Cookies op Tweakers

Tweakers maakt gebruik van cookies, onder andere om de website te analyseren, het gebruiksgemak te vergroten en advertenties te tonen. Door gebruik te maken van deze website, of door op 'Ga verder' te klikken, geef je toestemming voor het gebruik van cookies. Wil je meer informatie over cookies en hoe ze worden gebruikt, bekijk dan ons cookiebeleid.

Meer informatie

Door , , 72 reacties

Duitse wetenschappers hebben vorige week met succes de TanDEM-X in een baan om de aarde gebracht. De satelliet voegt zich bij de TerraSAR-X om gezamenlijk 3d-beelden van de aarde te maken. In januari worden de eerste foto's verwacht.

Om goede 3d-beelden te krijgen, gebruikt het Deutsches Zentrum für Luft- und Raumfahrt twee satellieten naast elkaar. Dit weekend komt een einde aan de 'lanceerperiode' en wordt de kunstmaan langzaam naar zijn vaste baan om de aarde gebracht. Het is de bedoeling dat eind juli de satellieten, TerraSAR-X en de vorige week gelanceerde TanDEM-X, elkaar tot 20km zijn genaderd. In oktober zullen de twee op een afstand van 200m naast elkaar in een baan om de aarde draaien; de uiteindelijke positie, vanwaar de 3d-beelden kunnen worden geschoten.

De satellieten vormen dan een paar 'ogen' op 500km hoogte. "Het duurt dan nog ongeveer drie maanden om ze voor te bereiden voor operationeel gebruik", zegt Michael Bartusch, manager van het TanDEM-X-project bij de DLR Space Agency in Bonn. De techniek is vergelijkbaar met die van stereoscopische camera's die binnen de dampkring worden gebruikt.

De aardobservatiesatelliet is pas een week geleden gelanceerd en heeft nu al zijn eerste beelden geproduceerd. De foto's, onder andere van het Moskouse Sheremetyevo-vliegveld, werden drieënhalve dag na de lancering ontvangen. Daarmee hebben de Duitsers hun eigen wereldsnelheidsrecord verbroken.

TanDEM-X satelliet

Moderatie-faq Wijzig weergave

Reacties (72)

Eh, de "Bird's Eye"-optie van Bing Maps is toch ook 3D, dus er zijn kennelijk al satelietten die 3D-beelden maken? Dan zijn deze toch niet nuttig meer? Of mis ik hier iets? :?
Birds eye is gemaakt vanuit een vliegtuig (of iets dergelijks) en is zeker niet 3D. Daarom is het ook niet in elke uithoek beschikbaar, maar alleen op sommige plaatsen en niet vanuit elke hoek te bekijken Dit is gewoon een 2D plaatje wat toevallig iets meer diepte suggereert, omdat het niet van boven is gemaakt.

[Reactie gewijzigd door musicer op 29 juni 2010 09:12]

Deze zijn veeeel nauwkeuriger:
The German radar spacecraft will fly in formation with an identical platform called TerraSAR-X launched in 2007.
Together, the pair will measure the variation in height across the globe to an accuracy of better than two metres.
(...)
The top SRTM digital elevation model (DEM) product has a 30m by 30m spatial resolution, and a vertical resolution that varies from 16m to 10m.

With the TanDEM mission, the intention is to go down to a vertical resolution of two metres, with a spatial resolution of 12m by 12m. Airborne laser instruments (lidars) can do better than this but their DEMs are only regional.
Overigens gaat het project 3 jaar nodig hebben om de hele aarde te "fotograferen".
Bird eye is niet via een sateliet genomen maar met een vliegtuig

Bron: http://content.usatoday.c...s-eye-view-of-the-world/1

[Reactie gewijzigd door imp4ct op 29 juni 2010 09:21]

Volgens mij zijn die beelden handmatig 3D gemaakt. Dus niet 'native' 3D geschoten :)
Daar worden geen sateliet beelden maar foto's van vliegtuigen voor gebruikt.
De beelden van deze satellieten kunnen worden gebruikt voor toepassingen zoals 3D-weergave van navigatiesystemen, waarop je kunt zien welke hoge gebouwen er in je buurt staan, voor een betere oriŽntatie.

Audi bouwt dit systeem inmiddels in in enkele modellen en ook BMW maakt er gebruik van zover ik weet. Om betrouwbare hoogtegegevens voor kaarten voor deze systemen te verkrijgen, is het gebruik van dit soort satellieten noodzakelijk.

