Cookies op Tweakers

Tweakers maakt gebruik van cookies, onder andere om de website te analyseren, het gebruiksgemak te vergroten en advertenties te tonen. Door gebruik te maken van deze website, of door op 'Ga verder' te klikken, geef je toestemming voor het gebruik van cookies. Wil je meer informatie over cookies en hoe ze worden gebruikt, bekijk dan ons cookiebeleid.

Meer informatie

Intel bevestigt komst Core H-laptopprocessors van negende generatie

Intel brengt in het tweede kwartaal nieuwe laptopprocessors uit. Het gaat om de krachtige modellen met H-toevoeging, die vermoedelijk een tdp van 45 watt hebben. Details geeft Intel nog niet, maar eerder bleek al dat het aantal cores omhooggaat van zes naar acht.

In een presentatie op de Game Developer Conference 2019 zegt Intel dat de laptopprocessors van de negende generatie in de H-serie in het tweede kwartaal uitkomen. In die nieuwe serie zit ook een nieuw Core i9-model. Intel stelt dat de nieuwe processors ideaal zijn voor gamers.

Intel geeft pas meer details bij de daadwerkelijke productintroductie, waarvan nog niet bekend is wanneer die precies zal plaatsvinden. Vorige maand verscheen echter een document op de Intel-website waarin de komende processors beschreven worden.

In dat document stonden twee Core i9-processors voor laptops, een HK-model dat overgeklokt kan worden en een reguliere H-uitvoering. De i9's krijgen waarschijnlijk acht cores en HyperThreading, terwijl de i7-modellen acht cores krijgen en geen HyperThreading hebben. Veel details over de nieuwe cpu's zijn nog niet bekend, zoals de base clock en het verbruik. De processors uit de H-serie hebben echter al jarenlang een tdp van 45 watt en vermoedelijk geldt dat ook voor de nieuwe modellen.

Processor Cores/threads Kloksnelheid Turbo Tdp
Core i9-9980HK 8/16 ? ? ?
Core i9-9980H 8/16 ? 4,8GHz ?
Core i9-8950HK 6/12 2,9GHz 4,8GHz 45W
Core i7-9850H 8/8 ? 4,6GHz ?
Core i7-9750H 8/8 ? 4,5GHz ?
Core i7-8750H 6/12 2,2GHz 4,1GHz 45W
Core i5-9400H 4/8 ? 4,3GHz ?
Core i5-9300H 4/8 ? 4,1GHz ?
Core i5-8300H 4/8 2,3GHz 4,0GHz 45W

Door Julian Huijbregts

Nieuwsredacteur

21-03-2019 • 08:55

61 Linkedin Google+

Reacties (61)

Wijzig sortering
De tdp nummers kloppen al een tijd niet meer, waarbij een 7700hq tijdens boostclocks inderdaad met 100% load onder de 45watt blijft is een i9 met ook een 45watt tdp een eigenlijk een monster dat meer dan 100watt verstookt. Uiteindelijk throttlen de moderne high end intel cpus in laptops allemaal.
Klopt, ik weet nog heel goed dat mijn Ivy 3570K met 4.2 Ghz OC (dat is +400mhz boven de TURBO clocks) zo'n 71W uit de muur trok, (77W TDP). Tegenwoordig trek ik met een 4.7 all core op de 8700K (wederom +400 mhz boven de allcore turbo) nu 135-145W uit de muur met een 95W TDP op de doos. Apart, die verschuiving ;)

Nog veel aparter dat er hier een aantal personen verdedigen dat het allemaal prima klopt en dat AMD hetzelfde doet. Dat is pertinent onjuist. Ryzen verbruikt veel minder en blijft doorgaans óók met XFR prima binnen het gestelde TDP. Maar zodra Intel CPUs gaan turboen, en dat doen ze allemaal, lopen ze (ver) buiten het gestelde TDP. In een typische desktop situatie kan die turbo altijd actief zijn. Intel rekent tegenwoordig wel heel creatief, laten we dat gewoon erkennen AUB. De reden daarvoor is ook evident; 14nm is al ver over de houdbaarheidsdatum heen.

En dan heb ik het over de reeds bewezen overschrijding dankzij zaken als MCE op moederborden nog niet gehad. Ook daar heeft Intel een slim spelletje gespeeld om nét even wat beter voor de dag te komen. Men wil de illusie wekken dat deze hoge clocks 'gratis' zijn dankzij een verbeterd 14nm proces. Het tegengestelde is waar. Ze gaan zelfs over op solderen om de illusie in stand te houden, maar het mag niet baten: je ziet aan alles dat dit 14nm on steroids, en vér buiten de ideale efficientie curve is. Meer dan 5 Ghz zit er simpelweg niet in, en daarvoor moet je al een achterlijke Vcore door je CPU jagen. Het meest vernieuwende is dat Intel nu de OC bijna helemaal voor je doet sinds Kaby Lake en het probeert te verkopen als 'de norm'.

[Reactie gewijzigd door Vayra op 21 maart 2019 12:50]

De turbo/boostclock is volgens Intel sowieso buiten de TDP spec en een bonus, geen recht.
Irrelevant. Het gaat om de verschuiving, zie mijn voorbeeld. Die valt niet te ontkennen en is misleiding.
zolang de spec klopt waarvoor hij dient, is er toch geen misleiding?

en wat betreft de verschuiving: het TDP is een maximum voor een hele klasse cpu's en geen gemeten waarde voor een bepaald type of exemplaar... je meting is dus een interessante vaststelling (dat cpus over de generaties meer verbruiken), maar weinig relevant als je de spec wil bekritiseren.

Mocht je kunnen aantonen dat je cpu niet naar behoren (op baseclock) functioneert in een normale load met een koeling die (meer dan) de TDP waarde aan warmte kan afvoeren, hoor ik het graag.

[Reactie gewijzigd door the_stickie op 21 maart 2019 16:01]

Maar TDP en werkelijk opgenomen vermogen is niet hetzelfde..

Uit de Intel white-paper.
Thermal Design Power (TDP) should be used for processor thermal solution design targets. TDP is not the maximum power that the processor can dissipate.

[Reactie gewijzigd door Randleman op 21 maart 2019 09:05]

Intel zaait bewust verwarring.
Wat je wilt weten is hoeveel een CPU maximaal verbruikt als die wordt belast.

