Hyves: iedereen zat in de jaren 10 te krabbelen op het stukje nationale trots: het platform bereikte op zijn piek wel tien miljoen gebruikersaccounts, waarvan zeven miljoen unieke. Die hype kwam tot een eind met de komst van Facebook. Hyves kon niet concurreren met de techgigant. Nu de vraag naar onafhankelijke, Europese technologie toeneemt, keert Hyves terug: zonder verslavend algoritme, in Europa gebouwd en gefocust op interactie met vrienden. Hoeveel mensen de sprong zullen wagen naar een ander platform, is nog maar zeer de vraag.
Eerder deze week bracht Mediahuis Hyves terug. Het oude sociale netwerk was tussen 2006 en 2010 erg populair. Hyves veranderde in 2013 in een spelletjessite toen de concurrentie van Facebook te groot werd. Voor de nieuwe Hyves kunnen gebruikers zich nu aanmelden voor een wachtlijst. Dagelijks krijgen nieuwe gebruikers toegang.
"Het idee ontstond zes maanden geleden en zo'n drie maanden geleden zijn we begonnen met bouwen", vertelt Riske Betten, managing director van Hyves, aan Tweakers. "We hebben het echt aangepakt als een start-up. Er was natuurlijk wel spoed geboden. De vraag naar het platform is er en we willen iets neerzetten dat we samen met Hyvers verder gaan ontwikkelen." Dat er vraag is naar het platform, blijkt uit een onderzoek dat Mediahuis heeft uitgevoerd tijdens de ontwikkeling van de nieuwe Hyves.
Minder algoritmes
Uitgever Mediahuis zegt dat de behoefte aan 'nostalgie, persoonlijk contact en minder algoritmes' de voornaamste reden is om Hyves terug te brengen. "Minder ruis, meer overzicht en meer ruimte voor contact met mensen die voor de gebruiker belangrijk zijn", luidt de aankondiging. Dat Hyves geen algoritmische tijdlijn heeft, heeft zowel positieve als negatieve kanten, vertelt hoogleraar digitale media en samenleving Sanne Kruikemeier aan Tweakers.
"Algoritmes van platforms zijn bedoeld om door een grote hoeveelheid informatie heen te gaan. Aan de ene kant helpen ze om die grote hoeveelheid informatie te filteren, zodat de gebruiker posts krijgt voorgeschoteld die interessant blijven voor de gebruiker. Aan de andere kant kunnen ze je ook een eenzijdig beeld geven of verslavende kenmerken bevatten."
Betten denkt dat Hyves verslavende algoritmes niet nodig heeft om ervoor te zorgen dat gebruikers blijven terugkomen: "Als de gebruiker op Hyves op een hele leuke manier contact heeft met vrienden of in een Hyve zit die de gebruiker buitengewoon interessant vindt, dan zijn dat allemaal motivaties om terug te keren. Alleen komt dat voort uit een gezonde intrinsieke motivatie."
Betten zegt dat het doel van Hyves niet is om gebruikers zo lang mogelijk te laten scrollen: "We denken dat we heel goed een aanvulling kunnen zijn in iemands leven, zonder verslavende elementen."
Mediahuis heeft een onderzoek laten uitvoeren door Newcom onder tweeduizend Nederlanders, van wie zestig procent zegt Hyves weer te willen proberen. Platformen als X geven controversiële content steeds vaker voorrang en gebruikers willen een alternatief daarvoor, aldus hoogleraar Kruikemeier:
"Ik denk wel dat het tegemoetkomt aan de wens van mensen die vinden dat er iets moet gebeuren aan socialemediaplatformen en informatievoorziening. In die zin kan het aantrekkelijk zijn."
Het is daarmee nog geen gegarandeerd succes. Dat gebruikers het platform willen proberen, betekent nog niet dat ze overstappen. Overstappen zal voor gebruikers ook niet makkelijk zijn. Instagram en Facebook hebben hun algoritmes zo ingericht dat ze de aandacht van gebruikers zo lang mogelijk vasthouden. Voor velen is dat een gewoonte geworden.
