Fairphone trotseert de ramcrisis met chips voor anderhalf jaar

Artikel

De prijs van werkgeheugen is de afgelopen tijd flink opgelopen door de grote vraag van AI-bedrijven. Dat merken consumenten ook, want vrijwel alle hardware lijkt duurder te worden. Niet alleen pc-hardware en consoles, maar ook smartphones ontkomen daar niet aan.

De smartphonemarkt wordt gedomineerd door een handvol grote fabrikanten, maar ook kleinere spelers zitten met de gevolgen. Neem Fairphone, een Nederlandse fabrikant van modulaire en repareerbare smartphones. Hoe gaat zo'n klein bedrijf om met deze wereldwijde problemen?

Tweakers sprak daarover met financieel directeur Oscar Visser. We vroegen hem wat Fairphone tot nu toe merkt van de geheugencrisis en welke gevolgen het bedrijf voor de komende jaren voorziet.

De huidige Fairphone Gen 6. Foto: Tweakers

'Last is een groot woord'

Heeft Fairphone last van de ramcrisis? "Last is een groot woord", aldus Visser. De fabrikant is op telefoongebied juist gegroeid in het vorige kwartaal. Vergeleken met een jaar geleden was die groei zelfs 48 procent, ondanks de geheugencrisis die sindsdien is ontstaan. Hoewel het bedrijf netto nog niet winstgevend is, schrijft het op ebitdaniveau (vóór rente, belasting en afschrijvingen) wel zwarte cijfers.

Volgens Visser ligt dat onder andere aan de relaties tussen Fairphone en zijn leveranciers. Het bedrijf heeft al contracten afgesloten voor de komende anderhalf jaar, waardoor de telefoonmaker voorlopig kan rekenen op genoeg geheugenchips voor zijn telefoons.

Dat wil niet zeggen dat Fairphone helemaal niets voelt van de 'ramageddon', zoals de geheugencrisis inmiddels ook wel bekendstaat. Visser: "We zijn natuurlijk niet immuun voor wat er wereldwijd gebeurt. Het vraagt veel van onze aandacht."

Lpddr5X, het meest voorkomende geheugentype in smartphones. Bron: Samsung

Afspraken met leveranciers

Toch ziet Visser op dit moment nog geen grote problemen. "We hebben gewoon onze voorraden op peil, voor dit jaar en ook voor volgend jaar. Dus ik zie geen risico dat we straks geen [geheugen]voorraad hebben."

Geheugenfabrikanten werken met 'allocatie': ze stellen contracten op en bepalen lang van tevoren hoeveel geheugenchips bedrijven de komende tijd kunnen kopen. Fairphone heeft die afspraken dus al gesloten.

Dat soort afspraken gaan doorgaans via de original design manufacturer (odm), het bedrijf dat de smartphones van Fairphone daadwerkelijk produceert en in elkaar zet, vertelt de cfo. Zo'n fabrikant is namelijk groter dan een individuele telefoonmaker als Fairphone. "Maar we hebben ook rechtstreekse lijntjes met geheugenleveranciers, net als met chipsetleveranciers als Qualcomm. Dus het is ook niet zo dat we alles volledig overlaten aan onze partners."

Kortom: Fairphone heeft voor de komende anderhalf jaar in ieder geval de allocatie binnen. "Daarna hoop ik dat er wereldwijd wat rationaliteit in de markt komt. Want het is nu wel echt een interessante omgeving", vervolgt Visser.

Veel analisten verwachten dat de geheugencrisis tot en met 2027 gaat duren, dus dat kan inderdaad zo lopen. Tegelijkertijd lopen de verwachtingen nogal uiteen. Sommige partijen verwachten dat de tekorten nog langer aanhouden. Samsung denkt inmiddels dat ze in 2027 erger worden en pas na 2028 afnemen.

