Belgische overheid start eigen chatapp voor ambtenaren als WhatsApp-vervanger

De Belgische overheid heeft een eigen chatdienst ontwikkeld om diensten als WhatsApp en Signal te vervangen. De dienst heet Beam en wordt sinds vorige week gefaseerd aan ambtenaren verstrekt. Beam is eind-tot-eind versleuteld en ondersteunt veel belangrijke functies, zoals groepsgesprekken en videobellen.

Sinds vorige week gebruiken ambtenaren van Defensie, inlichtingendiensten en overheidsdiensten de app, zegt de directeur van Belgian Secure Communications tegen De Standaard. BSC is een Belgische overheidsdienst die de chatapp zelf heeft ontwikkeld. De uitrol van Beam gaat gefaseerd. Op termijn moeten alle ambtenaren Beam gaan gebruiken.

De Belgische overheid wil met Beam chatdiensten als WhatsApp kunnen vervangen. De vrees bestaat dat de Amerikaanse overheid WhatsApp kan dwingen berichten te delen. Daarnaast zijn er inlichtingendiensten die WhatsApp kunnen hacken en zo kunnen meelezen.

Door een eigen app te ontwikkelen hoopt de Belgische overheid die risico's te verkleinen. Zo is de chatdienst in principe niet te gebruiken voor mensen die niet voor de Belgische overheid werken. Dit maakt het minder aantrekkelijk voor hackers en inlichtingendiensten om de dienst te kraken, omdat het aantal slachtoffers relatief laag is. Daarnaast is de Belgische overheid dan niet afhankelijk van externe partijen om de beveiliging te verbeteren.

Een 'goede bron' zegt tegen De Standaard dat ethisch hackers en securitybedrijven 'wekenlang' probeerden in te breken op Beam, op uitnodiging van BSC. "Zonder succes", zegt de bron. Beam-data wordt ook opgeslagen in datacenters in België. De locatie hiervan is niet bekend.

Het idee voor Beam werd na de aanslagen in en rond Brussel in 2016 bedacht. De ontwikkeling van de chatdienst was tot deze week niet publiek bekend. Beam heeft een browserversie, Android- en iPhone-apps, laat gebruikers bestanden delen en ondersteunt groepsgesprekken en videobelgesprekken.

Beam Belgische overheid chatdienst

Door Hayte Hugo

Redacteur

18-03-2026 • 11:24

80

Submitter: jordy-maes

Reacties (80)

Sorteer op:

Weergave:

Op basis van de broncode van de web-app (web.beam.belgium.be), lijkt dit gebaseerd op Matrix:

<div id="matrixchat" style="height: 100%;" class="notranslate"></div>

En ook in de Javascript bundle veer referenties aan Matrix (./node_modules/matrix-js-sdk/)
Op basis van de broncode van de web-app (web.beam.belgium.be), lijkt dit gebaseerd op Matrix:

<div id="matrixchat" style="height: 100%;" class="notranslate"></div>
Die regel komt zo precies voor in Element Web, een Matrix client. Grote kans de web client daar of op een fork gebaseerd is.

Matrix is ook zonder federation te gebruiken, dus zou het gestelde doel kunnen vervullen. Ook houdt het voorzichtig de deur open voor toekomstige federatie, bijvoorbeeld met andere overheden in de EU.

[Reactie gewijzigd door The Zep Man op 18 maart 2026 12:32]

Ze lopen er niet mee te koop, maar (een deel van?) de code is open source (gevonden onderaan deze pagina https://beam.belgium.be/en/copyright/). Zo te zien gebruiken ze Matrix als basis.

