Vodafone krijgt boete voor onverantwoorde kredietverstrekking door softwarefout

Vodafone krijgt een boete van 185.000 euro omdat het vier jaar geleden kredieten verstrekte aan klanten die daar eigenlijk niet voor in aanmerking kwamen. De oorzaak was een foute softwareaanpassing, waardoor een financiële controle niet gebeurde. Dit is niet de eerste keer dat kredietverstrekking bij Vodafone misging.

De kredietafdeling van Vodafone, Vodafone Financial Services, verstrekte in augustus 2022 onverantwoorde kredieten aan klanten, meldt de Autoriteitde Autoriteit Financiële Markten (AFM). De toezichthouder waarschuwde Vodafone FS twee keer eerder voor vergelijkbare overtredingen. Dat gebeurde in juli 2018 en maart 2022. Bij deze derde overtreding legde de financiële waakhond een boete op aan het telecombedrijf.

De oorzaak was een fout in het bestelproces voor telefoons. Een aanpassing die vier jaar geleden werd doorgevoerd, zorgde ervoor dat Vodafone FS enkele weken lang de inkomens- en lastentoets oversloeg. Dit is een wettelijk verplichte check waarmee een bedrijf controleert of een klant een lening van 250 euro of meer mag krijgen om een toestel te kopen.

Vodafone ontdekte de fout zelf en meldde die bij de AFM. "Na het verhelpen van de fout, is gebleken dat aan in totaal 158 klanten krediet is verstrekt dat niet (in die omvang) had mogen worden verstrekt", maakt de toezichthouder nu bekend. Vodafone FS heeft de betrokken klanten gecompenseerd. Zij kregen kwijtschelding van de onterecht verstrekte kredieten en mochten hun telefoon houden.

Verlaagde boete

De boete van 185.000 euro die de AFM oplegt, is wel verlaagd. Oorspronkelijk legde de toezichthouder in juli 2024 een boete van 375.000 euro op. De rechtbank in Rotterdam verlaagde de boete op 18 juni dit jaar tot 185.000 euro. Volgens de AFM hield de rechtbank daarbij rekening met de ernst en duur van de fout, de verwijtbaarheid en 'overschrijding van de redelijke termijn'.

Vodafone gaf sommige klanten ten onrechte krediet om een telefoon te kopen.
Foto: Bjoern Wylezich/Getty Images)

Reacties (62)

[Kalief]

Die krediettest is om te voorkomen dat klanten zich door schuldenstapeling in de problemen werken. Wat ontbreekt in dit verhaal is m.i. dan ook of dit daadwerkelijk gebeurd is.

Want als nooit iemand in de problemen komt als zo'n krediettest niet wordt uitgevoerd dan heeft die blijkbaar in de praktijk geen zijn en zou het onredelijk zijn een verkoper er voor te beboeten.

[biomechanical]

Mijn zus heeft meerdere malen meegemaakt dat ze niet door zo'n krediettest kwam. Niet omdat ze het niet kon betalen, maar omdat de krediettest aannames heeft die niet bij iedereen voorkomen. Ik snap dat men een krediettest afneemt, maar de huidige kijken niet of JIJ het kan betalen, maar of jouw situatie op de lijst staat. Dus, heb je een uitkering, maar veel minder uitgaven dan een gemiddelde uitkeringsgerechtigde, dan wordt je toch geweigerd.

Mijn zus is zo haar credit card kwijtgeraakt. Niet omdat ze de maandelijkse kosten niet kon betalen, niet omdat ze, in 20 jaar, een betaling had gemist, niet omdat ze fraude had gepleegd bij de bank (of ergens anders), maar omdat de computer "nee" zegt, was ze van een op andere dag een "risico".

Krediettesten zijn niet gebaseerd op een persoonlijke situatie, maar op een lijst van standaard uitgaven. Ook al heb je deze uitgaven niet en nooit gehad, ze worden wel meegerekend.