Volgens Kruikemeier is er ook nog een andere drempel. "Praktisch zijn er weinig bezwaren, maar de crux is dat je netwerk, je vrienden en alle influencers die je volgt op andere platforms zitten. Er is een kritische massa nodig die overstapt, anders blijft het voor velen lastig om de overstap definitief te maken."
Advertenties
Hyves begint met een beperkt aantal advertenties. De makers van Hyves willen advertenties die iets 'toevoegen' aan de ervaring van de gebruiker. Adverteerders kunnen bijvoorbeeld een 'branded' Hyve starten of een positie krijgen in de tijdlijn. Managing director Betten zegt dat de manier waarop Hyves advertenties verwerkt verschilt van die van andere Mediahuis-platformen.
"Adverteerders krijgen geen toegang tot persoonsgegevens van Hyves-gebruikers. Daarnaast is er gekozen voor een Nederlandse adserver en niet voor Amerikaanse big tech zoals Google AdSense."
Toch worden advertenties op Hyves gebaseerd op data van gebruikers. Volgens Betten kunnen adverteerders vanaf januari 2027 advertenties richten op doelgroepen die door Mediahuis zijn samengesteld: "Dit gebeurt uitsluitend binnen het Mediahuis-netwerk. Adverteerders krijgen geen toegang tot individuele gebruikers, browsers, apparaten of andere identificeerbare gegevens."
Mediahuis stelt doelgroepen samen op basis van leesgedrag van titels zoals De Telegraaf en NRC. Zulke firstpartytrackingnetwerken gebruiken andere sociale netwerken ook om advertenties te tonen. Daarin verschilt het nieuwe Hyves dus niet veel van Facebook.
Voetbalkantine
Advertenties zijn niet het enige terrein waarop Hyves keuzes zal moeten maken over hoe het platform met zijn gebruikers omgaat. Over contentmoderatie heeft Hyves nog geen duidelijk beleid. Het bedrijf stipt alleen wat algemene regels aan, maar weidt daarover verder niet uit. Toch zal moderatie uiteindelijk een belangrijk onderdeel worden, ook voor nieuwe netwerken als Hyves.
De manier waarop grote sociale media omgaan met contentmoderatie staat volgens hoogleraar Kruikemeier zowel politiek als maatschappelijk onder druk: "Grote platformen als TikTok, Meta en Google onthouden zich in hoge mate van moderatie en waaien mee met de politieke wind. Dat wordt echt als een geopolitiek middel ingezet tegen Europese wetgeving die juist probeert om platformen veiliger te maken."
Hyves introduceert voor zijn platform 'tien geboden', een soort huisregels. Bijvoorbeeld: 'maak van een meningsverschil geen digitale oorlog' en 'denk na voor je iets gelooft'. Als een gebruiker denkt dat een post over de schreef gaat, kan die dat bij Hyves melden met een klik op het vlaggetje onderaan een post.
"Wat wij willen uitstralen is meer het idee van een voetbalkantine", vertelt Betten. "We kunnen niet boven de wet gaan staan, maar we willen wel met z'n allen een poging wagen om het hier gezellig te houden." Naast moderatie door de community heeft Hyves het AI-gedreven contentbureau Awesome, onderdeel van Abovo Maxlead, ingehuurd om meldingen te behandelen.
Dat zijn nogal vage, algemene beloften. Contentmoderatie is een lastig vraagstuk dat specifieke regels vereist, zeker als de aanwas van gebruikers en het aantal berichten toenemen. Bovendien is 'gezellig' een weinig concreet handvat voor moderatoren.
Doelgroep
Mediahuis geeft aan dat nostalgie een van de voornaamste redenen is voor de terugkeer van Hyves. Het platform zal voornamelijk nostalgie aanwakkeren bij 25-plussers. Het is nog maar de vraag of die basis sterk genoeg is om een socialemediaplatform succesvol te maken.
"Nostalgie brengt herkenning, maar voor dagelijks gebruik moet het platform wel echt inhoudelijke meerwaarde bieden ten opzichte van andere platforms", aldus Kruikemeier. "Je ziet dat platforms sterk gesegmenteerd zijn op leeftijd: Facebook voor ouderen, Instagram voor millennials en TikTok voor gen Z/Alpha."
