Door Reinoud Dik

Redacteur

X3D-cpu maakt meer verschil dan goed ram

De beste budgetgaming-pc van 12 configuraties

15-04-2026 • 06:00

116

Multipage-opmaak

Als elke euro telt

Een betaalbare gaming-pc samenstellen is de afgelopen jaren lastiger geworden, vooral door steeds duurdere videokaarten. Alsof dat nog niet genoeg was, hebben de recente prijsstijgingen van werkgeheugen nog meer roet in het eten gegooid. Vooral DDR5, maar ook DDR4, is de afgelopen maanden significant duurder geworden. Op de prijs van een compleet luxe gamingsysteem valt de procentuele toename nog wel mee. Bij een eenvoudigere of prijsbewustere gaming-pc is de stijging wél een flinke extra hap uit het beschikbare budget.

Om je op weg te helpen met het samenstellen van een nieuwe gaming-pc, maakt Tweakers al jarenlang de Desktop Best Buy Guides. Hierin kiezen we samen met de tweakerscommunity componenten uit, die bij elkaar een gunstige prijs-prestatieverhouding hebben voor een specifiek doel. Voor de prijsbewuste desktopgamer is er de 1080p-game-pc. Deze is erop gericht om moderne games goed speelbaar te maken op full-hd-resolutie. Door alle prijsstijgingen kost deze niet langer 900 euro, maar inmiddels meer dan 1300 euro.

In dit artikel bekijken we enkele alternatieve configuraties van onze huidige 1080p-game-pc van de Desktop Best Buy Guide. Videokaarten en werkgeheugen zijn duur, maar hoe zijn de gamingprestaties als je een goedkopere uitvoering van deze componenten kiest? En kun je eventueel verloren prestaties terugwinnen door de cpu te vervangen door een op gaming georiënteerde X3D-processor?

Dit artikel is bedoeld als opvolger van onze eerdere vergelijkingstest met de Ryzen 7 7800X3D in combinatie met een RTX 5090. We hebben zoveel mogelijk van jullie feedback onder dat artikel geprobeerd te verwerken in deze nieuwe test.

1080p desktop bbg  fpas
De 1080p-game-pc uit onze Desktop Best Buy Guide

De test

Even terug naar de basis: de onderdelen van de 1080p-game-pc uit de Tweakers Desktop Best Buy Guide. Daarin zit een AMD Ryzen 5 7500F als processor, 2x 16GB DDR5 als werkgeheugen en een Radeon RX 9060 XT 16GB als videokaart.

Hierop hebben we een aantal variaties bedacht en getest. Zo kozen we als alternatieve processor de AMD Ryzen 5 7500X3D. Voor de videokaart kozen we als tweede optie opnieuw een RX 9060 XT, maar dan een model met 8GB videogeheugen. Voor het DDR5-werkgeheugen kozen we naast 2x 16GB ook voor 1x 16GB en 2x 8GB als goedkopere opties.

Met alle varianten komen we in totaal op twaalf configuraties, weergegeven in de tabel hieronder.

Systeem 1

Systeem 2

Systeem 3

Systeem 4

Processor

AMD Ryzen 5 7500F (~117 euro)

AMD Ryzen 5 7500F (~117 euro)

AMD Ryzen 5 7500X3D (~209 euro)

AMD Ryzen 5 7500X3D (~209 euro)

Videokaart

Radeon RX 9060 XT 8GB (vanaf 350 euro)

Radeon RX 9060 XT 16GB (vanaf 420 euro)

Radeon RX 9060 XT 8GB (vanaf 350 euro) Radeon RX 9060 XT 16GB (vanaf 420 euro)

DDR5-geheugen

2x 8GB (~220 euro)
1x 16GB (~200 euro)
2x 16GB (~370 euro)

DDR5-5200 CL40-40-40-77 op alle kits

Alle overige onderdelen van de 1080p-game-pc uit onze BBG zijn hetzelfde gebleven voor deze test.

F1 25

F1 is op 1080p Medium nog flink beperkt door de cpu en daar heeft de 7500X3D duidelijk de overhand. Op Ultra-instellingen en op 1440p is dat al een heel stuk minder het geval. Dan lukt het de 7500F best goed om de 7500X3D bij te houden, in gemiddelde framerates tenminste.

Bij de 99p's zien we de 7500F in combinatie met 1x 16GB werkgeheugen minder goed presteren. Van singlechannelgeheugen wordt deze game dus niet blij bij hoge framerates. Daarbij valt ook op dat het werkgeheugen in dualchannel draaien meer voordeel oplevert dan een grotere hoeveelheid vram. Op de 7500X3D is dit effect minder sterk.

1080p

  • F1 25 - Medium
  • Medium (99p)
  • Ultra
  • Ultra (99p)
F1 25 - 1920x1080 - Medium
Processor Minimum- / Gemiddelde framerate in fps (hoger is beter)
7500X3D - 2x16GB RAM - 16GB GPU
195,1 299,0
7500X3D - 1x16GB RAM - 16GB GPU
194,6 298,1
7500X3D - 2x16GB RAM - 8GB GPU
192,9 297,5
7500X3D - 2x8GB RAM - 16GB GPU
193,7 297,2
7500X3D - 2x8GB RAM - 8GB GPU
196,9 296,7
7500X3D - 1x16GB RAM - 8GB GPU
192,7 293,5
7500F - 2x8GB RAM - 16GB GPU
148,4 254,8
7500F - 2x16GB RAM - 16GB GPU
151,5 246,0
7500F - 2x16GB RAM - 8GB GPU
143,4 245,7
7500F - 2x8GB RAM - 8GB GPU
143,9 245,0
7500F - 1x16GB RAM - 16GB GPU
139,8 244,9
7500F - 1x16GB RAM - 8GB GPU
137,0 243,9
F1 25 - 1920x1080 - Ultra
Processor Minimum- / Gemiddelde framerate in fps (hoger is beter)
7500X3D - 2x16GB RAM - 16GB GPU
135,0 187,8
7500X3D - 1x16GB RAM - 16GB GPU
136,4 186,1
7500X3D - 2x8GB RAM - 16GB GPU
131,2 185,3
7500X3D - 2x16GB RAM - 8GB GPU
134,6 182,6
7500F - 2x16GB RAM - 16GB GPU
133,1 182,5
7500F - 2x8GB RAM - 16GB GPU
132,3 181,6
7500X3D - 2x8GB RAM - 8GB GPU
128,9 181,1
7500F - 2x16GB RAM - 8GB GPU
128,2 180,1
7500F - 2x8GB RAM - 8GB GPU
128,9 179,4
7500F - 1x16GB RAM - 16GB GPU
111,7 176,0
7500X3D - 1x16GB RAM - 8GB GPU
125,9 174,6
7500F - 1x16GB RAM - 8GB GPU
109,7 174,5

1440p

  • F1 25 - Medium
  • Medium (99p)
  • Ultra
  • Ultra (99p)
F1 25 - 2560x1440 - Medium
Processor Minimum- / Gemiddelde framerate in fps (hoger is beter)
7500X3D - 2x8GB RAM - 16GB GPU
156,3 225,1
7500X3D - 2x16GB RAM - 16GB GPU
161,2 225,0
7500X3D - 1x16GB RAM - 16GB GPU
159,9 224,0
7500F - 2x16GB RAM - 8GB GPU
149,7 222,3
7500F - 2x16GB RAM - 16GB GPU
153,8 222,0
7500F - 2x8GB RAM - 16GB GPU
153,8 221,9
7500F - 2x8GB RAM - 8GB GPU
151,7 221,4
7500X3D - 2x16GB RAM - 8GB GPU
158,3 220,3
7500X3D - 2x8GB RAM - 8GB GPU
159,1 220,1
7500X3D - 1x16GB RAM - 8GB GPU
161,4 219,9
7500F - 1x16GB RAM - 16GB GPU
135,8 217,9
7500F - 1x16GB RAM - 8GB GPU
131,4 217,3
F1 25 - 2560x1440 - Ultra
Processor Minimum- / Gemiddelde framerate in fps (hoger is beter)
7500X3D - 2x8GB RAM - 16GB GPU
106,8 142,8
7500X3D - 2x16GB RAM - 16GB GPU
111,0 142,4
7500X3D - 2x16GB RAM - 8GB GPU
105,4 141,9
7500X3D - 1x16GB RAM - 16GB GPU
108,8 141,6
7500X3D - 2x8GB RAM - 8GB GPU
108,2 141,4
7500F - 2x16GB RAM - 16GB GPU
108,1 141,3
7500F - 2x16GB RAM - 8GB GPU
106,5 141,2
7500F - 2x8GB RAM - 8GB GPU
106,8 140,7
7500X3D - 1x16GB RAM - 8GB GPU
106,5 140,7
7500F - 2x8GB RAM - 16GB GPU
106,8 140,1
7500F - 1x16GB RAM - 16GB GPU
101,8 139,7
7500F - 1x16GB RAM - 8GB GPU
99,4 139,2

Cyberpunk 2077

In Cyberpunk zijn de verschillen betrekkelijk klein, al zien we wel meteen een verdeling van configuraties met een 16GB-gpu in de bovenste helft van de grafieken en die met een 8GB-gpu in de onderste helft van de grafieken. Op 1080p is de 7500F voor zijn beste frametimes vooral afhankelijk van dualchannelgeheugen, terwijl de 7500X3D zijn beste frametimes haalt in combinatie met een 16GB-gpu. Toch gaat het om kleine verschillen, met uitzondering van 1080p Ultra. Daar blijft de 7500F met een enkele 16GB-geheugenmodule en een 8GB-gpu iets verder achter.

