De toekomst van laptopkoeling

AirJets maken conceptlaptop dun en stil

Lenovo ThinkBook Aeroblade Concept

Soms loop je rond op een beurs en denk je: dit is de toekomst. Dat had ik, in eerste instantie in ieder geval, toen Lenovo zijn ThinkBook Aeroblade Concept liet zien. De laptop heeft een nieuwe manier van actieve koeling zonder ventilator. We hebben hier eerder over geschreven, maar op de IFA toonde Lenovo deze solidstatekoeling in een heuse nieuwe laptop – al is die laptop nog wel een concept.

Die laptop volgt in grote lijnen het ontwerp van andere ThinkBook-laptops. De behuizing is zilvergrijs en het deksel is horizontaal in twee tinten zilvergrijs gemaakt, met het Lenovo-logo in het midden. Op de polssteun staat het ThinkBook-logo naast een groot touchpad. Het verschil is dat ik nog nooit zo'n dunne ThinkBook heb gezien. Hij is slechts 10 millimeter dik dankzij de nieuwe koeling.

De verdere hardware van de laptop is niet bijzonder. Het model dat ik op de stand aantrof, was voorzien van een Core Ultra 7 258V-processor. Die is van de Lunar Lake-generatie en daarmee enigszins verouderd. Verder heeft de laptop 32GB geheugen. Dat zit immers op dezelfde package als de processor. In de 14"-laptop zat een oledscherm. Tot zover niets bijzonders.

Wel bijzonder: de koeling

De koeling is wél bijzonder, want die gebruikt geen ventilator, maar kan toch actief lucht langs een koellichaam blazen. Hoe werkt dat?

In de koelmodule zitten membranen die op ultrasone frequentie kunnen trillen. Je hoort ze dus niet, maar dat trillen zorgt voor een hoge backpressure. Op zijn website spreekt de ontwikkelaar van dit systeem, Frore, over 1750Pa, maar in de Lenovo-brochure gaat het zelfs over 2000Pa. Ter context: laptopventilators halen een druk die ongeveer tien keer zo laag ligt. Een ventilator in je desktopcomputer haalt zelfs een nog lagere druk, die grofweg tussen de tien en vijftig pascal zit. Die ventilators hebben echter een veel groter oppervlak, waardoor ze meer lucht verplaatsen.

Bij de AirJets gaat het echter niet om volume, maar om snelheid. Volgens een medewerker van Frore haalt de lucht in de AirJet door de hoge druk een snelheid van wel 200km/u. Daardoor doorbreekt de luchtstroom de grenslaag, het isolerende laagje lucht rondom een heatsink. Dat levert een betere warmteoverdracht op van de heatsink naar de lucht die erlangs blaast. Dat alles genereert een suizend geluid van maximaal 21dB(A) op 50cm afstand.

De koeling is dus stil, maar ook bijzonder dun. Een module is 2,65mm dik en dat zorgt ervoor dat de laptop zelf ook erg dun kan blijven. Daarnaast is de AirJet zo krachtig dat hij geen aparte opening nodig heeft om lucht aan te zuigen. De meeste laptops hebben een rooster aan de onderkant waardoor de ventilator zijn lucht aanzuigt, maar de AirJet kan lucht door alle kieren van het laptopchassis aanzuigen, bijvoorbeeld langs het toetsenbord.

De ThinkBooks die Lenovo toonde hadden dan ook geen rooster aan de onderkant. Een ervan had wel een plexiglazen plaat, maar het glas was zo donker gemaakt dat je de AirJets nauwelijks kon zien zitten. Om de lucht uit de laptop te blazen volstaat de dunne uitsparing bij het scharnier. Op een van de conceptlaptops stond het jaartal 2025, wat laat zien dat Lenovo hier al een tijdje mee bezig is. Dus waarom zie je deze supercompacte en stille manier van koelen nog in geen enkele laptop?

