manier kun je het zelfs DRM-vrij streamen, ook naar nog oudere apparaten dan een 10 jaar oude iPhone. ;)
Ik heb zelf twee OpenPLI-ontvangers, dus ik kan het me helemaal voorstellen! Nog ouder dan 10 jaar lijkt me overigens wel een uitdaging: Digitenne gebruikt al heel wat jaren H.265. Daarvoor wil je wel een hardware decoder hebben, lijkt me! Of trek je dit met een dikke cpu van 10+ jaar geleden ook wel via software?
Hoe zit dat dan op je telefoon? Ik gebruik lineage os met microG en het werkt prima.
Ik gebruik Sailfish OS. De native browsers hebben geen WideVine en met Android Firefox werkt het niet. MicroG heb ik nog niet naar gekeken, maar zo wanhopig ben ik dan ook weer niet.
Kabelaanbieders moeten ten alle tijden NPO1, 2 en 3 leveren aan huishoudens, ook al is er geen abonnement. De coax geeft naar mijn weten altijd die drie zenders door. Dat was in ieder geval met analoge televisie, of dat nu nog zo is wanneer je jouw televisie met DVB-C instelt weet ik eigenlijk niet zeker…
Dat is onjuist, maar blijkbaar blijven mensen dit maar roepen. Zonder abonnement mag de kabelaar gewoon het signaal eraf halen. Sterker nog, dat moeten ze doen van de contentaanbieders omdat je anders vaak gratis kunt kijken naar veel TV Zenders zonder rechten af te dragen.

De enige die deze verplichting heeft is Digitenne en de NPO doet het via zijn app.
Dan is mijn informatie achterhaald. Toen ik 10 jaar terug nog aan de telefoon zat voor de grote, oranje kabelaar werd mij dit steevast medegedeeld door supervisors.
Reken daar niet al te hard op. NPO start voorziet die functie tegenwoordig ook (onder het mom wie heeft er nou geen internet) en bv de VRT bij de zuiderburen is al niet meer te ontvangen via DVB-T2. In Vlaanderen is die verplichting er nooit geweest en is "antenne TV" van TV Vlaanderen opgedoekt wegens te weinig klanten. Om er de openbare omroep te kunnen ontvangen zonder abonnement wordt je verwezen naar VRTmax

Ik ken de cijfers van het bereik van Digitenne niet maar hoeveel FTA DVB-T2 kijkers zullen er nou eigenlijk zijn? Is het nog te verantwoorden om daar een landelijk tv netwerk voor in de lucht te houden? Er wordt ook al gewerkt aan FTA tv via LTE/5G, ik zie daar meer zinnige toekomst in dan een digitaal antennesysteem online houden dat weinig gebruikt wordt.
Denk dat de meeste DVB-T2 gebruikers, het voornamelijk voor gebruik op de camping zijn.

En ik denk dat er vast wel veel interesse is in de oude DVB-T2 fequinties, voor een degelijk (fail-over)LoRa netwerk, er zijn zeer veel dingen die geen extreme bandbreedte nodig hebben, denk aan infrastructuur monitoring (zoals sluizen/bruggen/verkeer), aanvullende frequenties voor het C2000 systeem, agrarische systemen, enzovoort.

En wat is er mis met het eerder opzeggen van DVB-T, want 55.000 gebruikers is niet echt veel meer, en er zijn genoeg alternatieven, en de meeste campings hebben tegenwoordig gratis internet.
De infrastructuurkosten per gebruiker zijn gigantisch. Je kunt die gebruikers een leuke overstap- of afscheidspremie geven als je de boel per direct zou stoppen.
Veel op camping maar ook veel mensen die ook echt een fysieke ontvanger willen maar niet de ethernet willen trekken door hun huis om lekker op de slaapkamer te kijken.

Weet ook niet of al deze abonnees bij KPN zitten. Weet dat enkele resellers het ook hebben aangeboden in het verleden. Meestal vanwege bovenstaande of vanwege een belabberde DSL verbinding waarbij vervangen door glas die aansluiting alleen vergoed zou worden als ze naar KPN zouden overstappen maar niet bij de reseller zelf.
Digitenne is meer dan Freeview DVB-T. Zonder digitenne kan iedereen met DVB-T2 ontvanger (zit in veel TV's) NPO TV en radio ontvangen. Hoeveel precies weet niemand want alleen ontvangen en gratis. Zullen er meer zijn dan 55k. Ik heb het ook eens een maand sporadisch gebruikt toen internet abbonement precies afliep in periode dat ik vaak afwezig was. Internet toen alleen via tethering mobiel en toch af toe TV kijken. In de categorie elke euro is er één.

Digitenne biedt ook enkele commerciële en buitenlandse zenders Digitenne zenderoverzicht hier
Welke alternatieven zijn er om gratis de publieke zenders te kunnen zien? Die zijn er voor zo ver ik weet niet. Alle opties zijn betaald.

