Nachtslot, tijdslimiet en weg algoritme: Instagram verandert voor tieners in VS

Meta

Meta trekt miljarden uit om een grote Amerikaanse rechtszaak over verslavende sociale media te schikken. Minderjarigen krijgen onder meer tijdslimieten en een nachtmodus, maar Meta wil alleen het volledige bedrag betalen als TikTok en YouTube ook meedoen. Daarmee probeert het bedrijf niet alleen jongeren te beschermen, maar ook te voorkomen dat concurrenten van de strengere regels profiteren.

Als Meta een klein kind was, zou het langer televisie willen kijken terwijl het op tijd naar bed moest. Het zou naar een oudere broer wijzen en zeggen: 'Maar dan moet hij ook eerder naar bed, want anders is het niet eerlijk.'

Instagram beperkt volwassenen die berichten
sturen naar tieners.

Grote techbedrijven zijn opvallend vaak kleine kinderen. Veel mensen hebben vast wel de kop gelezen waarin staat dat Meta aan Amerikaanse staten 18 miljard dollar gaat betalen. Wat daar niet bij staat, is dat Meta 30 procent van het bedrag alleen uitkeert als YouTube en TikTok ook betalen en maatregelen nemen.

Of zoals een topman van Meta het zegt: "We roepen onze branchegenoten, TikTok en YouTube, op om dit nieuwe raamwerk onmiddellijk te implementeren. Als ouder ben ik trots op het werk dat Meta in het verleden heeft verricht om kinderen te beschermen, en op deze baanbrekende nieuwe overeenkomst. Het succes ervan hangt er echter van af of alle andere socialemediaplatformen het voorbeeld van Meta volgen."

Meta wil dat concurrenten meedoen

Toch zit er wel wat in. Als Instagram niet beschikbaar is, gaan jongeren onvermijdelijk scrollen in een andere app. En hoewel YouTube en TikTok nu geen dringende reden hebben om te luisteren naar wat Meta zegt, kan dat wel snel komen. Want de rechtszaken stapelen zich op: in de VS alleen al lopen duizenden zaken tegen Meta, Snapchat, TikTok en YouTube.

Met deze schikking in de grootste rechtszaak van allemaal hoopt Meta een uitweg te hebben gevonden, natuurlijk zonder te erkennen dat het bedrijf bewust jongeren en volwassenen verslaafd wil maken aan zijn apps, met als enige doel de eigen omzet te verhogen.

Een tiener gebruikt sociale media onder toezicht van de ouders. Beeld: Meta

Maatregelen

Meta heeft de voorwaarden voor de schikking zelf online gezet. Het is gebruikelijk dat de aangeklaagde partij in een schikking geen schuld erkent. Het is voor de staten ook niet belangrijk, want het gaat om de maatregelen die Meta gaat nemen. Het is nog onbekend wanneer al die maatregelen van kracht worden.

Individueel zijn die maatregelen niet waterdicht of lijken ze niet veel voor te stellen, maar het gaat om de combinatie én om het signaal dat ervan uitgaat. Meta is een van de grootste bedrijven ter wereld. Deze rechtszaak heeft het grote techbedrijf gedwongen tot ander beleid.

Functie	Beschrijving
Tijdslimiet	Een standaardtijdslimiet van twee uur per dag die tieners alleen met toestemming van een ouder kunnen uitschakelen. Deze limiet is cumulatief voor Facebook en Instagram.
Nachtmodus	Een standaardblokkade van apps tussen middernacht en zes uur 's ochtends. Dit betekent dat tieners in deze periode bijvoorbeeld niets kunnen plaatsen en hun Feed, Stories, Verkennen of Reels niet kunnen bekijken.
Schoolmodus	Meldingen worden standaard uitgeschakeld tussen 08:00 en 15:00 uur. Tijdens deze uren ontvangen tieners geen pushmeldingen meer, behalve directe berichten en waarschuwingen over de beveiliging of veiligheid van hun account.
Regelmatige herinneringen	Tieners ontvangen een herinnering na iedere periode van 15 minuten onafgebroken schermtijd op Facebook of Instagram. Ze krijgen ook herinneringen wanneer hun totale dagelijkse gebruik 60 minuten en 90 minuten bereikt.
Algoritmische feed uit	Tieners kunnen ervoor kiezen om een niet-algoritmische feed als standaard in te stellen. Ouders kunnen de standaardervaring van hun tiener zo aanpassen dat de algoritmische feed geen optie meer is.
Autoplay	Tieners kunnen automatisch afspelen uitschakelen, zodat inhoud niet langer automatisch wordt afgespeeld. In plaats daarvan moeten ze een doelbewuste actie uitvoeren, zoals tikken of vegen, om meer te zien. Ouders kunnen ervoor kiezen om autoplay niet beschikbaar te maken voor hun kinderen.
Weg met likes	Tieners zien standaard het aantal likes en reacties op berichten niet.
Uitschakelen van filters voor cosmetische chirurgie en extreme make-up	Meta verbiedt tieners al om filters voor cosmetische chirurgie te gebruiken en verbiedt nu ook extreme make-upfilters.
Leeftijdsverificatie	Sterkere technologie om actief accounts te herkennen die mogelijk toebehoren aan kinderen jonger dan 13 jaar of tussen de 13 en 17 jaar, zodat Meta ervoor kan zorgen dat die accounts in ervaringen terechtkomen die zijn ontworpen voor tieners.
Ongewenst contact van vreemden	Meta maakt het voor volwassenen moeilijker om tieners te vinden, te volgen of met hen te communiceren.
Rapportage en continue bescherming tegen schadelijke inhoud	Meta verwijdert schadelijke inhoud sneller en maakt melden makkelijk.
Versterking van ouderlijk toezicht	Ouders krijgen meldingen wanneer een tiener een secundair account koppelt en bij interacties met potentieel verdachte accounts. Ook krijgen ze updates over het gebruik door hun tiener en eventuele wijzigingen die diegene probeert aan te brengen in de beschermende instellingen.

Directe berichten blijven buiten schot

Die maatregelen zijn bij elkaar genomen een heel pakket. Dm's vormen de grote uitzondering. Op alle platforms gelden regels zoals de schermtijdlimiet en nachtmodus niet voor de dm-functies. Dat is een heet hangijzer. Aan de ene kant is communicatie met andere mensen belangrijk, aan de andere kant kunnen tieners de hele nacht blijven kletsen via Instagram. Meta noemt nergens WhatsApp, vermoedelijk omdat dat in de VS geen groot marktaandeel heeft.

