De RTX 5090 is dood, lang leve de RTX 5090! Althans, dat zou je denken. De situatie rondom Nvidia's flagshipvideokaart voor gamers zorgde de laatste weken voor nogal wat verwarring. De prijzen stegen alsmaar en daarna volgden geruchten over een productiestop.
Dat laatste ontkrachtte Nvidia afgelopen weekend. Het bedrijf erkent dat er tekorten zijn, maar de RTX 5090 is volgens de gpu-maker levend en wel en rolt nog steeds van de lopende band.
Toch mag je je gerust afvragen hoe levensvatbaar de RTX 5090 nog is. Nvidia's GeForce-topmodel is misschien niet end-of-life, maar tegen de huidige prijzen eigenlijk geen serieuze optie meer.
De prijsstijgingen die we nu zien, zijn in ieder geval de grootste van dit decennium. Ze schieten zelfs ver voorbij de hoogste pieken tijdens de coronapandemie, toen er ook een groot chiptekort was.
RTX 5090 is de duurste consumentenvideokaart ooit
Toen de RTX 5090 uitkwam, brak hij meteen de nodige records. Hij was zonder meer de snelste consumentenvideokaart ooit en ook meteen de duurste aller tijden.
De RTX 3090 kostte bij zijn release in 2020 al 1649 euro en baarde met die prijs toen opzien. De RTX 4090 tilde dat voorzichtig richting de 2000 euro. Daar deed de RTX 5090 nog eens een flinke schep bovenop: 2369 euro.
Alleen al de adviesprijzen namen de afgelopen generaties dus steeds flink toe. Een RTX 3090 was voor velen al buiten bereik. Slechts twee generaties later heeft Nvidia de adviesprijs van zijn flagship verhoogd met 720 euro, ofwel ruim 40 procent.
| Videokaart | Adviesprijs bij introductie | Prijsstijging |
| Nvidia GeForce RTX 3090 | 1649 euro | - |
| Nvidia GeForce RTX 4090 | 1959 euro | T.o.v. RTX 3090: 310 euro (18,8 procent) |
| Nvidia GeForce RTX 5090 | 2369 euro | T.o.v. RTX 4090: 410 euro (20,9 procent) T.o.v. RTX 3090: 720 euro (43,7 procent) |
De RTX 5090 was dus altijd al een dure videokaart. Helaas bleef het daar niet bij. De hardwarewereld stond het afgelopen jaar in het teken van AI en de gevolgen daarvan voor pc-componenten.
Vooral geheugenchips zijn het afgelopen jaar véél duurder geworden. Veel hardware heeft daar last van, waaronder videokaarten. De RTX 5090 in het bijzonder heeft maar liefst 32GB vram, fors meer dan andere videokaarten hebben.
Een tweede probleem zit onder de motorkap van de RTX 5090. Deze videokaart is gebaseerd op Nvidia's GB202-gpu. Met maar liefst 92 miljard transistors is dat de grootste desktop-gpu die het bedrijf maakt. Het is ook meteen het hart van sommige RTX PRO-workstationvideokaarten, die een stuk winstgevender zijn dan de GeForce-gaming-gpu's.
Gigaprijsstijgingen
Die twee feiten zullen ervoor hebben gezorgd dat de RTX 5090 zo hard in prijs is gestegen. De toch al vrij dure videokaart is nu een veelvoud duurder.
In de onderstaande grafiek vergelijken we de prijzen van de RTX 3090, 4090 en 5090 in de eerste 24 maanden na hun release. Bij de 5090 is dat iets korter, want die is pas in januari twee jaar oud.
Toch bereikte de RTX 5090 al snel historische hoogtepunten (of zijn het dieptepunten?). Vooral de afgelopen weken en maanden ging het hard. De prijs steeg in relatief weinig tijd met duizenden euro's. Je betaalt nu gemiddeld 8300 euro voor een RTX 5090 en zelfs de goedkoopste modellen kosten minstens 7500 euro.
Vergelijk dat met de vorige flagships. De RTX 3090 was al onderdeel van een moeilijke generatie. Die viel midden in de coronapandemie, toen er grote chiptekorten waren die de prijzen fors omhoog duwden.