Intel geeft vervolgens structureel aan dat je een kleinere koeling kunt gebruiken. Wat er gebeurt is dat de CPU langzaam te heet wordt en gaat throttlen. Verbruik komt dan weer in de buurt van de koeler die je gebruikt.


Maar het smerige daarvan is, is dat Intel vaak adverteert met benchmarks in die piekmomenten.
In een desktop is het niet eens zo heel erg want je kunt een veel zwaardere koeling gebruiken, maar met veel laptops is het ellende.
moderne throttling houd ook zelf bij hoeveel er verbruikt is. deze CPU's zijn ontworpen om kortstondig over hun TDP heen te gaan, maar het totale verbruik over langere periode onder dit getal te houden, ook los van de temperatuur.

opzich prima, want vaak heb je maar even veel kracht nodig als gebruiker. Alleen jammer dat met name met korte benchmarks de CPU een groot deel van de tijd dan in zijn boost kan hangen en je dus veel te hoge scores krijgt ivm wat je zou krijgen als je dergelijke loads wat langer vol houdt (in gaming, 3d modeling of video editing bijvoorbeeld).

[Reactie gewijzigd door Countess op 21 maart 2019 09:55]

De laatste jaren wordt het sowieso heel twijfelachtig of het gemiddeld verbruik wel onder het opgegeven verbruik blijft.

Een mooi review van afgelopen jaar,
https://www.tomshardware....8700-cpu-review,5638.html

Het verschil tussen opgegeven verbruik en maximaal verbruik is te groot geworden, en met de releases van de afgelopen maanden lijkt er weinig veranderd. De aanbevolen koeling trekt het niet meer.


Bij gemiddeld gebruik zul je het helemaal niet merken,
maar op het moment dat je een CPU zwaarder belast, dan doe je er verstandiger aan om een zwaardere koeling te gebruiken,
en als de voorkeur mobiel is, zeer goed inlezen hoe de koeling is van het desbetreffend model. Praktisch alle dunne modellen voldoen niet naar behoren.
Over het algemeen hebben bij laptops de game-modellen een zwaardere koeling die beter voldoet.

edit , ook @Dennism

[Reactie gewijzigd door Iblies op 21 maart 2019 10:47]

Er wordt helemaal geen verbruik opgegeven ;) TDP zegt iets over warmte afgifte en niet expliciet over verbruik.

Nu kan je natuurlijk logischerwijs beargumenteren dat de warmte afgifte dicht bij het verbruik ligt en dat zal ook kloppen. Maar officieel zegt Intel niets over het verbruik.

Ik ben het trouwens volledig met je eens dat Intel een betere stockkoeler mee zou moeten leveren, degene die ze nu meeleveren bij de genoemde i7-8700 is namelijk net afdoende om aan de specs te voldoen die ze adverteren, maar zeker bij langerdurende workloads zakt de performance inderdaad snel in, en heb je eigenlijk gewoon een betere koeling nodig bij de i7-8700. Ze halen het gespecificeerde en gegarandeerde en voldoen daarmee aan de specs, maar het kan zeker beter.

Grappig is wel dat vooraf dit ook aangegeven werd over de i5-8400, maar dat die Sku in een test van Hardware unboxed onder een langdurige Blender workload met de stockcooler continu de boost clocks vast wist te houden.
Sorry hoor, maar verbruik en warmteafgifte is toch gewoon hetzelfde?
Vaak zit het zeer dichtbij elkaar inderdaad, zeker tijdens workloads die voor langere termijn draaien, denk aan een paar uur renderen. Echter als je over TDP praat, heb je het over warmte afgifte en de koel capaciteit die nodig is om die warmte af te voeren en niet over verbruikt. Vooral bij korte boosts kan het verbruik van een CPU groter zijn dan het TDP.

dit is bijvoorbeeld wat een AMD engineer er over zegt:
TDP is about thermal watts, not electrical watts. These are not the same.

TDP is the final product in a formula that specifies to cooler vendors what thermal resistance is acceptable for a cooler to enable the manufacturer-specified performance of a CPU.

The point, here, is that TDP is a cooler spec to achieve what's printed on the box. Nothing more, nothing less, and power has nothing to do with that. It is absolutely possible to run electrical power in excess of TDP, because it takes time for that electrical energy to manifest as excess heat in the system. That heat can be amortized over time by wicking it into the silicon, into the HSF, into the IHS, into the environment. That's how you can use more electrical energy than your TDP rating without breaking your TDP rating or affecting your thermal performance.

[Reactie gewijzigd door Dennism op 26 maart 2019 21:27]

Tja, ik vind dat eerlijk gezegd wat semantisch geneuzel. Het is gewoon zo dat (vrijwel) alle elektrische energie die je in de processor stopt er als warmte weer uit komt. Hooguit een heel klein, verwaarloosbaar deel komt er weer uit in de vorm van signalen naar de andere chips op het moederbord.
Sommige mensen denken dat een processor wat dat betreft vergelijkbaar is met een automotor. Je stopt er energie in in de vorm van benzine, en daarvan wordt b.v. 80% omgezet in warmte en de rest is nuttige output. Bij een processor is dat niet zo, er komt geen 'nuttige output' uit in de vorm van energie.
Het is inderdaad zo dat de warmte er met enige vertraging uitkomt, maar dat zijn zeker geen uren, eerder seconden of hooguit minuten. Kijk maar eens hoe snel een soldeerbout van 50 Watt opwarmt.
Dat klopt natuurlijk niet volledig.

Intel specificeert 2 zaken, een base clock en een maximale boost clock (bij 1 of een aantal cores, afhankelijk van de Sku). In beide gevallen voldoet voor het halen van die waardes een koeling die voldoet aan het door Intel gespecificeerde TDP. Wat logisch is, Intel garandeert deze spec's immers.

Van alles daar tussenin geeft Intel gewoon duidelijk aan dat de prestaties afhangen van de workload, het aantal actieve cores, de temperatuur (dus de efficiëntie van de gebruikte koeling) en het verbruik.