In de algemene voorwaarde staat dat ze dit mogen. En alle evt financiële problemen zijn voor de klant.


Mijn zus had software besteld in het buitenland en ze hadden het opgestuurd, maar de betaling werd niet gedaan omdat de creditcard per direct geblokkeerd wordt. Dus mijn zus plaatst de bestelling, klikt op betalen, de betaling word verwerkt en de bank beslist op dat moment om de kaart te blokkeren. Dit gaf problemen omdat het bedrijf (toen) geen ideal (of PayPal) ondersteunde (alleen cc). Maar de bank nsm geen verantwoordelijkheid en moest ze zelf voor de extra kosten opdraaien. En alleen omdat de computer besloot dat mijn zus meer uitgaven had, dan dat ze werkelijk had.

Het was absurd om te zien hoe een krediettest voor extra kosten kan zorgen door de bank, en dan mijn zus een "risico" noemen. En helemaal omdat ze 3 jaar geleden ruim €1500 terugkreeg van de bank omdat ze bijna elke klant bedonderd hadden door meer rente te rekenen dan dat er rente gerekend mocht worden.

[Accretion]

Als je zus genoeg geld heeft/spaart, hoeft ze toch geen telefoon op afbetaling te kopen?

Mensen met een uitkering lijken mij juist de perfecte kandidaat om niet vanalles op de pof te laten kopen.

[biomechanical]

Het ging niet over afbetaling, maar om een bestelling die alleen je er cc betaald kon worden. Een cc is niet alleen om dingen op afbetaling te kopen, maar ook om dingen te kopen in het buitenland (met verzekering).

Ik dacht dat ik dit wel duidelijk heb gemaakt.

Het probleem zat er dus in dat ze op een andere manier moest betalen en dat die andere manier voor extra kosten opbracht.

[MrFax]

Wat dacht je van de borg van een huurauto. Kan ook vaak alleen met cc.

[Zeerob]

Je kan toch ook een debit-card gebruiken met een nummer dat je voor CC betalingen kan gebruiken. Een N26 debit card bijvoorbeeld, heeft net als een CC, een 16 cijferig nummer, een dd/MM en een CVC. Daarmee kan je prima online betalen, maar je moet er wel van te voren voldoende saldo op zetten.

[vrow]

Tuurlijk zijn er wel alternatieven, maar als je credit card het opeens niet meer doet terwijl je net iets wilt kopen, dan is dat wel gewoon heel vervelend.

En N26 is ook relatief nieuw natuurlijk evenals het feit dat je nu in Nederland ook gewoon een 'echte' debit-card krijgt en niet zo'n halfbakken Maestro-ding. Je weet ook niet precies wanneer dit speelde met zijn zus.

[CivLord]

Het alternatief is dat je de financiële sitiuatie van iedereen tot op het bot toe moet analyseren voordat je kredieten (of een credit card) toestaat. Ik denk niet dat dat zo'n ideale situatie is.

Klopt, met een meer algemene check sluit je een kleine groep mensen uit die door een afwijkend uitgavenpatroon toch in staat zijn een krediet op een financieel gezonde wijze te dragen/ af te betalen. En je zult ten onrechte kredieten verlenen aan een groep mensen met een uitgavenpatroon dat hoger is dan wat bij hun inkomen past.

En het is toch echt een luxe-probleem wanneer je geen kleine kredieten af kunt sluiten. Het is makkelijk om een telefoon op de pof te kopen, maar wanneer je zus relatief weinig uitgaven heeft, kan ze sparen voor dat soort uitgaven.
En wanneer een credit card betaling niet door kan gaan, hangen daar niet meteen extra kosten aan vast. De webwinkel zal je eerst de kans geven om alsnog op een andere manier te betalen. Dan had jij (of een ander familielid, vriend, kennis met een credit card) het voor je zus voor kunne schieten.