1080p

  • Cyberpunk 2077 - Medium
  • Medium (99p)
  • Ultra
  • Ultra (99p)
Cyberpunk 2077 - 1920x1080 - Medium
Processor Minimum- / Gemiddelde framerate in fps (hoger is beter)
7500X3D - 2x8GB RAM - 16GB GPU
112,1 157,7
7500X3D - 2x16GB RAM - 16GB GPU
115,0 157,5
7500X3D - 1x16GB RAM - 16GB GPU
113,0 157,0
7500F - 2x16GB RAM - 16GB GPU
100,9 155,6
7500F - 2x8GB RAM - 16GB GPU
101,7 154,9
7500F - 1x16GB RAM - 16GB GPU
100,8 153,5
7500F - 2x16GB RAM - 8GB GPU
101,5 152,8
7500X3D - 2x16GB RAM - 8GB GPU
111,8 152,3
7500X3D - 2x8GB RAM - 8GB GPU
108,1 152,1
7500X3D - 1x16GB RAM - 8GB GPU
107,1 152,0
7500F - 1x16GB RAM - 8GB GPU
89,7 148,3
7500F - 2x8GB RAM - 8GB GPU
93,1 146,1
Cyberpunk 2077 - 1920x1080 - Ultra
Processor Minimum- / Gemiddelde framerate in fps (hoger is beter)
7500X3D - 2x16GB RAM - 16GB GPU
79,7 113,4
7500X3D - 2x8GB RAM - 16GB GPU
80,7 113,2
7500X3D - 1x16GB RAM - 16GB GPU
78,0 112,5
7500F - 2x16GB RAM - 16GB GPU
75,0 112,4
7500F - 2x8GB RAM - 16GB GPU
75,2 111,5
7500F - 1x16GB RAM - 16GB GPU
70,6 111,4
7500X3D - 2x16GB RAM - 8GB GPU
79,0 111,2
7500F - 2x16GB RAM - 8GB GPU
74,9 110,7
7500X3D - 1x16GB RAM - 8GB GPU
77,2 110,5
7500F - 2x8GB RAM - 8GB GPU
73,6 110,4
7500X3D - 2x8GB RAM - 8GB GPU
77,1 110,1
7500F - 1x16GB RAM - 8GB GPU
72,2 98,9

1440p

  • Cyberpunk 2077 - Medium
  • Medium (99p)
  • Ultra
  • Ultra (99p)
Cyberpunk 2077 - 2560x1440 - Medium
Processor Minimum- / Gemiddelde framerate in fps (hoger is beter)
7500X3D - 2x8GB RAM - 16GB GPU
81,0 102,6
7500X3D - 2x16GB RAM - 16GB GPU
78,3 102,4
7500F - 2x16GB RAM - 16GB GPU
74,6 102,2
7500F - 1x16GB RAM - 16GB GPU
74,7 101,8
7500X3D - 1x16GB RAM - 16GB GPU
81,2 101,8
7500F - 2x8GB RAM - 16GB GPU
76,8 101,6
7500F - 2x16GB RAM - 8GB GPU
75,2 100,2
7500X3D - 2x16GB RAM - 8GB GPU
79,2 100,2
7500X3D - 2x8GB RAM - 8GB GPU
75,8 99,8
7500X3D - 1x16GB RAM - 8GB GPU
79,6 99,6
7500F - 2x8GB RAM - 8GB GPU
72,8 99,5
7500F - 1x16GB RAM - 8GB GPU
70,8 98,6
Cyberpunk 2077 - 2560x1440 - Ultra
Processor Minimum- / Gemiddelde framerate in fps (hoger is beter)
7500X3D - 1x16GB RAM - 16GB GPU
55,1 72,4
7500F - 2x16GB RAM - 16GB GPU
54,8 72,3
7500X3D - 2x8GB RAM - 16GB GPU
56,0 72,2
7500F - 1x16GB RAM - 16GB GPU
53,8 72,1
7500X3D - 2x16GB RAM - 16GB GPU
55,9 72,1
7500F - 2x8GB RAM - 16GB GPU
55,1 72,0
7500X3D - 1x16GB RAM - 8GB GPU
54,0 70,7
7500F - 2x16GB RAM - 8GB GPU
52,1 69,9
7500X3D - 2x8GB RAM - 8GB GPU
53,4 69,7
7500X3D - 2x16GB RAM - 8GB GPU
53,3 69,6
7500F - 2x8GB RAM - 8GB GPU
52,8 69,1
7500F - 1x16GB RAM - 8GB GPU
50,6 68,5

Doom: The Dark Ages

Bij Doom is er op hogere settings een sortering van de 8- en 16GB-gpu's te zien. Op Nightmare-instellingen staat de 16GB-gpu altijd in de bovenste helft van de grafieken, ongeacht de gebruikte cpu. Binnen die verdeling is het gebruik van een enkele geheugenmodule samen met een 8GB-gpu op de 7500F flink nadelig ten opzichte van andere geheugenconfiguraties, terwijl de 7500X3D in datzelfde scenario vrolijk doorgaat. Toch heeft ook die laatste processor liever een 16GB-gpu in deze game.

1080p

  • Doom - Medium
  • Medium (99p)
  • Nightmare
  • Nightmare (99p)
DOOM: The Dark Ages - 1920x1080 - Medium
Processor Minimum- / Gemiddelde framerate in fps (hoger is beter)
7500X3D - 2x8GB RAM - 16GB GPU
77,0 99,4
7500X3D - 1x16GB RAM - 16GB GPU
77,1 99,4
7500X3D - 2x16GB RAM - 16GB GPU
77,4 99,1
7500F - 2x16GB RAM - 16GB GPU
77,0 98,5
7500F - 2x8GB RAM - 16GB GPU
76,7 98,3
7500X3D - 2x16GB RAM - 8GB GPU
76,2 97,2
7500X3D - 1x16GB RAM - 8GB GPU
74,8 96,9
7500F - 2x16GB RAM - 8GB GPU
75,0 96,8
7500F - 2x8GB RAM - 8GB GPU
75,4 96,7
7500F - 1x16GB RAM - 16GB GPU
74,8 96,5
7500X3D - 2x8GB RAM - 8GB GPU
73,3 96,1
7500F - 1x16GB RAM - 8GB GPU
66,4 87,7
DOOM: The Dark Ages - 1920x1080 - Nightmare
Processor Minimum- / Gemiddelde framerate in fps (hoger is beter)
7500X3D - 2x8GB RAM - 16GB GPU
68,1 87,8
7500X3D - 1x16GB RAM - 16GB GPU
68,1 87,5
7500X3D - 2x16GB RAM - 16GB GPU
68,0 87,5
7500F - 2x16GB RAM - 16GB GPU
67,8 87,0
7500F - 2x8GB RAM - 16GB GPU
67,2 86,8
7500F - 1x16GB RAM - 16GB GPU
66,4 86,2
7500X3D - 2x16GB RAM - 8GB GPU
64,4 85,3
7500X3D - 1x16GB RAM - 8GB GPU
64,1 85,1
7500X3D - 2x8GB RAM - 8GB GPU
64,1 84,9
7500F - 2x8GB RAM - 8GB GPU
65,3 84,1
7500F - 2x16GB RAM - 8GB GPU
64,6 84,1
7500F - 1x16GB RAM - 8GB GPU
42,9 56,5

1440p

  • Doom - Medium
  • Medium (99p)
  • Nightmare
  • Nightmare (99p)
DOOM: The Dark Ages - 2560x1440 - Medium
Processor Minimum- / Gemiddelde framerate in fps (hoger is beter)
7500X3D - 1x16GB RAM - 16GB GPU
51,6 66,3
7500X3D - 2x16GB RAM - 16GB GPU
52,1 66,2
7500X3D - 2x8GB RAM - 16GB GPU
51,9 66,1
7500F - 2x8GB RAM - 16GB GPU
51,4 65,7
7500F - 2x16GB RAM - 16GB GPU
51,7 65,7
7500F - 1x16GB RAM - 16GB GPU
51,0 65,4
7500X3D - 2x16GB RAM - 8GB GPU
49,6 63,1
7500F - 2x16GB RAM - 8GB GPU
47,7 60,5
7500X3D - 2x8GB RAM - 8GB GPU
46,6 59,8
7500F - 2x8GB RAM - 8GB GPU
46,0 58,8
7500X3D - 1x16GB RAM - 8GB GPU
45,6 58,7
7500F - 1x16GB RAM - 8GB GPU
48,9 57,9
DOOM: The Dark Ages - 2560x1440 - Nightmare
Processor Minimum- / Gemiddelde framerate in fps (hoger is beter)
7500X3D - 2x8GB RAM - 16GB GPU
45,9 58,8
7500X3D - 1x16GB RAM - 16GB GPU
45,8 58,7
7500X3D - 2x16GB RAM - 16GB GPU
46,0 58,6
7500F - 2x8GB RAM - 16GB GPU
45,7 58,4
7500F - 1x16GB RAM - 16GB GPU
45,5 58,3
7500F - 2x16GB RAM - 16GB GPU
45,7 58,3
7500X3D - 2x16GB RAM - 8GB GPU
43,2 55,3
7500F - 2x16GB RAM - 8GB GPU
42,0 54,6
7500X3D - 1x16GB RAM - 8GB GPU
40,7 52,6
7500X3D - 2x8GB RAM - 8GB GPU
40,9 52,5
7500F - 2x8GB RAM - 8GB GPU
40,3 52,3
7500F - 1x16GB RAM - 8GB GPU
35,5 46,4

Horizon Zero Dawn Remastered

Horizon Zero Dawn heeft op 1080p een duidelijke voorkeur voor X3D-processors. We zien de 7500X3D in combinatie met de 16GB-gpu zeer consistent presteren, ongeacht welk ram we gebruiken. Met een 8GB-gpu is er op de 7500X3D al wel een duidelijker nadeel voor singlechannelgeheugen te zien. Toch is de invloed niet zo sterk als bij de 7500F, waar op Ultra-instellingen de impact van vram en vooral van dualchannelgeheugen noemenswaardig is.