Ook voor gemeenten e.d. kan het nuttige informatie zijn, lijkt me, om bijv. naleving van vergunningen te controleren. En zo zijn er nog wel meer wetenschappelijke en niet-wetenschappelijke doeleinden te verzinnen :)
Kan ik hiermee digitaal op vakantie :D
3D TV en brilletje lekker door de grand canyon lopen.?
Tsja, en nu kunnen we ook in 3D aanschouwen hoe die gespotte meneer in een red-light district blijkbaar is vergeten de banaan van zijn lunch uit zijn broekzak te halen ;).


Vind het een interessante ontwikkeling, vraag me af hoe snel we er echter iets mee kunnen op realtime niveau though zoals in een google Earth achtige applicatie. Wat het namelijk terug stuurt zal namelijk niet veel anders zijn dan wat we nu hebben, met als subtiel verschil ingeschoten vanaf 2 'oogpunten'.

Veel 3D zal je daar niet op zien, kijk zelf maar eens naar een voetbalwedstrijd vanaf 2km afstand en probeer te volgen naar welke richting de bal beweegt; naar je toe of van je af?

Willen we er een leuke grand canyon tour van maken heb je dus niet enkel deze data nodig, je zult het ook nog op zo'n manier moeten bewerken dat je er in realtime door kunt manouvreren. Iets wat zover naar mijn weet enkel zal gaan door height interpretatie, 3d remodeling en final output. En dan nog even een leuke manier om textures terug te krijgen wil je meer dan een fancy wireframe.

Denk dat dat nog wel even zal duren, in de 1e jaartjes zal het waarschijnlijk niet veel meer zijn dan wat we nu hebben met een beetje relief.
Veel 3D zal je daar niet op zien, kijk zelf maar eens naar een voetbalwedstrijd vanaf 2km afstand en probeer te volgen naar welke richting de bal beweegt; naar je toe of van je af?
Daarom gebruiken ze ook niet een satelliet met twee camera's, maar twee satellieten die can 20 km uit elkaar staan. Voor een afstand van 500 km geeft dat een veel beter stereoscopisch beeld.
"In oktober zullen de twee op een afstand van 200m naast elkaar in een baan om de aarde draaien; de uiteindelijke positie, vanwaar de 3d-beelden kunnen worden geschoten."

200 meter dus
Helaas is dit stereoscopisch. Eerder 2.5 D dus: Vanaf boven zal het er goed uitzien, vanaf beneden kun je het vergeten.

@mars
Zoals je kunt zien reageer ik op de boventstaande persoon. Het zal niet mogelijk zijn om er virtueel in rond te lopen aangezien alleen het bovenaanzicht gedigitaliseerd is.

[Reactie gewijzigd door 84hannes op 29 juni 2010 11:32]

Hoezo helaas? Van alle diepte-cues is stereoscopie de enige echte 3D cue. Dat het perspectief van boven is is inderdaad jammer maar onvermijdelijk en heeft niets met de opnametechniek te maken.
En wat is het nut hiervan als ik vragen mag? Dit is geen grote aanvulling op beelden van bijv. Google Earth en toch schiet een bedrijf 2 dure satellieten de ruimte in.
This digital elevation model (DEM) will support a multitude of applications, such as the programming of navigation computers in military jets to enable them to fly ultra low. The data will also be given to relief workers to show them where an earthquake has wrought most damage in a city.
{Bron}

Je kunt hier sample data halen om mee te spelen.
Er zijn al lang DEM models openbaar beschikbaar van de hele aarde op 3 baanseconde resolutie (ongeveer 150 meter in noord-zuid richting). Wellicht kan het hiermee beter?
Euh? Lijkt me juist goed om een derde dimensie toe te voegen aan 2D sattelietbeelden, ook om precieze hoogtemetingen te kunnen doen. Waarschijnlijk zit er ook een belangrijk commercieel aspect aan - 3D kaarten verkopen aan partijen als Google - maar daarnaast zit er zeker wel nut in.

Alhoewel er volgens mij al langer hoogtemetingen en -kaarten gemaakt kunnen worden door sattelieten zonder dat daar twee van in de lucht hangen.
Het nut is natuurlijk duidelijk (imo). Meer overzicht wat er op de aarde gebeurt, dus betere spionagemogelijkheden. Klinkt natuurlijk allemaal mooi, maar als consument heb je er weinig aan.