[biomechanical]

De webwinkel gaf wel een extra kans, maar wanneer je niet in staat bent met een cc te betalen, dan wordt het lastig. Vooral wanneer niemand mijn zus (tijdelijk) aan een cc kon lenen. En door de krediettest ze ook niet in aanmerking kwam voor een nieuwe cc bij een andere bank.


Ik ben ook niet reden een krediettest, maar ik vind dat de uitgaven die men aanneemt, ook gevraagt moet worden of he die hebt.

Als men de inflatie voor de burger berekent, reken ze daar bvb brandstof bij. Ik gebruik geen brandstof (geen auto) dus klopt deze niet. Andere kosten die ik heb, wordt niet bij de inflatie cijfers meegerekend, en dus lijkt het alsof mijn koopkracht hoger blijft dan gemiddeld, maar mijn koopkracht is wel degelijk meer gedaald dan het inflatie cijfer aangeeft.

Dit is ook het grote probleem als ze bij bij prinsjesdag zeggen dat de koopkracht iedereen er iets op vooruitgaat, terwijl deze bij sommige flink achteruit gaat (ook al zou de groep, waarbij ik, officieel hoor, omhoog zou gaan). Al jaren en jaren hoor ik elke keer dat mijn koopkracht omhoog zou gaan, en deze is al 20 jaar achter elkaar gedaald (ondanks de uitspraken dat mijn koopkracht naar boven gaat).

Niet alleen gaat mijn koopkracht omlaag, de rest van Nederland denkt dat de beslissingen van de regering iedereen in die groep helpt.

Dus, wanneer ze zeggen dat uitkeringsgerechtigden er (bijvoorbeeld) 2% aan koopkracht er op vooruit gaan, dan gaat men ervan uit dat iedereen met een uitkering er 2% op vooruit gaat, terwijl ik er dan ~5% op achteruit gaat. En dat, wanneer ik financiële hulp bij bvb de gemeente aanvraag, gaan die ervan uit dat ik er op vooruit ga terwijl het tegendeel waar is, en dus minder (of geen) financiële hulp krijg.


Dit is ook het probleem met een krediettest die standaard aannamen neemt over uitgaven (zoals brandstof).

En wanneer men dan de cc afpakt, die men zonder moeite al jaren, zonder problemen afbetaald, omdat de computer "nee" zegt, en voor enige financiële problemen zorgt, dan gaat er toch iets fout. Vooral omdat de bank geen verantwoordelijkheid neemt voor de kosten die het afpakken van een cc op (kan) leveren.

[MrFax]

Ken niemand die ooit problemen heeft gehad met een toestelkrediet met uitkering waarbij er geen betalingsproblemen in het verleden zijn geweest.

Een uitkering is niet gelijk weigering. Dat weet ik wel zeker.

[biomechanical]

Dus dan dan is het niet mogelijk dat iemand geen betalingsprobroblemen en toch problemen met krediettesten heeft, omdat jij niemand kent. Interessant.

[Gwaihir]

Natuurlijk komen er mensen in de problemen door teveel krediet. Daarvoor zijn deze spelregels er. Hoeveel van deze 158 mensen, hoe diep in de problemen kwamen, is 'n stuk toeval. Daar kun je geen regels en boetes op baseren.

En het klinkt gul, die kwijtschelding, maar hoe hard die mensen het nodig bleken te hebben / hoe ver ze bij Vodafone of elders achterliepen met hun betalingen, horen we er niet bij. Sowieso lijkt het onderdeel te zijn van het verkrijgen van een lagere boete en voor 190.000 euro korting, kun je heel wat kwijtschelden.

[Reactie gewijzigd door Gwaihir op 20 augustus 2026 19:51]

[Opa_1960]

Quote: ' Hoe hard die mensen het nodig hebben', etc..??
190.000 Euro over 158 personen = €1200 per persoon..
Dus 158 'non-vermogenden' die een telefoon van 1200 Euro mee-bestellen ??
Dit zijn in mijn wereld géén mensen die 'aan de grond zitten'.

