Cookies op Tweakers

Tweakers maakt gebruik van cookies, onder andere om de website te analyseren, het gebruiksgemak te vergroten en advertenties te tonen. Door gebruik te maken van deze website, of door op 'Ga verder' te klikken, geef je toestemming voor het gebruik van cookies. Wil je meer informatie over cookies en hoe ze worden gebruikt, bekijk dan ons cookiebeleid.

Meer informatie

Door Jeroen Horlings

Redacteur fotografie

De beste camera rond de duizend euro

Spiegelreflexen vs. systeemcamera's

Systeemcamera vs. dslr

Voordat we ingaan op de specifieke prestaties en verschillen van de individuele modellen, is het goed om stil te staan bij de eigenschappen waarin een spiegelreflex en een systeemcamera in het algemeen van elkaar afwijken. Die verschillen zullen we namelijk telkens terugzien.

Schematische weergave van de spiegelconstructie van een dslr. Het licht dat via de lens binnenkomt, gaat via verschillende spiegels naar zowel de autofocussensor als de zoeker.

De spiegel en autofocus

Het belangrijkste verschil vormt de spiegel, waaraan een spiegelreflexcamera zijn naam dankt. De spiegelconstructie zorgt ervoor dat je, door middel van diverse interne spiegels, via de zoeker rechtstreeks door de lens kunt kijken, in tegenstelling tot bijvoorbeeld bij een meetzoekercamera. Aan het eind van de jaren tachtig werd de functionaliteit aangevuld met een tweede innovatie: autofocus. De spiegel werd halfdoorlatend gemaakt en er werd een subspiegel onder geplaatst, waardoor het beeld niet alleen omhoog, naar de zoeker, kon worden gekaatst, maar ook naar beneden. Daar werd een autofocussensor toegevoegd die de afstand tot het onderwerp kan meten door middel van fasedetectie, waarna de lens elektronisch op het juiste punt kan scherpstellen. Sindsdien zijn er honderden autofocuslenzen uitgebracht voor de verschillende camerasystemen, wat mede verklaart waarom spiegelreflexcamera's zo populair zijn.

Systeemcamera's hebben geen spiegel. Sinds analoge film vervangen werd door een sensor, werd al snel duidelijk dat dit onderdeel meer kon dan alleen lichte en donkere tinten vastleggen, die via een kleurenfilter in een digitale foto worden omgezet. De lichtgevoelige cellen, fotodiodes genaamd, kunnen namelijk ook gebruikt worden voor autofocus. Door vanaf verschillende posities op de sensor het licht te meten en op elkaar af te stemmen kan de camera de afstand tot het onderwerp, en dus het juiste scherpstelpunt, bepalen. Op die manier is dus fasedetectie-autofocus mogelijk, net als met een spiegel. Vaak wordt gebruikgemaakt van dedicated diodes voor de autofocus, wat betekent dat deze dus niet voor de registratie van beeld gebruikt worden. Al deze verschillende punten worden dan autofocuspunten genoemd. In aantal zijn het er vaak veel meer dan bij een spiegelreflex, bijvoorbeeld bijna zevenhonderd bij de onlangs aangekondigde Sony A9. Het aantal is dus niet 1:1 vergelijkbaar; de af-punten op een autofocussensor van een dslr zijn echter een stuk groter.

Tegelijkertijd is er ook nog contrastdetectie, dat eveneens via de sensor werkt en al sinds jaar en dag in (compact)camera's wordt gebruikt. Voor deze methode worden via de sensor contrastverschillen gemeten. Op basis van het binnenkomende beeld dat door de sensor wordt geregistreerd, wordt scherpgesteld van het begin tot het eind, tot het grootste contrast bereikt wordt; dan is de opname scherp. Doordat er stapsgewijs van dichtbij tot veraf wordt scherpgesteld, kost deze methode meer tijd dan fasedetectie-autofocus. Fabrikanten als Panasonic en Olympus zijn er echter in geslaagd om dit steeds sneller en accurater te doen, mede door slimme trucs als depth-by-defocus.

Een autofocussensor uit een dslr bevat grotere af-punten, in dit geval 61, dan een beeldsensor

Er is nog een belangrijk verschil. Omdat een dslr een aparte sensor gebruikt voor de autofocus en deze minder groot is dan de beeldsensor, zijn de af-punten vooral in het midden te vinden en niet in de uiterste hoeken. Als een onderwerp uit het beeld van de af-punten valt, worden andere methoden gebruikt, met onder andere een rgb-meetsensor, maar dat is beduidend minder effectief. Systeemcamera's hebben een technisch voordeel, doordat ze deze beperking niet hebben. Waar de af-punten bij een dslr nooit het hele beeld zullen afdekken, is dat op een beeldsensor veel makkelijker te realiseren.

De af-punten van een dslr zijn in het midden geconcentreerd, terwijl die van een systeemcamera het hele beeld kunnen bestrijken

Burst

Het weglaten van de spiegel levert systeemcamera's direct een voordeel op. Tijdens een burst, zoals bij actiefotografie, hoeft de spiegel niet telkens op en neer te klappen. Dat betekent dat een systeemcamera meestal meer foto's per seconde haalt dan een dslr. Bij de camera's in deze vergelijking valt dat al op, maar in het high-end segment is dat nog duidelijker. Waar dslr's blijven steken op maximaal 14fps, halen systeemcamera's 20 tot 60fps, ook in raw. Een dslr kan dergelijke hoge aantallen alleen bereiken als de spiegel opgeklapt blijft, dus in de live-viewmodus. In die zin is de spiegel dus een duidelijke fysieke beperking.

Elektronische vs. optische zoeker

Door de afwezigheid van een spiegel is een optische zoeker geen optie. Systeemcamera's gebruiken daarom een elektronische zoeker, ofwel evf. Omdat deze in tegenstelling tot een optische zoeker niet aan een bepaalde locatie gebonden is, zit hij soms aan de linkerkant van de body, wat als voordeel heeft dat je neus niet tegen het scherm aangedrukt zit. Een voordeel van een evf is dat je van te voren exact ziet hoe je foto eruit komt te zien: what you see is what you get, oftewel wysiwyg. Dat betekent dat je een concrete indruk krijgt van de belichting, witbalans en scherptediepte. Bovendien kun je in de zoeker gebruikmaken van hulpmiddelen zoals focus peaking voor handmatige scherpstelling of een live histogram. Ook kun je tijdens het filmen door de zoeker blijven kijken, terwijl je bij een dslr per se de lcd moet gebruiken.

Nadelen zijn er ook. Hoewel de resolutie van elektronische zoekers is toegenomen, is het detail nog altijd lager dan bij een optische zoeker. In veel gevallen zul je daar niets van merken, maar het kan leiden tot moiré en een zichtbaar lager dynamisch bereik. Ook kan er sprake zijn van lichte vertraging, of lag, wat hinderlijk kan zijn, hoewel dit probleem in recente camera's is geminimaliseerd. Tot slot kost het gebruik van een evf stroom en zie je dus niets als de camera uitstaat. Het gebruik van een optische zoeker kost geen energie en dat is voor bijvoorbeeld wildlifefotografie erg prettig.


Apple iPhone XS HTC U12+ dual sim LG W7 Google Pixel 3 XL OnePlus 6 Battlefield V Samsung Galaxy S10 Google Pixel 3

Tweakers vormt samen met Tweakers Elect, Hardware.Info, Autotrack, Nationale Vacaturebank en Intermediair de Persgroep Online Services B.V.
Alle rechten voorbehouden © 1998 - 2018 Hosting door True