1080p

  • Horizon Zero Dawn - Medium
  • Medium (99p)
  • Ultra
  • Ultra (99p)
Horizon Zero Dawn Remastered - 1920x1080 - Medium
Processor Minimum- / Gemiddelde framerate in fps (hoger is beter)
7500X3D - 2x16GB RAM - 16GB GPU
114,6 156,8
7500X3D - 1x16GB RAM - 16GB GPU
112,7 156,7
7500X3D - 2x8GB RAM - 16GB GPU
114,5 156,4
7500X3D - 2x16GB RAM - 8GB GPU
113,0 153,3
7500X3D - 2x8GB RAM - 8GB GPU
110,6 150,5
7500X3D - 1x16GB RAM - 8GB GPU
105,8 146,5
7500F - 2x16GB RAM - 16GB GPU
100,7 143,1
7500F - 2x16GB RAM - 8GB GPU
96,4 136,6
7500F - 2x8GB RAM - 16GB GPU
91,7 134,4
7500F - 2x8GB RAM - 8GB GPU
89,3 129,7
7500F - 1x16GB RAM - 16GB GPU
84,8 125,8
7500F - 1x16GB RAM - 8GB GPU
80,5 119,8
Horizon Zero Dawn Remastered - 1920x1080 - Ultra
Processor Minimum- / Gemiddelde framerate in fps (hoger is beter)
7500X3D - 2x16GB RAM - 16GB GPU
85,6 125,9
7500X3D - 2x8GB RAM - 16GB GPU
84,8 125,6
7500X3D - 1x16GB RAM - 16GB GPU
80,6 124,0
7500F - 2x16GB RAM - 16GB GPU
80,2 118,4
7500F - 2x8GB RAM - 16GB GPU
70,3 109,8
7500X3D - 2x16GB RAM - 8GB GPU
65,2 109,3
7500X3D - 2x8GB RAM - 8GB GPU
64,2 106,3
7500F - 2x16GB RAM - 8GB GPU
61,2 102,2
7500F - 1x16GB RAM - 16GB GPU
58,1 99,0
7500X3D - 1x16GB RAM - 8GB GPU
52,6 96,1
7500F - 2x8GB RAM - 8GB GPU
51,6 89,1
7500F - 1x16GB RAM - 8GB GPU
37,2 71,0

1440p

  • Horizon Zero Dawn - Medium
  • Medium (99p)
  • Ultra
  • Ultra (99p)
Horizon Zero Dawn Remastered - 2560x1440 - Medium
Processor Minimum- / Gemiddelde framerate in fps (hoger is beter)
7500X3D - 1x16GB RAM - 16GB GPU
90,4 116,4
7500X3D - 2x8GB RAM - 16GB GPU
91,8 116,0
7500F - 2x16GB RAM - 16GB GPU
86,6 115,3
7500X3D - 2x16GB RAM - 16GB GPU
91,0 115,3
7500X3D - 2x16GB RAM - 8GB GPU
90,1 113,6
7500F - 2x16GB RAM - 8GB GPU
84,7 112,5
7500F - 2x8GB RAM - 16GB GPU
83,3 112,3
7500X3D - 2x8GB RAM - 8GB GPU
88,4 111,8
7500F - 1x16GB RAM - 16GB GPU
79,4 110,0
7500X3D - 1x16GB RAM - 8GB GPU
86,0 109,8
7500F - 2x8GB RAM - 8GB GPU
81,4 109,3
7500F - 1x16GB RAM - 8GB GPU
74,7 103,0
Horizon Zero Dawn Remastered - 2560x1440 - Ultra
Processor Minimum- / Gemiddelde framerate in fps (hoger is beter)
7500X3D - 2x8GB RAM - 16GB GPU
68,2 95,9
7500X3D - 1x16GB RAM - 16GB GPU
65,1 95,5
7500F - 2x16GB RAM - 16GB GPU
66,3 95,4
7500X3D - 2x16GB RAM - 16GB GPU
68,3 95,2
7500F - 2x8GB RAM - 16GB GPU
62,9 92,5
7500F - 2x16GB RAM - 8GB GPU
67,3 92,3
7500X3D - 2x8GB RAM - 8GB GPU
58,5 90,9
7500X3D - 2x16GB RAM - 8GB GPU
62,7 90,4
7500F - 1x16GB RAM - 16GB GPU
54,6 87,6
7500X3D - 1x16GB RAM - 8GB GPU
60,1 86,7
7500F - 2x8GB RAM - 8GB GPU
55,0 83,8
7500F - 1x16GB RAM - 8GB GPU
48,4 77,0

Battlefield 6

Zo wisselend als de resultaten bij Horizon Zero Dawn zijn, zo vast liggen ze bij Battlefield 6, als we tenminste kijken naar de gemiddelde framerates. De 16GB-gpu vinden we voornamelijk in de bovenste helft van de grafieken, omdat deze marginaal beter presteert dan de 8GB-uitvoering. Welke cpu we daarbij gebruiken, lijkt in deze game voor de gemiddelde framerates verder niet uit te maken.

Bij de frametimes is de X3D-processors wel in het voordeel, al is ook dit verschil flinterdun. Met singlechannelgeheugen en een 8GB-gpu is de minimale voorsprong van de 7500X3D op de 7500F nog het 'grootst'.

1080p

  • Battlefield 6 - Medium
  • Medium (99p)
  • Ultra
  • Ultra (99p)
Battlefield 6 - 1920x1080 - Medium
Processor Minimum- / Gemiddelde framerate in fps (hoger is beter)
7500F - 2x8GB RAM - 16GB GPU
94,4 139,9
7500F - 2x16GB RAM - 16GB GPU
95,9 139,8
7500X3D - 1x16GB RAM - 16GB GPU
98,2 138,9
7500X3D - 2x16GB RAM - 16GB GPU
98,4 138,2
7500F - 2x16GB RAM - 8GB GPU
94,2 137,4
7500X3D - 2x8GB RAM - 16GB GPU
98,1 137,2
7500X3D - 2x16GB RAM - 8GB GPU
97,2 136,7
7500X3D - 1x16GB RAM - 8GB GPU
97,2 136,3
7500X3D - 2x8GB RAM - 8GB GPU
96,6 135,8
7500F - 1x16GB RAM - 16GB GPU
89,5 135,5
7500F - 2x8GB RAM - 8GB GPU
91,5 135,4
7500F - 1x16GB RAM - 8GB GPU
87,6 133,3
Battlefield 6 - 1920x1080 - Ultra
Processor Minimum- / Gemiddelde framerate in fps (hoger is beter)
7500F - 2x16GB RAM - 16GB GPU
73,1 106,3
7500X3D - 2x8GB RAM - 16GB GPU
75,2 106,3
7500X3D - 1x16GB RAM - 16GB GPU
75,0 106,0
7500F - 2x8GB RAM - 16GB GPU
72,1 105,9
7500X3D - 2x16GB RAM - 16GB GPU
74,5 105,4
7500X3D - 2x16GB RAM - 8GB GPU
72,9 105,2
7500F - 1x16GB RAM - 16GB GPU
69,7 104,3
7500F - 2x16GB RAM - 8GB GPU
71,4 104,3
7500F - 2x8GB RAM - 8GB GPU
70,6 103,3
7500X3D - 2x8GB RAM - 8GB GPU
73,1 102,7
7500X3D - 1x16GB RAM - 8GB GPU
71,2 101,0
7500F - 1x16GB RAM - 8GB GPU
67,7 100,7

1440p

  • Battlefield 6 - Medium
  • Medium (99p)
  • Ultra
  • Ultra (99p)
Battlefield 6 - 2560x1440 - Medium
Processor Minimum- / Gemiddelde framerate in fps (hoger is beter)
7500F - 2x16GB RAM - 16GB GPU
65,9 95,9
7500F - 2x8GB RAM - 16GB GPU
65,8 95,8
7500X3D - 2x16GB RAM - 16GB GPU
66,7 95,3
7500X3D - 2x8GB RAM - 16GB GPU
67,1 95,2
7500X3D - 1x16GB RAM - 16GB GPU
67,1 95,2
7500X3D - 1x16GB RAM - 8GB GPU
65,8 94,5
7500F - 1x16GB RAM - 16GB GPU
62,5 94,4
7500F - 2x16GB RAM - 8GB GPU
64,5 94,3
7500X3D - 2x16GB RAM - 8GB GPU
66,1 94,1
7500X3D - 2x8GB RAM - 8GB GPU
65,5 93,8
7500F - 2x8GB RAM - 8GB GPU
63,6 93,3
7500F - 1x16GB RAM - 8GB GPU
62,2 92,5
Battlefield 6 - 2560x1440 - Ultra
Processor Minimum- / Gemiddelde framerate in fps (hoger is beter)
7500X3D - 2x8GB RAM - 16GB GPU
53,4 74,8
7500F - 2x16GB RAM - 16GB GPU
52,4 74,4
7500X3D - 1x16GB RAM - 16GB GPU
53,0 74,3
7500F - 2x8GB RAM - 16GB GPU
52,0 74,0
7500X3D - 2x16GB RAM - 16GB GPU
52,7 73,8
7500F - 1x16GB RAM - 16GB GPU
51,2 73,2
7500X3D - 2x16GB RAM - 8GB GPU
52,3 72,8
7500X3D - 1x16GB RAM - 8GB GPU
52,0 72,5
7500F - 2x16GB RAM - 8GB GPU
51,0 72,3
7500X3D - 2x8GB RAM - 8GB GPU
50,3 70,8
7500F - 2x8GB RAM - 8GB GPU
49,2 70,2
7500F - 1x16GB RAM - 8GB GPU
49,9 70,2

Anno 117

In Anno 117 liggen de gemiddelde framerates in de meeste gevallen aardig dicht bij elkaar. Opnieuw verliest de 7500F prestaties als we hem combineren met singlechannelgeheugen of met een 8GB-gpu, en nog meer met een combinatie daarvan. De achteruitgang in framerate valt nog wel mee, maar het 99e percentiel van de frametimes laat zien dat de gameplay dan een stuk minder vloeiend is.

Op de 7500X3D zijn bezuinigingen op werkgeheugen en vram veel minder een reden tot paniek. Pas bij de enkele geheugenmodule en een 8GB-gpu is er op de X3D-processor een iets lagere gemiddelde framerate, terwijl de frametimes veel minder achteruitgaan.