En zolang de publieke zenders ook de noodzenders zijn zal er een mogelijkheid moeten blijven om deze voor iedereen te kunnen zien.
Sowieso wil men op termijn over naar 5G Broadcast, dit gebruikt overigens hetzelfde spectrum als nu DVB.
Kan gebruiken, hoeft niet per se.
Interessant! Dat klinkt inderdaad als een logische DVB-T2 vervanger: 5G Broadcast live at IBC2025: Dutch Field Trials Announced, nieuws: NPO wil live-tv via 5G Broadcast later dit jaar grootschaliger testen en Wikipedia: 5G Broadcast

Dat is juist de reden dat ik nog een DVB-T2 antenne heb in huis: als backup wanneer het internet uitvalt. Ook handig met de live evenementen. De NPO internetstreams kunnen dan haperen, zijn H264 geencodeerd (veel artifacting bij snel beweging beeld) en meer vertraging.

[Reactie gewijzigd door Bliksem B op 29 april 2026 13:46]

Al is de vraag of ze interesse hebben in de lagere banden, die vooral dekking geven, weinig snelheid.
Aangezien op / langs het spoor letterlijk elke provider een gatenkaas van dekking heeft mag er nog flink gesleuteld worden aan die dekking, en lijkt me dat er stevige interesse in die frequenties zou moeten zijn..
Het is geen officiele 5G frequentie en daardoor hebben de telefoons er geen antenne voor. Op die frequentie wordt het ook heel lastig om dat te doen want hoe lager de frequentie, hoe langer de antenne moet zijn om goed te kunnen werken. En terug naar een antenne staafje gaan mensen ook niet willen denk ik.

Die frequenties (380-512 Mhz waar digitenne ook deels tussen zit) worden voor 4G wel gebruikt maar alleen voor speciale toepassingen zoals datanetwerken voor slimme meters. LTE 450 heet dat. Maar niet voor telefoons.

[Reactie gewijzigd door Llopigat op 29 april 2026 12:04]

De bovenkant van die frequentieband is wel een officiële 5G band. N71.
De DVB-T gebruikt de zelfde frequentie als de ouderwetse tv zenders. Namelijk de UHF band,470-862 MHz. En deze is te laag voor 5G data.
Op zich niet te laag (je haalt er alleen niet van die hoge snelheden mee), maar het is niet gestandaardiseerd voor 5G.
Digitale snelheid is ook echt wel afhankelijk van de breedte van de band De complete band is 460-862 is 400Mhz en is best breed en dus breder dan de huidige 100Mz op 3.5 Ghz. Maar ja als toestellen het niet ondersteunen kun je er niets mee.
Zie trouwens dat Band 28 (700Mhz) ook al 60 Mhz in gebruik is, en Band 20 (800 Mhz) ook 30, dus het hele stuk is niet vrij.

[Reactie gewijzigd door willieverhoef op 29 april 2026 13:22]

Onzin, in die banden kun je prima een 5G dienst met voldoende bandbreedte aanbieden.
Nee, dat kan niet want die frequentiebanden zijn geen onderdeel van de 5G standaard. Dus geen van de 5G apparaten zou er mee kunnen verbinden.
Dat zou hooguit in een volgende generatie vastgelegd kunnen worden in de standaard, maar misschien zien er naast de lage frequentie zelf, nog wel andere redenen waarom dat niet gaat gebeuren of gebeurd is.
Hier kan je zien dat KPN dit al wel eens gedaan heeft voor een deel van het spectrum.
Die frequenties mag je niet zomaar ergens anders voor gebruiken (als dat al kan). Daar zitten natuurlijk voorwaarden aan...KPN heeft die licenties als ik het me goed herinner zo goed als gratis gekregen met als voorwaarde om de publieke zenders als open kanaal (dus voor iedereen gratis te ontvangen) uit te zenden.
Voor een stabiel TV signaal over 5G moet je toch redelijk dicht op de mast zitten. Zelfs 4G in lagere kwaliteit is al een uitdaging, ook als het drukker is op de mast.Helaas zelf mogen ervaren.

Verwacht niet echt een stabiele oplossing op de korte termijn maar het verleden heeft ook laten zien dat er praktische oplossingen gevonden kunnen worden. Kijk maar eens wat er nog met de koperkabel gedaan kon worden wat we vantevoren niet hadden gedacht.
Ik vraag me af hoe ze het tellen, aangezien je ook zonder dat kastje van hun, NL 1,2 en 3 kunt ontvangen.
Die tellen ze gewoon niet want zijn geen afnemers van het product Digitenne.
Digitenne is het product met de commercielen en abonnement.
Deel van de overeenkomst om Digitenne te mogen aanbieden is dus het gratis aanbieden van NPO 1,2,3.
Ben wel benieuwd hoeveel daarvan slapende klanten zijn die er nooit naar kijken maar wel gewoon betalen.
Vermoed dat het overgrote deel gewoon oude mensen zijn. Die stappen pas over als het moet, want het is veel te ingewikkeld voor ze.

De afname zal dan waarschijnlijk vooral door overledenen komen.
Die stappen pas over als het moet, want het is veel te ingewikkeld voor ze.
gaan we weer. besef wel dat een 80 jarige van nu op kantoor werd dood gegooid met Fax, DOS, Win95 en OS/2. Oh ja, ze waren waarschijnlijk ook de eersten die een C64,Amiga of MSX kochten.