De apps Facebook en Instagram zijn beide eigendom van Meta. Beeld: Getty Images

De maatregelen gaan er allemaal vanuit dat een minderjarige een account heeft dat gekoppeld is aan dat van een volwassene. Dat is gebruikelijk, maar voor een aantal maatregelen is het noodzakelijk. De ouder of verzorger kan de schermtijdlimiet opheffen en instellingen aanpassen rond de feed. Hoe dat gaat zonder gekoppeld account, is niet duidelijk.

De nachtmodus en schermtijdlimiet vallen in eerste instantie het meest op, maar Meta zal het meest te lijden hebben onder de beperking van de algoritmische feed. Dat jongeren posts en Stories van contacten bekijken, is niet wat hen het meest verslaafd maakt en hen dus het langst in de app houdt.

In Nederland is dat al uit te proberen, maar in België niet. Door een uitspraak in een door Bits of Freedom aangespannen rechtszaak kunnen Nederlandse gebruikers de chronologische tijdlijn als standaard instellen. Er zijn geen cijfers over het effect, maar individuele anekdotes wijzen erop dat het grote gevolgen heeft voor de tijd die gebruikers op Instagram doorbrengen.

Ook het verbergen van aantallen likes en reacties kan invloed hebben op de ervaring op Instagram. Het vergelijken van posts wordt daardoor veel moeilijker, iets dat veel mensen bewust of onbewust wel doen.

De maatregelen gelden vooralsnog alleen in de VS en alleen voor minderjarigen. Ze zullen de gebruikservaring op Instagram en Facebook drastisch veranderen. Meta wil niet voor niets dat TikTok en YouTube dezelfde maatregelen doorvoeren: anders verliest het bedrijf marktaandeel.

Rechtszaak

De schikking is onderdeel van een rechtszaak die drie jaar loopt. De aanklacht kwam er eind 2023 en de lijn van de tientallen staten was dit: de apps van Meta zijn verslavend en dat zorgt voor mentale problemen bij jongeren. De kosten voor behandeling van die problemen komen bij de staten terecht. Volgens de aanklagers zorgen de platformen van Meta bij jonge gebruikers voor een verhoogd risico op onder meer 'depressie, angststoornissen, insomnia en slechte invloeden op school en in het dagelijks leven'.

Verslavend appontwerp leidt tot steeds meer rechtszaken. Beeld: Maskot/Getty Images (Beeld ter illustratie)

De aanpak om grote techbedrijven aan te spreken op de verslavende werking van apps was toen nieuw. Tot dan toe richtten rechtszaken zich op de content, zoals schadelijke video's. Het nadeel daarvan was dat in de VS techbedrijven bescherming daartegen hebben via de Section 230-regel. Die houdt in dat een bedrijf verantwoordelijk is voor inhoud op het eigen platform, maar dat het juridische consequenties kan afwenden door zo goed mogelijk te modereren.

De juridische strijd over het ontwerp van apps bleek veel makkelijker, omdat eenvoudig is aan te tonen dat apps zijn ontworpen om gebruikers zo lang mogelijk vast te houden. Bedrijven hebben veel interne documentatie waaruit blijkt dat dit de intentie was en dat het inderdaad zo werkt. Als rechters meegaan in de redenering dat lang in de app blijven mentale schade veroorzaakt, dan zijn die zaken te winnen.

En dat blijkt het geval. Aanklager 'KGM' kreeg gelijk met haar stelling dat zij mentale schade had opgelopen door het verslavende effect van diverse apps. Daarna volgde nog een uitspraak van een rechter in New Mexico die leidde tot een boete van een half miljard dollar.

Dat verzwakte de positie van Meta in deze rechtszaak ook enorm, omdat socialemediabedrijven nu meerdere zaken verloren hebben. Het is dus ook geen wonder dat het bedrijf heeft aangestuurd op een schikking.

Behalve de maatregelen gaat Meta ook betalen. Dat is geen kattenpis, zelfs niet voor een bedrijf als Meta. Het betaalt 12,7 miljard dollar aan de staten die meededen aan de aanklacht. De rest van het geld, ongeveer 5,3 miljard dollar, komt alleen vrij als YouTube en TikTok ook meedoen. Die zouden ieder een tijdlimiet van een uur per dag moeten instellen voor jongeren en ieder ongeveer 2,7 miljard dollar moeten betalen aan de staten.

De maatregelen gelden voor tien jaar, behalve de tijdlimiet en nachtmodus, die in eerste instantie voor vijf jaar gelden. Als YouTube en TikTok meedoen, wordt dat tien jaar. De rechter heeft de schikking goedgekeurd, dus Meta kan de maatregelen relatief snel nemen.

Een ander saillant detail: Meta noemt YouTube en TikTok, maar niet Snapchat. De reden daarvoor is niet helemaal duidelijk.

Ook Snapchat wordt in de Verenigde Staten aangeklaagd om de vermeende verslavende werking van de app.

Meer dan alleen een rechtszaak

Dit speelt nu in de VS, maar er is wereldwijd veel meer te doen rond de verslavende werking van sociale media. Zo heeft Australië een socialemediaverbod voor jongeren onder de 16 jaar ingevoerd. Veel andere landen denken daar nu ook over na of hebben er concrete plannen voor. Dat geldt ook voor de Europese Commissie. Ook hebben veel scholen wereldwijd inmiddels een smartphoneverbod of soortgelijke maatregelen.

In Europa zijn meer maatregelen aanstaande. De Europese Commissie vindt Facebook en Instagram te verslavend. Meta mag daar nog op reageren en zal zich ongetwijfeld verzetten, maar die zaak kan ertoe leiden dat Meta opnieuw miljarden moet betalen en maatregelen moet nemen. De Commissie vindt dat Meta zijn apps moet aanpassen, bijvoorbeeld door video's niet standaard automatisch af te spelen en oneindig scrollen standaard uit te schakelen. Ook stelt zij ingebouwde schermtijdpauzes voor. Daarnaast moet het algoritme zich minder richten op het maximaliseren van interactie.