Vodafone heeft gefaald in haar controle, simpel. Software is NIET schuldig (mogelijk wél oorzaak), maar Vodafone moet zorgen dat de controle werkt, al is het door Indiërs op kamelen.

[Monochrome]

Zonder de uitspraak te bekijken kan je niet stellen dat de volle boete gebruikt wordt om bestaande leningen kwijt te schelden. Sterker, na even zoeken blijkt dat dit alleen de bestuurlijke boete is.

https://www.afm.nl/~/profmedia/files/maatregelen/boetes/2026/boetebesluit-vodafone-financial-services.pdf

De kwijtschelding komt hier nog bovenop, zo'n 62000 euro, dus 380 per geval.

[Zeerob]

Dan vind ik de boete wel behoorlijk buiten proportie. 62.000 teveel krediet verstrekt, dat helemaal kwijtgescholden, en dan ook nog een boete van eerst 375k, en verlaagd naar 185k.
Bovendien was het een korte tijdelijke fout, die ze zelf ontdekt en hersteld hebben.

[vrow]

Het klinkt inderdaad een beetje als dat je vergeten bent parkeergeld te betalen, daar zelf achterkomt, netjes naar de gemeente gaat om alsnog te betalen en dat ze dan zeggen: hartstikke fijn, maar u stond daar dus wel zonder betaald te hebben, dus hierbij alsnog de boete.

[Tielenaar]

Het is volgens de wet verplicht, dus Vodafone heeft een fout gemaakt. Boete terecht, anders kan een bedrijf gerust crediet verstrekken door hun eigen afwegingslogica. Die is in sommige gevallen misschien afdoende, maar de wettelijke restricties zijn niet voor niks op dit niveau bepaald.

[Freeaqingme]

Waarom wordt dit nou weer een 'softwarefout' genoemd? Je kan net zo goed zeggen dat dit een procesfout is. QA die dit niet goed getest heeft, Compliance die dit proces niet goed geborgd heeft, etc, etc. In een wereld waarin alles geautomatiseerd wordt is alles software. Maar dat betekent niet dat je daarom maar alles zomaar op die software kan afschuiven.

[The Third Man]

Tja is dan niet elke bug een procesfout?

[Vexxon]

Het is wel opvallend dat heel veel van dat soort 'bugs' geheel toevallig in het voordeel van het bedrijf uitpakken.

[GertMenkel]

Mensen krediet geven die ze niet kunnen betalen is nu juist een groot probleem voor het bedrijf als ze inderdaad hun rekeningen niet betalen. Ik zou dit niet per se "in het voordeel" noemen, het lijkt me niet onwaarschijnlijk dat ze hier vooral geld op verliezen.

[Raymond Deen]

Het gaat vooral om de mensen die onterecht dat krediet krijgen. Die krijgen zo misschien wel het laatste zetje richting grote financiële problemen. Die 159 mensen hebben niet zoveel aan nu nog de lening kwijt schelden; die kunnen financieel wel aan de grond zitten nu. Persoonlijk vind ik dat veel erger dan een paar ton schade voor zo’n bedrijf.

[lenwar]

Klopt. Of er is helemaal niets aan de hand, en dat ze die 80-100 euro per maand prima kunnen betalen. (Geen idee wat zo’n toestel kost)

Kunnen we helemaal niets over zeggen.

[SacredRose]

Zijn er echt abonnementen die zo hoog uitvallen? Volgens mij kan je de laatste iPhone pro krijgen bij de meeste providers voor zo'n 50 euro per maand en dat is samen met je data en belbundel erbij.

[lenwar]

Als je een toestel van 2000 euro kom je op 83 euro in 24 maanden. (plus je abo). Dus ik ging gelijk even extreem.