Zet die apparaten voor de neus van een jonge tweakers....die komt er niet uit.
Die mensen waren in de zeer flinke minderheid. Mensen van 80 waren al van middelbare leeftijd toen dit uitkwam en bij lange na niet iedereen is ermee in aanraking gekomen.

Daarnaast is het na een bepaalde leeftijd gewoon lastiger om mee te komen, ook als je dit meegemaakt hebt. Ik ben zo goed als 40 en ken de nieuwste snufjes die de kids gebruiken ook al lang niet meer. Heb er ook geen interesse meer in.

Ooit komt er een opvolger voor bijvoorbeeld een Mesh netwerk en vindt ik het ook wel best zo en upgrade ik daarom niet.
En ik zit notabene in de ICT.
Ik ben zo goed als 40 en ken de nieuwste snufjes die de kids gebruiken ook al lang niet meer. Heb er ook geen interesse meer in.
sjeez. met bijna 20 jaar meer op de klok schrik ik hier echt van, serieus, zeker voor een bezoeker van deze site, maar ergens herken ik het wel. De kids hier raken al in paniek als de Wifi het een keer niet doet of ze hun wachtwoord kwijt zijn.

Ik herken verder het beeld van 'niet meekomen' totaal niet in de (nog) oudere mensen in mijn omgeving. Een 73 jarige buurman doet dingen met robotisering in de zorg. Mijn andere buurman (62) zit in de uien teelt en gebruikt drones om zijn gewas te inspecteren. Bij het repair-café waar ik af en toe wat doe laatst nog een dame van 71 aan Linux gekregen (letterlijke woorden:"heb ik eindelijk weer eens iets om mijn tanden in te zetten"). Zelfs mijn schoonmoeder, inmiddels 91, werkt dagelijks met een iPad voor haar hobby's en nieuws.

Ik vrees dat het eerder een mentaliteitskwestie is dan "na een bepaalde leeftijd gewoon lastiger om mee te komen"
Het is niet dat ik niet "kan" meekomen. Maar telefoons hebben tegenwoordig tal van functies die ik niet gebruik. Het voegt voor mij persoonlijk ook niets meer toe om dat aan te leren. Dus het is inderdaad ook een mentaliteitskwestie. Maar het kost ook tijd en energie die ik er niet meer voor over heb.

En dit komt misschien ook juist door mijn werk. Ik ben DevOps Engineer en werk vaak op het scherpst van de snede. Ik vindt mijn werk oprecht heel leuk en zou dit als hobby doen als ik het niet als werk deed (deed ik daarvoor ook). Maar als ik na een werkdag eenmaal thuis kom heb ik helemaal geen zin meer om hier nog tijd en energie in te steken, want dat voelt als een verlengde van werk. Ik ben dus inmiddels meer tweaker van beroep dan hobby-matig :)

Heb inmiddels ook geen server meer thuis en recent verhuisd en ook geen home automation spul meer. Heb nog wat Hue lampen, waarvan bijvoorbeeld 1 lamp niet meer netjes meedoet met een scene. Heb geen zin om dat soort zaken nog te fixen. Ik hoor van collega's met zonnepanelen, electrische auto's en warmtepompen etc dat die veel bezig zijn om dat allemaal op elkaar af te stemmen. Daar ga ik dus ook al niet meer in mee, dat lijkt me vreselijk.

Maar goed, ik heb ook een hele heftige burnout gehad en ben mn leven heel bewust ook anders in gaan richten en dat speelt ook mee. Het leven is me tekort om tijd te verbrassen aan een niet functionerende Hue-bridge of het afstemmen van wasmachine op de tijdstippen dat de zonnepanelen niets doen etc. Die tijd spendeer ik liever aan mijn vrouw, kinderen, hond, zelfzorg (hardlopen, muziek, films enz).

PS: in een repaircafe krijg je misschien ook wel een vertekend beeld omdat daar mensen komen die uberhaubt al de interesse hebben?
Ik herken het verhaal. Ik werk juist aan de laatste technieken maar heb zelf nooit meer de laatste nieuwe telefoon, omdat ik die niet nodig denk te hebben. Dat terwijl het ooit mijn werk was om te werken aan de laatste mobieltjes en tablets. Ik werk ook aan apps, maar irriteer met ook aan het gevoel dat er teveel onnodig geforceerd gebruik wordt gemaakt van apps. Je hotel deur open maken: app, het menu in een restaurant bekijken: app. Allemaal dingen die handig kunnen zijn, maar een sleutel of fysiek menu ook goed werkte, vooral als je geen mobiel (internet) bij je hebt (of die op is): want wie heeft er geen mobiel bij zich zonder internet? (en als bedrijf dan ook nog geen oplaad of wifi aanbieden...)

