Nederlandse universiteiten gaan via commissie samenwerken aan digitale autonomie

Nederlandse universiteiten gaan nauwer samenwerken met elkaar en met onderwijskoepel SURF om digitaal autonomer te worden en weg te stappen van Amerikaanse techbedrijven. Er komt onder andere een commissie die dat gaat regelen, waarvan oud-staatssecretaris Van Huffelen de voorzitter wordt.

Alle universiteiten van Nederland gaan werken aan een strategie om digitaal autonomer te worden. "Dat doen ze omdat de afhankelijkheid van een beperkt aantal bedrijven risico's met zich meebrengt, bijvoorbeeld op het gebied van kennisveiligheid, privacy en bedrijfscontinuïteit en voor academische kernwaarden als academische vrijheid, wetenschappelijke integriteit en openheid", schrijven de universiteiten.

De meeste Nederlandse universiteiten en onderwijsinstellingen maken gebruik van office- en clouddiensten van grote, veelal Amerikaanse techbedrijven. In de meeste gevallen zijn dat Microsoft of Google. De universiteiten zeggen dat die diensten steeds vaker 'op gespannen voet staan met de academische waarden zoals academische vrijheid en autonomie, wetenschappelijke integriteit en openheid'.

Voorlopig blijft het bij plannen. Er komt een commissie die uit vijf personen bestaat. Drie daarvan komen van universiteiten, maar er zijn ook twee leden bij van de Rijksoverheid en van SURF. SURF is een ict-samenwerkingsverband voor onderwijs- en onderzoeksinstellingen.

De voorzitter van de commissie is Alexandra van Huffelen. Zij zit nu in het college van bestuur van de Radboud Universiteit, maar was eerder staatssecretaris voor Digitalisering. Tweakers interviewde haar in 2022.

Deze personen zitten in de commissie:

• Alexandra van Huffelen, voorzitter (Radboud Universiteit Nijmegen)
• Jacquelien Scherpen (Rijksuniversiteit Groningen)
• Margot van der Starre (Universiteit Utrecht)
• Art de Blaauw (Directeur CIO Rijk en Digitaliseringsbeleid)
• Ron Augustus (Voorzitter SURF)

Voorstellen doen voor acties

De commissie gaat 'voorstellen doen voor gezamenlijke acties', zeggen de universiteiten. Ze gaan bijvoorbeeld regels opstellen om gezamenlijk ict in te kopen of om alternatieve software te promoten. "De komende periode gaat de commissie een nulmeting doen om vast te stellen waar op dit moment de grootste risico's liggen. Vervolgens stelt zij een digitaal noodpakket samen voor oplossingen op de korte termijn, en werkt zij aan een gezamenlijk langetermijndoel", schrijft de organisatie.

Die grootste risico's zijn al voor een groot deel bekend. Sterker nog: de meeste universiteiten zijn zich al erg bewust van de risico's en werken ook actief aan alternatieven. Daar is ook SURF bij betrokken; die organisatie begint in juni al met een proef met Nextcloud als alternatieve clouddienst voor verschillende universiteiten. De universiteiten erkennen ook dat er momenteel al veel alternatieven bestaan en er volop met alternatieven wordt geëxperimenteerd. "Veel van deze trajecten zijn echter gesubsidieerd en daarmee tijdelijk", schrijven ze.

Reacties (73)

[ronaldvr]

Het bizarre is natuurlijk dat SURF ooit al een cloud-provider avant-la-lettre was, en dat men nu weer de grootste moeite moet doen om dat terug te krijgen. Ik zal het nog maar eens aanhalen de beroemde note van Lina Khan:

https://papers.ssrn.com/sol3/papers.cfm?abstract_id=2911742

This Note argues that the current framework in antitrust — specifically its pegging competition to “consumer welfare,” defined as short-term price effects — is unequipped to capture the architecture of market power in the modern economy. We cannot cognize the potential harms to competition posed by Amazon’s dominance if we measure competition primarily through price and output. Specifically, current doctrine underappreciates the risk of predatory pricing and how integration across distinct business lines may prove anticompetitive

Anders gezegd: men had moeten leren van het proces tegen Microsoft in 1998, dat 'gratis' of ' goedkoper' dat op de lange termijn niet is.

[M4x]

Het grote verschil is dat Nederlandse universiteiten weer leren om samen te werken. Het is nog maar enkele jaren geleden dat afscheid werd genomen van de koepelnaam 'Vereniging van samenwerkende Nederlandse universiteiten'. Universiteiten moesten met elkaar concurreren, en deden dus ook al hun aanbestedingen onafhankelijk van elkaar. Een aantal sectorvoorzieningen werkten alleen goed als iedereen meedeed, en zijn daaraan ten onder gegaan. Nu gaat de pendulum weer de andere kant op en komt er toenemende samenwerking.