1080p

  • Anno 117 - Medium
  • Medium (99p)
  • Ultra
  • Ultra (99p)
Anno 117: Pax Romana - 1920x1080 - Medium
Processor Minimum- / Gemiddelde framerate in fps (hoger is beter)
7500X3D - 2x16GB RAM - 16GB GPU
76,8 110,7
7500X3D - 2x8GB RAM - 8GB GPU
76,8 110,6
7500F - 2x16GB RAM - 16GB GPU
77,0 110,5
7500X3D - 2x16GB RAM - 8GB GPU
76,8 110,4
7500F - 2x8GB RAM - 16GB GPU
67,8 110,0
7500F - 2x16GB RAM - 8GB GPU
64,3 109,7
7500X3D - 2x8GB RAM - 16GB GPU
76,6 109,5
7500X3D - 1x16GB RAM - 16GB GPU
76,5 109,5
7500F - 1x16GB RAM - 16GB GPU
56,6 108,1
7500F - 2x8GB RAM - 8GB GPU
56,2 107,4
7500X3D - 1x16GB RAM - 8GB GPU
74,0 104,6
7500F - 1x16GB RAM - 8GB GPU
53,1 102,5
Anno 117: Pax Romana - 1920x1080 - Ultra
Processor Minimum- / Gemiddelde framerate in fps (hoger is beter)
7500X3D - 1x16GB RAM - 16GB GPU
36,3 54,7
7500F - 2x16GB RAM - 16GB GPU
36,6 54,0
7500X3D - 2x8GB RAM - 16GB GPU
36,5 53,7
7500X3D - 2x16GB RAM - 16GB GPU
36,8 53,7
7500F - 2x8GB RAM - 8GB GPU
36,5 53,4
7500F - 2x16GB RAM - 8GB GPU
34,7 53,1
7500X3D - 2x16GB RAM - 8GB GPU
36,1 53,1
7500F - 2x8GB RAM - 16GB GPU
35,4 53,0
7500F - 1x16GB RAM - 16GB GPU
31,4 52,7
7500F - 1x16GB RAM - 8GB GPU
30,7 52,6
7500X3D - 2x8GB RAM - 8GB GPU
35,9 52,6
7500X3D - 1x16GB RAM - 8GB GPU
35,1 52,2

1440p

  • Anno 117 - Medium
  • Medium (99p)
  • Ultra
  • Ultra (99p)
Anno 117: Pax Romana - 2560x1440 - Medium
Processor Minimum- / Gemiddelde framerate in fps (hoger is beter)
7500X3D - 2x16GB RAM - 16GB GPU
69,0 83,1
7500F - 2x16GB RAM - 16GB GPU
66,7 82,4
7500X3D - 2x8GB RAM - 8GB GPU
66,7 82,4
7500X3D - 2x16GB RAM - 8GB GPU
67,5 82,1
7500X3D - 2x8GB RAM - 16GB GPU
66,0 82,0
7500X3D - 1x16GB RAM - 16GB GPU
66,0 81,6
7500F - 2x8GB RAM - 16GB GPU
57,5 81,2
7500F - 2x16GB RAM - 8GB GPU
61,9 80,8
7500X3D - 1x16GB RAM - 8GB GPU
56,5 80,8
7500F - 1x16GB RAM - 16GB GPU
49,5 80,4
7500F - 2x8GB RAM - 8GB GPU
55,5 80,0
7500F - 1x16GB RAM - 8GB GPU
45,4 79,7
Anno 117: Pax Romana - 2560x1440 - Ultra
Processor Minimum- / Gemiddelde framerate in fps (hoger is beter)
7500F - 2x16GB RAM - 16GB GPU
29,4 40,2
7500X3D - 2x8GB RAM - 16GB GPU
28,7 39,9
7500X3D - 1x16GB RAM - 16GB GPU
28,7 39,8
7500F - 2x8GB RAM - 16GB GPU
29,2 39,7
7500F - 1x16GB RAM - 8GB GPU
27,6 39,7
7500X3D - 2x16GB RAM - 16GB GPU
29,3 39,7
7500F - 1x16GB RAM - 16GB GPU
27,8 39,5
7500X3D - 2x16GB RAM - 8GB GPU
29,1 39,5
7500X3D - 1x16GB RAM - 8GB GPU
28,3 39,4
7500X3D - 2x8GB RAM - 8GB GPU
29,0 39,3
7500F - 2x16GB RAM - 8GB GPU
28,4 39,1
7500F - 2x8GB RAM - 8GB GPU
28,5 38,8

Gemiddelde framerates

Onze Gaming Prestatiescore is een gewogen gemiddelde van de zes geteste en hierboven besproken games op twee resoluties en twee kwaliteitsinstellingen.

Je kunt de 7500X3D volgens onze testdata gerust combineren met goedkoper werkgeheugen, zolang je er een 16GB-gpu bij gebruikt. Kies je voor 8GB vram, dan levert de configuratie van het werkgeheugen wel iets van een verschil op, maar dat is alsnog minimaal. Met de maximale besparing in zowel werkgeheugen als videogeheugen verlies je op de 7500X3D ruim 4 procent in de gemiddelde framerate.

Bij de 7500F zijn de verschillen iets groter. Zo ga je er met een enkele 16GB-geheugenmodule bijna 3 procent op achteruit, terwijl de 8GB-gpu een terugval van 2,5 procent betekent. Vooral het combineren van deze twee, dus 1x 16GB werkgeheugen én een 8GB-gpu, betekent op de 7500F een significant lagere gemiddelde framerate. Deze komt 8,7 procent lager uit dan in de optimale configuratie.

Gemiddelde frametimes

Minstens zo belangrijk voor een consistent presterende gaming-pc zijn de frametimes. Hiervan hebben we ook een gewogen gemiddelde berekend op basis van alle hiervoor besproken testdata.

Met de 7500X3D maakt het niet zoveel uit welk werkgeheugen je gebruikt. Zolang er een 16GB-gpu aanwezig is, presteert de 7500X3D in onze tests gemiddeld erg vergelijkbaar in frametimeconsistentie. De prestatieafname is in onze tests slechts 1 procent. Je games zullen dus vloeiend aanvoelen, ook als je bij deze processor wat bespaart op het werkgeheugen.

Combineer je de 7500X3D met een 8GB-gpu, dan komt het gemiddelde 99e percentiel net iets lager te liggen dan bij de 16GB-gpu. De prestatieafname is 2,7 procent als je besluit één 16GB-geheugenmodule weg te bezuinigen. Dit verschil is groter dan bij de 16GB-gpu, omdat de dualchannelconfiguratie van 2x 16GB het beste werkt om het tekort aan vram van de 8GB-gpu op te vangen.

Ook op de 7500F zien we de beste prestaties in combinatie met 2x 16GB werkgeheugen en een 16GB-gpu – tot zover geen verrassingen. Maar vervolgens zien we aan de afname van prestaties op de verschillende configuraties dat je bij de 7500F beter kunt kiezen voor 2x 8GB werkgeheugen met een 16GB-gpu dan voor 2x 16GB met een 8GB-gpu. Die scenario's zorgen voor respectievelijk 2 en 4 procent prestatieverlies. Voor verdere besparingen heeft 2x 8GB werkgeheugen met een 8GB-gpu opnieuw de voorkeur boven 1x 16GB werkgeheugen, zowel met een 8- als een 16GB-gpu.

Ga je bij beide processors voor maximale besparingen op werkgeheugen (1x 16GB) en videogeheugen (8GB vram), dan betekent dat bij de 7500X3D een gemiddeld 99e percentiel dat 5,5 procent lager ligt dan op de optimale configuratie. Diezelfde bezuiniging resulteert bij de 7500F in een afname van maar liefst 15,4 procent. Los daarvan valt in de grafiek hoe dan ook op dat de beste score van de 7500F zich kan meten met de slechtste score van de 7500X3D, in elk geval bij het 99e percentiel van de frametimes.

Prijs-prestatieverhouding

In onderstaande tabellen hebben we de eerder besproken prestaties afgezet tegen de totaalprijzen van de geteste hardwareconfiguraties. Op een tweede tabblad staan de totaalprijzen van alleen de processor, het geheugen, de videokaart en het moederbord, voor wie van plan is nieuwe componenten in een bestaand systeem te zetten.

De hoogste prestaties per euro worden behaald door de Ryzen 5 7500F in combinatie met 2x 8GB werkgeheugen en een 16GB-gpu als we kijken naar een compleet systeem. Dezelfde configuratie, maar dan met een 8GB-gpu, wint het als we kijken naar de componenten zelf.

  • Compleet systeem
  • Corecomponenten

Goedkoop is duurkoop?

In dit artikel testten we een aantal variaties op de 1080p-game-pc uit onze Desktop Best Buy Guide om te achterhalen wat bezuinigingen op verschillende componenten doen met de gameprestaties.

De verschillen tussen de framerates zijn gemiddeld genomen niet groot. De goedkoopste configuratie loopt het verst achter op de snelste, maar het gaat dan om een verschil van slechts 10 procent. In de frametimeconsistentie zijn de verschillen wel groter; de beste configuratie is daar 26 procent sneller dan de slechtste. Dat betekent een vloeiendere speelervaring, maar daartegenover staat ook een meerprijs.

Duurdere cpu = goedkoper geheugen

Toch kan het de meerprijs voor die processor wel waard zijn, omdat je dan kunt besparen op geheugen. De 209 euro kostende Ryzen 5 7500X3D is weliswaar 90 euro duurder dan de Ryzen 5 7500F, maar ook een stuk minder afhankelijk van een optimale geheugenconfiguratie. Bij andere X3D-processors hebben we dit al vaker gezien. Dat betekent dat je met een iets duurdere cpu dus kunt besparen op het momenteel erg dure DDR5 en zo onder de streep toch goedkoper uit kunt zijn. De 7500X3D combineren met een enkele 16GB-module levert veel minder prestatieverlies op dan bij de 7500F. Door 90 euro meer aan de cpu uit te geven, kun je 170 euro besparen op geheugen en ook nog genieten van betere gameprestaties.

Voor een compleet nieuw systeem is 80 euro besparen met deze stap niet een enorm verschil. Als dat echter betekent dat je je alvast wél een 16GB-gpu kunt veroorloven, is dat naar mijn mening een verstandige keuze in deze afweging. Op alle geteste configuraties lever je met een 8GB-gpu namelijk in op soepele gameplay. Bij sommige spellen is dat effect veel sterker dan bij andere. Ook hier zien we dat de 7500X3D minder hinder ondervindt van weinig videogeheugen en consistenter presteert. De andere argumenten zijn dat het geheugen van een videokaart niet uitbreidbaar is en we drie jaar geleden al concludeerden dat 8GB vram op het randje zit voor 1080p-gaming.