Er zijn steeds meer wetenschappelijke aanwijzingen dat de zorgen niet uit de lucht gegrepen zijn. Het World Happiness Report concludeerde dat jongeren in westerse landen de afgelopen vijftien jaar aanzienlijk minder gelukkig zijn geworden en wijdde de recentste versie aan sociale media.

Dit is een volgende stap in een proces dat inmiddels onvermijdelijk lijkt. Het tijdperk van algoritmische sociale media lijkt ten einde te lopen, in elk geval voor minderjarigen. De vraag lijkt niet meer óf overheden en rechters dit aan banden gaan leggen. De vraag is alleen nog hoe dat precies gebeurt. En dit gebeurt allemaal ondanks de weerstand van die machtige bigtechbedrijven, die zich als kleine kinderen zullen blijven verzetten tegen regels die eigenlijk goed zijn voor ons allemaal.

_{Redactie: Arnoud Wokke • Eindredactie: Monique van den Boomen}

Overheden beperken sociale media voor jongeren. Bron: NurPhoto/Getty Images

Reacties (98)

[goldstarflag]

Dit is niet genoeg. De EU moet de grote techbedrijven in hun geheel reguleren. Leeftijdsbeperkingen zijn simpelweg niet voldoende en een beetje een "cop-out" lijkt het wel. Volwassenen zijn net zo kwetsbaar als kinderen, zo niet nog kwetsbaarder, zeker als het gaat om politieke manipulatie. De algoritmen moeten transparant zijn en zouden berichten niet mogen onderdrukken of bepaalde standpunten promoten. Als ze zich hier niet aan houden, zou je ze gewoon volledig moeten verbieden in Europa.

[wiseger]

Techbedrijven moeten juist van de EU bepaalde standpunten onderdrukken. Dat is nu precies één van de kernpunten van de DSA, de EU wil desinformatie aanpakken.

[bzuidgeest]

Desinformatie en neutraliteit hebben enige overlap maar zijn geen elkaar uitsluitende begrippen. Ik denk niet dat iemand liegen tegen mensen als neutraal zijn ziet.

[wiseger]

Dus wil de EU dat berichten met leugens erin onderdrukt worden. @goldstarflag stelt dat berichten niet onderdrukt zouden mogen worden.

[bzuidgeest]

In de context van neutraliteit en niet in de context van oplichting. Er is een verschil.

[wiseger]

Maar dat verschil is soms wel heel lastig. Een voorbeeldje: tijdens de verkiezingscampagne stelde Rob Jetten dat hij een stad ging bouwen in het Markermeer om de woningnood te verzachten.

We leggen niet alleen de lang besproken OV- en wegverbinding aan tussen Amsterdam en Flevoland, maar bouwen er in het IJmeer een stad bij. Deze extra landcreatie van 2500 hectare maakt de weg vrij voor zo’n 60.000 woningen die zo’n 126.000 mensen kunnen huisvesten.

Maar dat kan helemaal niet, want het Markermeer is een Natura 2000 gebied.

Het Markermeer is niet voor niets aangewezen als Natura 2000-gebied: het is unieke en kwetsbare natuur, en een essentiële tussenstop voor veel trekvogels die op hun route tussen Scandinavië en Afrika moeten rusten, foerageren of broeden. Nederland heeft al niet zo veel van dat soort plekken. Ook voor vissen is het essentieel dat we het natuurgebied niet verkleinen.

Toch was dit bericht in alle mainstream media te horen. Terwijl we het overduidelijk als desinformatie kunnen classificeren. Je kan niet bouwen in een Natura 2000 gebied. We weten allemaal dat 'IJstad' er dan ook helemaal niet gaat komen.

[You119]

Dan is het een politicus die op onwettige wijze problemen probeert op te lossen, geen desinformatie. Hij heeft het wel gezegd, hij ziet kennelijk wel mogelijkheden en de toetsing binnen de politieke, rechterlijke of controlerende machten zal doen blijken of het mag. En de uitvoerende macht zal controleren of het (technisch gesproken) kan, hoewel dat wel goed zal komen.

Ondanks dat je voorbeeld wellicht wat ongelukkig gekozen is, heb je wel een punt dat het soms heel moeilijk is om het verschil te zien. De ene keer is dat een feitelijk incomplete onderbouwing van een mening, de andere keer is het valse beschuldiging, maar het komt vooral neer op het verdraaien van de waarheid en daar mensen, organisaties of zelfs hele bevolkingsgroepen mee tekort doen.

Online is de wereld een stuk kleiner en de pers is er al iets beter in geworden om te voorkomen dat ze daar een versterker van zijn. Door op sociale media ook duidelijker te maken wat de kaders zijn, kan er gehandhaafd worden als er sprake is van misbruik van die platforms (eventueel voor eigen gewin), in tegenstelling tot de afgelopen 15+ jaar.

Dat Jetten dan wat plannen benoemt kunnen we nog wel hebben.

[phoenix2149]

Dan is het een politicus die op onwettige wijze problemen probeert op te lossen, geen desinformatie.

Daar ben ik het niet mee eens. Voordat een politicus een claim maakt moet hij/zij het laten onderzoeken of het wel mogelijk of binnen kaders van de wet is. Anders is het echt desindormatie en misleiding.

Als je een belofte maakt wat wel kan, maar in de coalitie onderhandelingen moet je concessies maken waaronder het niet uitvoeren van een belofte, dan is het een ander verhaal.

[You119]

Dat mag je soms inderdaad desinformatie noemen, maar is niet het type desinformatie waar men met deze wetgeving en rechtszaken tegen wil strijden.

[pietvelleman]

"binnen kaders van de wet"

Politici mogen wetten veranderen.

Als politicus mag je prima zeggen dat je tegen bijzonder onderwijs bent, terwijl bijzonder onderwijs in de grondwet is vastgelegd.

We doen alsof de wet heilig is ("dat is niet rechtsstatelijk")... en vergeten dat wetten aangepast kunnen worden....

[phoenix2149]

Dan zou hij zijn belofte aan moeten passen. Dan had hij gezegd moeten hebben, wij gaan proberen de wet te veranderen zodat x of y kunnen doen.

Als je stelt dat je tegen iets bent. Dat is een mening, die mag je ook hebben. Of het uiten daarvan (o.a. discriminerend) tegen de wet is dan heb je natuurlijk weer een probleem. Dan zou je dat uit de grondwet moeten halen.