[Capsman]

Klopt. Beetje achtergrond: Dit heeft te maken met het financieringsmodel van hoe universiteiten geld krijgen van het rijk: Voornamelijk op basis van het aantal studenten.

Daarnaast geldt er een maximum collegegeld voor europese studenten maar niet voor andere internationale studenten. Omdat de bijdrage van het Rijk steeds verder terugloopt, zijn universiteiten steeds afhankelijker van die internationale studenten die een hoog collegegeld betalen. Daar willen universiteiten dus zoveel mogelijk van hebben, waardoor ze onderling moeten concurreren.

[M4x]

Dat financieringsmodel ligt er inderdaad aan ten grondslag, maar dat model is (nog) niet wezenlijk verandert, terwijl de toenadering en samenwerking nu wel van de grond komt.

[ClaudiaSURF]

Samenwerken is geen vanzelfsprekende oplossing om digitaal autonomer te worden. Misschien is het tegendeel zelfs het geval. Neem je digitale autonomie heel serieus, dan zou je bijvoorbeeld als individuele instelling zelf Nextcloud kunnen gaan hosten. Bij een collectieve oplossing (zoals een door SURF gehoste omgeving) lever je wat autonomie in ten behoeve van een bepaald voordeel zoals schaal (delen van verantwoordelijkheid en kosten).

Daar kan ik aan toevoegen dat sectorvoorzieningen nationaal weliswaar belangrijk zijn, maar tegelijk ontoereikend. In het hoger onderwijs is internationale samenwerking bijvoorbeeld de norm en collectieve voorzieningen zijn op dat niveau lastiger te realiseren, vooral buiten Europa. Dat hoeft geen groot probleem te worden als we open standaarden als uitgangspunt nemen. Dan kiezen we onze eigen oplossingen en kunnen we toch goed samenwerken aan documenten, et cetera.

In het geval van de samenwerkingsomgeving is het Open Cloud Mesh-protocol essentieel. Daar wordt overigens ook internationaal aan samengewerkt, maar daar verschijnt dan weer nooit een nieuwsbericht over.

[ronaldvr]

Het punt is dat SURF al sinds 1986 bestaat Wikipedia: SURF (en dsu nog steeds) namelijk Samenwerkende Universitaire RekenFaciliteiten

En dat men er in de loop der jaren voor heeft gekozen de hardware te ontmantelen ten gunste van ingekochte 'goedkopere' cloudfaciliteiten (en dus zelfs in een aantal gevallen de mail uitbesteedde aan google)

[Henkieschmenkie]

Aan Google, en later (nu nog steeds) Microsoft.

[ClaudiaSURF]

Het goede nieuws is dat het met die moeite wel meevalt: we zijn weliswaar zelf meer in gaan kopen en daarmee ook afhankelijk geworden van het Microsoft-ecosysteem, maar we hebben bij SURF nog de benodigde infrastructuur en de mensen met kennis en kunde.

Voor wat betreft de samenwerkingsomgeving staan we er nog beter voor omdat we 12 jaar ervaring hebben met de onderliggende software. We gaan dan ook niet in juni beginnen met een pilot, maar zijn in januari begonnen (en eigenlijk al een half jaar eerder, intern). Dat kon doordat we nog steeds diensten hebben met dezelfde softwarebasis. SURFdrive is daar een voorbeeld van.

In juni gaan we een derde fase van opschaling in.

[ronaldvr]

Nou eigenlijk zeg je dan, denk ik, dat er gelukkig nog niet te veel was afgebroken om wat voor redenen dan ook?

[ClaudiaSURF]

Ja, zeker. Ik hoef er niet geheimzinnig over te doen dat die afbraak zeker heeft plaatsgevonden. Maar in de dienstverlenende tak van SURF zijn we dagelijks bezig om op grote schaal zeer beschikbare clouddiensten te bieden die we zelf hosten. Eén van die diensten heeft ons de mogelijkheid geboden om een snelle start te maken met het optuigen van een samenwerkingsomgeving op basis van Nextcloud. Daar ben ik trots op.

[Cerberus_tm]

Zou SURF misschien (in een later stadium?) dit soort dingen ook beschikbaar kunnen maken / opzetten voor andere onderdelen van de (rijks)overheid?