Daarnaast zijn bijvoorbeeld OEM's (maar ook Mobo makers doen dit) ook nog eens vrij om zelf flink wat parameters te configureren. Zo kunnen ze bij mobiele cpu's vaak het TDP aanpassen, maar ook onder andere het maximale verbruik tijdens een boost, de maximale duur van een turboboost en zo zijn er nog een aantal variabelen die vrij te configureren zijn, ook buiten Intel spec mochten OEM's of mobomakers dit willen (vooral mobomakers configueren dit soort zaken buiten spec).

Het is natuurlijk dan ook de vraag wat exact throttling is, de een vind het al throttling als een cpu tussen de base en maximale boost clock zit. Terwijl een ander het pas throttling vind wanneer een cpu onder een gegarandeerde waarde zakt (bijvoorbeeld onder de baseclock). En die baseclock kan ook nog eens variabel zijn, als een fabrikant namelijk bij een CPU met een instelbaar TDP van 10 tot 25W een TDP van 10W toepast (o.a. bepaalde Lenovo modellen) zal de baseclock lager liggen dan wanneer bijv. HP eenzelfde cpu in een Probook stopt en de TDP op 15W of zelfs 25W instelt.

[Reactie gewijzigd door Dennism op 21 maart 2019 10:40]

oef mijn 7700HQ laat mijn laptop al opstijgen ik vraag mij af wat voor problemen die thin designs van de volgende generatie gaat krijgen. Ik heb al een aantal klasgenoten die thermal problemen hebben bij Dells XPS15 serie.
Er wordt met terminologie gespeeld maar een core i9 is niet met dezelfde heatsink te koelen dat wel een core i7 kan koel houden terwijl o ppapier beiden CPU's hetzelfde TDP hebben. Opgenomen vermogen staat indirecte relatie tot de hitte dat de CPU die uitstraalt en afgevoerd dient te worden.
Het zou erg prettig zijn wanneer je ook een of meerdere voorbeeld(en) zou kunnen linken van laptop modellen waarbij een i9 tot onder de baseclock throttled qua frequentie terwijl een i7 op of boven de baseclock blijft waarbij duidelijk is dat de koeling gecertificeerd is voor een 45W TDP. Dat soort voorbeelden zullen erg interessant zijn.

Dat een i9 op de hoogste multicore turbo bins warmer wordt dan een i7 lijkt me een gegeven, maar dat zegt niets over het door Intel gespecificeerde TDP. Intel heeft het in relatie tot TDP enkel over de baseclock en niet over multicore turbo's.
Tot de 6 core generatie was het overgrote gedeelte van de CPU's in staat hun turbo clock vast te houden en zelfs bij volledige stress in Prime95 kon een 7700HQ, 6700HQ, 4820HQ etc hun snelheid vol vasthouden en het verbruik lag op 45watt. Dit is een worstcase scenario en het verbruik lag dan lager dan het TDP.

De hexacore's verbruiken zodanig veel op volledige belasting dat het TDP ook over de 45watt ligt. Helaas zijn er niet veel tot geen reviews te vinden die dit analyseren. De meeste benchmarks worden voor maar een paar minuten op zijn hoogste gedraaid per keer. Daarbij kunnen de meeste systemen wel even hun snelheid vasthouden ja.

maar 100% load terwijl baseclock geforceerd wordt tilt de cpu ook over 45watt TDP heen. Dat een CPU bijvoorbeedl 4.4ghz aantikt betekent niet dat het volledig belast wordt nog en dit maakt het testen nog lastiger. Prime95 op base clocks vreet meer energie dan een paar photoshop files renderen op turbo clocks.

Maar het lijkt mij duidelijk dat de huidige throttling issues die de voorgangers niet hadden in dezelfde laptops behuizingen duidelijk laten zien dat het TDP niet gelijk is aan de voorgaande generaties.

[Reactie gewijzigd door Rin op 21 maart 2019 19:22]

Je gaat nog steeds voorbij aan de hoofdzaak, "Het TDP" wordt niet gemeten op volledige belasting. "Het TDP" is ook niet het maximale stroomverbruik. Hier nogmaals de wijze waarop Intel het TDP vaststelt:
Thermal Design Power (TDP) represents the average power, in watts, the processor dissipates when operating at Base Frequency with all cores active under an Intel-defined, high-complexity workload.
Nu geef jij het volgende aan:
maar 100% load terwijl baseclock geforceerd wordt tilt de cpu ook over 45watt TDP heen
En daar zou ik nu juist graag wat bronnen van zien (en laten we dan wel uitgaan van een enigzins realistische realworld workloads, bijvoorbeeld een uurtje blender) Prime95 is niet echt een realistische realworld workload te noemen voor een laptop.

Ik kan ze namelijk niet vinden, en ook mijn eigen tests laten zien dat ook de 6 core Sku's nooit onder baseclock tijdens een langdurige load test (minimaal een uur blender of iets soortgelijks) komen en op baseclock netjes onder de 45W verbruik blijven.

Je hebt zeker gelijk dat oudere Sku's er een stuk verder onder blijven en dat de nieuwere 6 core Sku's (en straks ook de 8 core Sku's) tijdens multicore boosts ver over de 45W kunnen gaan, maar dat betekent niet dat ze niet voldoen aan de officiële specs en het 45W TDP dat daar bij hoort.

[Reactie gewijzigd door Dennism op 21 maart 2019 22:07]

Je verdedigd nu het gesjoemel van Intel. Net zoals zij zich legaal inpakken met dat CPU's 100c mogen worden, heter dan dat worden ze toch nooit want dan clocked het zichzelf enorm terug.

TDP is direct gelinked aan het opgenomen vermogen en dat ligt bij de huidige Intel cpu's vrij dichtbij. Als bron geef ik gewoon aan, lees de reacties op notebookreview forum waar er heel veel users zijn die dagelijks advies zoeken om de htite problemen en throttlen te verhelpen. Nogmaal reviews falen hier 9 van de 10 keer mee want ze doen nooit langdurige stress tests.

In de Dell XPS15, Macbook Pro 15, HP Envy 15 etc met de i9 hebben er allen last van dat ze na 15 a 30 minuten load uiteindelijk onder boostclock zitten.