Ik vraag me af of ze samen hebben gewerkt met de chatapp Tchap van de Franse overheid. Die gebruikt namelijk ook Matrix. Het zou mooi zijn als de Nederlandse overheid ook zoiets maakt. Ze zouden ook Nextcloud Talk kunnen gebruiken. Want als de overheid de servers in een eigen vertrouwd datacentrum heeft draaien dan heb je geen end-to-end encryptie nodig. Dat maakt alles een stuk simpeler.
Want als de overheid de servers in een eigen vertrouwd datacentrum heeft draaien dan heb je geen end-to-end encryptie nodig. Dat maakt alles een stuk simpeler.
Daar volg ik niet helemaal wat je precies bedoelt. End-to-end encryptie houdt meer in dan enkel ‘encryption at rest’ (waar je data opgeslagen wordt in het datacenter of lokaal) maar ook encryptie voor data-in-transit, dus van en naar je device, zodat deze data niet onderschept of veranderd kan worden. Zelfs met een eigen vertrouwd datacentrum wil je typisch de opgeslagen data in je centrum encrypteren. Dit heeft verschillende redenen, oa bescherming in geval van inbraak of inkijk van data door ongeoorloofden tegengaan.
Wij hoeven niets te maken, kopietje doet wonderen tussen 2 landen. (y)
BZK is al bezig met zoiets (ook gebaseerd op Tchap/Matrix) als onderdeel van MijnBureau: https://minbzk.github.io/mijn-bureau/
Wat is er mis met Signal?
Afhankelijkheid?

Nu hebben ze alles zelf in de hand.
Kan me ook voorstellen dat je er als overheid archiveringsfuncties in wilt kunnen bouwen. Voor zover ik weet vallen (sommige) appjes en ander chatverkeer in NL onder de Wet open overheid, waardoor ze door iedereen op te vragen zijn.
Dat doet de overheid van de VS ook in signal. Was nogal gedoe over omdat het onversleuteld werd verzonden naar israelische servers voor archivering.
Het is ten eerste Amerikaans. Daarnaast kan je niet 100% zelf hosten. De meeste telefoons halen de cliënt gewoon uit de Apple/Android store. Hierin kàn een (Amerikaanse) backdoor in zitten, je hebt immers niks zelf gecontroleerd en gecompileerd.

Wellicht hebben ze nu ook centraal in de hand wat er bewaard moet/mag worden en met welke termijnen.

Leuk dat het end-to-end encrypted is, maar berichten moeten ook (openbaar) gearchiveerd worden. Ben benieuwd hoe ze dat doen.
Backdoors kunnen ook in het OS zitten en zo toegang geven tot ALLE data, dus het eerste deel van je betoog is niet heel sterk.
Zeker, maar 2x kans op een backdoor is altijd slechter dan 1x, toch?

Zeker gezien Apple en Google een berg sterker staan dan Signal of andere apps.
En vergeet de hardware niet. De Europese fabrikanten zijn of opgenomen of zijn er niet/nauwelijks in bepaalde markten. Je moet natuurlijk ergens beginnen, maar uiteindelijk draait de Europese applicatie op Amerikaanse en Aziatische OSen en chips als het niet ook nog op een Amerikaanse CSP draait. Maar ook het blokkeren van niet Europese overnames van Europese applicaties en dienstleveranciers zoals Zivver of Solvinity zou het minste moeten zijn voor de digitale soevereiniteit.
En als het er nog niet in zit, kunnen ze het in de toekomst eenvoudig toevoegen via een OS update of Google Play-systeemupdates.
Blijft een Amerikaans bedrijf. Niets mis met iets van Europese tech in huis te hebben
Ik hoor ook maar weinig over Session
Signal is Amerikaans en is dus onderhevig aan de CLOUD Act.
Een voordeel van Signal is dat Signal geen data/logging/metadata opslaat van de gesprekken. Daarnaast is de inhoud van gesprekken encrypted. Dus als de overheid onder de CLOUD act data wil inzien dan is er niets relevants.
BEAM-achtige systemen moeten koppelen met eID / itsme, je wil digitaal souverein zijn en niet afhankelijk zijn van externe servers in andere landen. Zeker als er over die kanalen alle mogelijk data gaat. Ook willen ze waarschijnlijk echt geen “telefoonnummer model” zoals Signal.