Dat haalt niet weg dat politici heel duidelijk moeten zijn in wat ze willen en hoe ze dat willen bereiken. Lege beloftes waarvan vooraf al duidelijk is dat het niet kan is gewoon misleiding.

[pietvelleman]

tsja... dan mag geen enkele politicus meer een belofte uitspreken, anders dan de belofte "we gaan ons best doen om xyz te behalen."

En ook daarbij kun je je afvragen: doen ze echt hun best? En voor hetzelfde geven ze het bij een formatie.

ik weet het niet...
MIsleiding, populisme, disifnormatie... het is vaak een form grijs gebied.

Dat gezegd hebbende... erger ik me ook groen en geel aan zo'n beetje alle politici. Het aantal oneliners uit hun monden... wordt m.i. veel te groot.

[phoenix2149]

Dat klopt. Je kunt als politicus niet zeggen, als wij de grootste worden dan...... vul maar in.... dat beloven we.

Dat kun je niet beloven want je gaat een coalitie vormen, het is nu eenmaal geen "een partij democratie" waar je dan zo'n beetje alles kunt doen wat je maar wil (althans zo denken sommige).

Dus je kunt enkel zeggen dat je dit als partij voor elkaar wil krijgen voor je kiezers.

Het is zeker grijs gebied, maar als het heel duidelijk is dat iets niet kan door o.a. wetten, dan is het toch wel dom als je:

• A: het niet weet en maar belooft --> ben je dan wel geschikt?
• B: hebt laten onderzoeken en het kan niet --> bewust je kiezers misleid

[Mathijs Kok]

[...] Voordat een politicus een claim maakt moet hij/zij het laten onderzoeken of het wel mogelijk of binnen kaders van de wet is. Anders is het echt desindormatie en misleiding.

Dan zal het heel erg stil worden aan de rechterkant van de VVD, lol.

Maar serieus, het was geen 'claim' maar gewoon een uitspraak. Daarnaast is het kabinet op dit moment aan het uitzoeken of de Natura 2000-bescherming voor een deel van dat gebied opgeheven kan worden. Het was dus in definitie geen misleiding en zelfs in jouw definitie is het dat niet.

We hebben het hier over hele andere en veel ernstigere vormen van desinformatie. Dingen bedoelt om onze samenleving te ontwrichten, of het verspreiden van medische informatie zonder enige wetenschappelijke basis die kan leiden tot ernstige schade of zelfs sterfgevallen.

[bzuidgeest]

Dat weet ik zo net nog niet. Als overheid gaat hij over een hoop van dat soort dingen als hij wint.

Je kan je afvragen of de media slecht is om er niet over door te vragen, of dat ze gewoon meer beseffen al dan jij. Ik weet niet welke het is.

In een verkiezingsprogramma kan je zeggen dat je diefstal will legaliseren. Dat mag nu niet, maar met een voldoende meerderheid kan je dat veranderen. Je kan niet zeggen dat het desinformatie is omdat het nu niet mag.

[wiseger]

Laat ik het zo formuleren, we weten allemaal dat IJstad er in het Markermeer niet gaat komen.

Er is ook geen geld in de begroting vrijgemaakt om er überhaupt me te beginnen (kosten zijn geschat op 20 miljard euro). Er gebeurt momenteel niets om IJstad dichterbij te brengen anders dan een aangenomen motie in de tweede kamer om breder onderzoek te doen naar landaanwinning, waarbij men ook kijkt naar het Markermeer.

Dan kan je je afvragen, hoe classificeer je een dergelijke verkiezingsbelofte tijdens verkiezingsstrijd, waarvan we eigenlijk wel weten dat het niet waar is? Is dat opportunisme, populisme, desinformatie? Of plakken we er een ander label op? Is het voor een tech bedrijf niet gewoon het veiligst dergelijke informatie te weigeren om zo het risico op desinformatie te verkleinen?

Want met de DSA heeft de EU de verplichting opgelegd aan de grote tech bedrijven om actief op te treden tegen desinformatie. Bedrijven moeten actief modereren en desinformatie verwijderen.

Maar tegelijkertijd zie je dat mensen zoals goldstarflag eisen dat 'De algoritmen moeten transparant zijn en zouden berichten niet mogen onderdrukken'. En dat schuurt met de DSA.

[Mathijs Kok]

Er is ook geen geld in de begroting vrijgemaakt om er überhaupt me te beginnen

Niet in de begroting van volgend jaar, maar de overheid is wel degelijk bezig dit te onderzoeken, en dat kost simpelweg belastinggeld.

[wiseger]

Een paar ton tot een paar miljoen euro voor een onderzoek is iets heel anders dan een structurele inplanning van 20 miljard euro om het te kunnen realiseren.

Het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat komt nu al zoveel miljarden tekort dat ze essentieel onderhoud niet eens volledig uit kunnen voeren. Laat staan in een extra verbinding naar Almere kunnen investeren.

Het kabinet rolt inmiddels over straat omdat ze de begroting van volgend jaar niet rond krijgen. Als ze er dit weekend niet uitkomen, dan gaat er een ongedekte begroting naar de RvS voor advies.

Hoe gaat men dan ooit die extra 20 miljard voor IJstad inboeken? Ik kan je nu al vertellen, dat gaat niet gebeuren. Iedereen weet allang dat het nimmer gerealiseerd gaat worden.

[Arjan P]

Ehm, het IJmeer is een specifiek gebied tussen Amsterdam en Almere en dus een heel andere lokatie als het Markermeer... De twee 'meren' grenzen wel aan elkaar, en plannen voor bebouwing in het IJmeer bestaan al tientallen jaren.

[wiseger]

IJstad is de werktitel die ze gegeven hebben aan de te bouwen stad in het Markermeer. Het gaat echt om een plan om midden een in Natura 2000 gebied een nieuwe stad te bouwen.

[Milanobrotchen]

Maar wie gaat informeren en zeggen dat iets een leuge is? De overheid en ook de EU kan iets wat waar is nogsteeds zeggen dat het een leuge is en onderdrukken.

Dus dat komt wel lekker goed uit voor ze dan.