En wat is gemiddeld gebruik volgens Intel is dan ook de vraag? De gemiddelde CPU intensieve game vraagt nog geen 30 watt, terwijl blender dit wel doet. Prime95 haalde ik alleen als voorbeeld aan dat het elk element van een CPU gebruikt dus dat zelfs dan op base clocks het verbruik nog hoger ligt dan boost clocks in de gemiddelde app.

De voorgaande generaties hadden gewoon niet het probleem dat boost clocks een luxe waren, het kon altijd mits het gewoon een slecht uitgevoerde ultrabook was. Nu kunnen zelfs enorme gaming laptops een i9 niet koel houden en throttlen. Dan is de kans wel groter dat deze het kan tot net over base clocks, maar dan verlagen we onze standaarden.
Ik heb even de onzinnige, ongefundeerde beschuldiging verwijderd uit de quote.
TDP is direct gelinked aan het opgenomen vermogen en dat ligt bij de huidige Intel cpu's vrij dichtbij. Als bron geef ik gewoon aan, lees de reacties op notebookreview forum waar er heel veel users zijn die dagelijks advies zoeken om de htite problemen en throttlen te verhelpen. Nogmaal reviews falen hier 9 van de 10 keer mee want ze doen nooit langdurige stress tests.
Dat is natuurlijk niet het linken van een bron, dat TDP vrij dicht bij verbruik ligt klopt. Echter Intels definitie is duidelijk. TDP in de Intel specs is de gemiddelde warmte afgifte in watts die de processor afgeeft tijdens operatie op de baseclock gedurende een door Intel bepaalde all core complexe workload.

Dat een koeling voor het vasthouden van (langdurige) boosts clocks beter moet zijn dan dat de koeling moet zijn voor het vasthouden van een baseclock is een gegeven, echter dat is aan de fabrikant van de laptop om dat correct te implementeren.
In de Dell XPS15, Macbook Pro 15, HP Envy 15 etc met de i9 hebben er allen last van dat ze na 15 a 30 minuten load uiteindelijk onder boostclock zitten.
Van deze machines heb ik alleen de Dell XPS getest, deze kwam in mijn tests, met minimaal een uur Blender, niet onder de baseclock. Deze bleef dus prima binnen spec. Boostclocks zijn niet relevant voor de bepaling of een cpu binnen of buiten spec zit. Ik ben wel van mening dat de fabrikant voor afdoende koeling zou moeten zorgen, maar uiteindelijk is dat een keuze van de fabrikant. Die helaas vaker richting de keuze voor "nog platter en lichter" gaat dan de richting van betere performance. Maar dat is gewoon de fabrikant aan te rekenen. Bijvoorbeeld MSI heeft een gaming notebook die het zeer goed doet en zelfs boost clocks vrij makkelijk vast houd. Zo kan het dus ook.
En wat is gemiddeld gebruik volgens Intel is dan ook de vraag?
Volgens mij verwar je gemiddelde warmte afgifte met gemiddeld verbruik. "represents the average power, in watts, the processor dissipates" slaat op warmte afgifte, niet over verbruik. Al zal dat in de regel vrij dicht bij elkaar liggen.

Ik wil trouwens niet zeggen dat ik het 100% eens ben met de Intel definitie om het TDP vast te stellen. Het kan altijd beter. Het is echter onzin om te roepen dat de boel niet klopt. De officiële opgegeven specs kloppen gewoon. En dat is wat ik probeer aan te geven.

[Reactie gewijzigd door Dennism op 21 maart 2019 23:06]

Het was geen onzinnige ongefundeerde beschuldiging, maar een gevolg van deze praktijken toestaan. Intel heeft stilzwijgend in de kleine letters de definities veranderd met wat een CPU moet kunnen. Een consument heeft nu geen poot om op te staan met klachten. Als je een laptop koopt en je zegt dat deze throttled, dan zegt de fabriekant terwijl deze naar de spechseet van Intel wijst "clocksnelheden zijn niet gegarandeerd", als een CPU 100c aan tikt dan wijzen naar "de max temepratuur mag 100c zijn" wat dus teven de throttle temperatuur is. Maar uiteindelijk zijn wij als consument slechter af dan in het verleden met hun apparatuur.

De Dell XPS 15 trekt het misschien net in NL, maar in het buitenland waar het wat warmer kan zijn (maar wel binnen de operationele temperatuur van max 35c zit) trekt de XPS15 het niet helaas. In Azie mag ik blij zijn als deze rond de 2ghz blijft hangen onder een langere load.

Helaas staat op dit moment verbruik vrijwel gelijk aan het TDP, dit is mede door het chipdesign van Intel en dat ze er cores erbij zijn gaan plakken. Intel geeft niet aan wat volgens hun gemiddeld verbruik is van complexe taken.

De reden dat ik zeg dat de specificaties van Intel niet kloppen is omdat in de praktijk gewoon het overgrote gedeelte van de laptop de chips niet voldoende koel kunnen houden inclusief enorme gaming laptops. Dat is al bewijs genoeg, alle laptop manufacturers hebben zich laten informeren met de specsheets van Intel en voorafgaand al hun chassis en koelings oplossingen ontworpen en waar turbo clocks vroeger wel binnen het gegeven TDP vallen heeft Intel dat stilletjes vermeld dat dit niet meer is en vanaf dat moment is boosting een luxe geworden. Voor de klant betekent dit een inconsistent presterende machine.

Nogmaals je vraagt naar bronnen, maar geen enkele review test puur de CPU, langdurige kloksnelheden etc met in-depth info rondom de koeling met hoeveel warmte het afvoerd. Je bent hierbij totaal afhankelijk van user reviews.
Het was geen onzinnige ongefundeerde beschuldiging, maar een gevolg van deze praktijken toestaan. Intel heeft stilzwijgend in de kleine letters de definities veranderd met wat een CPU moet kunnen.
Dit klopt dus al niet, ik heb niet verder terug gekeken, maar in ieder geval sinds 2013 heeft Intel de op dit moment gebruikte definitie voor het bepalen van de TDP waarde open en bloot op haar website staan. Daar is dus zeker de laatste jaren helemaal niets aan veranderd en stilletjes is het ook niet..... Verder heeft Intel turbo boosts nooit gegarandeerd.