Daarnaast heb je waarschijnlijk 100 regelels waar de software aan moet voldoen. Denk aan archiveren, afleverbewijzen, automatische verwijderen na x tijd, naadloze integratie met andere overheidssystemen, inbouen audit trails, noodoplossigen voor crisissituaties, Rollen & rechten op overheidsniveau en wie weet zijn er ook al post-quantum vereisten.
"Signal has introduced a closed-source server component designed for spam detection and prevention." Hier zitten uiteraard Mossad en CIA backdoors in.
Daar heb je dan uiteraard een onderbouwing voor?
Signal is een gruwelijke ramp voor het archiveren. Je komt flink in de knoei met bijvoorbeeld de archiefwet, AVG en de Woo.
Zo is de chatdienst in principe niet te gebruiken voor mensen die niet voor de Belgische overheid werken
Doordat je niet een chatapp gebruikt waar de hele wereld op zit voorkom je dit soort problemen: nieuws: AIVD: Russische hackers hebben het via Signal en WhatsApp op overheid NL gemunt,
Signal heeft een eigen mening die wel eens kan vloeken met die van de overheid. Archivering kan daar een voorbeeld van zijn. Je wil als overheid je eigen regels kunnen zetten.
Als EU in investeren en soeverein uitrollen. Kom op!
Zou het niet beter zijn om de (Europese) wetgeving aan te passen dat alle overheden Europese software moeten gebruiken. Dan zou je misschien de markt z'n werk kunnen laten doen.

Overigens verder helemaal eens dat overheden over moeten op Europese diensten.
Hier ben ik het helemaal mee eenS.

Niet roepen van we zouden moeten…

Maar europees verplicht stellen om in jaar x over te zijn. Geen ja maar of uitstel. Gewoon doen.
De vraag is hoe je dit kunt verplichten en wat de impact gaat zijn.

Laten we wel wezen, Microsoft 365 is qua 'complete enterprise suite' een ongeëvenaard ecosysteem. Samenwerken, communiceren, compliancy en zelfs security dusdanig geïntegreerd dat het moeilijk is om daar voor een gepaste vervanger voor te vinden.
Leuke opmerkingen voor de bühne, maar in de praktijk nagenoeg onmogelijk. Als je een dergelijk ecosysteem Europees wilt maken, kun je nu alvast beginnen met miljarden euro's daarin te pompen om over 10 jaar ongeveer te zijn waar Microsoft nu is. Maar die staan ook niet stil en ontwikkelen fijn door.
Die discussie is hier al gevoerd, o.a. onder het artikel over Nextcloud eerder deze maand.
Niet iedereen heeft de "complete enterprise suite" nodig. Meer nog: de meeste collega's die ik ken, gebruiken Word, Excel, Teams, Onedrive en Outlook. Die componenten kan eender wie bijeen brengen zonder hulp van MS of big tech: Libreoffice, Matrix, webDAV, calDAV, SMTP en IMAP (of JMAP als je een en ander wil samenvoegen). (akkoord: change management is altijd lastig en zal geld en tijd kosten - maar als het van de gebruikers afhangt, heb je niet die level van integratie nodig waar MS je naartoe stuurt hoor)

De enige die ik hoor lopen klagen over een dergelijk scenario zijn de IT'ers. Van hen zal inderdaad verwacht worden dat ze meer kunnen dan enkel support tickets bij MS openen: zelf de CLI openen, de logs induiken om te debuggen en een diepe kennis ontwikkelen van de software die gebruikt wordt. Stel je voor!
Eens, Microsoft 365 is een gigantisch ecosysteem. Maar de denkfout is dat we dat één-op-één moeten kopiëren. Streven naar feature parity met de VS is een kansloze, geldverslindende missie.

De strategie moet zijn: de volgende wave pakken. Je neemt een sterke basis (zoals Proton) en focust direct op de állernieuwste ontwikkelingen. Legacy-functies nabouwen is zinloos; dat wordt vanzelf minder relevant. Als je nú vol inzet op de technologie van morgen, sta je over een paar jaar gewoon aan de top.

Kortom: we moeten stoppen met achter de feiten aanlopen om 'feature complete' te zijn. Innoveer sneller in nieuwe functies, en fundeer dat direct op ónze Europese normen en waarden. Probeer Microsoft niet in te halen op hun verleden, maar sla ze over in de toekomst.

Als je daar miljarden euros in pompt, dan ga je over 10 jaar wel ergens staan!
In principe onder de Europese aanbestedingswet, is dit ook wel het geval. Want overheidsorganen moeten producten en diensten, boven een bepaalde drempelwaarde, aanbesteden aan Europese bedrijven.
Maar deze schiet te kort wanneer het gaat om "gratis" software, want de wetgeving kijkt enkel naar producten en diensten vanaf de drempelwaarde. En deze verplicht inderdaad niet om te kijken naar een Europees alternatief voor gratis-software.
De drempelwaarde is trouwens om te voorkomen dat je voor het repareren van een deur, al het hele proces moet doen.