AMD Ryzen 5 7500X3D fpa
De Ryzen 5 7500X3D is 90 euro duurder dan de 7500F, maar presteert consistenter met minder goed DDR5.

Toekomstige upgrades

Een andere configuratie met een momenteel goede prijs-prestatieverhouding is de 7500F met 2x 8GB DDR5-geheugen. Hiermee koppel je de processor ook aan 16GB geheugen in totaal, alleen dan in dual channel. Dat is gunstig voor de prestaties van deze goedkope processor, maar met het oog op de toekomst is het handig om alvast na te denken hoe upgrades eruit gaan zien. De gekozen geheugenkit levert in de toekomst vermoedelijk weinig op bij verkoop als je wilt uitbreiden naar 2x 16GB voor 32GB systeemgeheugen.

In plaats daarvan zou je ook de twee 8GB-modules kunnen uitbreiden naar vier stuks, al is dat op Ryzen-processors vaak een spannende kwestie. Volgens AMD's specificaties zakt de officieel ondersteunde geheugensnelheid van 5200 naar slechts 3600MT/s bij gebruik van vier geheugenmodules. Op een hogere snelheid stabiel draaien lukt soms wel, maar is niet gegarandeerd. En omdat de 7500F veel afhankelijker is van een goede geheugensnelheid dan de 7500X3D, is het geen prettig vooruitzicht dat je mogelijk moet inleveren op prestaties als je later wilt uitbreiden naar meer systeemgeheugen.

Onder de streep is misschien de belangrijkste conclusie dat op alle onderdelen tegelijk besparen geen goed idee is. De 7500F is duidelijk de goedkopere processor van de twee, maar als je hem combineert met een 8GB-gpu én slechts één geheugenmodule, krijg je merkbaar minder vloeiende gamingprestaties. Vanaf dat bodemscenario levert 70 euro extra voor een 16GB-gpu je 7 procent betere 99p's op. Voor 90 euro extra voor de 7500X3D verbeter je de 99p's met 19 procent. Zo bekeken is de Ryzen 5 7500X3D een uitstekend vertrekpunt om een budgetbewuste gaming-pc omheen te bouwen.

Redactie: Reinoud Dik • Testlab: Denny Verwoert • Eindredactie: Marger Verschuur

Reacties (116)

Sorteer op:

Weergave:

Je ziet op internet (o.a. Reddit) nog steeds berichten rondgaan van gefrituurde AMD 9000 (voornamelijk X3D) en zelfs 7000 series CPU's icm met Asrock moederborden. In deze test wordt een Asrock moederbord gebruikt. Ik neem aan: met de laatste BIOS? En: is dat verhaal van gefrituurde CPU's inmiddels broodje aap, of toch iets van waar?

Uiteraard zijn klagers (op reditt en gamers nexus gaat het over beperkte aantallen gebruikers, een paar 100, wat op het totale aantal gebruikers waarschijnlijk minimaal is) een stuk vocaler aanwezig dan tevreden gebruikers, maar is hier vanuit Tweakers (ik zie even geen alias voor de auteur, Reinoud Dik) meer over te zeggen? Inmiddels is Asrock heel wat BIOS verder t.o.v. het tijdstip van publicatie van nieuws: AMD raadt biosupdate aan voor opstartproblemen Ryzen 9000 op ASRock-moederborden.

Overigens: in https://www.asrock.com/mb/AMD/B650M-HDVM.2/index.asp#BIOS zie je in de changelog geen equivalent van 'fix voor potentieel gefrituurde CPUs' (anders dan een melding over bootissues met 9000 series CPUs). Dus je kunt aan deze changelog niet achterhalen welke BIOS versie van na april 2025 (de publicatiedatum van voorgaand Tweakers artikel, die versie 3.20 als de juiste noemde) er nog meer fixes gemaakt zijn (voor bijv. de 7000 serie).

[Reactie gewijzigd door kdekker op 15 april 2026 09:09]

Je eerste vraag kan ik makkelijk beantwoorden: uiteraard hebben we getest met het nieuwste bios. De tweede is een stuk ingewikkelder, al heeft dat verder weinig te maken met dit artikel natuurlijk.

Dat die cpu's stuk zijn gegaan - er zijn geloof ik ook meldingen van tweakers geweest - is natuurlijk geen 'broodje aap'. De vraag is of het inmiddels is opgelost, en heel eerlijk: daar kunnen wij eigenlijk geen goed antwoord op geven. In elk geval zijn er ook na het nieuwsbericht waar je naar linkt nog bios-updates uitgekomen, waar we ook over hebben bericht op Tweakers, bijvoorbeeld: ASRock brengt biosupdate uit na problemen met kapotte AMD-cpu's uit februari dit jaar.

Het is nooit duidelijk geworden waarom ASRock (en min mindere mate ASUS) moederborden oververtegenwoordigd leken te zijn bij meldingen van defecte cpu's. Er zijn allerlei verdenkingen en correlaties, maar er is nooit een reproduceerbare oorzaak gevonden. Wat dat mede zo lastig maakt, is dat het zelfs voor alle bios-updates extreem weinig voorkwam: net te veel om het toeval te kunnen noemen, maar veel te weinig om gemakkelijk te kunnen diagnosticeren.

Misschien een onbevredigend antwoord, maar wel het eerlijke denk ik.
Dankjewel Tomas. Iig is dit Asrock plankje 1 v.d. goedkoopste met een fraaie feature set. Daarom had ik (voordat geheugen etc duur werd) zelf de gok genomen (icm een 7000 series CPU) voor dit moederbord en tot nog toe, zonder problemen. Ook gezien de andere reacties kan het goed gaan. Zolang Asrock niet meer details heeft weet je het niet. En Reddit comments kunnen ook veel 'nablaten' zijn. Veel posts zijn ouder (al maanden oud). Ik zie wel recentere posts, maar dat zijn vragen of het probleem nog steeds speelt. Met een beetje geluk is het: waarschijnlijk niet (meer).

Hebben jullie ingangen bij Asrock om meer details boven water te halen? Al verwacht ik niet dat ze het achterste van de tong laten zien wat de oorzaak is, maar misschien kun je wel een officiele bevestiging krijgen dat het probleem over is (of zou moeten zijn).

En ga zo door. Al ben ik geen gamer, dit soort tests zijn lezenswaardig. Bedankt.
ASRock en AMD hebben met de bios-updates hun best gedaan om mogelijke problemen op te lossen, maar er is geen officiele bevestiging dat het 'volledig' is opgelost. Waarschijnlijk omdat, zoals Tomas hierboven al zegt, het extreem weinig voorkwam op de totale groep gebruikers.
Je hoeft het bios niet bij te werken bij elke release, maar wél bij de aankoop en in gebruik nemen van een nieuw moederbord. Verder is het goed om niet het snelste (en duurste) geheugen te hoeven kopen want snelheid telt minder dan de grote L3 cache van de CPU's. Wel vind ik een CAS van 40 bij 5200mtps erg langzaam. De sweet spot is 5600mtps met een CAS van 36 of lager.

Het voltage van het geheugen is belangrijker voor wat betreft stress op de CPU (de IMC). Alles boven de 1,35 volt zou ik afraden. 1,25 volt is de sweet spot en zal minder stress geven. Dan gaat het zaakje gewoon wat langer mee. Sneller geheugen is met de X3D minder belangrijk geworden, maar telt nog wel mee. PBO zou ik van af blijven.
Maar juist 6000MT/s loopt vaak op 1.3V of hoger. Al zal EXPO dingen aanpassen typisch iets zijn voor een Tweaker.
Mede vandaar dat de sweet spot van een 7800X3D 5200mtps is en die van een 9800X3D 5600mtps. Alles daarboven is een overklok en niet officieel ondersteund.
Het voltage van het geheugen is belangrijker voor wat betreft stress op de CPU (de IMC). Alles boven de 1,35 volt zou ik afraden.
Hoe dan? DDR5 modules hebben een pmic en krijgen 12 volt van de vrm van het moederbord. Het zal de IMC echt worst wezen wat de spanning van het ram is, daar heeft de processor op geen enkele manier 'last' van.
Waar adverteren ze mee als je geheugen koopt?? Puur technisch gezien heb je een punt, maar geheugen dat werkt op een hoog voltage degradeert eerder en dit wil je echt niet met de huidige prijzen. Voltages zijn vaker een probleem dan je vermoedt.
Het is alleen een beetje jammer dat je een X3D CPU test op een 9060XT videokaart want waar de X3D line-up in schittert is een snelle videokaart op 1080p. Dus op een 9070XT of een RTX4070 of hoger. Nu loop je tegen een bottleneck aan. De 9060XT zou beter wezen met een 5600X3D.
Een test met een X3D-cpu en een snelle videokaart hebben we eerder al eens gedaan; dit is juist een follow-up daarop met goedkopere hardware :)
Ik gebruik sinds afgelopen september/augustus de Asrock B650M-HDV i.c.m. een Ryzen 9600x. Geen problemen gehad op meerdere bios-versies.
De gerapporteerd problemen met de Asrock borden gaan vooral over B850 en X870 borden, B650 lijken niet vaker problemen te hebben dan 'normaal'
Ik gebruik sind januari 2025 een ASRock B850M Pro-A WiFi met een 9800X3D en ervaar ook geen problemen, maar dat zegt natuurlijk niet zoveel. Ik zou Asrock moederborden, zeker i.c.m. met een X3D CPU lekker vermijden. Je wilt gewoon niet dat risico nemen en zolang AMD en Asrock hier niet openheid van zaken over geven zou ik ze lekker laten staan. Er is genoeg andere keuze en er zijn m.i. toch teveel van dit soort meldingen waar, door beide fabrikanten, gewoon geen bevredigend antwoord op word gegeven.
Op zich mee eens behalve dat er genoeg andere keuze is, want dat valt best tegen vind ik zelf. Je hebt ASRock, ASUS, GigaByte en MSI en dan houdt het wel een beetje op. En MSI heb ik zelf dan weer slechte ervaringen mee (rotte BIOS). Sommige ASRock borden zijn op papier gewoon de meest aantrekkelijke keuze, ik heb er door de jaren heen al een stuk of 5 gehad en voorheen nooit problemen, dus best jammer op zich.
Ben het met je eens dat er niet zoveel moederbord fabrikanten meer zijn en punt is natuurlijk ook dat Asrock features naar een aantrekkelijk prijspeil brengt waar je bijv. bij een Asus de hoofdprijs voor betaald. Het is natuurlijk ieders eigen keuze of je dat risico wil nemen. Mijn Asrock moederbord werkt na ruim een jaar ook nog prima met de X3D, maar dat kan voor anderen anders uitpakken. Zolang dat niet overduidelijk gefixt is met een heldere uitspraak over de oorzaak en de fix zou ik er goed over nadenken of je risico wil lopen.
Op Reddit zag ik ook de B650 hoor. Overigens, in eigen familiekring (ook N=1) draait dat ding prima icm een Ryzen 5 7600 (met IGP) op genoemd moederbord. Wel van een BIOS update voorzien (initieel, en vrij recent nog). Draait voor zover ik weet zonder problemen. Kreeg alleen na de laatste BIOS update geheugen niet meer op 6000MT/s (maar de default van 5600 MT/s is ook prima. Verschil merk je niet met huis-tuin-en-keukengebruik).