Wat denkt men van gemeentes die vergunningen controleren ism bouwwerken die op de 3D plaatjes tevoorschijn komen. En zo zijn er legio mogelijkheden te noemen die uiteindelijk in ons nadeel werken ipv ons voordeel wat velen reacties denken.

Ik zie het eerlijk gezegd steeds somberder in met onze privacy.
En wat is het nut hiervan als ik vragen mag? Dit is geen grote aanvulling op beelden van bijv. Google Earth en toch schiet een bedrijf 2 dure satellieten de ruimte in.
Omdat je van 3D foto's heel wat meer kunt leren van de wereld dan van 2D foto's. Je mist bij 2D toch wel wat detail en nuance die je met 3D veel beter kunt bestuderen.

En als het geen nut heeft heeft dat bedrijf een pak geld uitgegeven die ze niet terug verdienen, hun probleem. op z'n minst hebben we dan weer wat bijgeleerd.
dus als ik het goed begrijp is het over 3 maanden al klaar :P ?
ik wil het resultaat hier wel is van zien :)
over 3 maanden operationeel. ik neem aan dat ze daar mee bedoelen dat ze de beelden kunnen gaan maken.
Nee, dan gaan ze pas beginnen.
"Het duurt dan nog ongeveer drie maanden om ze voor te bereiden voor operationeel gebruik"

De sattelieten staan dan in de goede positie om de beelden te maken inderdaad, het zal dan nog wel een aantal maanden duren voordat er goede resultaten zijn, en nog wel een paar maanden voordat dit daadwerkelijk gepubliceerd gaat worden. Even geduld nog dus :Y)
Als je het goed leest, dan duurt het nog 3 maanden vanaf oktober. Dus pas begin 2011 zullen de eerste resultaten er zijn,
Neen, in oktober kunnen ze pas definitief starten met het opnemen van de 3D beelden, het duurt wel een tijdje om de hele aarde in 3D te fotograferen hoor.
wow dat wordt wel cool je had al google satteliet toen street view en nu dit lijkt me mooi
Dat zal zeker een wow-effect op leveren. Toch heb ik ook zoiets van: "Nu pas ?"

3D-technieken bestaan al 10-tallen jaren, en ik kan me goed voorstellen dat de wetenschap hier best zijn voordeel mee kan doen.
Daarnaast hebben de meeste satelieten toch al een tweede (redundante) camera over.

Daarmee moet toch al lange tijd eenvoudig een 3D-opname te maken zijn ?
Een satelliet met twee cameras die op een afstand van maximaal enkele meters van elkaar af zitten kan geen 3D opnames maken, omdat de afstanden waar satellieten mee te maken hebben zo groot zijn dat de lichtstralen die ze van aarde ontvangen nagenoeg parallel zijn en daarom 'identiek' zijn.

Vandaar dat er ook in het artikel staat dat de satellieten bijna 20 kilometer 200 meter (bedankt Flowmo) van elkaar afstaan. Dat is kennelijk de afstand die je nodig hebt voor stereoscopische beelden in een baan om de aarde.

edit
@Donenzone:
3D technieken bestaan inderdaad al een tijdje en weliswaar is het door de entertainmentindustrie opnieuw 'uitgevonden' (daar heb je helemaal gelijk in) maar je moet dus bedenken dat er tussen het moment dat iemand besluit dat het nodig is om een 3D kaart van de aarde te maken en het moment dat deze satellieten in een baan om de aarde hangen ook al gauw een jaar of 5 tot 10 zit. Er moet specialistische apparatuur worden ontwikkeld, alles moet getest worden en ook niet onbelangrijk: er moet geld en de nodige toestemmingen binnen gehaald worden.
Het lijkt mij dan ook sterk dat dit miljoenen kostende project een impulsbeslissing is geweest puur 'omdat 3D hip is'.

Onder meer een reden dat het zo lang heeft geduurd, is omdat deze satellieten bij uitstek geschikt zijn om 3D-beelden van afgelegen gebieden te schieten: de hoogtekaarten van alles wat maar een beetje in de buurt van de bewoonde wereld ligt is allang en een stuk goedkoper in kaart gebracht. Daarmee valt het nut dus ook weer mee en daarom heeft ook zo lang geduurd.