Daarnaast zijn er uitzonderingen, bijvoorbeeld Windows. Omdat vaak andere leveranciers van software (of hardware) uitgaat dat bedrijven werken met bepaalde standaarden (Microsoft, AWS, Apple/Mac, Linux etc), word je al snel afhankelijk als overheid (of semi-overheid (Denk aan scholen etc)), van Microsoft/Windows, zonder dat je die aanbesteed.

Ik ben het verder met je eens dat we meer zouden moeten kijken naar Europese alternatieven. Maar dan zouden we moeten beginnen bij de aanbestedingswet, en de drempelwaarde die daar genoemd word.
Niet dat deze zou moeten veranderen voor fysieke producten en diensten, maar dat een uitzondering voor Digitale oplossingen gemaakt moet worden.
In beginsel heb je gelijk maar als overheidsinstelling heb je ook binnen de Aanbestedingswet ruimte om andere procedures te doorlopen als bijvoorbeeld nationale veiligheid in het geding is. Daarbij is het zelfs mogelijk om partijen uit te sluiten die niet tot een EU-lidstaat behoren. We kijken met dat betreft teveel naar de onmogelijkheden terwijl de wet ook ontzettend veel ruimte biedt.

Ook is inbesteden een oplossing, kijkend naar het artikel heeft de Belgische overheid zelf deze app ontwikkeld. Dat zou in Europees verband of nationaal verband dus ook goed mogelijk zijn zonder aanbestedingsverplichting.
Daar moet je dan aan toevoegen dat de leveranciers van diensten en/of software ook echt 100% Europees moeten zijn, en indien zij gesprekken aangaan met bedrijven uit niet-EU landen voor overname of samenwerking, die voorgelegd moet worden. Ik bedoel, een bedrijf moet nog steeds kunnen doen wat het wil, maar met die beperking dat als je levert aan een overheid, je 100% EU moet zijn.

Het is, helemaal buiten het geneuzel met de VS en/of China om, dat je gewoon niet wil dat er een mogelijkheid bestaat dat er vervelende afhankelijkheden ontstaan in je systeem.

Echter, er moeten dan ook echt wel opties zijn, want hoe naar we het ook vinden dat we van de Amerikaanse Hyperscalers afhankelijk zijn, is er momenteel geen EU alternatief voor Microsoft Azure, Oracle OCI en Amazon AWS. Dat moet dan wel eventjes gebouwd worden. En men moet ook tijd krijgen om de overstap te maken. Dat is ook niet zomaar gebeurd. Het is allemaal snel gezegd, maar zodra je in een bepaald ecosysteem zit, heb je afhankelijkheden die je niet zomaar even ombouwt. Zeker niet als het een oude applicatie betreft. Wij zijn 2-3 jaar bezig geweest met de cloudgang, en het heeft uiteindelijk heel erg positief uitgepakt, maar ook heel veel inspanning gevergd. Nu is wel de hele boel gemoderniseerd, dus een overgang naar een EU cloudprovider zou iets soepeler moeten gaan, maar ik zie nog genoeg haken en ogen.
Je kan ook gewoon niet EU apps verbieden. Dan zit morgen iedereen op een andere app.
Het is EN EN. Voor sommige dingen zouden we echt NU moeten handelen, al is het alleen maar voor het signaal. Voor sommige dingen mag t wat langer duren.
En windows dan ?. Jaja je kan linux gebruiken, maar er is geen enkel OS "zuiver" Europees. En nee zomaar hele diensten omzetten naar Linux gaat niet. Er zijn ook nog de gebruikers, het kan allemaal, maar in de praktijk zal dit niet zo snel gebeuren
Covid-19 heeft aangetoond dat er heel wat verandering door de strot kan geduwd worden als het echt nodig is. Van de ene dag op de andere van thuis werken? Done.
Zo zou het ook kunnen met het operating system op je laptop. Ik beheer de infrastructuur voor een (klein) kantoor, dat volledig op linux draait: servers on-prem (met een aantal diensten op een VPS) zowel als laptops. Nieuwe medewerkers zijn daar ook onmiddellijk 'mee' met hoe de standaard Gnome omgeving werkt (niet eens aangepast om te lijken op Windows of Mac). Eerder anekdotisch, maar het geeft toch wel aan dat het kan (zelfs als het niet moet van enige overheid)
Klein bedrijf ... Ik heb vroeger voor een overheidsdienst gewerkt. Dat zijn/waren 40.000 computers ... Dat is wel wat anders. Servers zijn daar linux al jaren. Echter desktop blijven Windows. En veel software maakt daar gebruik van bepaalde windows functies en diensten. Die software draait zelfs niet op wine zonder de nodige aanpassingen te doen ... en daar wil niemand geld in steken. Daar stopt het dus. Bij bedrijven juist hetzelfde, daar zijn dikwijks specifieke programma die nog altijd windows nodig hebben om bepaalde hardware aan te sturen.