[ApexAlpha]

Deze personen zitten in de commissie:

Alexandra van Huffelen, voorzitter (Radboud Universiteit Nijmegen)
Jacquelien Scherpen (Rijksuniversiteit Groningen)
Margot van der Starre (Universiteit Utrecht)
Art de Blaauw (Directeur CIO Rijk en Digitaliseringsbeleid)
Ron Augustus (Voorzitter SURF)

0 IT'ers.

Meneer Ron Augustus heeft zelfs een zeer imposante carrière bij Microsoft en Oracle achter de rug: https://www.linkedin.com/in/ron-augustus/

Stap ik de goede richting hoor. Maar ik erger me steeds meer aan de totale exclusiviteit van IT kennis bij de overheid. Wat is er nou op tegen om één IT'er in zo een commissie op te nemen?

[Polydeukes]

Wat is er nou op tegen om één IT'er in zo een commissie op te nemen?

Het gaat in zo'n commissie helemaal niet over de technologie, maar over visie, strategie, organisatie en governance. Je heb daar dus ervaren bestuurders nodig met een groot netwerk en politieke sensitiviteit. Mensen die samenwerking kunnen faciliteren en de juiste experts rond zich kunnen verzamelen om zo haalbare en betaalbare oplossingsrichtingen te ontwikkelen.

Natuurlijk heb je op een bepaald moment technische expertise nodig, maar niet als lid in zo'n commissie. Daarnaast denk ik dat zowel mijnheer Augustus als De Blaauw voldoende relevante IT-ervaring heeft om te begrijpen waar het over gaat.

[ApexAlpha]

"Het gaat in de commissie "Chirurgie 2.0" niet over snijden maar over visie, strategie, organisatie en governance. Je kan die commissie dus prima vullen met 5 IT'ers die nog nooit een operatie hebben bijgewoond en zouden flauwvallen bij het zien van bloed."

Als dit in het nieuws zou komen zou het land ontploffen van woede.

[Polydeukes]

Een drogreden van de valse analogie (verkeerde vergelijking) stelt ten onrechte dat twee zaken vergelijkbaar zijn, puur omdat ze één eigenschap delen. Hierdoor wordt een zwak of ongeldig argument gepresenteerd alsof het logisch is.

Jouw analogie zou enigszins hout snijden als het vraagstuk zou gaan over het afscheid nemen van alle Amerikaanse en Chinese ziekenhuisapparatuur ten faveure van Europese alternatieven. Hoeveel chirurgen zouden er dan in de commissie zitten? Of zou het volstaan om de medisch experts in een adviesrol te betrekken zodat zij hun programma van eisen en wensen kunnen aanbieden?

[Sissors]

Of zou het volstaan om de medisch experts in een adviesrol te betrekken zodat zij hun programma van eisen en wensen kunnen aanbieden?

Nee absoluut niet. En nu wil ik niet zeggen dat daar alleen chirurgen moeten zitten in zo'n commissie, zeker niet. Maar degene die daadwerkelijk verstand van zaken hebben over wat er nodig is, en wat wel en niet kan, zouden meer dan een adviserende rol moeten hebben.

[WoutervOorschot]

Er wordt zonder enige onderbouwing gezegd dat ze geen van allen IT-ers zijn. Met decennia ervaring in de branch is er toch goede kans dat ze er wel wat van weten?

De IT is met uitstek een branch waar je al doende kennis op kunt doen.

[hamsteg]

Wie zegt er dat ze niet geadviseerd worden? Ze geven zelf al aan dat er vele subsidie trajecten lopen. De kunst is om in die warboel van trajecten een grote lijn te trekken; een visie.

[ApexAlpha]

Nee hoor, het is namelijk echt niet enkel nu dat een IT commissie wordt gevuld met totale digibeten. Dat is standaard in onze bestuurscultuur in Nederland.

De vergelijking is prima te maken met een commissie die zich zou buigen over Chirurgie zonder één arts erbij te betrekken.

Of zou het volstaan om de medisch experts in een adviesrol te betrekken zodat zij hun programma van eisen en wensen kunnen aanbieden?

Lijkt mij handiger om de ITers dan in de commissie te zetten en de juridische experts erbij te betrekken als er een contract opgesteld moet worden.

[Polydeukes]

Als je het on topic wil houden: in deze commissie zitten 2 ervaren bestuurders die ruim voldoende kennis hebben van IT op bestuurlijk niveau. Ik ben het met je eens dat het zeer regelmatig voorkomt dat bestuurders in dit soort commissies vaak geen benul hebben van het onderwerp, maar in dit geval is het geen technisch vraagstuk, maar vooral een organisatorisch vraagstuk met een technische aanleiding.