Uitdagingen in de praktijk

Tot zover lijken er alleen maar voordelen aan deze solidstatekoeling te zitten, maar nadelen zie ik ook. Om te beginnen is een AirJet Mini weliswaar op het eerste gezicht compact, maar de koelcapaciteit ligt ook lager. Hij meet 27 bij 41,45mm en is 2,65mm dik. Dat is kleiner dan veruit de meeste koelsystemen in laptops. Een AirJet kan echter maar 7,5 watt aan vermogen afvoeren. Er zitten daarom vier AirJets in de ThinkBook. Ze zijn heel dun, maar heel veel ruimtewinst in oppervlakte boek je er uiteindelijk niet mee.

De oplettende lezer heeft bovendien al berekend dat vier AirJets 30W aan vermogen kunnen wegblazen, maar dat blijkt niet de gehele koelcapaciteit te zijn. De AirJets verbruiken zelf ook aardig wat energie: 1,2W per stuk om precies te zijn. Dat vermogen wordt ook omgezet in warmte. Die 1,2W mag je dus van de 7,5W aftrekken. Vier AirJets op volle kracht kunnen dus maar 25,2W aan warmte afvoeren. Dit soort koeling heeft dus alleen zin als de laptop zelf al vrij zuinig is.

Stel dat je een gamelaptop met een gecombineerd cpu- en gpu-vermogen van 300W van AirJets zou willen voorzien, dan zou je er 52 nodig hebben. Dat is niet te doen. Daar komt nog eens bij dat 52 AirJets zelf al 62,4W aan energie nodig hebben om op volledige snelheid te werken. In dit (onrealistische) voorbeeld verbruikt de koeling alleen al twee keer zoveel als de processor in de ThinkBook.

Ook op kleine schaal zou dat verbruik problematisch kunnen zijn. Normaal gesproken verbruikt een kleine ventilator in een laptop tussen de 1,5 en 2,5W op volle snelheid. Bij vier AirJets zit je al op 4,8W. Bij laptops telt iedere watt. Er zijn laptopschermen die met slechts 1W aan energie toekunnen, om maar wat context te bieden. Het goede nieuws is dat de AirJets regelbaar zijn en niet altijd op vol vermogen werken, maar datzelfde geldt voor ventilators. Het lijkt er dus op dat de AirJets hoe dan ook meer verbruiken dan de klassieke ventilator.

Dan is er nog de kwestie van de kosten, want een ventilator in een laptop heeft een kostprijs van ongeveer vier dollar, liet een medewerker van Frore ons weten. Een AirJet kost 'ongeveer twee tot drie keer zoveel'. In het geval van de ThinkBook heb je er wel vier van nodig. De kostprijs voor het hele koelsysteem komt daarmee uit op 32 tot 48 dollar.

Geen wonder dat Lenovo deze manier van koelen toont in een superdunne en luxe laptop. Als je koelsysteem alleen al 48 dollar kost, moet je dat kunnen verantwoorden met wat je ervoor terugkrijgt – een superdunne en stille laptop. Daarnaast zal een fabrikant als Lenovo niet willen dat de koeling een onevenredig groot deel van de prijs bepaalt, dus in laptops van minder dan 1500 euro ga je dit soort koeling niet terugvinden, is mijn inschatting – áls ze al op de markt komen.

Voorlopige conclusie

Ondanks al die slagen om de arm heb ik op dit moment de indruk dat deze ventilatorloze koeling prima kan werken. Het zou mooi zijn als Frore de AirJets in een volgende generatie nog efficiënter zou weten te maken, want het verbruik is relatief hoog. Met een koelcapaciteit van 7,5W per module zijn ze niet geschikt voor onzuinige laptops, maar voor dunne laptops die van zichzelf al zuinig zijn, is dit een uitkomst.

De dunne ThinkBook waarin Lenovo dit koelsysteem inbouwt is een goed voorbeeld. Intel Lunar Lake is van zichzelf al zuinig en deze koeling zou ook prima op een Qualcomm Snapdragon-processor kunnen werken. Laptops met processors die weinig koeling nodig hebben, maar ook niet met passieve koeling toekunnen, kunnen met de AirJets even dun blijven en stil gekoeld worden. Frore zelf bouwde zijn AirJets een aantal jaar geleden al in een normaal gesproken passief gekoelde MacBook Air.