Dus ik kan me goed voorstellen dat er mensen zijn die blij zijn met hun werkende oplossing en het nog niet nodig vinden om over te stappen naar iets anders. Hoewel ik verwacht dat in dit geval al deze services toch makkelijker en beter zouden kunnen werken via een app :9
Apparaten die een app nodig hebben vermijd ik echt zoveel mogelijk als de pest.
Die tijd spendeer ik liever aan mijn vrouw, kinderen, hond, zelfzorg (hardlopen, muziek, films enz).
en dat doen we er dus ook gewoon nog naast. (hardlopen niet dan, pleuris hekel aan, maar fietsen en wandelen zeker, met hond(en) en daarnaast nog wat minder alledaags spul.)
wellicht heb je gelijk, maar dat zou je ook uit de middelste allinea van Michaelr1 kunnen halen: "heb er gewoon geen interesse meer in". Ik herken het verhaal in de toepassing van teams, sharepoint en 0365.

20 jaar geleden zette je gewoon je spul lokaal in een folder, met linux kun je zelfs meerdere hard links maken zodat je vanaf meerdere punten bij [b] hetzelfde [/b] bestand kan. Toen kwam sharepoint en met de 365 integraties heb ik ook uit het oog verloren waar, hoe, en voor wie, mijn bestanden toegankelijk zijn.
30 jaar geleden stonden mijn files met filenamen van 8+3 letters op een harde schijf, en diskettes als back-up. Nu staat alles van mijn carriere van ruim 30 jaar op SharePoint op verschillende sites met Libraries. Ik heb overal waar ik wil toegang tot de bestanden, en ik bepaal zelf wie waar toegang toe heeft, ik stimuleer mensen zoveel mogelijk om files op sharepoint te delen, en geen bestanden te mailen. Een verademing. De informatie is uitstekend ontsloten, en (van de bestanden die onder mij vallen) is er altijd maar één versie.

De reden dat ik het zo ben gaan inrichten, heeft vrij weinig te maken met interesse, maar veel meer met het zien van de mogelijkheden. En ik ben ruim 60, en zit niet eens in de IT......
Totdat je bij een bedrijf gaat werken dat als standaard beleid heeft dat sharepoints en bestanden ouder dan 7 jaar in beginsel automatisch gedelete worden..
Dan nog heb je 7 jaar plezier van een goede structuur.
Zo'n beleid zou overigens logischerwijze niet uitsluitend voor SharePoint files gelden.

[Reactie gewijzigd door Tripledad65 op 29 april 2026 13:37]

Precies. Grote kans dat mensen die nu 80 zijn 30 jaar geleden mee hebben gedaan aan allerlei PC prive projecten. Bovendien hadden hadden die toen nog 15 jaar werkzaam leven voor zich. En ook toen was ICT al gemeengoed voor heel erg veel mensen.
Hoe zie jij de tijd tot je pensioen voor je als je nu al niet meer bent geïnteresseerd in je vakgebied? Wat ga je de komende 27 jaar doen?
dat vroeg ik mij nu ook af. Lijkt mij vreselijk. Ik wil echt niet zeggen dat ik met alles voorop loop. Heb ook een oudere telefoon en ga niet altijd mee met het nieuwste. Maar dat wil absoluut niet zeggen dat ik niet bij wil blijven, in tegendeel.

Zo fotografeer ik hobbymatig. Je kan mee gaan in de Adobe maalstroom of zelf proberen een AI denoiser te maken/piggybaggen van een ander project. Dan blijk het allemaal ineens helemaal niet zo moeilijk te zijn en hou je ineens geld over door weer een abbo de deur uit te knikkeren. Zo kan ik nog even doorgaan.
In mijn vakgebied ben ik bij. Ik ben geen It beheerder of systeembeheerder. Focus veel meer op automatisering, infra-as-code, networking etc en bijbehorende tooling.
Helaas zegt dat niet veel. Mijn vader werkte op een mac toen hij met pensioen ging. Maar wilde hij eigenlijk niets meer met moderne technologie te maken hebben want het werkte niet meer zoals vroeger.

Hoe ouder je wordt hoe moeilijker het wordt om met die overvloed van verandering om te gaan. Er zijn mensen die het leuk vinden en dus er redelijk mee omgaan. Maar de meeste ouderen in mijn familie vinden het maar eng.

En dat wordt natuurlijk nog erger door alle moderne vormen van oplichting die er nu zijn.

Dus iets wat ze snappen en niet veranderd is erg prettig.

[Reactie gewijzigd door gwayne op 29 april 2026 10:45]

Jongere mensen worden net zo goed opgelicht.
Niet iedereen is tot in die tijd kantoorwerker geweest. Van die generatie is een hoop vrouwen zogeheten 'huisvrouw' geworden en niet gewerkt vanaf dat ze gesettelled waren. En genoeg niet-huisvrouwen die gewoon als handjes ergens gewerkt hebben.
ik zal wel uit een raar nest komen dan. Moeder was 'huisvrouw' (best een zwaar beroep overigens), maar ging na haar 65ste vol in de genealogie, mét PC.
Ik volg de logica hier achter niet helemaal. Je hebt het over de 80-jarige van nu en het op kantoor doodgegooid worden met OS/2, DOS, Win95 en Fax. De 80-jarige van nu was 50 toen die zaken op kantoor speelden (Windows 95 is 31 jaar geleden uitgekomen). OS/2 was nog een tik eerder overigens, meer rond '87 (introductie) en was rond '95 wel praktisch weggeconcurreerd.