Zo'n commissie heeft er echt niks aan dat Sjef de cloud engineer en Marie de MS365-beheerder aansluiten.

[ApexAlpha]

Nee inderdaad, laten we vooral niet Marie de M365 beheerder uitnodigen.

We hebben immers als de voormalige directeur klantcontact van Microsoft Benelux erin zitten.

[Reactie gewijzigd door ApexAlpha op 6 mei 2026 11:59]

[Miki]

Er wordt helemaal geen contract opgesteld door deze commissie en dat zal ook nooit gaan gebeuren. Het moet onderzoek doen op een politiek hoog abstract macro niveau over soevereiniteit en wat er voor nodig is om dat goed in gang te zetten en welke risico’s er daarbij worden gelopen. Na het rapport zal de commissie in deze vorm vrijwel zeker ook ontbonden gaan worden.

Eén van de eerste stappen die de commissie zal zetten is juist mensen om zich heen verzamelen die geschikt zijn om dit vraagstuk te kunnen oppakken en te voorzien van advies. Verder zullen zich metname bezig houden met politieke vraagstukken, governance, beschikbaar stellen van middelen en mandaten en vinger aan de pols houden over het verloop van het onderzoek.

[drdelta]

Weet je wat nog beter is dan een commissie bestaande uit ervaren bestuurders?

Een commissie bestaande uit ervaren bestuurders met inhoudelijke kennis.

[Reactie gewijzigd door drdelta op 6 mei 2026 18:45]

[karma4]

Die zijn er niet....

[Pokemoneuro]

Dat is logisch en daar ben ik het ook mee eens, alleen in mijn ervaring moet je de lijntjes tussen de bestuurders en de mensen met kennis heel kort houden. De beste manier om dat te doen is door op z'n minst één ervaren IT'er in zo'n commissie te zetten.

[Miki]

Op die plekken horen ook geen IT’ers te zitten maar degelijke bestuurders te zitten die gevoed worden door experts (de IT’ers) wat er nodig is. Op dat niveau ben je niet bezig met de inhoud maar ben je processen aan het managen en probeer je alles te faciliteren en te organiseren zodat de werkvloer juist haar ding kan doen.

[ApexAlpha]

De gedachte dat je met een opleiding Rechten of Bestuurskunde wel bestuurder kan worden maar met een achtergrond in de IT niet is kansloos en tekenend voor onze bestuurscultuur denk ik.

Waarom een digibeet laten voeden met info door experts als je ook gewoon de expert zelf aan het roer kan zetten?

[DeNachtwacht]

Omdat, zoals @Miki terecht aangeeft "de expert" in dit geval een bestuurder is. Ik ben het zeker met je eens dat in deze club één IT'er van meerwaarde had kunnen zijn, maar dat hoeft geen automatisme te zijn omdat het werk van deze 5 macro-economische/politieke analyse van de techsector is. IT kennis hebben zij zeker nodig maar daar hebben ze experts voor die hen van input voorzien en feitelijk het beleid bepalen. Of denk jij dat (bijvoorbeeld) Yesilgüz een stoomcursus Defensie heeft afgeraffeld de weken voor ze startte? De rol die dit soort mensen hebben is netwerken, van heel veel experts en inputgroepen horen hoe zij erin zitten, en feitelijk goed luisteren en daar een goede "gemene deler" als beleid uit vaststellen.

Nogmaals iemand met goede IT kennis had zeker van meerwaarde kunnen zijn maar essentieel hoeft dat ook niet te zijn: het gaat om de kwaliteit van de persoon zelf om deze politieke klus te doen. Zie het simpel: Bill Gates was als die-hard technicus natuurlijk een geweldige IT'er en bestuurder die Microsoft groot heeft gemaakt, maar net zo groot (en inmiddels groter) werd Apple gemaakt door Steve Jobs, die één jaar Engels studeerde maar dat niet afrondde. Met als gevolg wellicht wel dat juist daarom zijn handelsmerk juist werd dat Apple altijd super gebruiksvriendelijke apparaten voor mensen die niet teveel met tech bezig willen zijn maakte.

Laten we astublieft nu weer niet de Apple vs Microsoft discussie gaan voeren; het zijn simpelweg beide hele grote tech bedrijven die op hun eigen manier een enorm succes hebben kunnen worden en een mooie illustratie dat een tech achtergrond echt niet essentieel is om iets in die branche neer te zetten. Zolang de mensen om je heen maar goed weten waar ze het over hebben.