Het feit dat op dit moment niet Frore zelf, maar Lenovo een laptop gebouwd heeft met het koelsysteem ingebouwd, toont wel aan dat er, in ieder geval door Lenovo, serieus naar deze nieuwe koelmethode gekeken wordt. Of en wanneer we dit soort ThinkBooks op de markt gaan zien, zullen we echter nog moeten afwachten. Het blijft immers een concept.

Reacties (67)

[Titan_Fox]

Iedere keer als ik iets over producten met ultrasone functionaliteit lees vraag ik mij af of huisdieren daar geen last van krijgen. Het moet ook niet zo zijn dat de hond jankend naar buiten rent zodra je je laptop aanzet.

[Universal Creations]

Rent ie nu wel naar buiten als je ventilator aan hebt staan? Want die hoort ie ook, net zoals jijzelf. Het gaat om de geluidssterkte, niet de frequentie. Het is geen hondenfluit die met 100 dB in de oren tettert.

[Durandal]

Misschien is de geluidssterkte wel heel groot, maar dan op 20kHz. Hoor jij het?

[Z100]

Ik zou zeggen: wacht onderzoek af.

[willemb2]

Hij is slechts 10 millimeter dik, dankzij de nieuwe koeling.

Wanneer komt er eens een eind aan de idiote patserige competitie van wie heeft de dunste laptop of telefoon? De laatste keer dat ik last heb gehad van de dikte van een laptop was vorige eeuw. We accepteren naast hoge kosten de meest extreme bijkomende nadelen voor dat extreem dunne: slechte accu's, vastgesoldeerd of peperduur RAM en SSD, niet te repareren. En nu dit weer.
Het is net zoiets als extra betalen voor een spijkerbroek waar in de winkel al scheuren in zitten. Die hype heeft ook meer dan 10 jaar geduurd. Mensen zijn echt heel rare beesten.

[Firestorm666]

Had ik die hype maar zien aankomen. Ik had schatrijk kunnen zijn van al die broeken die ik weggesmeten heb. Al waren die misschien iets TE authentiek... ach ja, zal het nooit weten .

[Cerberus_tm]

Die moet je gewoon houden, shabby chic is altijd goed!

[Cerberus_tm]

Helaas is de gescheurde spijkerbroek weer helemaal terug op dit moment, je ziet ze overal...

[Stronk]

Je klinkt vooral erg oud. Alsof ze in de jaren 80 geen vreemde kledingstijl hadden?

Poeh poeh al die jongeren met hun gescheurde spijkerbroeken.

[Firestorm666]

De jaren 80 klederdracht was welliswaar ook nogal vreemd, maareuh, kan me geen geschiedenis herinneren waarin men meer geld betaalde voor iets er afgeleefd uit te laten zien .

Vooral als je weet dat zo een afgesleten broek look een vies chemisch proces moet doorlopen om er zo uit te zien. Nuja, die fluo kleurtjes van de jaren 80 zullen vast ook niet door een mileu neutraal natuurlijk proces zijn gegaan .

[CAPSLOCK2000]

[...]

Wanneer komt er eens een eind aan de idiote patserige competitie van wie heeft de dunste laptop of telefoon? De laatste keer dat ik last heb gehad van de dikte van een laptop was vorige eeuw. We accepteren naast hoge kosten de meest extreme bijkomende nadelen voor dat extreem dunne: slechte accu's, vastgesoldeerd of peperduur RAM en SSD, niet te repareren. En nu dit weer.
Het is net zoiets als extra betalen voor een spijkerbroek waar in de winkel al scheuren in zitten. Die hype heeft ook meer dan 10 jaar geduurd. Mensen zijn echt heel rare beesten.

Heb jij er last van dat mensen dit soort laptops kopen?
Zolang er ook nog "fatsoenlijke" laptops zijn vind ik het niet erg dat er ook dit soort laptops zijn voor mensen die gewicht en formaat belangrijker vinden dan performance, kosten of repareerbaarheid. We kunnen misschien nog een puntje maken dat het voor de maatschappij beter is dat producten wel repaarbaar zijn, maar dat heeft niks te maken met persoonlijke voorkeur.