Technisch is een B850 ook 1:1 gelijk aan de B650 (afgezien het label). Moederbordfabrikanten hebben de lancering van de B850 wel aangegrepen om andere features mee te leveren, bijv. iets meer nadruk op PCIe 5.
Het zal er vooral mee te maken hebben dat B850 en X870 duurder in de markt gezet worden en dat de fabrikanten daarom iets dichter de limieten hebben opgezocht in de BIOS en/of andere componenten op het bord zoals VRM's etc. De B850 en X870 borden hebben ook meer IO dus het zou ook nog kunnen daar daardoor de I/O die van de CPU zwaarder belast wordt of wat dan ook. Het lijkt er in ieder geval wel op dat het vooral de combi 9800X3D + B850 of X870(E) is die het meest voorkomt in de statistieken. Ik heb zelf ook 2x een 9800X3D kapot gehad binnen 4 maanden op een B850 bord, dus wellicht enigzins biased maar mijn beeld van de vele Reddit threads die ik heb gezien was dat dat een slechte combi is (was?)
(ik zie even geen alias voor de auteur, Reinoud Dik)
Offtopic, maar als je bovenin het artikel op zijn naam klikt dan kom je op zijn auteurspagina en daar staat onder de "Stuur bericht"-knop een link naar zijn gallery. In die link (en natuurlijk op die gallery) vind je zijn username.
Dat weeet ik wel, maar ik had verwacht dat een @<auteur> ook had gewerkt. Voor andere hardware reviewers bij Tweakers werkt dat (doorgaans) wel. En zo belangrijlk was het ook niet om een bericht te sturen. Hij zal meer te doen hebben ;-).
Ik gebruik nu bijna een jaar een 9800X3D in combinatie met een ASrock B850M Riptide Wifi. Enige wat ik heb gedaan is de bios bijgewerkt (3.30 ofzo was dat toen nog) vóórdat ik de CPU installeerde.

Ik ben er van overtuigd dat er wel degelijk een probleem is met AMD + ASrock, maar ik zie ook wel dat er in de meeste van alle gevallen op Reddit waar het mis ging, dat dit gebeurde onder een oude bios versie, of een die pas bijgwerkt was nadat het al te laat was.
Besef wel dat ook Asus een soortgelijk probleem had. Dat wordt een beetje off-topic, maar wel een indicator dat het niet tot 1 fabrikant beperkte (en zover ik weet zijn Asrock en Asus los van elkaar staande bedrijven, wat vroeger/lang geleden niet zo was). Ik weet niet of Gigabyte of MSI dit soort problemen hebben (gehad).
en zelfs 7000 series CPU's icm met Asrock moederborden
N = 1 geef ik meteen toe, maar ik heb de 7800X3D met de uitvoering: ASRock B650M PG Riptide nu al zo'n 2 jaar draaien en nu ik er zo over nadenk volgens mij alleen toen ik hem kocht specifiek de bios update gedaan (de tijd vliegt). Die van mij is nog niet doorgefikt
ASUS was/is ook verdacht. Ik draai ook al ruim 2 jaar met een 7800X3D op een ASUS moederbord met het slechtste geheugen (Corsair) en raad eens? Geen enkel probleem hier en super stabiel. Wel had mijn systeem in het begin een zeer slechte start wat meteen goed was na een BIOS update.
Zoals ik het zie, als er wat aan de hand is ga je op zoek naar oplossingen.
En daarbij kom je anderen tegen die precies/sortgelijke issues als jij hebben.
Dikke kans dat je dat dan deelt ook.

Zo ook de 800 serie bordjes van Asrock icm Ryzen 9000. Wil ik overigens niet mee zeggen dat er niks speelt.

Even wat tegengeluid;

Hier een Asrock B850M pro rs bord icm een 9700x. Tot dusver geen centje pijn.
Wel de berichten in de gaten gehouden en regelmatig de BIOS bijgewerkt, zit nu op de laatste 4.10.
Tevens een bewuste keuze geen PBO en wel een kleine undervolt toe te passen.
Geluk/wijsheid of disaster waiting to happen? Ik ga het meemaken.
@Trygve Leuk en interessant artikel! Ik had eigenlijk nog wel een alternatieve optie gezien: De 5060Ti (16GB) met de 7500F. Dan kom je op een vergelijkbare prijs uit als een 9060XT (16GB) 7500X3D maar dan met een iets snellere videokaart.

Zeker in combinatie met het superieure DLSS (4.5) is dit denk ik een zeer waardig, zo niet beter, alternatief dan de 9060XT + 7500X3D. Kijk je puur naar "best bang for buck" dan is de 9060XT + 7500F waarschijnlijk het beste...
Dat was zeker interessant geweest om de 5060 Ti mee te nemen als aanvullend testmateriaal om te zien welke framerate je maximaal kunt bereiken door DLSS + FG te gebruiken, aangezien deze functionaliteit de belasting vrijwel puur legt op de GPU en daardoor de invloed van de cpu een stuk kleiner is op de uiteindelijke prestaties. Het gaat dan even niet om appels met appels te vergelijken, maar puur wat er vandaag de dag mogelijk is qua prestaties wanneer je een beperkt budget hebt.
Wanneer je DLSS aanzet wordt daar de last op CPU en RAM niet juist hoger? Deze dienen immers de hogere framerate bij te benen. Het zijn technieken die de GPU juist ontlast namelijk.

En zodra je je bottleneck te sterk naar de CPU verlegt, is het juist recept voor een instabiele framerate.
Bij FG is dat niet het geval, aangezien de gpu dan zelf de tussenliggende frames berekent. Bij DLSS gaat je punt volgens mij wel op, aangezien dat de belasting op de gpu verlaagt en daardoor meer verschuift naar de cpu.
De vraag is dan natuurlijk: Vergelijk je goede prestaties of goede algoritmes.
Vanuit de test, welke onderdelen is het makkelijkste te besparen, vind ik juist FG een minder goede vergelijking.
Uit de vergelijking zoals deze hierboven is gedaan, kan ik namelijk ook meer afleiden over prestaties buiten games om, zoals bijvoorbeeld Blender, videobewerking etc.
Ik snap je kanttekening wel, dat upgraden misschien niet nodig is, als je systeem met FG en upscaling mogelijk nog prima spellen kan spelen, maar pure vergelijking welke hardware het meeste invloed heeft op je prestaties vind ik dat dan weer niet.
Hier komt dus de zin en onzin van benchmarks en vergelijkingen naar voren. De meest zinloze vergelijkingen zijn altijd statische benchmarks, aangezien het enige dat je meet is een benchmark. Het zegt niets over hoe het systeem daadwerkelijk de taken uitvoert die belangrijk zijn voor de betreffende koper/lezer. Om een één of andere reden wordt het alleen bij videokaarten op deze manier gedaan. Bij SSD's en dat soort zaken worden altijd alleen maar rare statische testjes gedaan. (en aangezien de fabrikanten dit weten, is het in theorie zelfs mogelijk dat ze de firmware aanpassen om zo goed mogelijk in de statische benchmarks te komen ten koste van 'echte performance')

In deze review gaat het in het introducerende verhaal, specifiek over 'gaming met een beperkt budget'. Zaken als blender, videobewerking, AI, enz, enz, enz, worden dan 'dus' niet meegenomen. In deze test laten ze 'echte behaalde resultaten' met een referentiesysteem. (en voor wie gaat roepen 'niemand heeft het referentiesysteem.' Dat geldt ook voor de benchmarks :)) Ik had het dan dus ook juist heel fijn gevonden om te zien of ze 'nog meer fps' uit de games hadden kunnen trekken met zaken als DLSS en FG. Allicht kwam er niets boeiends uit met deze systemen, maar dat weten we nu dus niet :|

Als je je pc voor meer wilt gebruiken dan gaming, dan is het inderdaad zinvol om ook andere zaken zoals Blender op te nemen, en dan heb je heel erg een goed punt :).
Ik zou hier persoonlijk in dit geval denk ik toch gaan voor de betere processor!
Ach, waarom niet beiden.....
150 euro meer voor marginaal betere prestaties? Ja DLSS is iets beter, maar dat is die 150 euro echt niet waard hoor, zo kan ik ook wel redeneren, bespaar nog even 150 euro ergens op en koop een 9070xt en die sloopt die 5060ti compleet. Beter nog voor ~550-600 euro kan je ook een 9070 kopen, dan wist ik het wel hoor de 5060Ti is gewoon niet zo boeiend, te duur voor wat het is tenzij je echt perse die nVidia tax wil betalen voor de net iets betere features die je dan weer minder snel nodig hebt bij de 9070.

