Op 1 januari 2027 stopt de salderingsregeling. Vanaf dat moment mag je de stroom die je zonnepanelen terugleveren niet meer wegstrepen tegen de stroom die je van het net afneemt. Voor elke kilowattuur die je afneemt, betaal je de volle prijs, terwijl je voor teruggeleverde stroom slechts een kleine vergoeding krijgt of soms zelfs een boete moet betalen. Dat is slecht nieuws voor zonnepanelenbezitters, die hun investering daardoor veel minder snel terugverdienen.
Nu salderen stopt, wordt het nóg aantrekkelijker om zelfopgewekte stroom zoveel mogelijk direct te gebruiken óf op te slaan voor later. In dit artikel kijken we welke opties je hebt en hoe ze je geld kunnen opleveren.
Een van die mogelijkheden is een thuisbatterij. De afgelopen maanden hebben we gewerkt aan een uitgebreid testprotocol waarmee we de prestaties, efficiëntie en praktische bruikbaarheid van thuisbatterijen in kaart brengen. Verderop in dit artikel leggen we uit hoe we dat doen en vind je links naar onze eerste reviews.
Snel naar:
- Optie 1: niets doen
- Optie 2: een thuisbatterij kopen
- Optie 3: actief sturen en handelen
- Optie 4: zelfvoorzienend worden en je eigen energienet beheren
- Keuzes, keuzes, keuzes
- Een batterij kopen?
- Lekker makkelijk: een plug-in
- Jonge markt, lastig kiezen
- Reviews, testdata en roundups
- Geteste thuisbatterijen
Optie 1: niets doen
De allermakkelijkste route. Je zonnepanelen liggen op je dak en wekken vrolijk energie op. Een deel gebruik je direct, vooral overdag. Deels is dat sluipverbruik, en op dagen dat je thuis bent, kun je het directe verbruik vergroten. Zo kun je je wasmachine of vaatwasser overdag laten draaien, op zonnestroom dus, of je elektrische auto (EV) in het weekend laden.
:strip_exif()/i/2006502734.jpeg?f=imagegallery)
Het grote voordeel is dat je niets hoeft te doen of te investeren. Met pakweg 2kWh sluipverbruik overdag zit je buiten de wintermaanden op een eigen verbruik van zo'n 400kWh. Dat is 'gratis' energie waarvoor je niet hoeft te betalen en die bijdraagt aan het terugverdienen van je zonnepanelen.
En als je wel een klein beetje rekening houdt met welke apparaten je wanneer aanzet, kun je dat directe verbruik nog aardig verhogen. Zo levert niets doen je dus alsnog een iets lagere energierekening op.
Sluipverbruik
Vrijwel elk huis heeft, ook wanneer je weg bent, een bepaald verbruik. Afhankelijk van je huis kan dat tussen de 50W en 300W zijn. Denk aan adapters van je wifi en modem, je koelkast, een vriezer, kortom alle apparaten die constant aan blijven staan.
Dat 'sluipverbruik' is voor de meeste huizen al goed voor pakweg een tot vijf kilowattuur per dag. Ook als je niet thuis bent, zul je dus pakweg de helft daarvan direct van je zonnepanelen gebruiken.
Optie 2: een thuisbatterij kopen
Het kan je onmogelijk ontgaan zijn: met het einde van het salderen zie je opeens gigantisch veel reclame voor thuisbatterijen. Ook verkopers en fabrikanten van thuisbatterijen schieten als paddenstoelen uit de grond. Sommige merken zijn bij ons totaal onbekend. Andere ken je misschien van andere producten, maar allemaal proberen ze je aan de 'thuisbatterij' te krijgen.
De hamvraag is dan natuurlijk: heeft dat zin? En het antwoord is niet leuk, want het hangt helemaal af van je bedoelingen. Wil je rijk worden van je thuisbatterij? Dan zul je heel goed moeten rekenen en er flink moeite in moeten steken. In de meeste gevallen zal het namelijk niet lukken.
Maar wil je een beetje op je maandlasten besparen, dan kun je met een thuisbatterij aardig uit de voeten. En daar hoef je niet eens veel voor te doen: een thuisbatterij combineert mooi met optie 1: niets doen. Met alleen zonnepanelen kun je je directe verbruik alleen overdag deels dekken. Met een batterij kan dat ook 's nachts.
:strip_exif()/i/2008469920.jpeg?f=imagegallery)
Zolang je zonnepanelen overdag meer opwekken dan je direct verbruikt, kun je met het overschot je batterij opladen. En als de zon onder is, kan je batterij ontladen en je directe verbruik 's nachts dekken. Zo heb je dus met bijvoorbeeld 200W sluipverbruik geen 2kWh bespaard, maar bijna 5kWh.