De scheidingslijn tussen laptop, tablet en telefoon is sowieso steeds dunner aan het worden. Er zijn telefoons voor gamers met een GPU, laptops met een touch-screen en tablets met een toetsenbord. Er is gewoon een flinke markt voor zeer draagbare devices en dat zal doorgaan tot ze zo dun en licht als papier zijn en opgevouwen in je broekzak/handtas passen.

Als grote sterke kerel heb ik nooit moeilijk gedaan over zware laptops, maar sinds ik een hobby heb waarvoor ik al heel wat kilo's materiaal moet meeslepen heb ik ook maar een lichtgewicht device aangeschaft.

[Reactie gewijzigd door CAPSLOCK2000 op 7 september 2026 15:47]

[willemb2]

Heb jij er last van dat mensen dit soort laptops kopen?

In die zin dat de gekte zo groot is dat de grote merken, ook zakelijke modellen, nauwelijks nog aanbod hebben in de categorie upgradebaar/repareerbaar. Ik heb nu een Framework, maar dat was wel een erg forse investering vergeleken bij de zakelijke Dell Latitudes die ik 20 jaar had.

[Stronk]

Een zo dun en licht mogelijk apparaat is altijd het doel geweest. Het apparaat moet namelijk zo mobiel mogelijk zijn, een laptop neem je overal mee naartoe. De markt heeft gesproken, want mensen betalen graag extra voor een dunner, lichter, mobieler product. Anders zouden ze niet gedreven zijn om dit product te maken. Dat de gemiddelde tweaker dat niet interessant vindt is niet relevant, deze groep is erg klein (en zeikt vooral veel ). Als het aan jullie zou liggen hadden we nogsteeds laptops van 5 cm / 15kg, want "werkt toch prima!!"

Dat is geen "patserige competitie" maar gewoon innovatie gedreven door kapitalisme.

[Reactie gewijzigd door Stronk op 8 september 2026 13:04]

[robin1301]

die op ultrasone frequentie kunnen trillen. Je hoort ze dus niet,

En onze huisdieren? Ben wel benieuwd naar de frequentie en geluidsdruk, ook al kunnen wij het niet horen.

Wel leuk om een innovatieve manier van koelen te zien.

[ccnl]

Ze noemen ultrasone in lage bereik (dus 24-30kHz). Maar verder heeft niemand (ook huisdieren) last van. Het probleem is niet dat ze kunnen horen, maar met welke intensiteit. 21dBA op 50cm (mens) betekent 15dBA op 1m (huisdier), dus muisstil

[lololig]

De vraag is of deze 21db ook over het ultrasone deel gaat of alleen voor mensen hoorbaar

[CMT]

dBA betekent A-gewogen. Dus met een 'correctie' curve voor de menselijke perceptie van geluidsniveau. Omdat het alleen van toepassing is op het hoorbaar bereik, wordt ultrasone geluid dus hier niet in meegenomen.
Zie ook: https://en.wikipedia.org/wiki/A-weighting
Het is goed mogelijk dat deze vorm van koeling loopt te gillen rond bijv. 30kHz met >70dB@1m. Maar om daar achter te komen is een (ongewogen) geluidspectrum meting nodig.
Laag ultrasone kan van alles betekenen trouwens, ook 200kHz.
Akoestisch geluid boven 20kHz, is niet zo vast gedefinieerd als bij radio banden.

Leukigheidje: als klein jongetje van 12 jaar kon ik het geluid van een klein ultrasone bad horen, dat was echt een hard & akelig metaal-achtig sissend geluid (waarschijnlijk rond het gebied 18kHz-20kHz). Een beetje te vergelijken met een sissende snelkookpan. Ik meed de kamer waarin het stond dan ook. Mijn vader van destijds 48 jaar hoorde echter niets.

Nu zal een ultrasone bad vast wel een hoop meer ultrasone geluid produceren, maar toch. Ik denk dat het nogal een uitspraak is dat huisdieren geen last zullen hebben van deze vorm van koeling.
Dieren laten over het algemeen niet merken als ze ergens last van hebben en het maakt daarbij ook gigantisch uit of het geluid een 'ruis' is of een sinus toon cq. resonantie.
Dat laatste is bij een laag geluidsniveau al hinderlijk (bijv. 30dB) en kan al gauw pijnlijk / zeer gevaarlijk worden voor het gehoor.
Een sinus van 3kHz, 85dB@1m is (veel) schadelijker dan bijv. 85dB@1m verkeersgeluid / ruis van een snelweg. Ondanks dat het dezelfde dB-waarde geeft.