Vervolgens noem je je moeder die op haar 65e met PC de genealogie op ging pakken. Als die rond de 80 is nu, was dat dus rond 2010. Toen wij al leuk met Windows 7 bezig waren.

Los hiervan is het wel apart om je eigen nest voor de algemene situatie spreken. Ik kom ook uit een kantoorwerkers nest (mijn ouders gebruikten beiden WP 5.1 toen ik klein was, heb zelf mijn eerste stapjes met Windows 3.0 gezet zelfs) maar ik zie dat zeker niet als toonbeeld van hoe de bevolking in het algemeen blootgesteld werd aan digitale zaken.
Ik denk dat de categorie veel meer in de 70+ groep zit. Van de lading 80+ die ik ken, kan echt een enkeling overweg met technologie. Na heel lang oefenen en het constant blijven vragen lukt een telefoon/tablet nog wel, maar zodra ze iets nieuws moeten doen, zoals bij een ziekenhuis inloggen om formulieren in te vullen haken ze al af. Het is vooral het gebrek aan inzicht en kunnen zien hoe iets gemaakt is en mogelijk zou moeten werken. Alle interfaces zien er anders uit en iets nieuws leren op gevorderde leeftijd is in mijn ervaring simpelweg onmogelijk. Alles wordt ook steeds complexer en digitaal. De klok van een oven veranderen naar zomer/wintertijd is al complex voor die groep
Nou is de HMI van de meeste ovens ook écht dramatisch slecht. Van alle electronica die ik links en rechts in huis heb en elders tegenkom, zijn mijn ovens (en in het bijzonder de Bosch stoomoven) een schoolvoorbeeld van hoe het níet moet.
Ik denk dat er ook aardig wat 'caravan/camper' afnemers zijn. Mensen die wel TV in hun caravan of camper willen hebben, maar geen schotel antenne mee willen nemen. Met Digitenne kun je gewoon overal in Nederland gewoon televisie kijken, zonder al te veel moeite. Zeker als je geen vaste standplaats hebt met je caravan en niet vaak naar het buitenland gaat, is dit een prima oplossing. (in ieder geval beter dan TV kijken via je telefoon hotspot en een NLZiet abonnement oid)
Terechte opmerking, die doelgroep had ik niet op het oog. Zal zeker ook een aanzienlijk deel zijn.
Je vergeet nog de bootbezitters.
Zat ik ook al aan te denken, maar dit is wel een oplossing die 10+ jaar geleden ideaal was. Je kunt sindsdien overal in Europa gratis streamen vanuit je databundel, als je standplaats al niet voorzien is van wifi. En dan heb je gewoon je KPN app en alle andere streamingsdiensten beschikbaar ipv een paar TV zenders.
Maar daar heb je dus wel een bijbehorende databundel voor nodig. Ook is niet overal een even goede dekking qua data, dus hoewel het nu uiteraard een veelgebruikte manier is om toch overal te kunnen kijken, is het niet voor iedereen “net zo makkelijk”

Het is alleen wel de noodzakelijke route in de toekomst om te blijven kijken :)
Daar heb je inderdaad een databundel voor nodig. Digitenne kost €18 per maand, mijn 20GB databundel slechts €11.
Daar kun je heel war uren mee kijken en is buiten de vakanties om ook nog enigszins nuttig.
Waarom zou je iets veranderen wat werkt en waar je tevreden over bent?
Een deel is ook recreanten welke een een DVB T ontvanger van KPN aan hun boot/camper/caravan gemonteerd hebben.
was ook mijn gedachten, ouders maken er graag gebruik van; op de camping
Terwijl ze al sinds 2017 (gratis EU roaming) hadden kunnen overstappen op streamen via wifi of vanuit een databundel. Is goedkoper dan een Digitenne abo en je hebt veel meer mogelijkheden.
Onderschat niet dat voor veel mensen een verandering vervelender is dan de extra kosten voor iets waarvan ze weten dat het nu werkt. Dat is dan toch ook grotendeels de reden dat PSTN nog bestaat, het is simpel en het werkt. Dat het duurder is doet er voor die doelgroep niet toe
Kan, maar een deel is ook gewoon geen beter alternatief tegengekomen. Voor PSTN geldt dat het pas wordt uitgeschakeld wanneer glasvezel een paar jaar beschikbaar is in de wijken. Digitenne is/was gewoon super goedkoop. Ik heb het ook jaren gehad en het was gewoon prima om af en toe TV te kijken.
Denk dan toch dat digitenne vooral nog op campings, buitengebied en gebruikt wordt door bejaarden die het ooit hebben aangeschaft en vergeten zijn het op te zeggen. Kan me niet indenken dat er nog echt iemand serieus digitenne gebruikt.
Natuurlijk wel. Het is geen kwestie van vergeten opzeggen, het is een kwestie dat het gebruik van mobiele data om televisie op campings en buitengebieden voor die doelgroep gewoon te complex is. Die mensen zijn erg blij met hun Digitenne, al was het maar omdat ze naar lineaire Nederlandse televisie kijken en niet streamen. Tel erbij op de lage prijs van Digitenne en ze zijn dik tevreden.
Op heel veel campings en buitengebieden is mobiele data ook erg slecht.
Mijn moeder en haar partner in ieder geval wel nog. Die wonen tussen de weilanden in Friesland en hoewel ze glasvezel zouden kunnen krijgen zeggen ze dat dat duurder zou zijn dan hun huidige dsl lijn (ik heb er mijn twijfels bij, ze zitten namelijk al bij kpn, vroeger xs4all, maar hij regelt dat en wil er geen 'hulp' bij). Vroeger hadden ze tv via de schotel maar tegenwoordig al weet ik hoe lang dus Digitenne (en ja dat is elke dag in gebruik). Het werkt voor hun dus zien ze geen noodzaak over te stappen. Ik betwijfel dat zij de enige zijn, dat zal vaker zo zijn bij oude mensen denk ik.
hoewel ze glasvezel zouden kunnen krijgen zeggen ze dat dat duurder zou zijn dan hun huidige dsl lijn (ik heb er mijn twijfels bij, ze zitten namelijk al bij kpn, vroeger xs4all
Ik heb een KPN, voorheen Speedlinq toen Telfort, internet only abonnement van 30 Mb voor 34 euro. Volgens mij is dat goedkoper dan een nieuw abonnement waarbij ik meer Mbit krijg die ik niet nodig heb.