[ApexAlpha]

De rol die dit soort mensen hebben is netwerken, van heel veel experts en inputgroepen horen hoe zij erin zitten, en feitelijk goed luisteren en daar een goede "gemene deler" als beleid uit vaststellen.

Ik denk dat we gezien de algemene staat van IT bij de overheid wel kunnen vaststellen dat dit in de praktijk dus totaal niet werkt.

maar net zo groot (en inmiddels groter) werd Apple gemaakt door Steve Jobs, die één jaar Engels studeerde maar dat niet afrondde.

Prachtig voorbeeld! En je maakt eigenlijk mijn argument voor mij hiermee: Steve Jobs heeft een flinke bak technische kennis om zich heen gehad altijd. Denk alleen al aan Wozniak?!

De analogie zou beter werken als Apple, net als deze commissie, het totale bestuur uit mensen als Jobs had laten bestaan zonder één engineer erin.

Maar dan was Apple er niet nu denk ik.

[DeNachtwacht]

Diverse van deze mensen hebben juist veel technische kennis om hen heen, en zijn dus feitelijk hetzelfde als Steve Jobs: zelf geen IT'er, maar wel in staat om op hoofdlijnen goed IT beleid uit te zetten.

Eén van de vijf is toegepast wiskundige dus niet bepaald een alfa/gamma, en twee van de vijf komen uit Microsoft/Oracle omgeving en jij gaat er gemakshalve kennelijk maar even vanuit dat dat "hoofd klantenservice" geweest moet zijn ofzo, wat totaal niet klopt. Dit zijn mensen met veel kennis/ervaring op technologie/bestuursgebied.

[Reactie gewijzigd door DeNachtwacht op 6 mei 2026 12:21]

[ApexAlpha]

https://www.linkedin.com/in/ron-augustus/

Hier staat gewoon dat hij Directeur Customer Succes was bij Microsoft Nederland.

[DeNachtwacht]

ja, en bij oracle was hij senior director core technology.

maar goed, we gaan elkaar verder toch niet overtuigen.

[deniz280]

Ik snap niet helemaal waarom het niet wenselijk zou zijn om daar iemand te hebben met een sterke IT-achtergrond. Zo iemand kan juist beter inschatten wat technisch wel en niet haalbaar is, waardoor processen sneller en realistischer kunnen verlopen.

Het lijkt mij juist een voordeel als er binnen het bestuur iemand zit met inhoudelijke kennis van IT, in plaats van dat diegene volledig afhankelijk is van wat een groep IT’ers aanlevert. We zien bijvoorbeeld bij de overheid regelmatig dat IT projecten mislopen, mede doordat er te weinig mensen met echte IT kennis op de juiste plekken zitten en dit vaak door derde partijen worden geregeld.

Tegelijkertijd snap ik ook wel waarom dat niet altijd gebeurt. Mensen met een technische achtergrond denken vaak anders dan politici of bestuurders, die soms met andere belangen bezig zijn dan alleen de praktische of inhoudelijke kant.

[drdelta]

Er bestaan geen degelijke bestuurders met een daadwerkelijke IT achtergrond..?

[Lisadr]

Gelukkig geen leveranciers en leveranciers. Vaak hebben dit soort commissies leveranciers en lobbyisten als lid.

Voorbeeld: Cyber Security Raad (CSR) waar de managing director van Kyndryl inzit. Kyndryl is ook het bedrijf dat DigiD overneemt.

[drdelta]

Gelukkig geen leveranciers en leveranciers. Vaak hebben dit soort commissies leveranciers en lobbyisten als lid.

Voorbeeld: Cyber Security Raad (CSR) waar de managing director van Kyndryl inzit. Kyndryl is ook het bedrijf dat DigiD overneemt.

Een van de commissieleden heeft bijna 30 jaar voor Oracle en Microsoft gewerkt..?

[Lisadr]

En daar werkt hij al jaren niet meer. Onderdeel zijn van BIGTech terwijl je zogenaamd onafhankelijk advies geeft, is niet hetzelfde als jaren geleden hebben gewerkt voor BIGTech.

Vind organisaties van CSR en ECP veel zorgelijker, omdat ze geld van de belastingbetaler ontvangen om onafhankelijk advies te geven aan de staat, maar vol zitten met bestuurders en lobbyisten van BIGTech zoals de directeur van Kyndryl

[SebasFM]

En ook niemand van een technische universiteit, daar waar ze ook IT onderwijzen. Best apart allemaal.