Een linux desktop (zeker Gnome niet) is niet zo moeilijk om te gebruiken, alleen zijn er bepaalde functies in LibreOffice, OpenOffice net iets anders, en dat hebben gebruikers niet graag. En dan is er nog een waardig Outlook alternatief .. En nee Evolution is dat niet, meerdere malen voorgehad ... We gaan alles een 2de keer downloaden en heb je elk berich dubbel. Is een bug die er al +-15 jaar inzit.

Ik gebruik zelf al linux sinds eind jaren 90. En nog altijd heb ik zelf een dual boot, voor bepaalde shooters heel af en toe te spelen.


Linux is niet 100% "Europees", dus daar zit je ook al met een probleem.


Alles kan uiteraard, maar de gebruikers allemaal omscholen ... Daar wil ik echt geen support geven hoor, ja maar vroeger was het zo ... Niet dat we dat ooit gedaan hebben of enige aspiratie toe hebben in de toekomst. Er zijn genoeg cases waar ze het geprobeerd hebben om dan terug over te stappen. Tevens heb je bij zeer grote bedrijven telkens contracten voor meerdere jaren, dus je kan ook niet zomaar overstappen.

Ik ben een grote "pro" linux fan, maar er is ook de realiteit. Een bedrijf met 20 computer of eentje met 40.000 computers is een zeer groot verschil
Ik ga zeker niet afstrijden dat er een verschil in grootte van ondernemingen is. Maar of je ansible nu uitvoert voor 20 of voor 40k laptops: dat maakt op zich niet zo'n groot verschil, ook al zou voor zo'n aantal Ansible Tower wellicht de betere keuze zijn dan ansible cli. De installatie van Windows laptops gebeurt hier bij mijn werkgever nog steeds artisanaal vanaf een golden image (applicaties met een of andere Intune-achtige tool beheerd). Om maar te zeggen: het kan soms ook gewoon makkelijker/beter onder linux dan onder windows.

Daarnaast: het is een aflopend verhaal dat je voor elke applicatie compatibiliteit moet testen met linux. Alles draait vandaag de dag in de browser, ook email en kalender. Vandaag de dag zijn er wellicht nog gebruikers die een of andere obscure plugin voor Excel gebruiken, maar dan is de werkelijke vraag of ze toch niet beter naar een andere oplossing kijken om gebruik van die plugin te vermijden (bvb live dashboards op basis van centrale data ipv ieder voor zich grafiekjes maken in een lokale xls). Daar komt change management bij kijken, en ja: dat is lastig, zeker voor 40k gebruikers. Maar functioneel heb je dus geen "fully integrated enterprise platform" nodig.
Free Open Source Software en zelf-hosting is voldoende.
Indertijd, laten we niet als (klein) land alleen dit soort functies ontwikkelen, maar samen in EU verband.
Heb je meteen meer massa en kunnen de kosten in de hand worden gehouden voor ontwikkeling en in de lucht houden van de service.
Dit maakt het minder aantrekkelijk voor hackers en inlichtingendiensten om de dienst te kraken
Dit maakt het juist aantrekkelijk lijkt mij.
Reken maar dat hackers van niet zulke brave landen er bovenop zullen zitten, inderdaad.
Ja en nee. De kans dat je een ingang vind is natuurlijk veel kleiner, want ipv miljoenen (miljarden) mensen die per ongeluk iets aanklikken of in phishing spul stappen zijn het er maar 10(0?)duizenden.