[Reactie gewijzigd door Milanobrotchen op 31 augustus 2026 11:22]

[Centurion183]

En dan is de vraag wie bepaald wat desinformatie is.

Als je in 2020 riep dat het virus uit een lab was ontsnapt, dan werd je voor wappie uitgemaakt. Complottheorie. Pas veel later gaf de CIA, FBI etc toe dat een lek uit een lab een serieuze optie is van wat de oorzaak geweest kan zijn.

Wat vandaag een complottheorie is, kan morgen een ongemakkelijke waarheid zijn.

Ik vind het gevaarlijk, want wie bepaald wat desinformatie is, bepaald wat we allemaal wel en niet mogen zien.


Daarentegen heb je wel mensen die bewust bewijs faken om een theorie geloofwaardiger te laten lijken. Foto's of filmpjes die aantoonbaar uit de context zijn gerukt etc. Dat kan wel aangepakt worden lijkt me.

[bzuidgeest]

Ik vind het gevaarlijk, want wie bepaald wat desinformatie is, bepaald wat we allemaal wel en niet mogen zien.

Ja dat is een issue. Maar er zijn manieren om dat te verzachten. Ten eerste kan je een database bijhouden die openbaar is, met wat er gewist word en waarom. Dan kan iedereen controleren. Eventueel een bezwaar indienen.

Dan is er ook nog het dat "Ik vind" niet makkelijk een validatie kan krijgen. Maar de opmerking "9 op 10 Nederlanders wil van buitenlanders af" is een kreet die je kan wegpoetsen met een lading van surveys die aangeven dat het 2 op de 10 is. Of het buiten regent of niet is ook redelijk absoluut. Voor discussie over verdragen is het moeilijker. Maar neem de brexit campagne waar veel van werd gemaakt dat de EU zou regeluren dat bananen krom moesten zijn. Complete onzin. En de roepers kunnen nooit de regelgeving aanwijzen die dat eist. Maar dat houd ze niet tegen. Die dingen kan je echter gewoon fact checken en verbergen. Net als jou fakes die je noemt.

Ik geef al aan dat het geblokkeerde door de burger te checken moet zijn en bezwaar mogelijk. Dat kan prima. Dat is een goede tussenoplossing. Niet perfect maar goed genoeg.

het enige dat niet goed is, is helemaal niets doen. Dan hebben de leugenaars en oplichters gewonnen.

[Romborum]

Als er een probleem is met verslavende algoritmes, en ik denk dat dit wel afdoende bewezen is, dan moeten we daar iets aan doen. Daarmee bescherm je vanzelf kinderen.

Politieke manipulatie gebeurt overal. Juist ook op reguliere nieuwssites, TV zenders etc. Ik weet niet zo goed wat je kan doen om dat te voorkomen.

[R_Zwart]

Nieuws vanuit een bepaalde levensvisie bieden is echt iets anders dan manipulatie .

[bzuidgeest]

Daar ga je gaat niet overal medestanders in vinden. Volwassenen zijn net zo vatbaar als kinderen. Maar heel veel mensen vinden dat ZIJ wel volwassen en verstandig genoeg zijn om er aan te ontsnappen. Meestal is dat gewoon gebrek aan besef denk ik, maar er zullen er vast een paar zijn, die er niet vatbaar voor is. Die hele groep wil geen beperkingen voor volwassenen. Voor kinderen kan je de meeste nog wel overtuigen, maar voor de rest? Ik betwijfel het, goed idee of niet.

De algoritmen moeten transparant zijn en zouden berichten niet mogen onderdrukken of bepaalde standpunten promoten.

Transparante algoritmen zeker, maar waarom zou een website niet een bepaald standpunt mogen promoten? Het moet alleen wel duidelijk zijn dat ze dit doen. Je kan van de GroenLinks social (als die bestaat) niet verwachten dat ze daar ook PVV gaan promoten in gelijke hoeveelheid. Of zich onthouden van een mening over die partij. Voorkeur hebben is net zo goed onderdeel van de (politieke) vrijheid ook van een website eigenaar. Het word pas eng als ze je onzichtbaar gaan sturen. Dus ik zie de algoritmen en sturing graag duidelijk gemaakt. Maar ik wil sites niet dwingen bepaalde standpunten uit te dragen. Ik wil wel kijken naar sites die valse informatie uitdragen, maar dat is niet hetzelfde.

Een website met een sociaal aspect, zo niet alle sites, kunnen niet echt neutraal zijn. De calve site vind hun pindakaas het beste. Greenpeace gaat geen artikel publiceren over een diner met walvis vlees. En als ik een site bouw voor mijn persoonlijke blog is duiden buiten fraude en oplichting ook vrij. En om echt advocaat van de duivel te spelen, als je echt onbevooroordeeld en neutraal wil zijn, moet je ook nazies en wat dan ook een plekje geven voor hun argumenten. Maar ik denk dat de meeste wel begrijpen dat dit onwenselijk is. En anders moet je de tolerantie-paradox maar eens googlen.

En wat betreft verbieden, dat lijkt me duidelijk. Je houd je hier aan de wet of de site gaat op zwart. Niet blijven aanmodderen met boetes, het moet ook een keer echt over zijn. Dan kunnen die gebruikers naar EU platforms (of vpn als sommigen zouden zeggem, maar dat moeten die mensen dan maar weten)

[Reactie gewijzigd door bzuidgeest op 27 augustus 2026 17:00]

[Mathijs Kok]

Volwassenen zijn net zo vatbaar als kinderen.

Dat is eenvoudig niet waar. Ik denk dat je je vergist hebt want ik geloof niet dat je dit echt denkt.

Iedereen is kwetsbaar voor de algoritmes die de socialemedia-bedrijven gemaakt hebben, maar er is een directe en duidelijke link die bewijst dat onvolgroeide hersenen vele malen kwetsbaarder zijn. Net zoals we weten dat intelligentie een belangrijke rol speelt. Hoe hoger de opleiding, hoe minder de gebruiker zich laat leiden.

[bzuidgeest]

Misschien had er beter kunnen staan net zo goed vatbaar. Maar ik denk werkelijk dat het verschil minder groot is dan be denkt.