[Smash1231]

Kandidaten voor dit soort baantjes worden vaak via via gezocht. Dus de gene met een goed netwerk komen hier aan de bak. Dan krijg je vaker mensen die bestuurskunde of rechten hebben gestudeerd. Dat zijn de typetjes die vaak naar network events gaan of die alumnus van een studentenvereniging zijn. Dan heb je ook nog eens een feedback loop want de mensen die de kandidaten zoeken zijn ook geen ITers en die kijken eerst in hun eigen netwerk.

[Polydeukes]

Heb je de CV's überhaupt wel bekeken van deze leden? Zowel Augustus als De Blaauw hebben ruim voldoende relevante IT-kennis en -ervaring om te snappen waar het over gaat en wat nodig is om succesvol te zijn.

[Wouterie]

Het is op een veel te abstract niveau om al IT-er bij te zetten. De leden zullen uiteraard hun achterban gaan raadplegen en komen dan met een prachtig verhaal wat in de aanbestedingen en inkoop meegenomen kan worden.

[bramv101]

Chinese overheid zit vol met ingenieurs, wetenschappers en andere technische profielen.

Hier in Nederland en Belgie is de politiek inderdaad doorspekt met profielen uit de menswetenschappen.

Het is idd een terechte vraag of onze manier van politiek nog relevant is in een alsmaar meer technische wereld. Verkeerde beslissingen hebben best wel een stevig kostenplaatje.

[DefaultError]

Ik heb een vermoeden dat er gewerkt wordt aan governance en advies. De ‘know how’ wordt opgedaan door middel van presentaties gehouden door, jawel, technische mensen. Dit beleid komt op papier en wordt gedeeld met alle Universiteiten in Nederland & Dutch Caribbean. Rond vakantietijd ligt er een document om de huidige koers bij te kunnen sturen. Het denken en de praktische kant gaat langzamerhand overstag.

[IllOgical]

Van Huffelen. Blunderde bij de afhandeling van het toeslagenschandaal. Negeerde een Kamermotie van Renske Leijten over Europese digitale identiteit omdat ze 'Geen nee wilde geven', en op de Radbout Universiteit heeft ze zich van haar "beste" kant laten zien tijdens alle demonstraties en de casus Pettit.

Die wil je niet missen als het gaat om digitale autonomie rolleyes

[strigi]

Dit klinkt nog niet erg concreet. Ik zou wel graag een burn-down chart willen zien. Inventariseer de afhankelijkheden en volg per afhankelijkheid een paar stappen: 1) kies alternatief, 2) test alternatief, 3) schrijf migratieplan 4) doe migratie. En dat per instelling per afhankelijkheid. Als het goed is kun je dan iedere dag wel een keer vieren dat er ergens in Nederland een stap in de goed richting is gezet.

[beerse]

Los van dat ze naar andere producten willen, misschien moeten ze af stappen van "microsoft OF google" en dat forceren naar "microsoft EN google": Dat elke instelling en organisatie die microsoft of google gebruikt geforceerd gebruik moet maken van beide platformen.

Dat zorgt er voor dat de organisaties bewust om gaan met de benodigde functionaliteit en zich minder richten op de vendor-lock-in die dergelijke partijen graag zien.

Ergens zullen de regels rond aanbesteding van grote projecten aangepast moeten worden. Bijvoorbeeld dat de aanbesteding bij grote organisaties niet in 1 keer voor het hele park geldt, maar minimaal aan 3 verschillende partijen moet worden uitbesteed. En als een partij niet wil samenwerken, dan past het niet in de aanbesteding.

[Pasteis]

Ik doe momenteel een studie aan de universiteit en toevallig kwam governance uitgebreid aan bod. Een van de zaken die uitgelicht werden is dat op bestuursniveau, zoals een stuurgroep, commissie of bestuur, het zeer aanbevolen wordt om minimaal één persoon met technische achtergrond aan te stellen.

Als ik naar dit lijstje van personen kijk, zie ik vooral politici of bestuurders die dit helemaal niet hebben. En wederom weer met goede bedoelingen wordt er iets opgericht, wat ergens naar kijkt, maar vervolgens ons grootste heikelpunt in Nederland is dat we het ook daadwerkelijk gaan DOEN!

Het voelt nu alweer alsof er open deuren ingetrapt worden, zoals: "we moeten afhankelijker worden, maar Amerikaanse tech is superieur". Zorg nu eerst eens dat we IT-aanbestedingen anders gaan benaderen. Zolang er steeds maar voor de goedkoopste gekozen wordt, zal het echt niet gaan veranderen.

[pauldaytona]

Zolang er steeds maar voor de goedkoopste gekozen wordt, zal het echt niet gaan veranderen.