[qlum]

Ultrasone baden zijn vrij luid en de subharmonisch de helft van de frequentie ook nog best luid. Dat is vaak waar je niet aan denkt met ultrasoon, is het reflecteert en pruduceert in eens toch wel hoogfrequent geluid. op de helft van de frequentie.

Overigens hoor ik zelf nog redelijk wat hoge tonen, zo zijn veel van die kattenafschrikkers in voortuinen best irritant. Die doen namelijk een sweep en beginnen waar ze wel hoorbaar zijn 15khz of zo. en daar klinken dingen voor mij nog vrij luid.

[Halfscherp]

Ik ben altijd huiverig bij dat soort claims. PWM zouden we bij schermen ook "gegarandeerd niet zien" en toch zijn het i.p.v dat gegarandeerde hoofdpijn generators.

[Finraziel]

Voor jou misschien... Maar jouw garantie is nog veel minder waar dan die van de fabrikant. Tenzij ik me heel sterk vergis zijn het toch echt maar enkelingen die het zien, laat staan er zoveel last van hebben. Hangt er wel vanaf op welke frequentie natuurlijk, ik ga er even vanuit dat je zoiets als oled pwm bedoelt. Een op 50 of 60 Hz knipperend scherm zie ik ook, maar dat is neem ik aan niet waar je op doelt.

[Brad]

Flikkerend licht is voor niemands ogen gunstig, maar de mate waarin iemand er daadwerkelijk hinder van ondervindt verschilt.

[Halfscherp]

Niemand ziet PWM, alleen het vermoeit wel je ogen, tot je na een uur of wat hoofdpijn begint te krijgen.

Heel snelle PWM (boven de 1000Hz) gaat zo snel dat je er geen last meer van hebt. Maar in de honderden Hz is voor je optische zenuw / visuele gedeelte van je hersenen helaas nog prima te merken.

Een goede indicator was oud type TL-licht, bijvoorbeeld in iemand's garage. Als je de pech had er gevoelig voor te zijn waren die dingen echt verschrikkelijk om langer dan een half uurtje bij te staan, omdat ze maar pulsten op 100Hz.

[Reactie gewijzigd door Halfscherp op 6 september 2026 16:34]

[Monochrome]

Heel veel huidige led lampen ook. Met name beweging onder een (iets gedimde) ledlamp is voor sommigen te zien als een hele snelle serie opeenvolgende beeldjes. Best irritant.

[TMT]

jep. Heb het eens gehad op een indoor padel terrein. Irritant om zo te spelen, niemand anders had er last van.

Ik heb nog enkele TL lampen van 2008 maar daar merk ik niets bij.

[HummerHealey]

Katten horen tot 65 kHz. Als ze jong zijn zelfs tot it kHz. Maar als ik bijvoorbeeld m’n ultrasoon reiniger (~50 kHz) aan heb, reageren m’n katten ook nauwelijks. Het gaat niet alleen om de frequentie, maar ook om de intensiteit.

[SpaceDok]

Ultrasone geluid is voor hun ook gewoon geluid. Je huidige fans horen ze toch ook, net als wij mensen, en daar ondervinden wij en zij ook geen schade van. Naast de frequentie is ook het volume van het geluid erg bepalend.
Denk maar aan een sterke bas in je favoriete muziek. Op standje 2 is er niets aan de hand, zet je hem op standje 10 dan hoor je niets anders meer en krijg je gehoorschade.

[MrNOnamE]

Ze claimen alleen 21db en dat is voor mensen. Ze schrijven niks over hoeveel DB op bijvoorbeeld 25khz te horen is.

Het zou dus kunnen dat je hond of kat hier totaal niet blij mee is.

[TweakingRens]

De hele dag een zachte hoge piep is "ook maar geluid" - misschien niet schadelijk, wel irritant.