Betten vertelt dat uit het onderzoek van Hyves zou blijken dat ook de jongerendoelgroep interesse heeft in Hyves: "Jongeren geven best duidelijk aan dat ze die verslavende algoritmes een beetje zat zijn en er ook geen voldoening uit halen. Daaruit hebben we opgemaakt dat jongeren ook behoefte hebben aan Hyves. Ik gun het jongeren om te ervaren hoe het is om een platform te gebruiken dat niet alleen als doel heeft je er zo lang mogelijk te houden."
Gebruikers krijgen op Hyves alleen posts te zien van vrienden en connecties, in chronologische volgorde. De gemiddelde gen Z'er zal misschien denken: 'Als ik contact wil maken met vrienden, gebruik ik toch gewoon WhatsApp?' Maar volgens Kruikemeier dient Hyves een ander doel: "Technisch gezien is WhatsApp ook een sociaal medium, alleen is dat bedoeld om afspraken te maken en dingen door te sturen." Hyves is meer bedoeld om willekeurige momenten uit je leven te delen.
Ontbrekende functies
Het Hyves van nu is nog lang niet het oude. Zo kunnen gebruikers geen privéberichten sturen en zijn er geen themapagina's waarop gebruikers met elkaar over verschillende onderwerpen in discussie kunnen gaan. Ook kan de gebruiker geen video's plaatsen, al is dat volgens Betten een bewuste keuze: "In het onderzoek zagen we heel duidelijk terug dat mensen huidige platforms te druk en te vol vinden. Video is ook een contenttype dat snel professionele makers aantrekt en dat strookt niet met onze doelstelling: sociaal."
Dat betekent niet dat Hyves de functie nooit zal toevoegen: "Misschien geeft de community wel aan: 'Ik wil een filmpje laten zien van mijn kat die door de tuin rent.' Dan kunnen we daarop altijd nog anticiperen."
Het doet denken aan de introductie van Threads. Meta ontwikkelde de app in vijf maanden tijd om in te springen op de chaos rondom X (toen Twitter) en bracht die uit met veel ontbrekende functies. Zo waren er geen hashtags, was de zoekfunctie alleen bedoeld om andere gebruikers te vinden en waren er ook geen privéberichten beschikbaar. De app verloor in korte tijd de helft van zijn gebruikers.
Threads had Instagram als opstap en Meta als motor: Hyves moet het doen zonder die voorsprong en met duizenden werknemers minder dan Meta.
Hyves wil samen met gebruikers een concrete langetermijnvisie voor het platform ontwikkelen. "We willen heel graag vanuit de Hyvers zelf gaan horen: wat is nou het eerste dat jullie graag daaraan toegevoegd willen zien? We willen heel graag iets neerzetten dat we samen met de Hyvers gaan ontwikkelen en dus niet alles zelf bedenken."
Redactie: Lumen Heijdendael • Eindredactie: Marger Verschuur
/i/2008378676.webp?f=imagenormal)
:strip_exif()/i/2008047586.jpeg?f=imagenormal)
:strip_exif()/i/2007558096.jpeg?f=imagenormal)
/i/2008382730.png?f=imagenormal)
:strip_exif()/i/2007996324.jpeg?f=imagenormal)
/u/94596/crop643fb12fd4e6d.png?f=community)
:strip_icc():strip_exif()/u/1822858/crop63851bcaeea32_cropped.jpg?f=community)
:strip_icc():strip_exif()/u/166877/crop5f6dc5a388662.jpeg?f=community)
/u/883161/crop5d7262dc063f2_cropped.png?f=community)
:strip_exif()/u/267506/crop6737556602b99.gif?f=community)
:strip_icc():strip_exif()/u/81908/t.jpg?f=community)
:strip_icc():strip_exif()/u/475476/crop5ee378972b771_cropped.jpeg?f=community)
:strip_exif()/u/109857/ico2.gif?f=community)