Het moederbord van een smartphone met chips. Bron: Michael Ovseychik / Getty Images

'Middensegment wordt minder hard geraakt'

Nu heeft de ramageddon niet alleen te maken met voorraadtekorten. Ook de prijzen zijn gigantisch gestegen. Dat zie je bijvoorbeeld terug in losse DDR5-geheugenmodules voor pc's. Die zijn sinds september 2025 ruim vier keer duurder geworden.

Ook telefoonfabrikanten hebben met hogere inkoopprijzen te maken. Dat geldt ook voor Fairphone. "In het algemeen gaan de prijzen gewoon omhoog, en dat zie je terug in je bill of materials [de totale kosten van alle onderdelen in een telefoon, red.]", zegt de financieel directeur. Maar tot nu toe weet Fairphone dat redelijk te compenseren, vervolgt hij. "Dat doen we door de inkoopprijzen eerder vast te zetten, want dan ben je minder gevoelig voor verhogingen."

Het helpt hierbij dat Fairphone in het hogere middensegment zit, met telefoons van rond de 600 euro. Hoewel de klappen ook daar vallen, hebben vooral goedkope telefoons last van de hoge prijzen. In het middensegment is dat minder erg, vertelt Visser.

Dat komt overeen met de conclusies van analistenbureaus. Omdia schatte onlangs in dat vooral goedkope telefoons van minder dan 300 dollar het zwaar te verduren krijgen. Als je nu een telefoon voor dat bedrag maakt, gaat 59 procent van de inkoopkosten op aan geheugen, aldus Omdia. Het middensegment is niet immuun, maar heeft het minder zwaar.

Inmiddels heeft Fairphone zijn prijzen alsnog een stukje opgehoogd. De Fairphone Gen 6-adviesprijs werd na release verlaagd van 599 naar 549 euro, maar die verlaging is nu weer teruggedraaid. In feite gaat het daar dus om een prijsstijging van 50 euro, terug naar de oorspronkelijke prijs. Tegelijkertijd kwam de fabrikant met een Gen 6+, die opvallend genoeg extra ram krijgt en beschikbaar komt vanaf 649 euro.

Noot van de redactie

Dit interview vond plaats op 29 juli. Fairphone zei toen niets te kunnen melden over eventuele prijsverhogingen. Een week later liet de fabrikant onder embargo weten dat de adviesprijs van de Fairphone Gen 6 op 18 augustus zou stijgen van 549 naar 599 euro. Tweakers heeft Fairphone daarna meermaals gevraagd hoe deze verhoging zich verhoudt tot de uitspraken in het interview, maar ontving voor publicatie geen reactie.

Een wafer met geheugenchips. Bron: Samsung

Mensen doen langer met hun telefoons

Dat telefoonmakers worstelen met eventuele prijsverhogingen, is al langer duidelijk. Bedrijven moeten releases schrappen en nieuwe telefoons duurder maken of ze van minder ram voorzien.

Die pijn hoeft volgens Fairphone niet af te doen aan zijn aanbod van 'eerlijke' telefoons. Volgens het bedrijf kunnen hogere prijzen in de smartphonewereld zijn concept eerder juist aantrekkelijker maken. Als telefoons duurder worden, willen kopers ook dat ze langer meegaan, denkt Visser.

"Het gaat bij ons om de longevity. Ik denk juist dat ons aanbod daarom alleen maar beter wordt. Als consumentenprijzen steeds verder stijgen, gaan mensen, denk ik, toch een stuk rationeler kijken naar hun volgende upgrade en goed nadenken over wat ze kopen. 'Moet ik nou echt 1400 euro uitgeven aan die flagship? Wat is de toegevoegde waarde?'."

"Telefoons zijn duur, dus mensen zullen ook steeds langer doen met hun telefoon. Een goed repareerbare smartphone met acht jaar softwareondersteuning en vijf jaar garantie heeft dan meerwaarde. We hoeven dus geen concessies te doen aan ons concept. Sterker nog, ik denk dat we ons hier nog harder voor moeten inzetten."