[RonnnL]

PC gamer noemt 24 kHz, en het patent de range 15-30 kHz, dus vol in het bereik van veel zoogdieren. Maar goed, wellicht zit je huis al vol met andere ultrasone bronnen (adapters?).

[Marty007]

Nou ja als die met kracht lucht aanzuigt via alle gaatjes en kieren is het voor mij een no deal..

Alle stof en dergelijke gast dus direct je laptop in en hopelijk laat je nooit je drinken vallen in de buurt ervan want dit zuigt hij er dus keihard in.

Leuk concept maar de techniek lijkt me niet heel praktisch, wellicht juist interessanter voor data centers en servers waar de omgeving schoon genoeg is om zon agressieve inflow door alle gaatjes en kieren te trekken

[Baritee]

Dat de efficiëntie van die Airjets lager ligt dan een ventilator ligt vooral aan de hogere luchtdruk die moet opgebouwd worden.

Bij gelijke luchtverplaatsing is het benodigde vermogen omgekeerd evenredig met het drukverschil.

Dat hogere drukverschil is nodig om de lucht door die kleine openingen te duwen.

Dus kleinere ventilatorsystemen zijn per definitie minder efficiënt.

[Reactie gewijzigd door Baritee op 6 september 2026 07:58]

[JBVisual]

Ik maak mij hier ook zorgen om;

-Honden: kunnen grofweg frequenties tot ~45–65 kHz horen, afhankelijk van leeftijd en individu. Een ultrasone bron kan dus potentieel hoorbaar zijn voor een hond.
-Katten: horen nog hoger, ongeveer tot ~80 kHz. Ook katten zouden bepaalde ultrasone frequenties kunnen waarnemen.
-Vleermuizen: horen veel hoger (tot boven 100 kHz) en zijn daardoor theoretisch gevoeliger voor ultrasone bronnen.
-Insecten: sommige insecten gebruiken of detecteren ultrasone geluiden. Nachtvlinders zijn bijvoorbeeld bekend om hun gevoeligheid voor de echolocatie van vleermuizen en bijen gebruiken het om te navigeren.
-Mensen: normaal gesproken niet boven ~20 kHz, hoewel sommige mensen zeer hoge frequenties nog enigszins kunnen waarnemen.

Nu is de vraag of deze geluiden uiteindelijk ook buiten de chassis van de laptop te horen zijn, maar licht waarneembaar voor de dieren die hier gevoelig voor zijn, ik maak mij alleen wel zorgen als deze techniek beter wordt en straks het nieuwe normaal is diverse elektrische apparaten.

Let op, hier volgt een aanname.
Ik zit mijzelf ook af te vragen hoe goed deze koeling zich verhoud tot traditionele passieve koeling. 30w klinkt nog wel als een hoeveelheid energie die via goed ontworpen behuizing afgevoerd kan worden.
Een iPhone 17 pro krijgt dit ook voor elkaar zonder ventilatie en heeft een vermogen tot 40 wat in tijdens piekmomenten en kan langdurig ook 30w aan.
En dat in een aanzienlijk kleinere behuizing.
Dan zal een grote aluminium body van een laptop ook wel in staat moeten zijn om warmte af te kunnen voeren in mijn idee.

[tw_gotcha]

ik had dezelfde vragen als jij. Ik heb 2 honden en een kat en zou deze laptop niet kopen.

[Mathijs Kok]

ik had dezelfde vragen als jij. Ik heb 2 honden en een kat en zou deze laptop niet kopen.

Waarom denk je dat je dieren stukgaan van geluid? Mochten ze het al horen dan zal het bijzonder zacht zijn en is het gewoon voor hen gewoon 'geluid'. Ook normale fans maken veel geluid dat mensen niet kunnen horen en daarover heb ik nooit gehoord dat iemand ze daarom wil vermijden.

[WargamingPlayer]

Ik zie dit als wat we voor mensen ervaren met Tinnitus. Je kan er compleet gek van worden. Als Tinnitus “slachtoffer” kan ik je vertellen, dat gun je niemand, ook geen dier.