Die drie extra kilowatturen hoef je dus niet te kopen van je energieleverancier. Zo kun je iets meer besparen op de rekening. Als je rekent met een kWh-prijs van 25 cent en genoeg zon om zeven maanden per jaar je batterij vol te krijgen en direct sluipverbruik af te dekken, levert je dat pakweg 150 euro per jaar op.
Optie 3: actief sturen en handelen
Door je batterij aan te sluiten en verder niets te doen, bespaar je dus niet zo veel. Een batterij van 2000 euro verdien je dan pas in meer dan dertien jaar terug. Maar de zaak verandert als je er actief mee gaat werken.
Je kunt een dynamisch energiecontract nemen. De stroomprijzen zijn dan op sommige momenten erg laag of zelfs negatief, en op andere momenten zijn ze een stuk hoger. Daar kun je op inspringen door je batterij met die goedkope stroom vol te laden en op 'dure momenten' aan het net terug te leveren.
Dat noem je ook wel handelen op de onbalansmarkt. De prijzen kunnen behoorlijk schommelen, en op zulke dagen kan het zomaar een euro per kWh opleveren. Maar met een kleine batterij en veel dagen waarop de prijsverschillen kleiner zijn, is het lastig te voorspellen hoeveel je kunt verdienen.
Bovendien is er nog een onzekere factor. Als straks de salderingsregeling is beëindigd, valt niet te voorspellen wat de spreiding in energieprijzen zal zijn. Je kunt trouwens ook handelen op die onbalansmarkt als je geen zonnepanelen hebt. In plaats van je batterij met gratis zonnestroom te laden, zul je hem dan met goedkope importenergie moeten laden. Maar zoals gezegd: soms is die prijs negatief en krijg je dus betaald om je batterij te laden.
Optie 4: zelfvoorzienend worden en je eigen energienet beheren
Dat is helaas een optie die erg lastig te realiseren is. Zeker met een plug-inbatterij kun je niet zomaar je eigen energiebedrijf zijn. Want hoewel veel batterijen noodstroom kunnen leveren, doen ze dat niet over hun standaardaansluiting. Daarvoor wordt een aparte aansluiting op de batterij gebruikt. Wil je dus een apparaat op noodstroom aansluiten, dan zul je met een verlengsnoer naar de batterij moeten.
:strip_exif()/i/2008017012.jpeg?f=imagegallery)
Nu zijn er bij sommige batterijen wel uitbreidingen om dat alsnog mogelijk te maken. Die schakelen dan eerst de verbinding met het elektriciteitsnet uit om daarna de stroom uit je batterij binnenshuis te verspreiden. De reden is dat het veilig moet zijn voor de netbeheerder om aan het elektriciteitsnet te werken. Als de netbeheerder de stroom afschakelt voor werkzaamheden, zou het een onaangename verrassing voor een monteur zijn als er opeens thuisbatterijen terug proberen te leveren.
En off-grid gaan is in de meeste gevallen een utopie. Een thuisbatterij is niet bedacht om jouw stroomoverschot van de zomer in de winter te kunnen gebruiken. Je overbrugt er geen maanden mee, maar hoogstens dagen. Ook als je een bizar grote installatie hebt, zal off-grid in de meeste gevallen niet realistisch zijn.
Keuzes, keuzes, keuzes
Zo zijn er verschillende scenario's te bedenken om het einde van het salderen te overleven. Aangezien zonnepanelen een levensduur van decennia hebben, overmacht zoals een stevige hagelbui daargelaten, verdien je je geld op termijn echt wel terug. En heb je je investering al terug dankzij de 'vette salderingsjaren', dan zal je energierekening waarschijnlijk iets hoger uitvallen.
Wil je dat binnen de perken houden, dan kun je een thuisbatterij overwegen. Dat kun je om verschillende redenen doen, maar over het algemeen niet om er rijk van te worden. Je kunt er het volgende mee doen:
- De scherpe kantjes van je energierekening halen. Alleen al door een batterij te plaatsen, bespaar je ongeveer één à twee tientjes per maand.
- Je eigen zonnestroom optimaal benutten. Door je verbruik slim te timen, lever je zo min mogelijk stroom terug en ga je duurzamer met energie om.
- Een noodstroomvoorziening creëren. Zo leidt een stroomstoring niet meteen tot een ontdooide vriezer, mits je een verlengsnoer bij de hand hebt.
- Handelen op de onbalansmarkt. Hiervoor heb je een dynamisch energiecontract en handmatige of geautomatiseerde sturing van je verbruik nodig.
Deze mogelijkheden sluiten elkaar niet uit: in de praktijk zul je waarschijnlijk meerdere toepassingen combineren.
Een batterij kopen?
Als je nu van plan bent om een thuisbatterij te kopen of dat overweegt, rijst de vraag: welke?