@Flowmo
Een afstand van 200 meter vergeleken met een afstand van enkele meters (factor 100) lijkt mij toch wel een significant verschil ;)

[Reactie gewijzigd door Eskimo0O0o op 29 juni 2010 10:16]

whut?
In oktober zullen de twee op een afstand van 200m naast elkaar in een baan om de aarde draaien; de uiteindelijke positie, vanwaar de 3d-beelden kunnen worden geschoten.
De uiteindelijke positie is dus ook maar een "paar enkele meters" in verhouding tot de afstand.
500 kilometer staat tot 200 meter als 250 meter staat tot 10 cm (een gemakkelijk rekenende afstand tussen beide ogen)... En dat is in het dagelijks leven ook te doen.

[Reactie gewijzigd door Beelzebassie op 29 juni 2010 10:37]

Standaard stereoscopie maakt gebruik van 65mm als iris afstand en luistert erg nauw voor een natuurgetrouw beeld.
(Via 3D geek op CeBit die al 30 jaar 3D foto's maakt, hij was nog ontevreden over een toestel van Aiptek dat wel 3d had, maar een lens(iris)afstand onder de 65mm had vanwege de draagbaarheid en vormfactor.)
Verdere info via wikipedia
Verschil zal zijn dat de lenzen bij reguliere stereoscopie in een lijn staan (en dus parallelle lichtstralen opvangen), terwijl deze satellieten gericht worden (wat de werking van twee ogen benadert).

[Reactie gewijzigd door Beelzebassie op 29 juni 2010 15:43]

Ja, maar er is nooit vraag naar geweest. Nu heeft de entertainmentindustrie 3D opeens opnieuw 'uitgevonden' en dus volgt de rest.
Dat heeft er natuurlijk helemaal niks mee te maken. Waar jij het over hebt is niet echt 3D, er wordt alleen een illusie van diepte gecreŽerd uit een 2D-beeld. Deze satellieten maken 3D-opnamen van de aarde.
Hoe is dit wel 3D en die uit de entertainement niet? Beide werken door 2 beelden te maken met een iets verschillende positie. Daar is geen verschil tussen.

Het laten zien van de beelden zal dezelfde hardware vereisen als die uit de entertainement.
Waarschijnlijk omdat deze sattelieten voor wetenschappelijke doeleinden worden ingezet, in plaats van de grote meute te entertainen.
De tweede camera gaat niet echt helpen. Zeg dat de tweede camera op 1 meter van de eerste zit. Dan is het stereoscopisch effect op 500000m afstand verwaarloosbaar, beide foto's zullen er hetzelfde uitzien.
Vergelijk het met het proberen met jouw ogen de oppervlakte verschillen van de maan te onderscheiden (binocular-telescoop toegestaan).
Nee inderdaad, ik denk dat ze gewoon ff wat sattelieten de ruimte insturen om er vervolgens achter te komen dat het geen nut heeft...
Hij doelt duidelijk op het voorstel van t-men om 2 camera's op een sateliet te gebruiken.
Met 2 satelieten 200 meter uit elkaar zal het wel lukken
Jij denkt dat ze het niet kunnen? Ik denk het wel hoor...
Dit ziet er wel heel leuk uit.. Over een paar jaar hebben we, als het zo door gaat, google maps in 3D op de nieuwste generatie beeldschermen die 3D weer kunnen geven zonder brilletje.
Het zal nog wel even duren voor we echt 3D beelden krijgen. Gezien de satellieten pas helemaal goed gepositioneerd zijn in oktober, maar toch een leuk vooruitzicht.
Google Earth heeft al behoorlijk wat in 3D te bieden. Hoogteverschil zit er al in (check de Mount Everest maar eens) en met 3D buildings kan je heel veel gebouwen in 3D zien. Voorbeeldje Google Earth 3D buildings.

Of deze satelliet wat dat betreft bijzonder veel toe kan voegen weet ik niet hoor.
Je ziet inderdaad wel een suggeratie van 3D als je niet van boven kijkt, maar dit is ook maar gewoon een 2D plaatje op je beeldscherm. Als je nu echt 3D foto´s van bovenaf kunt zien kun je de omgeving ook van bovenaf met een 3D brilletje perfect bekijken.