[tw_gotcha]

ik heb een tijdje tinnitus gehad, vooral 's ochtends en het leek als een ouderwetse radio die afgestemd werd, constant wisselend geluidje. Gelukkig is dat na een half jaar weer opgehouden! Geen idee waarom. Ik hoop heel erg voor je dat het ook een keer weer ophoud.

[WargamingPlayer]

ik heb een tijdje tinnitus gehad, vooral 's ochtends en het leek als een ouderwetse radio die afgestemd werd, constant wisselend geluidje. Gelukkig is dat na een half jaar weer opgehouden! Geen idee waarom. Ik hoop heel erg voor je dat het ook een keer weer ophoud.

Ik heb het sinds mijn 21e en ben nu bijna 60. Op momenten is het minder, met name wanneer ik zelf spreek of als er andere “hoge” geluiden aanwezig zijn. Bij oververmoeidheid is het nagenoeg weg.

De oorzaak is zo een heerlijke Sony Walkman met Bass Boost. Waar in die tijd nog geen limiet op zat qua toegestane geluidsdruk. En toen de regelgeving kwam was ik zo tegen de “betutteling” en denk ik nu, waren die regels er maar eerder geweest.

[Reactie gewijzigd door WargamingPlayer op 6 september 2026 14:31]

[tw_gotcha]

"stukgaan"?

Ik heb geen idee wat het effect is, of mijn honden gestresst raken, misschien wel niet hoor. Iemand anders zei hier dat er waarschijnlijk al vanalles in je huishouden is met hoge tonen, dat is natuurlijk ook zo. Maar het is wel iest om bij stil te staan. verder heb ik geen lasrt van een ventilator in mijn latop. Mijn PC staat ook zacht te blazen als er zware klussen op draaien. Interessante ontwikkeling, dat wel.

[Da Londo]

Trek dan maar gelijk alle adapters uit het stopcontact

[WillySis]

Het is maar de vraag of het geluid ook buiten de laptop komt. Als dat al zo is zal de geluidsterkte al sterk zijn verminderd. Nu hebben dieren wel een heel scherp gehoor (zeker in vergelijking met mensen), maar ik betwijfel of deze laptops voor dieren een irritant geluid produceren.

[FreezeXJ]

Het grote voordeel van hogere frequenties is dat ze veel beter te dempen zijn. Hoe lager je toon, hoe verder ie 'doordreunt', dus met een beetje geluk is het alleen vervelend voor dieren als ze precies in de verkeerde richting van de laptop zitten, en vrij dichtbij. Overigens zijn ook kinderen veel gevoeliger voor hoge tonen, dus tot iets van 25 kHz kan vrij vervelend uitpakken bij hogere volumes.

Mochten deze dingen voor een betaalbare prijs verschijnen, dan ben ik benieuwd of mijn kat nog op de laptop wil snurken. Voorlopig is ze niet onder de indruk van het kleine fannetje op volle toeren, en da's ook niet heel stil.

[PWR.]

Dat vroeg ik me ook af. Is er maar 1 maat? Kan je niet grotere maken?

[WillySis]

Er is tot nu toe maar een maat. Groter maken kan, maar is relatief duur. Gewoon meerdere eenheden plaatsen is een veel simpelere oplossing die bovendien schaalbaar is.

[rob12424]

Dat niet alleen: ik werk met vissen op een biomedisch fundamenteel onderzoeks Instituut als de omgevings temperatuur lager is is de afvoer beter.

Is hij gelijk is de afvoer ook anders. Is de RV (relatieve luchtvochtigheid) de lucht is verzadigd en de koeling voert ook vocht af (wat hier niet zo snel zal gebeuren denk ik)

Daarnaast leuk de luchtdruk maar als het een dag onweert kunnen bijvoorbeeld vissen duikersziekte krijgen. Ik vraag mij af hoe dit in verhouding zit met vliegen, on de bergen of een dag onweer. (En ja duikersziekte werkt met stikstof maar warm water en warme lucht kunnen minder gassen bevatten dan koude lucht) Leuk weetje trouwens: vissen en andere dieren regenereren overigens sneller op grote hoogte dan op zee niveau. In de diepte weet ik het niet en zout heeft ook invloed.

Heeft tweakers eigenlijk een druk cabine om ook ventilatoren onder deze omstandigheden te testen?