Zoals we al even aanhaalden, kun je thuisbatterijen opschalen tot enorme configuraties. Dat zijn dan vaste installaties, met een losse omvormer en meerdere batterijunits. Zo'n project is mogelijk. Als je heel handig bent, kun je zelf een eind komen, maar het is wel aan te raden om het door een erkende installateur te laten aanleggen.
:strip_exif()/i/2006470382.jpeg?f=imagegallery)
Als je voor een zo groot mogelijke capaciteit tegen zo laag mogelijke kosten gaat, is zo'n zelfbouwsysteem waarschijnlijk je keuze. Je kunt ook grote systemen laten installeren door een gespecialiseerd bedrijf. De kosten zullen hoger zijn, maar voor installaties van meer dan pakweg 20kWh is dat een logische route.
Lekker makkelijk: een plug-in
Je stapt echter verreweg het makkelijkst in met een thuisbatterij die je inplugt in het 'stopcontact'. Zulke plug-inbatterijen koop je gewoon als complete unit en prik je met een gewone stekker in je wandcontactdoos. Daarvoor is geen installatie door een monteur nodig en de instapprijs is vrij laag.
Daar staat tegenover dat zo'n plug-inbatterij per kWh-opslagcapaciteit vaak duurder is dan een grotere installatie. Ook is het vermogen beperkt. Als je de batterij op een willekeurige plek neerzet, mag je met hoogstens 800W laden en ontladen. Dat volgt uit de regels voor het Europese elektriciteitsnet.
Plug-inbatterijen zullen dan ook standaard op 800W werken, maar sommige kunnen ook hogere vermogens aan. Daar moet je dan toestemming voor geven in hun app. Daarmee bevestig je dat de batterij op een eigen groep in de meterkast is aangesloten. Alleen dan is meer dan 800W toegestaan. Daarbij gelden de maximale waarden van je bedrading en schakelautomaat. In de regel is dat 16A voor de groep, en met eigen bedrading is dat 3680W.
Lees ook: Waar zet je je thuisbatterij neer?
Als je dus berekent wat een batterij voor jou zou kunnen opleveren, houd dan ook rekening met deze vermogens.
Jonge markt, lastig kiezen
Een thuisbatterij kiezen is lastig. Als je voor een plug-inmodel gaat, waar selecteer je dan op? Ga je voor de laagste prijs per kilowattuur, of vind je het belangrijk dat je veel zelf kunt sleutelen aan de aansturing? Ben je van plan de batterij simpelweg neer te zetten en er niet naar om te kijken, of wil je er juist mee 'spelen'? Wil je eventueel later uitbreiden voor meer capaciteit, of wil je misschien handelen op de energiemarkt?
En niet onbelangrijk: hoeveel vermogen en capaciteit moet je batterij hebben? In een ideale wereld stem je dat af op je situatie. Heb je zonnepanelen? Zo ja, hoeveel? Daarmee kun je bepalen hoeveel energie je denkt over te houden. En hoeveel verbruikt je huis in rust? Wil je dat verbruik over een hele nacht kunnen afdekken? En met veel bekende en onbekende fabrikanten die in deze markt springen, zie je al snel door de bomen het bos niet meer.
:strip_icc():strip_exif()/i/2008471170.jpeg?f=fpa_thumb)
:strip_icc():strip_exif()/i/2008470628.jpeg?f=fpa_thumb)
:strip_icc():strip_exif()/i/2008470630.jpeg?f=fpa_thumb)
:strip_exif()/i/2005679840.jpeg?f=fpa)
:strip_icc():strip_exif()/i/2007851762.jpeg?f=fpa_thumb)
:strip_icc():strip_exif()/i/2007100358.jpeg?f=fpa_thumb)
:strip_icc():strip_exif()/i/2007133214.jpeg?f=fpa_thumb)
:strip_icc():strip_exif()/i/2006470032.jpeg?f=fpa_thumb)
:strip_icc():strip_exif()/i/2005763010.jpeg?f=fpa_thumb)
:strip_exif()/i/2006075228.jpeg?f=fpa)
.:strip_icc():strip_exif()/u/200296/arch-dsotm_small.jpg?f=community)
/u/331221/crop575c6f41e9c1e_cropped.png?f=community)
:strip_exif()/u/284473/crop598caffe294d9.gif?f=community)
:strip_icc():strip_exif()/u/363817/crop5641cc39ad277_cropped.jpeg?f=community)
:strip_exif()/u/289109/crop5e09d1e534e44_cropped.gif?f=community)
:strip_icc():strip_exif()/u/78991/Image2.jpg?f=community)
:strip_icc():strip_exif()/u/379649/crop56b4eb9aa74de_cropped.jpeg?f=community)