Wat wel klopt is dat tot en met de 7xxx series bepaalde Sku's meer headroom hadden waardoor inderdaad in bepaalde gevallen turbo frequenties binnen het TDP vielen. Dit is echter nooit gegarandeerd geweest, maar was wel een mooie meevaller.

Het klopt dat ook zeker dat Intel waar ze vroeger veel meer headroom hadden naar het TDP toe deze headroom de laatste jaren flink minder is geworden door het toevoegen van meer cores. Dat maakt echter niet dat de specificaties niet kloppen, deze klopper immers nog steeds. Er is echter wel minder headroom om binnen die specificaties extra performance te halen.

Er is dan ook geen enkele discussie over het feit dat de huidige machines betere koeling moeten hebben om langdurig boosts mogelijk te maken, het is echter aan de fabrikanten om te voorzien in die koeling. En waar juist meer koeling nodig is, lijken fabrikanten enkel de omgekeerde weg te bewandelen, platter, lichter en dus steeds minder goede koeling.

Naar mijn mening moeten we niet bij Intel zijn, die leveren immers gewoon binnen spec, maar we zouden juist moeten klagen bij de fabrikanten van de systemen die jaar na jaar lijken te beknibbelen op essentiële zaken als de koeling.
Nogmaals, er zijn tientallen laptops in exact hetzelfde chassis, met exact dezelfde heatsinks, geverifieerd voor TDP's een aardig stuk boven de 45 watt en ook deze kunnen de hexacores niet alles op turbo boost clocks houden. Het zijn niet alleen machines die dunner en kleiner zijn geworden, ditzelfde geld voor forse gaming laptops en mid sized laptops.

Intel adverteerd met snelheden en deze zijn vaak niet te halen. Sterker nog moderne desktop CPU's zoals de i9 hebben ook enorme coolers nodig die flink meer dan het opgegeven TDP dienen te koelen. Nogmaals bij een stevige load bij base clocks waarbij ook de FPU etc goed belast worden laten ook een fors hoger verbruik zien dan gespecificeerd wordt door Intel. Wat zijn "gemiddeld" noemen is in de werkelijkheid niet het geval.

Dat Intel met de woordkeuzes speelt is al jaren het geval maar oorspronkelijk werden Boost clocks zolang de koeling en power delivery wel neergezet als 100% van de tijd mogelijk.
Ik wou net zeggen,, heb nog een Dell workstation met een HQ en die trekt mijn 91w accu toch in een uurtje leeg. Thx (precision nog iets, iig de versie met extra grootte accu vanwege die proc)
Die TDP nummers kloppen prima, die worden namelijk niet vastgesteld op "zware load op de maximale boost frequentie", maar tijdens een zware load op de baseclock. En dan blijven ze prima binnen op de opgegeven specificaties.

Dat ze onder bepaalde boost scenario's meer verbruiken dan de TDP is dan ook vrij logisch. Maar dat betekend niet dat het opgegeven TDP niet zou kloppen.
Ook dat klopt niet, zelfs op base clocks is een i9 met een 45watt TDP niet koel te houden met een heatsink dat voor een 45watt TDP CPU ontworpen is.

Een i5, i7 en i9 hexacores delen allen hetzelfde TDP specificatie, maar onderling zijn er zeer grote hitte verschillen. Bijna geen enkele laptop op de markt nu kan een i9 voldoende koel houden dit omdat de specsheet van Intel gewoon niet overeen komt met de werkelijkheid.

Voor intel basseren ze het TDP op gemiddeld gebruik en tellen hierbij dus ook idle momenten mee.

[Reactie gewijzigd door Rin op 21 maart 2019 10:43]

Mijn eigen tests wijzen toch anders uit, heb je een link naar tests waarbij een i9 met fatsoenlijke koeling onder de baseclock duikt qua frequentie. Daar ben ik erg benieuwd naar namelijk. Uit mijn eigen tests met enkele zakelijke HP en Dell modellen komt dit namelijk niet naar voren (CPU blijft bij iedere duurtest op of iets boven de baseclock).

Dat cpu's serie's veelal hetzelfde TDP hebben klopt trouwens, voor zover mij bekend is dit een eis / wens van de OEM's te zijn. AMD doet bijvoorbeeld exact hetzelfde.
Even generaliserend zie bij bijvoorbeeeld dat Intel in het consumenten segment veelal werkt met

15W (Voor Mobile, eigenlijk 10-25W vrij instelbaar door de OEM)
45W (Voor Mobile, 35-45W vrij instelbaar door de OEM)
35W (voor sommige low end Pentium modellen voor de desktop)
65W (Non-K Sku's voor de desktop)
95W (K Sku's voor de desktop)

AMD gebruikt dan weer de volgende waarden:

15W (Voor mobile, eigenlijk 12-25W vrij instelbaar door de OEM)
45W (Voor mobile, eigenlijk 35-54W vrij instelbaar door de OEM)
35W (Low end Apu's)
65W (Hogere APU modellen, De meeste Non-X modellen en een enkel X model)
95W (De meeste X modellen)
105W (alleen de 2700X)

Zeer verrassend ;) dat Intel en AMD vrijwel voor iedere concurrende range zo'n beetje dezelfde TPD's hanteert.

[Reactie gewijzigd door Dennism op 21 maart 2019 10:58]

Mjah, en ook hier zitten nog rare dingen bij. Ik heb een laptop met een i7-8550u, die zou een TDP van 15 moeten hebben met 10-25 instelbaar. Echter, als ik hem volle bak belast, schiet ie naar max 40W (de CPU dus, niet de laptop). Die 40W is overigens ook instelbaar.
dat betekent zoveel dan dat je koeling veel meer dan 15W kan afvoeren en je dus door goed design van je OEM meer gebruik kan maken van boostclocks (die je als een bonus moet zien, niet als recht).

Overigens is een belangrijke factor (zoals met alle berekening ivm energie) de tijd. Zelfs zonder koeling functioneert een cpu meerdere milliseconden :+ Ofte: bij kortdurend boosten heeft dat nagenoeg geen impact op de eigenlijke die-temperatuur omdat het even duurt voordat de temperatuurgradiënt tussen koeler en cpu te klein wordt om voldoende energie af te voeren.