Ter illustratie, volgens TPU is de 5060ti 5% sneller dan de 9060XT voor 150 euro.
De 9070 is 41% sneller dan de 5060ti voor ~30 euro

Dus zoals ik zei, kansloze kaart voor dat geld moet gewoon minimaal 100 euro goedkoper zijn om überhaupt interessant te zijn op dit prestatie niveau.
DLSS is inmiddels dusdanig goed dat dit heel veel compenseert en een zeer valide reden kan zijn om toch voor Nvidia te kiezen.

Maar het blijft toch een beperkte test aangezien je eigenlijk 2 alternatieven hebt voor een build van €1091 (core componenten):
- 7500F + Geforce 5060Ti
- 7500F + Radeon 9070

In beide gevallen zal dit eigenlijk een betere en snellere combinatie zijn dan een wat mindere videokaart met een 7500X3D cpu.
Nu doe je net alsof FSR4 niet bestaat en totaal onbruikbaar is, dat is natuurlijk niet zo, FSR4 is meer dan goed genoeg in de meeste gevallen waardoor het voordeel totaal weg valt bij de 5060Ti die misschien in de buurt komt van de 9070 met DLSS al betwijfel ik of hij een native performance verschil van 41% goed gaat maken. Maar goed zet je FSR4 aan op de 9070 dan kan je het helemaal vergeten en kom je nog steeds niet in de buurt.

Nu ben ik het wel met je eens dat een 7500F + betere GPU waarschijnlijk wel de beste ervaring gaat geven in het algemeen.
FSR4 bestaat wel maar de support loopt nog steeds mijlen ver achter vergeleken met DLSS. En laten we het nog niet eens hebben over Frame Generation. Dat loopt echt jaren achter....

Neemt niet weg dat de 9070 in "veel" gevallen de beste optie zou zijn. Omdat die qua pure rekenkracht een stuk krachtiger is dan de 5060Ti.
FG vind ik dus een echt totaal waardeloze functie die door de input latency niet bruikbaar is voor mij, en de meeste mensen in mijn kenniskring. Dus voor mij persoonlijk mis ik het niet, zet ik het ook niet aan dus dat de AMD versie niet geweldig is heb ik geen moeite mee.

Je game wordt ook niet smoother van FG, het is een magic number generator die vooral nut heeft als je FPS toch al vrij hoog is en voor de nVidia marketing slides waar een 5070 eeen 4090 was 😂

AMD kan ondertussen ook FSR3.1 -> FSR4.1 en FSR zit in de meeste moderne titels waar je het zou willen gebruiken dus dat argument gaat gewoon niet op.

Snap dat je graag nVidia producten gebruikt maar voor de 5060Ti geld gewoon wat ik zei, te duur voor wat het is.
Mijn ervaringen met FG zijn heel goed MITS je zonde minimaal 60 fps haalt. Kom je daaronder dan ga je echt wel latency merken. Iets dat met een controller wel duidelijk minder goed voelbaar is dan met toetsenbord+muis.

Maar toch kun je met FG, zonder hele krachtige hardware te hebben, toch makkelijker 120fps halen dan bij AMD.
Zijn alleen geen echte 120fps, zoals ik zei, de smoothness van het spel verbetert niet maar alleen de fps, misschien ben ik daar gewoon veel gevoeliger voor, komt denk ik ook wel door welke spellen je speelt. Ik heb dus liever 90 echte FPS dan 120 nep FPS.

AMD heeft ook FG, maar ook daar is de latency een issue :Y)

Voor mij ligt de grens eerder op 100fps+ dat het enigszins bruikbaar wordt maar dan ben je al op het niveau dat het er eigenlijk niet meer toe doet.
Ik ben het helemaal met je eens. Als je basis framerate niet hoog genoeg is voelt het ook met 120fps gewoon stroperig aan. Ik ben niet onder de indruk.

Net als dat @MazeWing naar mijn mening een ontzettend achterhaalde mening heeft voer de kwaliteit van FSR. DLSS is beter, maar het verschil wordt steeds kleiner en FSR4 werkt naar mijn idee prima. DLSS was voor mij in ieder geval geen reden geweest om de 5080 te kiezen en mijn 6800 naar PC2 te schuiven, dat was CUDA. Maar ik vind het verschil niet schokkend tussen de twee. behalve dat de 5080 dus duidelijk sneller is.

[Reactie gewijzigd door Thekilldevilhil op 15 april 2026 14:36]

Als je niet bang bent om een klein beetje te tinkeren kan je via Optiscaler FSR4 gebruiken in elke game die welke upscaler ook ondersteunt (FSR2, FSR3, of zelfs DLSS of XeSS). Ook games die AMD niet expliciet zelf ondersteunt via Adrenalin.
Dat Optiscaler FSR4 kan toepassen in een spel zonder FSR en alleen DLSS is wel een groot goed. Dat lost de supportkwestie op. Hoewel het schijnt dat je optiscaler niet voor online games mag gebruiken.
Elk spel dat ik speel dat een vorm van modern scaling ondersteund, ondersteund ook de (op het moment) recente FSR. Zelfs Intel zit er meestal tussen.
DLSS is inmiddels dusdanig goed dat dit heel veel compenseert en een zeer valide reden kan zijn om toch voor Nvidia te kiezen.
DLSS is zeker goed, maar zeker geen 150 euro meer waard in mijn opinie. vind de verschillen tussen DLSS4.5 en FSR4 dan ook zo klein dat je eigenlijk zo goed als geen verschil kan zien.

Is waarschijnlijk heel persoonlijk, maar voor mij is upscaling nog steeds iets wat ik alleen gebruik als het echt nodig is.. en nodig heb ik het bijna nooit dus dan is die 150 euro mooi bespaard
In een tijd waar praktisch ieder spel (sowieso alle UE5 spellen) dit soort technieken vereisen om überhaupt speelbaar te zijn is het hoogstens een kwestie van tijd voordat ook jij er gebruik van MOET maken...
Heb de 9070 zelf en het draait als een zonnetje. Zou ik altijd verkiezen boven de 5060ti, maarja, ik hou van echte frames en liefst zo min mogelijk upscaling.

De overige features gebruik ik niet, dus ik mis helemaal niets.

[Reactie gewijzigd door Madrox op 15 april 2026 09:57]

'Ja DLSS is iets beter'
Je kan ook een maandje doorsparen voor een 5070 ti natuurlijk,
Dan maakt DLSS ineens een heleboel uit bij een een Doom Dark Ages / Arc Raiders etc.
Als in 180 FPS 4K veel
Die DLSS zorgt er wel voor dat je straks een paar jaar langer door kan met de kaart.
Datzelfde geldt voor FSR
Ik heb de indruk dat je DLSS niet goed of helemaal niet getest en ervaren hebt.

Het is inmiddels dusdanig goed dat het beeld beter is dan native.
Je bedoelt, JIJ vindt die 150 euro extra dat niet waard..
Ik zou toch gaan voor minimaal 32GB om vage crashes te voorkomen. Bijvoorbeeld Flight Simulator is niet stabiel met 16GB. Die ervaring had ik met Windows 10. Mogelijk dat Windows 11 een hoger geheugengebruik heeft en het probleem verergert.
Daar noem je wel ook een van de zwaarste "games" die je kunt vinden hoor... Verreweg de meeste games hebben er helemaal geen problemen mee, je moet vooral een beetje meer opletten wat je nog in de achtergrond laat draaien.
Ik ben misschien ook wel lui want ik wil niet eerst allerlei programma’s afsluiten om een programma te draaien. Mijn game pc had in 2012 al 16GB en de crashes in Flight Simulator was voor mij de reden om te upgraden naar een 5800x met 64GB. Ik zou toch kiezen voor voldoende geheugen. Het is duurder geworden maar het scheelt maar 150-200 euro in vergelijking toen het absurd goedkoop was.
Als meer geheugen ervoor zorgt dat een applicatie minder crasht, dan heeft die applicatie een memory leak.
Flight Simulator is samen met Cities Skylines (2) dan ook wel een een beetje een edge-case/uitschieter qua geheugengebruik.

Als jij dat genre qua spellen niet speelt en ook niks op de achtergrond tijdens het gamen laat draaien kan het nog net allemaal lijkt.
Sowieso altijd voor een GPU met 16GB VRAM gaan nu, op een AMD Radeon 9060 XT scheelt het maar €70,00. Als je dan echt moet besparen dan maar een kitje van 2 x 8GB DDR (die vaak ook nog eens aantrekkelijk worden aangeboden in V&A, omdat mensen toch upgraden. Met deze gedachte zou een moederbord met 4 RAM slots ook interessant zijn.
Ik denk dat dit wellicht alleen voor gaming een goed idee is (als het dat al is). Op een PC is het namelijk zo dat wanneer de CPU en de GPU data allebei bewerken deze heen en weer gekopieerd wordt tussen RAM en VRAM zodat de CPU het in RAM kan bewerken en de GPU in VRAM. Wanneer je dan net zoveel RAM als VRAM hebt, is dat een bottleneck omdat in RAM ook je applicatie en je OS staan. Dit is gelijk ook het voordeel van shared geheugen, daar kunnen CPU en GPU de data "tegelijk" bewerken en hoeft er niet heen en weer gekopieerd te worden.
Ehm nee, videogeheugen wordt bijvoorbeeld niet ingezet bij het inladen van een database, dus de suggestie dat bewerkingen veelal gekopieerd moeten worden van VRAM naar RAM en andersom is eerder onwaar dan waar.

En het doel van shared geheugen is dus ook niet wat je benoemt; het doel van shared geheugen is om een (anderszijds) beperkte geheugencapaciteit uit te breiden, maar dat stelt niet dat elk stuk data in beiden vormen opgeslagen mág worden. Je levert er tevens ALTIJD performance op in (GDDR is vele malen sneller)
Zo kunnen dingen die niet in VRAM passen in het shared geheugen geplaatst worden of bij APU's wordt er een shared-memory access toegepast zodat VRAM niet nodig is of een crash voorkomen kan worden, maar daar houden de voordelen ook op.

Als je wat je stelt na zou gaan, kan het ook niet kloppen; het schaduwen van de data tussen VRAM en RAM zou de performance dermate naar beneden trekken, dat het minder tijd en resources had gekost de data enkel op RAM toe te passen.