Tijdens een verhuizing is het overigens door KPN van ADSL naar glas omgezet zonder nieuw contract of prijsverhoging.
Ja, maar zij hebben dat niet, ze zaten bij xs4all wat zich op service richtte en geen prijsvechter was, en hebben het gewoon door laten lopen naar kpn toen die xs4all definitief de nek omdraaide.

Overigens net hun postcode ook eens op de kpn site ingevoerd en die geeft alleen dsl, eventueel gecombineerd met 4G, als optie. Dus het zal een andere partij zijn die daar glas regelt en wellicht dat het dan inderdaad duurder is (of dat ze apart voor de aanleg moeten betalen of zo). Maar zoals gezegd, de details heb ik niet want die heeft mijn moeder ook niet en haar man wil dat liever zelf regelen. Mocht Digitenne straks uit de lucht gaan dan hoor ik ze misschien wel als ze dan toch een andere oplossing nodig hebben.
Ik gebruik het wel voor de publieke omroep, maar ik ben geen klant. Het beeld is mooier dan wat Canal Digitaal over de satelliet doorgeeft en m’n ontvanger kan beide ontvangen, dus waarom niet?

Alleen jammer dat je ziet dat alles nog in 1080i wordt geproduceerd. Digitenne is bij mijn weten de enige bron die altijd native 1080p50 is, maar helaas zet KPN die 1080i-feed niet zo mooi om naar 1080p.
Ik woon nog op een plek midden in NL waar digitenne nog een serieus alternatief is voor tv kijken.

klik en klaar 5G is niet beschikbaar, glasvezel is er niet, telefoonlijn is brakke adsl met max 4Mbit download. Ziggo is er wel, maar alleen als je je huis 10 jaar geleden had aangemeld. Elk huis had voor digitenne nog een tv schotelantenne.
Iets van, if it aint broke than dont fix it
Maar als je PSTN hardware breekt kan het een geval van PTSD worden om het weer werkend te krijgen.
Hadden we toch maar Karel niet met vroegpensioen moeten sturen.
Leuke verspreking; het is weliswaar niet broken (kapot) maar vanuit KPN bezien wel degelijk al lang broke (blut).

Het PSTN netwerk verbruikt relatief veel energie. En dat verbruik vermindert pas (wezenlijk) per centrale die uitgezet kan worden. Die laatste paar verspreide abonnees kosten KPN dus flink geld.

[Edit: d.w.z. zo ontwikkelde de situatie zich een jaar of 8 geleden. Kennelijk is dat inmiddels aardig opgelost, zo vertellen @The Third Man en @Llopigat hieronder.]

[Reactie gewijzigd door Gwaihir op 29 april 2026 12:23]

Hoezo? PSTN is tegenwoordig FTTC met een MSAN unit in het straatkastje (die zowel de PSTN als de DSL verwerkt). Het hele concept "centrale" is a lang achterhaald, sinds VDSL een vlucht nam en men niet meer tot aan de klassieke centrale koper wilde hebben (veel te lang voor hoge snelheden) en dus dat tot de straatkast terugbracht.

En PSTN gebruik weliswaar een redelijk flink voltage, er gaat pas stroom lopen als er daadwerkelijk iemand belt en dat is 9 van de 10 keer niet meer met een bakelieten telefoon, maar ook met een digitaal apparaat dat dus net zo weinig stroom trekt als een headset. Niet niks, maar echt in de orde van een paar tot een tiental watt.
In de wijken waar dat is omgebouwd, en dat is lang niet overal het geval.