[Reactie gewijzigd door the_stickie op 21 maart 2019 15:55]

Eh, nee. De TDP klopt voor geen meter en dat is al meermalen bewezen. Zie mijn comment elders in dit draadje. Het is niet zo ingewikkeld om te ontdekken dat er een verschuiving heeft plaatsgevonden in de definitie van TDP. En er is wel degelijk een verschil in de berekening van AMD, en die is tegenwoordig zeer zeker ook dichter bij de realiteit. Dat wás eerder voor Intel ook zo, maar vanaf Kaby Lake is de afwijking steeds grover en wordt de definitie steeds verder opgerekt. Dat gebeurt ook via de specs; het gat tussen base en boost clocks wordt groter en de turbo's worden misleidend weergegeven (1 core turbo domineert het plaatje terwijl die in praktijk vrijwel nooit voorkomt).

Mobile en Desktop moet je overigens wel scheiden. Twee verschillende werelden... Voor desktop is het vrij simpel, als jij een 95W koeloplossing op je 95W Intel CPU zet, dan heb je geen fijne ervaring. Terwijl dat bij AMD Ryzen X CPUs prima kan, sterker nog, daar kan je zelfs een OC doen op de stock koeler.

[Reactie gewijzigd door Vayra op 21 maart 2019 12:46]

De TDP klopt voor geen meter
De TDP is wat het is: de thermal design power. Anders gezegd een richtlijn voor systeemontwerpers voor wat betreft de minimaal benodigde warmteafvoer. Dat klopt prima zover ik weet: system integrators maken dankbaar gebruik van dergelijke specs om systemen te ontwerpen waar verschillende cpu's met een gelijkaardig systeemontwerp ingezet kunnen worden.
Van de allerhande andere interpretaties van dat getal klopt inderdaad geen meter. Maar dat ligt niet aan een foute spec, wel aan een foute interpretatie (als (maximaal) verbruik)
Ook in die definitie klopt er geen zak van, veel Intel CPUs throttlen als een gek in de gemiddelde laptop.

Het geeft je misschien een 'ballpark idea', maar dan heb je het wel, en dat Intel met de definitie schuift helpt ook niet mee.

[Reactie gewijzigd door Vayra op 21 maart 2019 14:24]

ik vind het niet gek dat een laptop, ontworpen voor bijvoorbeeld kantoorgebruik, in benchmarks gaat throttlen. Je moet niet uit het oog verliezen wat het alternatief is: trager uit de doos of een zwaardere laptop. Dat is een designkeuze op conto van de OEM, niet van intel.

Wat er zeker fout is, is de verwachting van de consument (zoals jij) die ervan uitgaat dat clockspeeds een garantie zijn. Je mag blij zijn dat een moderne cpu throttled, en niet zoals vroeger, een gaatje brandt in je moederbord.OEMs gebruiken die nieuwe functionaliteit maar wat graag om kosten en gewicht te besparen, nogmaals, dat toont niet dat de spec fout is.

Van wat ik bij systeemintegrators/OEMs gezien heb, heb ik geen enkele reden om te twijfelen aan de specs die intel opgeeft, integendeel. Wat TDP betreft is er zelfs vaak nog ruimte door gewoon niét de snelste chip binnen een klasse te integreren, waar OEMs grààg gebruik van maken om een nóg dunnere, lichtere, goedkopere laptops te kunnen verpatsen.

Voor thuisbouwers is TDP sowieso een oninteressante spec omdat het afvoerbare vermogen door zoveel factoren bepaald wordt dat het veel verstandiger is je aan best practices te houden: een groot koelblok, veel airflow of een aangepaste waterkoeling. Dat je je er zo in schijnt te frustreren, toont volgens mij alleen aan dat je dat TDP cijfer fout interpreteert. Veel meer dan een richtwaarde voor een dummyload is het niet...
Goede punten, ik kan hier wel in meegaan en zit dan kennelijk fout :)
Hulde!
Je bent niet de enige. TDP wordt vaak misbruikt of fout uitgelegd met name juist in de "enthousiast" markt (waartoe tweakers bijna perdefinitie behoren), omdat specs en cijfers er belangrijk zijn (voor het ego van de koper?). TDP's zijn vaak ook gekend nog voor er samples zijn, waardoor het heel verleidelijk is ermee te gaan vergelijken of schattingen te maken naar opgenomen vermogen, bij gebrek aan betere data. Maar daar is die spec dus niet voor bedoeld. "ZelfsWikipedia "slaat de bal mis, want het TDP is niét de "maximal amount of heat..." al was het maar omdat de spec enkel rekening houdt met baseclocks (en alles erboven bonus is) en een designrichtlijn is, geen gemeten waarde.

Ik deel overigens wel je mening dat Intel er weinig transparant over is, en indien ze kunnen gebruik maken van de misconcepties die bestaan, bijvoorbeeld door een chip als zuiniger te promoten met een TDP die wat watts :p lager is - voorbijgaand aan het werkelijk opgenomen vermogen van de chip en z'n randcomponenten. Ze houden de onduidelijkheid met plezier in stand.
Ik vind eigenlijk de Intel definitie relatief duidelijk, een stuk duidelijker dan bijvoorbeeld de definitie van AMD. De definitie van Intel is redelijk makkelijk te begrijpen al kan het natuurlijk altijd nog beter.

In de basis is Intels definitie eigenlijk: Wij garanderen dat de cpu minimaal op frequentie Y (Baseclock) zal draaien wanneer de gebruikte koeloplossing minimaal X watt aan warmte kan verwerken.
Eens, maar die definitie terugvinden op hun website bijvoorbeeld is bijna onbegonnen werk. Enkel in pdf's met cpu specificaties staat dit terloops vermeldt in een glossary. Dat terwijl Intel heel goed weet hoe TDP
door de markt gepercipieerd wordt (ref deze discussie).

Als je dergelijke pdf's doorneemt, blijkt overigens dat de definitie wel degelijk geëvolueerd is.
Dat kan veel makkelijker:

Gewoon op de website, op de cpu specificatie site :)
Bijvoorbeeld: https://ark.intel.com/con...cache-up-to-5-00-ghz.html en dan het vraagteken achter "TDP".
Nogmaals die TDP klopt prima zoals Intel het specificeerd, er zijn echter wel een aantal zaken om rekening mee te houden. o.a.:

1. TDP is niet per definitie het maximum verbruik van een cpu (al lijken veel mensen dat wel te denken).
2. Zo'n beetje iedere fabrikant heeft zijn eigen definitie voor het bepalen van het TDP, deze zijn dus ook lang niet altijd (direct) vergelijkbaar. Er lijkt geen standaard definitie te zijn.