En dat van een hoge opleiding geloof ik helemaal niets van. Als dat waar was dan zouden er geen hoog opgeleide mensen in de pvv zitten of bij Trump. Opleiding is geen garantie voor karakter, heb garantie dat je dat hoofd ook gebruikt. Mensen kunnen om allerlei redenen totaal blind zijn. Ik denk dat je alles zeer overschat

Verder mag je van alles geloven, maar geloven heeft weinig met feiten te maken.

[wagmomma]

Waar trekken we de lijn?

Dan gaan we ook legaal gokken verbieden? En alcohol? En sigaretten? En suiker? En bewerkte voeding? En fast fashion? En, en, en …

Zo kan ik nog wel tientallen zaken opnoemen waarvan we weten dat ze bewust schadelijk en verslavend zijn gemaakt voor de mens maar toch worden toegelaten.

[dmystic]

Het wordt toch ook niet verboden? Er worden maatregelen tegen verslaving genomen. Iets wat met gokken bijvoorbeeld ook al heel lang gebeurt

[Croga]

Urrrr...... je gaat jezelf een beetje voorbij joh.....
- Legaal gokken is legaal omdat het verboden is voor groepen mensen
- Alcohol heeft een minimum leeftijd
- Sigaretten zijn al grotendeels verboden net als vapes en hebben een minimum leeftijd

Ja, er is nog veel meer wat, wat mij betreft, strenger gereguleerd mag worden. Maar het is niet alsof deze regels de eerste keer zijn dat we de toegang tot iets beperken. Het is iets wat al tientallen, zo niet honderden, jaren onderdeel is van onze wetgeving omdat we weten dat bepaalde groepen niet goed zijn in begrijpen wat wel of niet goed voor ze is.

[Mathijs Kok]

Dan gaan we ook legaal gokken verbieden? En alcohol? En sigaretten? En suiker? En bewerkte voeding? En fast fashion? En, en, en …

Wel, in de UK gaat roken eenvoudig verboden worden voor mensen geboren na een bepaalde leeftijd. Ik ben er totaal van overtuigd dat dat de norm gaat worden. Je kan je bevolking niet blootstellen aan een industrie die geld wil verdienen aan iets waarvan ze weten dat het in hoge mate verslavend en schadelijk is.

[lenwar]

Je hebt natuurlijk helemaal gelijk, maar daar gaat dit artikel niet over.

[Nark0tiX]

Idd het zijn voornamelijk volwassenen die nu gehersenspoeld zijn. Die kinderen worden ook ouder en dus alsnog gehersenspoeld als ze een volwassen account krijgen. Van complotten tot reclames tot andere brainrot videos.

[drmacfaulty]

Ze gaan inderdaad niet ver genoeg. Beste wat de mensheid kan overkomen is alle social media gewoon uitzetten. Geen FB, TikTok, Insta, Snapchat e.a. overbodige, brainrotting platformen meer. Geen verslaving, geen doomscrollen, geen invloeden, geen grote online pesterijen e.d. meer.

Gewoon. Allemaal. UIT!

Ja, dat is mijn mening en ja, ik heb geen enkele social media account (wel tientallen informatieve forumaccounts waaronder Tweakers) en ben denk ik gelukkiger dan menigeen die wel ‘sociaal’ is online. Het had m.i. nooit toegelaten mogen worden, want het vreet aan de kinderen, volwassenen, staatshoofden zelfs en zorgt voor een overgrote meerderheid alleen voor misère, misbruik, uitbuiting, chantage, psychische problemen e.a. ongemakken waar de maatschappij prima zonder kan. Om nog maar te zwijgen over de maatschappelijke kosten.

[Ramzzz]

Goede ontwikkeling, in principe - op dit punt na: 'in de VS', dus de EU en de rest van de wereld kunnen hun eigen boontjes juridisch en qua wetgeving gaan doppen (EU daar al lang mee bezig), en een vergelijkbare zaak aanspannen, uit zichzelf gaat Meta niets aanpassen natuurlijk.

En ondanks de bewering (die ik ergens in de serieuze nieuwsmedia media tegenkwam) 'settling is not admission of guilt', kun je er vergif op innemen dat ze wel degelijk met voorbedachten rade deze werkwijze hebben betracht.

[Reactie gewijzigd door Ramzzz op 27 augustus 2026 17:51]

[Joab9000]

Nu kan de EU wel makkelijk zeggen "wat je daar in de VS hebt ingevoerd moet hier ook" en dan heeft Meta gewoon geen tegenargumentatie meer. We kunnen alleen maar hopen!

[R_Zwart]

Heb je de relevante wetten vergeleken zidat je kunt concluderen dat wat ze daar doen hier ook moet?

[Joab9000]

Dat heb ik ook nooit beweerd. Meta kan nu niet kan zeggen “het is technisch te moeilijk”, als de EU bepaalde beperkingen wil opleggen.

[downtime]

Nu kan de EU wel makkelijk zeggen "wat je daar in de VS hebt ingevoerd moet hier ook" en dan heeft Meta gewoon geen tegenargumentatie meer. We kunnen alleen maar hopen!

Nou nee. Het gaat erom of Meta zich aan de wet heeft gehouden en die is in de EU nu eenmaal wat anders dan daar. Het zou heel raar zijn als de EU opeens doet als de Amerikaanse wet hier ook geldt.

[Joab9000]

Mijn punt was dat Meta nu niet kan zeggen “het is technisch te moeilijk”, ik heb nooit gezegd dat de wetgeving hetzelfde is.

[jpsch]

Alsjeblieft niet. Straks moet je inloggen op je OS met een ID kaart.

[Joab9000]

Waar haal je dat vandaan uit mijn reactie?

[Sjah]

Oww maar daar zijn we al. Moet op iedere mail van een zorgverlener tegenwoordig met een SMS e.d inloggen, alles 2FA, danwel digiD, om het te lezen over wanneer je afspraak dan is. Zelfde geldt voor Steam en inloggen op weet ik wat. Of doel je op heel wat anders..?

[spawnagain]

Je bent niet verplicht om al die systemen te gebruiken. Het blijft een keuze.

Je krijgt nog steeds zorg. Steam is jouw probleem.

[bzuidgeest]

'settling is not admission of guilt'

Dat is echter volledig correct. Alhoewel mensen het vaak niet zo zien. En het vaak duid op schuld. Echter in veel gevallen duid het ook op dat een mogelijk onschuldige persoon, die deze onschuld moeilijk kan bewijzen zich zo van een stuk straf af komt.