Maar zelfs die videokaart was lang niet zo duur als de RTX 5090. Op zijn hoogste punt was de RTX 3090 nog altijd 3600 euro goedkoper dan de 5090. Voor dat prijsverschil kun je, zelfs in 2026, een redelijk dikke game-pc in elkaar zetten.
De RTX 4090 was natuurlijk een dure videokaart, maar de prijs van die kaart bleef opvallend genoeg relatief stabiel. De RTX 4090 werd zowel aan het begin van zijn levenscyclus als halverwege die cyclus iets duurder. Vergeleken met de RTX 3090 en vooral de RTX 5090 bleef de prijslijn vrij plat.
Praktijkprijzen en adviesprijzen
Nu is dit niet het hele verhaal. De RTX 3090, 4090 en 5090 waren allemaal dure videokaarten, maar hebben ook verschillende adviesprijzen. Dat maakt directe prijsvergelijkingen niet helemaal eerlijk, aangezien hun beginpunten anders liggen.
In de onderstaande grafiek staat daarom het relatieve prijsverloop van iedere videokaart ten opzichte van de bijbehorende adviesprijs. De nullijn staat gelijk aan de adviesprijs van iedere videokaart. De gekleurde lijnen laten zien hoeveel procent de verkoopprijzen daarboven of -onder zaten.
Ook hieruit blijkt dat de prijsstijgingen van de RTX 5090 hun gelijke niet kennen. De gemiddelde verkoopprijs van de RTX 3090 lag op het hoogtepunt 195 procent boven de adviesprijs. Zelfs de laagst genoteerde RTX 3090-prijzen van dat moment lagen zo'n 111 procent boven de adviesprijs.
De RTX 5090 maakt met gemak gehakt daarvan. Gemiddeld kost een RTX 5090 nu precies 250 procent meer dan de adviesprijs. Zelfs de goedkoopste RTX 5090 gaat voor meer dan drie keer de adviesprijs over de toonbank (+211 procent).
Ook hier bleef de prijs van de RTX 4090 relatief stabiel. Kort na de release stegen de verkoopprijzen, waarna ze op of rond de adviesprijs stabiliseerden.
Uit de markt geprijsd
Nvidia kan zeggen dat de RTX 5090 nog leeft, maar in de praktijk ligt hij eerder aan de figuurlijke beademing. Er zijn vast nog wel wat RTX 5090's in productie, maar feit is dat de beschikbaarheid in hoog tempo achteruitloopt. De prijzen schieten in datzelfde tempo omhoog.
Daardoor heeft Nvidia's toch al vrij prijzige flagship zichzelf nu totaal uit de markt geprijsd. We raden je in ieder geval van harte aan om RTX 5090's van 8000 euro lekker in de schappen te laten liggen.
Wie nu per se een nieuwe videokaart nodig heeft, doet er beter aan om een segmentje lager te shoppen. Ook daar zijn de prijzen intussen fors gestegen, maar niet zo knallend als bij Nvidia's eenzame vlaggenschip.
Redactie: Daan van Monsjou • Eindredactie: Marger Verschuur
:strip_exif()/i/2007740580.jpeg?f=imagenormal)
:strip_exif()/i/2007231706.jpeg?f=imagenormal)
/u/296065/crop6605d0ad37170.png?f=community)
/u/381607/have%2520a%2520nice%2520day%2520-%2520small.png?f=community)
/u/435733/crop56a635a57b001_cropped.png?f=community)
/u/1199540/crop677c3c8f2c048_cropped.png?f=community)
:strip_icc():strip_exif()/u/174878/SCKnightMicro.jpg?f=community)
:strip_icc():strip_exif()/u/419734/crop58948443dabb1_cropped.jpeg?f=community)
/u/62384/crop61891f444d6e9.png?f=community)
:strip_icc():strip_exif()/u/61950/hakker.jpg?f=community)
:strip_icc():strip_exif()/u/66961/crop5c20da5d3451c_cropped.jpeg?f=community)
/u/8335/crop664f918c0f7b5_cropped.png?f=community)
:strip_icc():strip_exif()/u/1454528/crop5f6239efda858_cropped.jpeg?f=community)
:strip_exif()/u/275403/crop6712332be3afb_cropped.gif?f=community)