Hier heeft men die upgrade bijvoorbeeld nooit gedaan, wellicht omdat men wist dat er glas ging komen.
Dat is echt de uitzondering. Hierboven werd gesteld "Het PSTN netwerk verbruikt relatief veel energie. ". Dat is breed gezien gewoon niet waar, een fractie van een fractie (met nog maar 46k actieve PSTN klanten) kan nooit veel energie verstoken. Bedenk ook hoe dun de twisted pair is dat naar een huis loopt.

[Reactie gewijzigd door The Third Man op 29 april 2026 12:36]

Maar het onderhoud van analoge PSTN kost een vermogen. En monteurs die er mee om weten te gaan worden zeer schaars (of zijn/gaan met pensioen).

De techniek ervan is/was fascinerend; de studieverzameling van de ETV in Delft had altijd een werkende telefooncentrale in een open kast; bizar wat je teweegbracht in de centrale als je de hoorn oppakte en een nummer draaide.
Dat valt wel mee hoor, tegenwoordig is er weinig spannends meer aan. De echte centrales bestaan ook niet meer. Het gaat gewoon van de wijkkast naar VoIP toe, dat is toen met de introductie van VDSL veranderd.

De laatste generatie centrale was ook helemaal electronisch. Zag of hoorde je niks meer aan af. Die mechanische heb ik ook nog wel meegemaakt, als je dan in zo'n centralegebouw binnenstapte leek het wel een oerwoud vol krekels met al dat geklik overal van die relais. Vooral als het ook nog eens donker was, was het heel spookachtig. Was een leuke tijd. Maar dat is echt heel erg lang geleden. Toen ik daar rondliep waren het er nog maar een paar.

Waar veel werk aan zat was de bekabeling, hoofdverdeler enzo want dat moest netjes gebeuren omdat het om extreem veel kabels ging. Maar ook dat is allang voorbij omdat het nu in de wijkkast aankomt. Voor de monteur is daar ook heel weinig meer te doen.

[Reactie gewijzigd door Llopigat op 29 april 2026 11:35]

KPN hikte destijds ook nogal tegen de opruimplicht op: koper niet meer in gebruik = de kosten van koper opruimen. Hoe is dat opgelost dan?
Volgens mij gewoon niet. Die stamkabels worden weggehaald als de straat een keer open ligt, voor zover ik weet. Maar ik ben er allang niet meer bij betrokken. Maar het hele land overhoop graven alleen maar om die kabels weg te halen met alle overlast vandien gaat hem natuurlijk niet worden.

Die kabels waren ook behoorlijk dik, het ging vaak om stambundels van honderden lijnen van de centrale naar een wijk toe. Kilometers lang (die waar ik vroeger op zat was 6km! Daardoor kon ik ook niet meer dan 1mbit ADSL krijgen). Met natuurlijk hele dikke bewapening eromheen, dus zeg maar zo dik als een rioolbuis (eentje van een individuele woning zegmaar). Die zijn sinds VDSL al niet meer in gebruik, het laatste stukje koper (wijkkast tot woning) dus nog wel voor mensen die geen FTTH hebben.

Dit was ook waarom VDSL zo nodig was in de jaren '00. Die afstanden konden gewoon niet met serieuze snelheden.

Dus het is in twee fasen gegaan. Fase 1 was VDSL, daarbij werd die hele stamkabel er uit gehaald, en bleef alleen het stukje koper tussen wijkkast en woning over. De centrales konden daarbij ook verdwijnen op het moment dat alle directe aansluitingen eraf waren. De wijkkasten werden toen al voorzien van fiber. In die tijd lag het hele land ook open en stonden overal van die grote wielen met fiber buizen. Het fijne van fiber is dat je die buis neerpleurt en je kan er later fibers bij leggen door ze te blazen. Dus de grond hoeft niet steeds open als er wat bij moet op dezelfde route.

En die fase 2 is nu dus nog bezig: Waarbij het laatste stukje koper ook vervangen wordt door fiber. In dat geval is het verwijderen van het koper ook makkelijker omdat er toch glas in de grond gelegd moet worden dus de grond moet toch al open. Maar met VDSL was dat meestal niet het geval omdat het vaak om heel andere routes ging.

En andere providers zoals Ziggo zijn daar nog niet eens mee begonnen, daarom hebben ze ook dat lamme 'glasvezel-kabel' verhaal.

[Reactie gewijzigd door Llopigat op 29 april 2026 13:03]

Meer dat PSTN wordt uitgeschakeld wanneer glasvezel beschikbaar is. KPN heeft dus zelf nog wat werk te doen.
als het goed is zijn alle centrales twee jaar geleden al volledig digital omgezet en wordt analoog in de centrale digitaal omgezet, alleen de klanten zitten nog op een oude koperen kabel.

achter de schermen is analoog gewoon een digitaal systeem dit was al kosten besparend.

vervelende is wel dat als er een breuk is dat dit vaak komt doordat kabels geraakt worden door vernieuwingen en zolang een gebied nog geen alternatief heeft zal dit nog wel blijven.