Rechtszaken zijn duur. Als je in den minne kan schikken is dat economisch en op andere vlakken heel erg aantrekkelijk. En met de settlement moet er ook wat gebeuren. En moet dat NU gebeuren. Een rechtszaak had nog jaren en jaren kunnen slepen en in die tussentijd gebeurd er niets

Dus die "serieuze" media van jou zijn helemaal correct als ze zeggen dat het geen schuldbekentenis is. En dat is belangrijk ook. Bij een veroordeling van meta kunnen anderen ook gaan klagen. Met een settlement is er niets bewezen en moeten anderen weer van voor af aan beginnen. Ik zie liever een echte veroordeling, maar die is in Amerika lang niet 100% zeker.

[Croga]

Het is *juridisch* volledig correct.
Maar gezien wat er allemaal aan andere berichten gelekt is én de maatregelen die nu getroffen worden is het absoluut duidelijk dat Meta opzettelijk bepaalde bestaande functionaliteit uitgezet heeft.

[bzuidgeest]

In een rechtszaak is juridisch wat telt. In verslaggeving over een rechtszaak ook.

Ik vertrouw Facebook zover als ik het kan gooien. Maar dat veranderd niets and dat een settlement officieel geen admission of guilt is. Dus een reporter die dat zegt is gewoon correct.

De rest is emotie. Het had beter geweest om de rechtzaak af te ronden en een echte veroordeling te krijgen. Daar had de wereld veel meer aan gehad. Nu kan meta zeggen overal dat ze nooit ergens schuldig aan bevonden zijn. Het betekend dat bij een volgende zaak alles overnieuw moet. Het betekend dat rechtszaken tegen andere bedrijven met soortgelijk gedrag hier niet naar kunnen wijzen.

En settlement is de slechts mogelijke uitkomst.

[Croga]

Ik zie nog wel een tweede pijnpunt......

Er komt allerlei extra functionaliteit *voor tieners*...... De verslavende werking blijft volledig in stand voor iedereen die geen tiener is....

[MM99]

Natuurlijk goed dat dit gebeurd. En uiteraard zal dit binnenkort ook naar EU komen.

Alleen zit ik wel ergens mee. Ik heb geen Instagram meer. Mijn kinderen zijn nu nog te jong voor social media (onder 8 jaar), maar dat gaat wel binnenkort veranderen ben ik bang. Dat zou dan betekenen dat ik ook Instagram moet hebben, zodat ik mijn kind in de gaten kan houden. Waarom? Omdat Meta het vertikt om niet standaard in te stellen dat de app's niet verslavend zijn. Ze betalen lieverd miljarden.

[lenwar]

Ze betalen lieverd miljarden.

Nee, het is 'en en'. Ze betalen de boete/schikking, en verbeteren/veranderen hun product. Die boete/schikking is niet afkopen.

[iAR]

Maar het is wel een dealtje. Als ik de punten doorlees denk ik wel: niet voldoende.

[lenwar]

Wat jij en ik ervan vinden is wezenlijk niet zo belangrijk. De betreffende overheden hadden een doel. En dat was het beter beschermen van kinderen.

Blijkbaar vinden die overheden het voldoende, hebben dus wat ze willen en dan is het goed. Ze hebben nu die schikking om een langslepende rechtszaak tegen te gaan.

[spawnagain]

Jij bent de ouder. Waarom instagram toelaten? Peer pressure?

[Henk-Bakker]

Nu kan het wel....

Idealiter niet alleen voor tieners zou ik zeggen.

En wereldwijd.

[R_Zwart]

Er is geen wereldwijde rechtbank er zijn ook geen wereldwijde wetten.

En als het niet alleen voor tieners zou moeten gelden, dan was de aanklacht niet correct.

[Croga]

En als het niet alleen voor tieners zou moeten gelden, dan was de aanklacht niet correct.

Dat is een zwaktebod.

Meta blijft de hele tijd beweren dat ze de gebruiker beschermen, dan komt er een rechtzaak specifiek over tieners en dan blijkt dat ze plots alleen de tieners beschermen. Nou ja, alleen maar omdat er een rechtzaak was uiteraard. En de rest van de wereld blijft lekker verslaafd want Meta beschermt de gebruiker toch zo goed?

[Henk-Bakker]

Idealiter zouden de bouwers van Social Media zelf de schade inzien.
Maar aangezien dat een utopie is, dan maar land voor land en rechtbank
voor rechtbank wat mij betreft.

Mijn droom staat los van de aanklacht overigens, speelt als sinds mijn
kinderen los gingen op Hyves.

[UltraInstinct]

Goed plan, als volwassene ben ik helaas ook verslaafd eraan geraakt laat staan hoe kinderen zich moeten voelen.

[MaikMaster]

ngl zou ook fijn zijn om als volwassenen zulke restricties aan te kunnen zetten op dit soort platforms, alhoewel zijn third party software en extensions ook wel handig.

[Pietopdeheuvel]

Enige verschil tussen Meta en drugsdealers is dat drugsdealers illigaal opereren en illigale producten verkopen

Overeenkomsten (let op, cynisme, maar niet minder waar)

• Ze geven mensen iets dat verslavend kan werken.
• Ze bieden een gratis of goedkope eerste kennismaking aan.
• Ze verzamelen veel informatie over hun klanten.
• Hoe langer gebruikers blijven terugkomen, hoe meer ze verdienen.
• Ze investeren veel in het begrijpen van menselijk gedrag.
• Hun product werkt deels op dopamine en beloningsprikkels.
• Beiden hebben er belang bij dat hun klanten zo vaak mogelijk terugkomen.

[wiseger]

Alles werkt op dopamine en beloningsprikkels. Dat bepaald je motivatie. Als iets je geen beloning geeft, dan ervaar je het niet als leuk en is de kans dat je het vrijwillig nog een keertje doet erg klein.

Hardlopen leidt ook tot een verhoogde dopamine afgifte. Noemt men 'runner's high'. Doe je dat veel, dan wennen je hersenen eraan en heb je steeds meer nodig om hetzelfde gevoel te krijgen. Ook hardlopen kan dwangmatig worden.

[lenwar]

• Ze geven mensen iets dat verslavend kan werken.

Akkoord

• Ze bieden een gratis of goedkope eerste kennismaking aan.