Als het wel lukt, is de kans op iets interessants natuurlijk wel veel groter.
De kans dat iets dat op relatief kleine schaal door de overheid is uitgerold en wellicht is uitbesteed aan de laagste bieder bij een openbare aanbesteding, doet mij vermoeden dat je makkelijker een ingang zal vinden dan bij grote bestaande platformen.

Ik snap waarom een dergelijk platform wenselijk is, maar mijns insziens moeten we dit open-source en met een grotere groep, zoals meerdere EU landen, aanpakken.
Dit is een fork van een opensource platform. Lijkt me dat Duitsland en Frankrijk exact dezelfde setup hebben ...

Het is zeker niet perfect, maar al een stuk beter dan whatsapp.
Wel een beetje mijn twijfels over het zelf ontwikkelen wanneer dingen als Matrix al bestaan en extreem customiseable zijn.

In-house oplossingen zijn vaak extreem duur en zwaar in onderhoud

[Reactie gewijzigd door RobinJ1995 op 18 maart 2026 11:29]

Ja, precies wat ik dacht. Ze hadden misschien beter het geld aan Matrix kunnen geven. Of sponsor een paar devs daar (voor altijd), dan houd je ook een vinger in de pap. De overheid zelf is wat minder stabiel met dit soort dingen, Matrix zou lange termijn stabiliteit geven, en misschien ook makkelijker voor andere landen om mee te gaan ontwikkelen.

Matrix heeft al videobellen, encrypted group chat, apps voor alle platformen. En je kunt het zelf hosten. Het is wel een complex beest, maar dat gaat dit mogelijk ook worden als ze alles maken wat ze willen.

Wat mij betreft mag de overheid wel met een goede verklaring komen waarom ze niet voor Matrix zijn gegaan.

Ik vind nergens overigens of Beam Open Source is, en waar de broncode staat? Is wel belangrijk om te weten, of ze niet leunen op security through obscurity. En of ze samenwerking zoeken met andere (EU) landen?
Een vijandige overheid kan dan een ontwikkelaar inhuren om bewust kwetsbaarheden in te bouwen zodat zijn overheid alsnog mee kan lezen. Dat is een reëel risico.
Dat kan zeker, en op allerlei lagen [0]. Maar dat kan ook met een spion bij een bedrijf, of iets inbouwen in de "supply chain". Het risico (van closed source ontwikkeling binnen een bedrijf) is zelfs nog groter want er zijn veel minder ogen die de code in de gaten houden.

Dit [0] is overigens een voorbeeld van open source code waar idd iets is ingebouwd (de xz kwetsbaarheid), maar er zit ook een discussie in de video over hoe de kwetsbaarheid aan het licht kwam, en men is het er over eens dat het bij "closed source" producten nog veel onwaarschijnlijker was geweest dat deze backdoor gedetecteerd werd/zou worden.

[0] YouTube: The Internet Was Weeks Away From Disaster and No One Knew
@MartijnArts Geeft aan dat Beam op Matrix is gebaseerd.
Dit is gebaseerd op matrix, als ik de eerste commentaren onder dit artikel moet geloven :)
Verstandig, mits het goed gebruikt wordt net zoals met alle systemen.
Zo is de chatdienst in principe niet te gebruiken voor mensen die niet voor de Belgische overheid werken. Dit maakt het minder aantrekkelijk voor hackers en inlichtingendiensten om de dienst te kraken, omdat het aantal slachtoffers relatief laag is.

:? ik zou zeggen dit maakt het toch juist aantrekkelijk? Weet je zeker dat je iemand hebt die bij de overheid werkt. Ook als je die app op je telefoon hebt staan = overheidsmedewerker.....
Sowieso hebben https://www.esat.kuleuven.be/cosic/ hiermee te maken. De COSIC onderzoeksgroep is al bezig met Post-quantum cryptografie en is eén van de belangrijkste crypto-centra ter wereld. De AES standaard die wel vandaag kennen (HTTPS, WPA3..) komen komt ook uit die stal.
Waarom niet op basis van Matrix? Dat lijkt me goed decentraal niet?

Om te kunnen reageren moet je ingelogd zijn