Ict-koepel SURF gaat een eigen AI-omgeving uitbrengen voor het Nederlandse onderwijs. SURF AI bestaat uit een omgeving waar instellingen llm's kunnen samenvoegen en een applicatie waarmee die modellen kunnen worden gebruikt. De data blijft dan binnen een afgesloten omgeving, zodat die omgeving aan privacy- en compliance-eisen voldoet. De tool komt vanaf begin volgend jaar beschikbaar.
Dit nieuws in het kort
- Ict-samenwerkingsverband SURF biedt een eigen AI-omgeving aan voor het hoger onderwijs.
- SURF AI is een chatbot waaraan zowel commerciële als open AI-modellen kunnen worden gekoppeld.
- Het project bevindt zich tot eind dit jaar in de pilotfase, daarna wordt het breder beschikbaar.
SURF zegt dat SURF AI vanaf januari beschikbaar komt voor alle mbo-, hbo- en wo-onderwijsinstellingen die bij de koepel zijn aangesloten. Ook onderzoeksinstellingen kunnen er gebruik van maken. SURF werkt samen met Npuls, een andere organisatie die ict in het onderwijs regelt.
Wat is SURF?
SURF is een samenwerkingsverband van Nederlandse hogeronderwijsinstellingen die samen hun ict regelen. SURF levert netwerken zoals eduroam en biedt diensten als Nextcloud aan. Ook beheert het supercomputer Snellius. De organisatie werkt voor middelbaar- en hoger beroepsonderwijs, het wetenschappelijk onderwijs (universiteiten) en onderzoeksinstellingen.
SURF AI is feitelijk een AI-chatbot en -omgeving waaraan studenten, docenten en onderzoekers vragen kunnen stellen. Het grote verschil met bestaande modellen is dat de tool in een afgesloten omgeving werkt en dat de gebruikers en beheerders zelf de controle hebben over de gebruikte modellen en waar en hoe de data gebruikt wordt. Dat is niet nieuw; veel bedrijven en sectoren hebben al zulke vormen van AI-modellen.
De tool van SURF bestaat uit twee onderdelen. Er is een 'AI-hub', waar beheerders taalmodellen kunnen koppelen, maar ook applicaties en gebruikers kunnen beheren. Daarnaast is er eduGenAI. Dat is de frontendomgeving voor eindgebruikers – in de praktijk een chatbot.
Commerciële en openweightmodellen
Beheerders kunnen zowel commerciële taalmodellen als openweightmodellen koppelen. SURF bepaalt op basis van eigen criteria welke taalmodellen het in de hub toestaat. Maar onderwijsinstellingen kunnen zelf bepalen welke van die modellen zij beschikbaar maken voor gebruikers. "De instelling moet dus zelf de afweging maken of het AI-model voldoet aan de verplichtingen rond compliance van de toepassing en haar instellingsbeleid", schrijft SURF.
De infrastructuur en de gebruikte modellen worden gehost in Nederlandse datacenters. Als instellingen kiezen voor het gebruik van open modellen, blijft die data per definitie in Nederland.
Pilot
Het project bevindt zich inmiddels in de pilotfase. Die duurt nog tot eind dit jaar. Vanaf 2027 komt de tool definitief beschikbaar voor alle instellingen die zijn aangesloten bij SURF. Er komen dan twee varianten beschikbaar. De variant met open modellen is gratis te gebruiken binnen het bestaande aanbod van SURF.
Daarnaast komt er een variant beschikbaar waarin instellingen ook commerciële modellen kunnen gebruiken. SURF waarschuwt dat aan het gebruik van die modellen extra kosten zijn verbonden. Ook kan SURF dan niet garanderen dat data binnen het platform blijft.