SM-diensten blijven altijd even duur? Je betaald met je data?

• Ze verzamelen veel informatie over hun klanten.

Verzamelen drugsdealers veel informatie van hun klanten? (ik zou het niet weten?)

• Hoe langer gebruikers blijven terugkomen, hoe meer ze verdienen.

Dit geldt voor ieder bedrijf. De Albert Heijn wil ook dat je daar steeds terug komt.

• Ze investeren veel in het begrijpen van menselijk gedrag.

Doet een drugsdealer dit? Die willen toch alleen hun dope verkopen? Drugsfabrikanten misschien wel. Maar de dealers zijn slechts tussenpersonen? Als ze het al doen, zullen ze dit niet meer doen dan een willekeurig ander bedrijf.

• Hun product werkt deels op dopamine en beloningsprikkels.

De vergelijking met beloningsprikkels gaat iets te kort door de bocht. Drugs zijn complexer dan dat. Meta (en veel winkels/bedrijven) doen dit wel inderdaad. De dopamine zeker. Zo houdt cocaïne je dopamine langer in je systeem. (het opruimen wordt vertraagd). Maar ook hier geldt dat dit bij zeer veel bedrijven zo werkt. Als je door een supermarkt (in elk geval een Albert Heijn, Jumbo, Dirk, Plus, enz.) heen loopt, dan is alles gebaseerd op prikkels. Niets dat je ziet is toevallig zo.

• Beiden hebben er belang bij dat hun klanten zo vaak mogelijk terugkomen.

Dit geldt ook weer voor elk bedrijf. Er zat geen één bedrijf zeggen. Nee sorry. Ik heb vorig jaar ook al aan jou verkocht.

[R_Zwart]

Tweakers publiceert ook artikelen gedurende de hele dag en avond om er zo voor te zorgen dat lezers de hele dag terugkomen. Ze kunnen ook 1 keer per dag nieuws publiceren, net zoals een krant.

[Jeffrey]

Ik ben inmiddels al een tijdje mijn Instagram en Facebook account op inactief staan en ik moet zeggen dat het mij meer rust geeft. Voor mij was het aan het begin heel moeilijk om deze apps met rust te laten en dat als volwassen persoon die rationele keuzes kan maken. Voor een kind is dit bijna niet te doen. Het is goed dat ze hier nu eindelijk wat aan gaan doen.

[Maverick2001]

Helemaal eens! Eindelijk zou ik zeggen, het kan altijd nog beter maar het is een hele goede stap en dit gaat ze ook echt wel raken. Zelf van Facebook af en incidenteel op Instagram. Geen app meer op mijn telefoon van Instagram geeft ook al minder een trigger om te gaan kijken. Als je er echt over nadenkt hoeveel nutteloze uren hier in de wereld aan verloren gaan. Je kan zeggen het is entertainment maar het is wel entertainment gericht om mensen verslaafd te maken met daarbij alle bijkomende ellende die heel ver gaat.

[Henrikop]

Zo zie je dat de het mantra "EU kan alleen maar reguleren" niet helemaal terecht is. De US reguleren op veel vlakken nog veel meer dan in de EU, maar alleen de slechte voorbeelden worden groot gemaakt alsof de EU helemaal dom is.

In de VS kun je geen skates huren zonder helm en bescherming en wee als je deze niet gebruikt. Zo zijn er duizend voorbeelden dat regulering.

Even los of ik het met de inhoud van de rechtszaak eens ben. Persoonlijk doet het pijn in mijn hart dat een hele generatie verslaafd is gemaakt aan de telefoon (in brede zin, dus ook Snap, WhatsApp e.d.) . Ik weet ook niet wat de oplossing is en dat een "patch" zoals deze wellicht makkelijker te implementeren is, maar veel ongewenste side effects heeft. Als kinderen een social media "verbod" krijgen betekent dit dat iedereen zich dus moet identificeren, ook volwassenen. Om een voorbeeld te noemen.

[kodak]

Als ouder ben ik trots op het werk dat Meta in het verleden heeft verricht om kinderen te beschermen, en op deze baanbrekende nieuwe overeenkomst.

Kinderen, en dus ouders, mogen bescherming van de omgeving verwachten. Als een bedrijf daar dan 'iets' in doet lijkt me eerder reden om kritisch te zijn of ze wel genoeg doen terwijl ze hun megawinsten mede baseren op verdienen aan kinderen.

Uit de achtergrond maak ik niet op dat ze werkelijk genoeg deden en doen om kinderen te beschermen. Eerder het tegengestelde om hun verdienmodel voorop te stellen. Zolang ze zich het maar zelf financieel kunnen veroorloven. Dan vraag ik me af waarom je als ouder dan trots bent dat die mensen 'iets' doen.

Dat concurrentie mogelijk nog minder doet lijkt me niet de ondergrens als je werkelijk kinderen behoorlijk wil beschermen. De ondergrens is eerder dat ieder bedrijf kan aantonen genoeg te doen. En dat kon men niet, men toonde het ook niet aan.

Het is nmm eerder beschamend dat we het kennelijk normaal vinden dat een bedrijf hun dienstverlening vanaf het begin niet geschikt maakt voor kinderen maar ze vervolgens wel als klant ziet, zelfs aan verslavingen helpt, omdat het beter uit komt te verdienen dan kinderen werkelijk behoorlijk te beschermen. Iedere latere poging om iets te veranderen is niets anders dan verder uitstellen om behoorlijk te willen beschermen.

Het zo min mogelijk doen is gedrag van mensen die hun eigen belangen zo belangrijk vinden dat het ze feitelijk niet zoveel kan schelen of ze anderen, in dit geval zelfs kinderen, maar blijven duperen. Als die mensen fysiek zo met kinderen om gingen, bijvoorbeeld als vermaak, zouden er allang grenzen zijn getrokken. Maar nu al die mensen zich anoniem kunnen verbergen achter een digitale dienst die ze op deze manier maken en in stand houden, om er over de rug van kinderen zelf fors te verdienen, lijkt het kennelijk maar prima?

[JazzKatua]

16 jaar te laat; niet enkel tieners zijn verslaafd hieraan, maar ook volwassenen die CONSTANT hetzelfde gedrag vertonen op straat, tram, bus, trein, thuis, ...