Releaseplannen blijven voorlopig hetzelfde

Wat dat betreft blijven de plannen van Fairphone dus ongewijzigd. Ook de releaseplannen komen voorlopig niet in het geding door de geheugencrisis. "In het verleden brachten we elke twee jaar een nieuwe telefoon uit. Dat heeft natuurlijk te maken met de plannen die je opstelt voor een bepaalde telefoon: hoelang wil je hem verkopen en hoelang moet hij meegaan", vertelt Visser.

Hoewel de topman geen concrete toekomstplannen deelt, lijkt Fairphone voorlopig geen plannen aan te passen vanwege de geheugentekorten. "Ik heb nu geen indicaties dat wij dingen zouden gaan uitstellen of dat we onze releasecadans wezenlijk zouden wijzigen."

Hoge prijzen maken repareerbare smartphones met langdurige ondersteuning aantrekkelijker, verwacht Fairphone-cfo Oscar Visser. Foto: Tweakers

Focus blijft liggen op telefoons

Voorlopig blijven de toekomstplannen bovendien gericht op telefoons. Op de vraag of Fairphone zich meer wil richten op andere productgroepen die minder ram gebruiken, is Visser duidelijk: voorlopig niet. Verwacht op korte termijn bijvoorbeeld geen smartwatch van Fairphone.

Volgens de cfo blijft Fairphone zich vooral richten op telefoons. Daarnaast blijft het bedrijf actief op het gebied van audio en accessoires. "Dat is al lastig zat", zegt hij. "Het kan zijn dat we later iets toevoegen, maar dan hebben we het echt over de lange termijn. Je noemde een smartwatch als voorbeeld: je moet je niet verkijken op de investeringen die daarvoor nodig zijn. Er gaat serieus veel tijd, geld en kennis in zitten."

"Wat niet is, kan nog komen", vervolgt hij wel. "Ik sluit niets uit. Het zou een leuke toevoeging zijn. Maar vooralsnog is dat niet iets wat we op korte termijn hebben gepland. We hebben genoeg aandacht nodig om onze huidige activiteiten goed te doen."

Tot slot

Voorlopig heeft Fairphone de ramcrisis dus aardig weten te doorstaan, zonder voorraadtekorten en (vooralsnog) met één relatief kleine prijsverhoging. En met allocatie tot en met volgend jaar lijken grote problemen niet voor de hand te liggen. Wat na 2027 gebeurt, hangt grotendeels af van een markt die volgens veel analisten voorlopig nog niet tot rust komt. Fairphone hoopt dat de kalmte tegen die tijd is teruggekeerd. Of die hoop uitkomt, zal de komende jaren moeten blijken.

_{Redactie: Daan van Monsjou • Eindredactie: Monique van den Boomen • Headerafbeelding: Tweakers, scanrail / Vitalii Gulenok / Getty Images}

Reacties (3)

[Kastermaster]

Een beetje vreemd dat het een bedrijf niet lukt om in bijna een maand(!) een reactie te geven op een nogal forse prijsstijging die niet in lijn is met uitspraken in het interview. Verder een verhelderend beeld van hoe Fairphone naar de markt kijkt. Ik denk terecht, dat mensen langer met een telefoon willen doen in tijden van krapte.

[thomasv]

[...] Ik denk terecht, dat mensen langer met een telefoon willen doen in tijden van krapte.

Of gewoon überhaupt 😉

[Pasteis]

Hopelijk weet dit bedrijf zijn modulariteit te verbeteren. De huidige geheugentekort lijkt me juist een kans in de markt voor ze.

Nieuw toestel nodig? Maar niet het budget? Koop het basismodel en besluit later om alsnog wat upgrades uit te voeren.
Zou mooi zijn als het ze lukt om hier een keer een doorbraak in te hebben.