Voor Intel is deze definitie (voor zover ik kan vinden sinds begin van het "Turbo tijdperk") de volgende:
Thermal Design Power (TDP) represents the average power, in watts, the processor dissipates when operating at Base Frequency with all cores active under an Intel-defined, high-complexity workload.
Ik kan in ieder geval geen bron vinden dat deze definitie de laatste jaren veranderd is.

Voor AMD is dit de definitie:
TDP (Watts) = (tCase°C - tAmbient°C)/(HSF ϴca)

tCase°C: Optimal temperature for the die/heatspreader junction to achieve rated performance.
tAmbient°C: Optimal temperature at the HSF fan inlet to achieve rated performance.
HSF ϴca (°C/W): The minimum °C per Watt rating of the heatsink to achieve rated performance.
Beide zijn niet direct te vergelijken, maar komen wel min of meer op gelijkwaardige waardes uit per concurerende cpu range. Wat voor zover ik weet komt omdat de OEM's graag dat soort ranges willen hebben.

Ik zou ook niet direct willen zeggen dat er een verschuiving heeft plaats gevonden bij bijvoorbeeld Intel's definitie, deze lijkt immers al jaren hetzelfde te zijn. .
Waar ik het wel mee eens is dat Intel haar "Headroom" kwijt is, tot en met de 7700K zaten cpu's regelmatig (flink) onder het gespecificeerde TDP en was er een flink headroom aanwezig. Zeker bij Sku's als de 9900K is deze headroom aardig verdwenen en zitten ze op baseclock bij een zware workload steeds dichter bij het TDP. Dat het gat tussen base en boost steeds groter wordt is logisch in dat geval. Dat ze alleen de hoogste turbo bin weer geven binnen de specs is ook logisch, Intel (AMD ook trouwens) garandeert alleen de baseclock en de hoogste turbo bin (die meestal single is, soms enkele cores, afhankelijk van Sku). Als voorbeeld: Intel specificeerd en garandeerd bij de 9900K een baseclock van 3.6Ghz en een boost van 5Ghz, AMD bij de 2700X een base van 3.7Ghz en een boost van 4.3Ghz bij een belastig op 1 of 2 threads.

Ik heb echter nog steeds geen voorbeelden kunnen vinden waarbij het opgegeven TDP niet zou kloppen en ze over het TDP laten gaan en dus throttlen tot onder de baseclock bij gebruik van een cooler die gecertificeerd is voor het opgegeven TDP zonder dat er een zogenaamd "powervirus" als workload gebruikt is. Maar goed, zoals ik al eerder (ook onder dit bericht) al aangegeven heb, ik verwelkom bronnen die wat anders laten zien.

Ik weet trouwens niet welke koeloplossing een HP Omen exact heeft, ik verwacht echter niet of niet veel boven de Intel specificaties en toch moet ik zeggen dat ik een HP Omen met 8700K best prettig vond werken. Vooral in synthetische benchmarks haal je natuurlijk niet de waarden die een 8700K op een Asus bord die de Intel spec totaal negeert zou halen echter de real world ervaring (gewoon tijdens het spelen van een game) was prima op dat systeem. Moet wel zeggen dat dit mijn enige ervaring is met een K Sku in een OEM Machine, normaal enkel ervaring met zelfbouw. Het viel me echter niet tegen, al zou ik het zelf nog steeds nooit kopen.

Het stuk over laptops klopt uiteraard ten dele, echter zie ik dat eigenlijk als flaw van de laptop fabrikant, die vaak koeling, zo lijkt het, als afterthought zien en zich liever focussen op een zo plat en qua gewicht zo laag mogelijk design. Maar zelfs daar zie ik eigenlijk nooit throttling tot onder de baseclock. Wel staat het uiteraard als een paal boven water dat OEM's bij veel modellen er veel meer uit zouden kunnen halen qua performance wanneer ze koeling wat meer serieus zouden nemen.

[Reactie gewijzigd door Dennism op 21 maart 2019 16:21]

Je hebt gelijk, ik interpreteer TDP fout als je séc naar de definitie kijkt. We (ik) hebben er als consument teveel betekenis aan gegeven. Beter dus om het verbruik uit een review te halen :)
Daar heb je zeker gelijk in, als verbruik je interesseert zeker naar reviews kijken en dan het liefst verbruikscijfers van een workload die je zelf ook zou gaan draaien. Zaken als Prime95 met AVX zijn leuk om van te schrikken, maar bijvoorbeeld niet echt representatief voor het dagelijkse verbruik tijdens het spelen van een spelletje of het browsen :)
Mijn alienware r17 heeft de 8950hk en kan deze op 5ghz syntetische load draaien zonder te throtlen. Ik geloof dat in de tijd dat ik deze kochte dit de enige laptop was die dit kon. Tegenwoordig is er geloof ik nog een msi die het ook kon koelen
op 1 core waarschijnlijk niet 5. 4.5 Ghz all core @1.1 Mv zorgt al dat me tdp rond de 108/109 watt ligt, 5 ghz zou zekerweten over de 150 watt gaan (op alle core's) wat helaas niet mogelijk is op de 17 r5 (heb er ook 1)
Ik ben vooral benieuwd naar AMD. Dat er 16C/32T met Zen 2 naar desktop komt is vrijwel duidelijk. Als AMD een krachtige 7nm APU met 8C/16T en met Radeon Graphics voor de laptop komt kan de competitie pas echt losbarsten.
De competitie is er al, of denk je dat Intel voor de lol van 4 naar 8 cores gaat binnen 2 jaar? Ze hebben eeuwenlang gevonden dat 4 cores (al dan niet met HT) voldoende was voor iedereen, en nu opeens... kan het wel, terwijl ze nog steeds hard worstelen met hun bakproces.
(dat bakproces is sowieso de eerste plek waar ze hard achteruit gingen, door gebrek aan goeie redenen om te investeren)
Competitie is goed, maar die extra cores zijn puur marketing. Zeker in laptops heb je geen direct voordeel omdat de koeling niet volgt.