Je hebt nooit wat met europeese aanbestedingen van doen gehad lijkt het. Ik wel en er zijn wegingsfactoren die bepalen wie er wint. Prijs is daar maar een stukje van. De uiteindelijke weging van alle factoren is inzichtelijk voor iedereen die deelneemt.

[n00bs]

Het probleem dat ik zelf zie, sluit aan bij jouw waarneming als student. Er zijn relatief veel medewerkers die vrij theoretisch blijven, zonder een vertaling naar praktijk of die werkelijke praktijkkennis en ervaring. Het blijft bij modellen en ideeen, maar geen idee hoe ze dit moeten bereiken. Dit zie ik zelf vaker bij medewerkers met een Universitaire achtergrond dan de HBO'ers en MBO'ers.

[chrome moral]

Het lijkt vrij simpel, gewoon een Linux fork en dan alle grote bedrijven via de EU verplichten om Linux versies te moeten leveren en met fondsen gratis alternatieven forken en doorontwikkelen.

Hetzelfde voor mobiele apparaten. Misschien zelfs Apple verplichten om een alternatief OS toe te staan?

[oef!]

Er bestaat niet zoiets als "even overstappen op Linux". Je hebt het over een operatie die EU-wijd honderden miljarden gaat kosten.

[ApexAlpha]

Wat een onzin. Waarom zou dit 'honderden' miljarden kosten?

Mensen denken altijd dat overstappen super ingewikkeld is maar 99% van alle mensen gebruikt een browser en een office pakket voor praktisch al hun werkzaamheden. Dat bestaat gewoon al op Linux.


Dit is gewoon FUD van Microsoft.

[Reactie gewijzigd door ApexAlpha op 6 mei 2026 10:49]

[oef!]

Wetgeving aanpassen, wetgeving EU wijd doorvoeren, handhaving op de doorvoering, infra aanpassen, non-commerciële software aanpassen, commerciele software aanpassen, bedrijfsprocessen aanpassen, certificeringsprocessen uitvoeren, de lijst houdt niet op.

[Sissors]

Juist in een bedrijfsomgeving heb je op zijn minst een hele hoop erbij qua beheer. Al die mensen moeten omgeschoold worden, sommige dingen zullen probleemloos werken, iets anders wat triviaal was, is ineens niet meer triviaal. (Gratis voorbeeld: Ik wilde een histogram maakte van wat data, en om niet van onze Linux servers de data naar Windows te moeten halen eerst, gebruik ik toch gewoon Libreoffice. Nou, ik kan je verzekeren dat dat vies tegen viel).

Maar waar hij op reageert is fondsen om gratis software te gaan maken op grote schaal. Kijk hoeveel de grote bedrijven in development van software stoppen, dat moet dan door de EU in development ook gedaan worden om alternatieven uit te rollen? En de EU betaald wel, zodat de hele wereld kan profiteren ervan?

[Wouterie]

Je bekijkt het puur vanuit gebruikersperspectief en dat is logisch. Maar de IT-wereld is iets groter dan dat.

[chrome moral]

Mooi gezegd. Dat een ex Microsoft persoon onderdeel is van die groep dat is absoluut geen goed teken want we weten de output al; gewoon alles zo laten want anders is het te duur zogenaamd. Onafhankelijkheid van Trump en Netanyahu dat is onbetaalbaar maar mensen kijken alleen naar Office 356

[Stijnvi]

honderden miljarden gaat kosten

Maar hoeveel bespaart dat t.o.v. alle kosten voor licenties die ieder jaar vernieuwd moeten worden en ieder jaar duurder worden?

Want als ik even kijk naar de kosten voor Office 365 E5 met Teams, dan is dat €34,90 per gebruiker per maand. Nou zullen de kosten voor de overheid iets lager zijn vanwege bulkkortingen, maar zelfs al reken je met €20 per gebruiker per maand, dan zou één jaar geen Office 365 betalen de Nederlandse overheid (~160.000 FTE) al €38,4 miljoen schelen.

[oef!]

Op den duur zou het inderdaad kosten kunnen besparen en ik ben er ook niet per definitie op tegen.

Maar helaas gaat de kost voor de baat uit en dat maakt het wel complexer qua draagvlak en uitvoering.

[Miki]

Omdat dat maar de helft van de oplossing is. De desktop kant waar de eindgebruiker gebruik van maakt is relatief eenvoudig om over te zetten maar waar de uitdaging in zit is de back-end de servers waarop de desktops moeten aansluiten om toegang te krijgen tot bestanden, centrale applicaties, mail maar denk ook aan intranet, toegang/ autorisatie management en meer.