[Reactie gewijzigd door rob12424 op 6 september 2026 08:41]

[mrooie]

Als de processors zuiniger worden en de koeling onzuiniger gaat er toch iets mis.
En ik heb liever een ventilator die ik hoor dan ultrasone trillingen die ik voel en irritant piept.

Daarnaast als je het ooit wilt vervangen is dat dan mogelijk? En als er hele kleine lucht openingen zijn op het chassis en ze raken verstopt de kans op uitval kijkt mij groter.

Maar zonder meer vind ik het interessant!

[Mathijs Kok]

ultrasone trillingen die ik voel

Het is eenvoudig uitgesloten dat je deze fan kan 'voelen'.

[WillySis]

Die luchtgaten zijn nog niet eens het grootste probleem. De techniek is zelf al heel stof gevoelig. Daarom zit er al een chip in die stofjes moet detecteren en vervolgens de koeling even uitschakelt om schade te voorkomen.

De ultrasone trillingen worden door de behuizing gedempt. Die ga je echt niet horen of voelen.

Deze techniek is eigenlijk alleen maar om een laptop zo dun mogelijk te kunnen maken. Je moet ook geen krachtige CPU/GPU gebruiken, want dan wordt de batterijduur wel erg kort.

Ik zie ook meer in een goede passieve koeling waarbij heatpipes de warmte goed over een metalen behuizing verdelen en voor nood eventueel een ventilator.

[Coder71]

Ik heb dit een paar jaar geleden op youtube voorbij zien komen, toen was er een macbookpro mee gemod, die vervolgens niet meer trottlelde onder zware belasting.
Nov 2023 https://www.macworld.com/...m-like-a-macbook-pro.html
Edit typo en link

[Reactie gewijzigd door Coder71 op 6 september 2026 06:24]

[harley]

En hoe gaat dit systeem op lange termijn om met stof en vuil?
Een ventilator en koellichaam kun je met gepaste zorg schoonblazen, kan dat hiermee ook ?

[BoomBoom_64]

Ook mijn gedachte dat dit heel gevoelig is voor stof & bijv. kattenhaar. Efficiënite van dit systeem hangt vlgs mij samen met goede doorstroming. Als hier een beetje stof in gaat 'plakken' verstoord het m.i. snel drastisch het effect.
Om over onderhoud mogelijkheden nog maar te zwijgen. Reguliere Fans hebben vaak een preventieve StartUp cyclus om ff hard te draaien om te helpen stof ophoping tegen te gaan. Voor zover ik zien is dit airjet aan of uit....

[jeroenathome]

Kan je dit princiepe wel solidstate noemen. Membranen die trillen is ook beweging.

De methode in de onderstaande video is meer solidstate.

YouTube: Designing A Self Propelling Ionic Thrust Wing

[Marctraider]

Mwah. Heb zelf een Legion Go 2, en die fan hoor je pas 'vervelend' na 4000rpm (max 4770), de hele range daarvoor is prima te doen.

Voor reguliere fans is de geluidservaring namelijk geen lineaire lijn maar exponentieel.

Daarnaast hebben we al zoveel ervaring met het dempen van fan geluid, dat het enige probleem het geaccumuleerde stof is.

Ik vermoed dat deze tech absoluut geen replacement of mainstream vervanger gaat worden. Leuk geprobeerd!


Wat is dan wel een oplossing? Alles zo efficient maken dat er uberhaupt geen (rest) warmte ontstaat

[Reactie gewijzigd door Marctraider op 6 september 2026 08:57]

[Finraziel]

Wat is dan wel een oplossing? Alles zo efficient maken dat er uberhaupt geen (rest) warmte ontstaat

Ja daar heb je supergeleiding voor nodig, maar dat is al heel lang een heilige graal en onwaarschijnlijk dat dat gaat lukken op kamertemperaturen...

[Infor40]

Wat ik me dan wat afvraag is of je toch niet stofophoping krijgt maar dan op tal van ‘willekeurige’ plaatsen. Nu is het ook niet zo dat ik met regelmaat de ventilatiegaten van mijn laptop naloop maar het lijkt me wel sneller een probleem worden als alle gaten kleiner zijn.