Vaak is de performantiewinst enkel zichtbaar een syntetische benchmarks en schaalt reguliere software niet goed op meerdere cores.

Op desktop is het een ander verhaal, daar kan je makkelijk alle cores inschakelen op volle kracht, maar ook hier zijn de applicaties die daar echt gebruik van kunnen maken beperkt en er zijn er heel weinig die boven de 8-cores 16threads nog een significant voordeel opleveren.

Bottomline: Ano 2019 is er niets mis met een deftige 4-core 16t laptop, meer cores wil niet per definitie zeggen dat uw slaptop performanter zal zijn. Dat bewijzen de benchmarks.
ligt eraan wat voor laptop. Een Clevo p870tm-r met een 9900K of een Alienware 51m houd de 9900K makkelijk koel.

De 51m komt nu al in de buurt van een desktop PC met dezelfde snelheden, alleen koelt de heatsink niet alle onderdelen.
maar ook hier zijn de applicaties die daar echt gebruik van kunnen maken beperkt en er zijn er heel weinig die boven de 8-cores 16threads nog een significant voordeel opleveren.
Ik zou het anders verwoorden. Software heeft het niet nodig.

Maar het ding is, het is niet alleen voor de software of games dat al die cores zo belangrijk zijn. Maar voor het hele gebruik van je OS. Er draait nog zo veel meer software op een systeem tegenwoordig. Het is al super fijn als je games of zwaardere software de cores kan geven die het nodig heeft, zonder dat het OS, een Discord, browser of background taak die even komt interupten.

Puur op benchmarks af gaan voor real world perfomance vergelijking :/
Mijn mobiele i5 6200u is zelfs nog dualcore :).
Blijft vreemd dat ze voor de i7's voor 8-cores met 8-threads gaan, waarvoor een grotere die nodig is dan 6-core 12-threads.
Ik verwacht omdat ze in deze serie's maar 1 die produceren, de 8 core variant. Voor zover ik begrepen heb van "delidders" zijn er geen, in ieder geval tot op heden, geen 9th gen die's die kleiner zijn 8 cores.
Interessante aanname, dan zouden de quad-cores gewoon gerebrande Coffee Lake-chips zijn. Nog steeds zouden ze 8-core dies met 1 of 2 kapotte cores als 6-core kunnen verkopen, maar wellicht zijn de yields hoog genoeg (14nm is immers erg volwassen).

[Reactie gewijzigd door Balance op 21 maart 2019 09:16]

Ik moet wel zeggen dat dit werd aangegeven voordat de i3 9350KF op Ark te voorschijn is gekomen. Dit is volgens mij tot nu toe de enige quad core in de negende generatie die officieel is aangekondigd.
Ik heb hier een HP probook 15 G2 met een I7-4710MQ 2,5 ghz (Haswell, 4e generatie). Mijn Clevo Game Laptop heeft een I7-7700HQ 2,8 ghz (Kaby Lake, 7e generatie). Beide zijn zwaar (3kg) en hebben een baksteen als voeding. Het verschil in snelheid is nog geen 20%. Bij sommige benchmark scheelt het nog veel minder (1) Dit verschil kan grotendeels verklaard worden door de 300 mhz hogere snelheid van de Kaby Lake. Alleen voor game en workstation laptops zijn deze monsters interessant.

Het is allemaal niet zo spannend.

De meeste mensen hebben al genoeg aan een Low Voltage (U) CPU van 15 watt met een bescheiden voedingsblokje. Een stuk handiger als je het ding elke dag bij je hebt naar school of werk.

(1) https://technical.city/en...-7700HQ-vs-Core-i7-4710HQ
Jep. Ik merk zelfs het verschil tussen een 7500U en een 8700 nauwelijks bij normaal gebruik. Oftewel, dual core is meer dan genoeg voor browsen, word, spotify etc.
Voor de komende aantal jaren tenminste. Ik weet niet wat de eisen zullen worden van Windows 12 en Chrome 85 etc. Het kan zijn dat de 7500U dan traag wordt.
Laptop processors? Lijkt me dat deze procs voor game laptops zijn. 8 cores is gewoon overkill voor dagelijks werk. Wat ik (en ik neem aan vele met mij) is een zuinige cpu, 20 uur werktijd, lange standby, fast charge en instant on, zoals men eigenlijk ook verwacht bij tablet en telefoons. Intel lijkt dat maar niet te vatten. Ik zit hier met een dell latitude met maar liefst 4 uur accuduur met normaal werk, voor een laptop van > 1200 euro. Zet ik hem in standyby, dan mis ik de volgende dag 50% batterij. Dat is gewoon sneu.
Ja dat is een dure les. Had ik ook met een MSI laptop. Nu hartstikke blij met een 15W i7 dualcore.
Heerlijk, het is nu compleet onduidelijk aan type nummers te herleiden welke procs wel en niet hyperthreading hebben...
Update: Deze units hebben schijnbaar wel GPUs

[Reactie gewijzigd door jkommeren op 21 maart 2019 13:15]

Hopelijk stopt Apple met het ten-koste-van-alles-compulsief-minituriseren. Als Applegoed zijn best doet kunnen vast een iets dikkere (niet zwaarder per-see, tot 2.5kg is prima te doen) Macbook Pro bouwen waarin door extra koper, heat-pipes etc deze CPU wel goed gekoeld kan worden... Daar zit ik als developer nou wel op te wachten. En als die Pro dan toch een beetje groter is vanwege de koeler; stop er dan ook direct weer zo'n lekker toetsenbord bij..

[Reactie gewijzigd door bille op 21 maart 2019 13:59]

Op dit item kan niet meer gereageerd worden.


OnePlus 7 Microsoft Xbox One S All-Digital Edition LG W7 Google Pixel 3 XL OnePlus 6T (6GB ram) FIFA 19 Samsung Galaxy S10 Sony PlayStation 5

Tweakers vormt samen met Tweakers Elect, Hardware.Info, Autotrack, Nationale Vacaturebank, Intermediair en Independer de Persgroep Online Services B.V.
Alle rechten voorbehouden © 1998 - 2019 Hosting door True