Het is veel complexer dan alleen de kantooromgeving kant

[bzzzt]

Het lijkt vrij simpel, gewoon een Linux fork en dan alle grote bedrijven via de EU verplichten om Linux versies te moeten leveren en met fondsen gratis alternatieven forken en doorontwikkelen.

"Voor elk complex probleem is er een antwoord dat duidelijk, simpel en fout is." - H.L. Mencken

Ik ben er van overtuigd dat er meer concurrentie zou moeten zijn op de IT markt, maar een overheidsverplichting is niet de weg daarheen. Dat leidt alleen maar tot 'pork barrel' projecten waar iedereen het geld wil in plaats van het resultaat.
Het moet voor bedrijven interessant zijn te concurreren en minder interessant om marktmacht door monopolie posities vast te houden. Misschien moeten bedrijven meer beloond worden voor het helpen van hun concurrenten.

Hetzelfde voor mobiele apparaten. Misschien zelfs Apple verplichten om een alternatief OS toe te staan?

En ga jij dat OS schrijven? Eeuwig achter de ontwikkeling van de fabrikant aanlopen met een halfslachtig OS wat niet de helft van functionaliteit heeft die het apparaat 'af fabriek' had is geen levensvatbaar pad naar autonomie.

[Heelgoed]

Off topic: leuke quote van Mencken. Even geecosiad en lijkt in interessante man.

[locke960]

[...]

"Voor elk complex probleem is er een antwoord dat duidelijk, simpel en fout is." - H.L. Mencken

Merk op dat dit statement het bestaan van een duidelijk, simpel en goed antwoord niet uitsluit.

Je kunt deze uitspraak veralgemeniseren tot: Voor elk probleem bestaat een fout antwoord. De uitspraak van Mencken is slechts een subset.

[Reactie gewijzigd door locke960 op 6 mei 2026 12:25]

[bzzzt]

Dat is hoe ik Android OSP ten opzichte van iOS zie en toch gebruiken miljoenen mensen dat met grote tevredenheid

Waar haal je vandaan dat miljoenen mensen een open source versie van Android draaien? Alle OSS varianten bij elkaar halen nog geen miljoen actieve installaties...

[chrome moral]

er zijn miljarden mensen met Android zelf met 0,01% gaat het nog steeds over vele miljoenen gebruikers

[bzzzt]

Er zijn zo'n 4 miljard Android gebruikers op deze wereld. Met jouw percentage kom ik dan op 400.000 gebruikers, niet 'vele miljoenen'.

En dan vraag ik er nog niet eens bij of dit allemaal 'daily driver' apparaten zijn of spelerij van mensen die wat met de software rommelen op een oude telefoon.

[chrome moral]

Sorry het moest 0,1% zijn je hebt gelijk!

[bzzzt]

En wat voor getallen heb je om dat percentage te onderbouwen?

[karma4]

linux is amerikaans

[Cranberry]

Mooie ontwikkeling, die ik zeer toejuich!

Een volgende stap zou zijn om ook in primair- , voortgezet en MBO&HBO ook meer opensource te gaan gebruiken. Het is niet voor niets dat Google en MS zo goed als 'kosteloos' hun software en platformen ter beschikking stellen aan scholieren en studenten.
Het maakt de drempel voor bedrijven om over te stappen bijv. niet-Microsoft producten ook wat lager.

[Pending3501]

Ik probeer het op mijn HBO ook te promoten, maar we zijn hier toch wel een stuk behoudender dan aan de uni.

[Scriptkid]

Ik vraag me wel af wie en hoe men dat gaat bekostigen ,

momenteel maakt surf gebruik van M365 met SUB wat inhoud dat ze de al goedkope A5 licenties kunnen gebruiken en ook nog eens voor elke facultie medewerker 45 A5 studenten licenties krijgen,

Als je naar een andere provider wil kun je er op rekenen dat je deze enorme korting niet krijgt zeker niet als je een eigen datacenter begint.

Volgensmij hebben we het hier over miljoenen euros aan gratis licenties per maand. En als onderwijs iets niet heeft om heel veel extra geld aan uit te geven , ben dus beniewd wat al deze onderzoeken gaan kosten en opleveren maar ben bang dat het een geld put word waar niet veel uit komt.

[farlane]

Nieuwe dingen doen kost altijd geld. Op de lange termijn kan dit alleen maar opleveren: geld en meer onafhankelijkheid. (Wat niet in geld is uit te drukken)

In feite is de US nu in staat om het functioneren van een groot gedeelte van de Nederlandse academische instituten te frusteren, misschien wel plat te leggen.