Edit: ga maar eers naar: https://www.e-education.psu.edu/natureofgeoinfo/c6_p14.html en zet zo'n blauw rood brilletje op. Dan zie je meteen dat het een veel betere ervaring oplevert dan gewone luchtfoto's

Edit 2: of deze: http://www.agc.army.mil/r...guide/images2/axl8k3d.gif

[Reactie gewijzigd door musicer op 29 juni 2010 11:48]

We maken al jaaaaaaaaren 3 dimensionale kaarten met simpele "mono" opnames. Ik zie de toegevoegde waarde om 3-D kaarten (die er dus allang zijn) ermee te maken niet echt....
Het kan aan mij liggen, maar... heb je voor 3D sattelietbeelden niet ten minste drie sattelieten nodig? Met twee sattelieten is het alleen maar 3D als je ťťn kant van de "foto" als boven beschrijft, met drie sattelieten kan je een foto draaien en de 3D gegevens uit de drie foto's halen.

Ik vind het ook gek dat dit niet in feite al mogelijk is met de foto's die andere sattelieten gemaakt hebben, je kan die beelden toch ook gewoon combinerern, of niet?
Dat zou idd moeten kunnen met bestaande beelden, maar ik kan me voorstellen dat wolkenvelden, eb-en-vloed, de stand van de camera, lichtsterktes en dergelijken dat toch minder perfect maken.
Je kunt misschien wel af en toe een mooie foto krijgen, maar niet structureel.

Aan de andere kant... hoe snel gaat zo'n sattelliet? 8km/s? dan zou je ook best 2 foto's na elkaar kunnen maken vanuit 1 satelliet, in 0,025 seconden veranderd er nou ook weer niet zo veel.

Het plaatje suggereert sterk dat ze achter elkaar aan vliegen, maar als ze naast elkaar zouden vliegen, heb je in feite je 3 camera's :)
Da's waar, had ik even niet over nagedacht.

w.b.t. huidige beelden, blijft hetzelfde. Als andere sattelieten problemen hebben met wolken zullen deze dat net zo goed hebben. Wat beeldverwerking zou het met huidige beelden iets pittiger zijn i.v.m. tijdsgat ertussen, maar het lijkt me dat mensen, auto's en wolken best goed te herkennen zijn en dus weggeedit kunnen worden.
Dit zijn radarsatellieten, die kijken dwars door wolken heen. De meeste andere oplossingen voor 3D opnames zijn optisch, dus lang niet altijd inzetbaar.

Onderschat de problemen bij matching niet. Bij radar bijv zorgt de verplaatsingssnelheid van een auto er voor dat deze naast de snelweg lijkt te staan. Hoe hoger de resolutie, hoe meer artifacten. Het kost veel rekenkracht om er iets goeds van de maken. Als de twee beelden die de 3D moeten opleveren weinig van elkaar afwijken (tegelijkertijd of bijna gelijkertijd zijn genomen), heb je de beste kans op een acceptabel resultaat... Gewoon maar twee beelden van verschillende dagen of verschillende satellieten samenvoegen levert onoverkoombare complexiteit op.

Overigens heb je aan twee opnamen genoeg voor 3 dimensies: vanuit twee posities kijk je naar beneden over het zelfde vlak (meestal in het verlengde van de baan)
Dat lijkt me nogal logisch...
Je hebt toch ook maar 2 ogen, en je moet toch ook draaien om een andere hoek van iets te zien...
watte? nee joh. *denkt even hard na* verrek, je hebt gelijk. misschien fotograferen ze de aarde twee keer, elke keer onder een andere hoek?
Ik zie hier een toepassing voor gaming in. Leuke racegames(voor shooters waarschijnlijk niet gedetailleerd genoeg) waar je gewoon overal kan racen over heel de wereld ^^.
Wat dacht je van bijv. als Amerika weer komt met: Irak heeft massa vernietiging wapens.. kijk hier maar (een zeer onduidelijke satelliet foto) . Nu kunnen ze dan kijken, ooh nee... het is een stukje oud ijzer van de golf oorlog :9

Op dit item kan niet meer gereageerd worden.



Apple iOS 10 Google Pixel Apple iPhone 7 Sony PlayStation VR AMD Radeon RX 480 4GB Battlefield 1 Google Android Nougat Watch Dogs 2

© 1998 - 2016 de Persgroep Online Services B.V. Tweakers vormt samen met o.a. Autotrack en Carsom.nl de Persgroep Online Services B.V. Hosting door True