Misschien probeer je te hinten naar de werkingen van IF danwel Resizeable-BAR, maar nee, dat is niet om gelijktijdig data te bewerken/in te lezen, dat zou zijn om zonder tussenkomst van de cpu/geheugencontroller data rechstreeks van een datadrager naar het VRAM te trappen, in plaats van dat eerst te moeten bufferen naar de caches/RAM.
Zoals ik zei,
wanneer de CPU en de GPU data allebei bewerken
Dus niet alle data, alleen de data waarbij beide het bewerken.

Voorbeeld: Grafische data zoals vertex buffers, textures en meshes wordt op een PC vaak door zowel de CPU als GPU bewerkt, met kopieën tussen RAM en VRAM. In compute workloads, zoals machine learning of GPGPU-toepassingen, gaat inputdata (bijv. trainingsdata of matrices) heen en weer voor verwerking.

Maar als ik dit niet goed heb hoor ik dit graag

En dit zette ik niet voor niets tussen haakjes.
"tegelijk"
PCI-E bottleneck when transferring data between CPU and GPU - CUDA / CUDA Programming and Performance - NVIDIA Developer Forums

Machine Learning Frameworks Interoperability, Part 2: Data Loading and Data Transfer Bottlenecks | NVIDIA Technical Blog

GPUDirect Storage: A Direct Path Between Storage and GPU Memory | NVIDIA Technical Blog

[Reactie gewijzigd door Pietopdeheuvel op 15 april 2026 14:07]

Om beide argumenten te versimpelen: Bij gamen wil je nooit gebruik maken van het shared geheugen voor de GPU omdat alles wat in het RAM staat een enorme bottleneck is, buiten gamen is shared geheugen een voordeel als de vraag naar benodigde geheugencapactiteit groter is dan de vraag naar geheugen prestatie.

Voor een gaming GPU is het dus belangrijk dat je voldoende geheugen hebt om alles in je VRAM te laden en dit is ook het geval als je bijvoorbeeld Adobe Premiere gebruikt met CUDA of andere vormen van 4K video editing en conversie, voor professionele toepassingen waarbij het totaal geheugen wat beschikbaar is belangrijker is dan de snelheid, is shared geheugen een degelijke, maar niet optimale optie. Maar als je de keuze hebt tussen iets wel kunnen doen maar langzamer of niet kunnen doen zonder te investeren in een veel duurdere GPU, dan is shared geheugen de meest financieel aantrekkelijke optie en ook de enige optie als een betere GPU simpelweg niet beschikbaar is of als het zo duur is dat je het niet kan betalen.
Ik zou interesse kunnen hebben in aanvullende materie, zolang het niet door NVIDIA verstrekt wordt.

Als er een bedrijf gebaat is bij misvattingen in stand houden van hoe geheugen kán werken, is het NVIDIA wel. Als ze het zo goed hadden begrepen had de 5000 series wat meer modellen gehad die niet afhankelijk zijn van DLSS om de rekenkracht te kunnen benutten (veel kaarten hebben m.i. te weinig VRAM voor de resolutie die ze zouden moeten kunnen driven)

Voor jouw voorbeeld: De vertexbuffer is vooral aanwezig in het VRAM (wordt daar zelfs rechtstreeks "naartoe" opgebouwt, tegenwoordig dan. "vroegah" kwam het meer voor dat de vertexbuffer onderhouden wordt op het RAM en geschaduwd wordt náár het VRAM, tegenwoordig/bij moderne engines gebeurt dit steeds minder).

Sinds de beschikbaarheid van Resizeable-BAR/S.A.M. zijn er extra interessante mogelijkheden ontstaan; het is niet meer per sé nodig om de vertexbuffer eerst in RAM op te bouwen en dan te schaduwen naar de GPU; dankzij Resizeable-BAR (en vergelijkaardige PCIe technieken) is het nu veel performanter dan voorheen om data uit het VRAM rechtstreeks door de CPU uit te laten lezen; we hoeven niet meer te wachten op het trage kopieerproces om eerst data terug te kopiëren, schijnbaar kan het zelfs sneller zijn dan wanneer we de geschaduwde data al op voorhand aanwezig hadden in het RAM.
Veel online bronnen impliceren dat Resizeable bar directe toegang naar de framebuffer verleent, echter betreft het het volledige VRAM. Zéker bij compute levert dit enorme prestatiewinsten op :)

Voor de duidelijkheid: het verschil is dat voorheen de CPU wel data vanuit VRAM kon opvragen, maar dat moest in blokken van 256MB gekopieerd worden ("low frame buffer") naar het RAM, vervolgens kon het uitgelezen worden.

Iig; naar mijn beste weten werkt het zo :) Ik moet wel bekennen dat ik veel bekender was met de interne werking (vooral van game-engines) van oudere geheugensystemen, ik heb nog met de low frame buffer gewerkt, losse vertex en fragment shaders, maar sinds de nieuwe functies beschikbaar zijn heb ik zelf eigenlijk geen development gedaan waar een gpu aan te pas komt.

Ik zal de werking vast enigszins versimpeld uitgelegd hebben, ik hoop dat als iemand hier meer over weet (vooral recentere ervaringen heeft mogen genieten) dat ze daarop willen aanvullen :)

[Reactie gewijzigd door Annihlator op 15 april 2026 16:59]

Mijn eerste CPU met 3D V-cache was een 5800X3D, inmiddels een 7800X3D; net voor de gekte geupgrade.

Ik denk niet dat ik ooit nog zonder wil; in veel games merk ik veel stabielere minimum (maximum? :P) frametimes, vooral in grote Unity games heeft het flink impact.

Een paar keer een artikel gezien dat Intel werkt aan een antwoord met vergelijkbare cache, maar is zoiets er al?
Gebruik nog steeds de 5800x3d met een 4090. Gaat nog wel aardig.
Ja absoluut een top CPU, mijn vrouw gebruikt de mijne met een 3080.
Ben je daarom geüpgraded, dat je hem aan je vrouw gegeven hebt en dat je nu ddr5 kunt gebruiken?
Ja m'n zoon had een upgrade nodig (van mijn oude 1700X naar iets nieuwers); dus hij is naar de 5600G van m'n vrouw gegaan, zij naar de 5800X3D van mijzelf en ik naar 'n verse 7800X3D met 32GB DDR5-6000 :P

Er wordt veel doorgeschoven hier :D

Er zit ook nog een Ryzen 2600 in een PCtje wat aan de TV hangt, een 3600 in een game server en een 5800X in een TrueNAS servertje waar wat VMs op draaien. Alles is Ryzen behalve m'n laptop die 12th gen Intel is :D
Bottom line is dus de 7500X3D met 1x16GB en 16GB VRAM kopen. Die 1x16GB is later heel makkelijk uit te breiden met nog een reepje en voor nu oke.

Ben het overigens niet mee eens dat 1080p compleet achterhaald is. Het kan ook een bewuste keuze zijn. Ik game zelf bijvoorbeeld op 1080p (op een 24" 120hz scherm, ondanks dat er voor werk een 27" 4k-scherm naast staat), omdat dit ervoor zorgt dat ik relatief goedkoop kan gamen. Zoveel tijd voor gamen heb ik tegenwoordig niet meer en voor "af en toe" heb ik geen zin om € 1500 aan een systeem uit te geven. Recent de upgrade gemaakt naar een Radeon 6700XT 12GB (van een GTX 1070 die net niet meer lekker mee kwam) en kan nu alle games op maximale settings met 80-120 fps spelen. Voor mij een prima ervaring die betaalbaar blijft.
Ik heb hetzelfde en speel ook 1080p op 2x 24", niet om goedkoop te gamen, maar omdat ik altijd 15"~17" gewend ben geweest. 24" is dan al zo'n stap omhoog en ik vind een nog groter scherm al gauw teveel "in your face". Met FPS games vind ik dat heel oncomfortabel. Daarnaast gebruik ik mijn PC ook voor bijvoorbeeld videobewerking en heb ik liever twee kleine schermen dan één grote (bredere). Dit is uiteraard persoonlijk, maar ik sluit mij er dus volledig bij aan dan 1080p een bewuste keus kan zijn.

Wat betreft de bottom line,

"Bottom line is dus de 7500X3D met 1x16GB en 16GB VRAM kopen."

denk ik wel dat je moet opmerken dat dit specifiek geldt voor deze categorie/dit budget. Dat klinkt misschien logisch, maar wat ik bedoel is dat wanneer er componentkeuzes gemaakt moeten worden met een budget van b.v. 2000 EUR, het opeens zo kan zijn dat de besparing wél het best op de CPU gemaakt kan worden.
Zeker, ik had het ook over de vergelijking uit dit artikel specifiek.
bedankt voor deze handige test data. Ik ben zelf nog tevreden met m’n PC maar als ik opzoek was naar een upgrade had dit zeker geholpen.
Interessante test! Met de X3D processors zie bij reviews soms commentaar over de testmethode; RTX 4090's op 1080p om het verschil zo groot mogelijk te maken. De conclusie was dan soms dat een X3D bij normale setups (RX9060/RTX5060) waarschijnlijk niks extra oplevert.

Met deze test wordt mooi getoond dat er toch wat nuance in zit.

[Reactie gewijzigd door Richardus27 op 15 april 2026 07:43]

Bij het noemen van DDR4 in het artikel, had ik even de hoop een AM4 systeem te zien als vergelijkingsmateriaal. Helaas! :-(
Op reddit is leuk gesprek gaande dat RAM nu behandelt alsof het goud is, en mensen hun oude stripjes in kluizen leggen en verzekeren. Mijn anderhalf jaar geleden 32gb 3600 is nu bijna verdubbeld in waarde. Een pc samenstellen met dezelfde soort ram is voor ram alleen al rond de 500 euro. Op mp, kleinanzeigen bieden mensen hun mooie ddr5 borden voor dumpprijzen aan en de trend is: terug naar ddr4. Tip als je leuk ddr5 bord 'voor over 5 jaar gebruik' wil scoren voor laag prijsje. Maar het gaat nergens meer over.

Om te kunnen reageren moet je ingelogd zijn