Mijn advies is om een draadloze of vaste toestel aan te bieden via het mobiel netwerk met fysieke toetsen en sim tray en dan gewoon voor 5 jaar lang belbudget voor 12, 50 per maand aan te bieden of 25.00 euro onbeperkt bellen Etc.
Ah, KPN stelt dat PSTN 3 jaar na realisatie van glasvezel wordt uitgeschakeld: https://community.kpn.com/vast-bellen-13/wat-is-nu-de-situatie-met-de-pstn-lijn-553934 en ze zullen de klanten die het gebruiken persoonlijk benaderen.

Voor veel thuisgebruikers zal het niet zo spannend zijn. Er zijn nog wat oudere alarmsystemen en zo die wel kunnen uitvallen. Maar ja, dit speelt al bijna 10 jaar, dus tijd genoeg om je aan te passen.
Op zich niet zo gek, het is immers de goedkoopste oplossing voor mensen die veel op pad zijn met hun vrachtwagen of camper/caravan.
Digitenne heb je in het buitenland niet veel aan, dan kun je beter een schotel pakken.
Een behoorlijk deel van de kampeerders kampeert in eigen land.

Ik heb er ook een in de caravan, hoewel we er vrijwel nooit gebruik van maken.
Kan me herinneren dat er in de handleiding van zo’n kastje stond dat die in landen waar ook DVB-T2 wordt aangeboden kan worden gebruikt, wel alleen voor de open kanalen
Het kan ja maar dan krijg je wel de kanalen uit die landen. Niet de Nederlandse.
Uiteraard. Maar als je in Vlaanderen kampeert, dan is dat voor ons heel erg goed te volgen! :+ Maar ook Duits, Engels en Frans spreken wij Nederlanders soms prima. Dan heb je al een heel gebied waar je tv kunt ontvangen in een taal die je begrijpt. En in Luxemburg ontvang je nota bene gratis Nederlandse RTL.
Geen idee wat je in Vlaanderen wil volgen maar de VRT is in 2018 al gestopt met FTA DVB-T. TV Vlaanderen heeft nog een aantal jaren DVB-T2 aangeboden (antenne tv noemden ze dat) en daar hebben ze in 2024 de stekker uit getrokken, dat was sowieso nooit FTA. Wellicht ga je nog FTA RTBF kunnen kijken als je in Wallonië zit maar dat wordt ergens volgend jaar ook uit gezet.
“Digitenne” in letterlijke zin inderdaad niet, dat is een Nederlandse merknaam.
DVB-T2 is echter nog springlevend in veel landen.
Heb jaren geleden ook Digitenne gehad, lekker goedkoop naast mijn glasvezel-only abonnement zonder tv of telefoon.
Maar ouderwetse lineare tv heb ik ondertussen al jaren geleden ook vaarwel gezegd.
Je kunt ook de NPO app op je TV of streamer zetten, dan kun je die ook gratis kijken. Scheelt weer een antenne ergens plaatsen.
wat isd er mis met ouderwets bellen, dat is de hulplijn voor als dingen uitvallen dat werkt altijd.
Je moet er best wel duur kopernetwerk voor blijven onderhouden.
Mijn straat is de laatste 50 jaar niet opengeweest, voor onderhoud.

Het zal het systeem en pand bij KPN zelf zijn waar de kosten zitten. Subsidie van het rijk en lekker laten blijven draaien. Noodsituaties komen steeds dichterbij Nederland, die we in de laatste 80 jaar nooit zagen.
Niet open geweest, dat jij weet. Er zijn ook verdeelkastjes, schakelhuisjes. Er moet ook stroom overheen (een stuk meer dan over glasvezel).

En dat moet je dan onderhouden zonder dat mensen een abonnnement afnemen. (Nou ja, minder dan 50k gebruikers met een abonnement)

Er komt een punt dat het koper uit de grond trekken en verkopen op de metaalmarkt meer oplevert dan de jaarinkomsten.

[Reactie gewijzigd door Keypunchie op 29 april 2026 11:52]

Er is niks mis mee in principe, maar geen hond gebruikt het. Het kost heel veel om dat te onderhouden, en als je zegt dat het essentieel is voor noodsituaties, dan moet je het dus ook bij nieuwbouw aanleggen.

En je hebt niet genoeg aan een koper draadje richting je woning. Je moet dan ook in je huis een vaste telefoon hebben die erop is aangesloten. En dan wordt het weer een behoorlijke kleine groep waarvoor je een groot netwerk in de lucht moet houden.
Behalve dat de operatorrs natuurlijk ook niet dom zijn en in de netwerk kast de stem digitaliseren en het gewoon op het VoIP netwerk gooien.

Dus ik weet niet wat jouw criteria is voor "dingen uitvallen" en "werkt altijd", maar als daarmee bedoelt dat het IP netwerk uitvalt dan valt het POTS netwerk ook uit.
NPO is FTA op Digitenne, zijn ook vast veel verborgen gebruikers.
Ik ben zo’n verborgen gebruiker, maar dat lijkt me eigenlijk best een niche.
Digitenne is iig stabieler dan die KPN app.. Wat een bagger app is dat zeg.

Om te kunnen reageren moet je ingelogd zijn