[The Third Man]

Komt het ook in het nieuws als men te veel mensen geweigerd had om een telefoonkrediet te krijgen? Je hebt toch standaard een bedrijfsvoordeel-bias als het om nieuwsmedia als bron gaat?

[starfight]

Hoezo is dat in hun voordeel?
Het enige voordeel dat ik kan bedenken is "nu hangt de klant aan ons vast".
Maar het kost ze wel 158x een toestel van xxxx euro + een boete van 185k.
Ik denk niet dat de meeste van deze klanten ~2000 euro waard zijn om als klant te hebben, want blijkbaar zijn ze niet kredietwaardig.

[einschtein]

Dit is niet echt in het voordeel van Vodafone uitgepakt, ze hadden het ook al zelf gemeld. Er was geen andere eerlijke mogelijkheid beschikbaar dan het krediet wegschelden.

[Monochrome]

Eerlijk is eerlijk, vodafone heeft dit zelf gemeld.. ik zie het voordeel niet.

[sympa]

Bugs in het nadeel van het bedrijf komen niet bij de AFM terecht. En die worden waarschijnlijk ook sneller gevonden ("niemand kan nog een telefoon kopen, vreemd").

[Tielenaar]

Maar het kan wel. Het kan zijn dat er een gebrekkige foutafhandeling aanwezig was waardoor de standaard return van de check altijd true is, ook als de dienst niet kan worden bereikt bijvoorbeeld.

Niet alles is altijd met QA te checken.

[sympa]

AI is daar zelfs heel erg goed in. Bij gebrek aan brondata gaat die heel plausibel hallucineren.

[R_Zwart]

Als het proces voorschrijft dat er een check gedaan moet worden maar de software doet dat niet, en geeft een OK, dan is het toch een softwarefout? En als QA niet goed heeft getest, dan is het toch nog steeds een softwarefout? Ik vind het niet zo'n gek verhaal, tenzij jij inside informatie hebt dat het verhaal niet klopt

[FrostyPeet]

Softwarefout is excuus om manager uit de wind te houden. Nu is het niemand zijn schuld.

[Recursio]

Bij dit bericht zie ik ook geen "feedback" - de plek om zoiets te bespreken. Bij sommige artikelen wordt deze link niet getoond, en het ontgaat mij wat de logica is (als die er tenminste is) om deze link soms wel, soms niet te tonen.

[Noresponse]

ik weet dat het bedrijf met die groene kleur een strenge beleid heeft met goedkeuren toestel leningen en die mensen die afgewezen worden dan wel weer bij een andere aanbieder wel een goedkeuring kregen.

Het is wel dat je zo klanten verliest en een ander klanten binnenkrijgt en ik vermoed dat het laatste hier aan de hand is ipv een software fout.

[Game_overrr]

Nou volgen ik en een paar mede tweakers het fold 8 forum hier op got, maar man man man wat een brakke bedoeling daar. In het kort hadden ze fold 8 orders aan genomen die administratie niet goed verwerkt werden. Lijkt er op dat ze bij Vodafone echt een lesje te leren hebben Mbt automatisering.

[Jensw19]

2 jaar terug voor t eerst een telefoon via vodafone winkel gehaald, dit jaar ook een fold 8U zoals vele mensen de nieuwe fold series haalde
Voor mij is er tot nu toe niks mis gegaan, al vraag ik mij wel nog af wanneer de facturatie komt... heb de telefoon al 2 weken binnen maar nog geen factuur gezien...

[m_snel]

Ik bestel de telefoons online en ik ben al in het bezit van een abonnement, de factuur komt dan net als je abonnementskosten maar één keer. Dat kan dus best bijna een maand duren.

[Jensw19]

ja zoiets vernam ik, mijn abonnementen worden altijd de 14de gefactureerd, dan zal het dus 14 september worden..

[HenkEisDS]

Beter kunnen is uploaden uitleggen. Het is namelijk extreem moeilijk om zo’n proces in goede banen te leiden.

[Niemand_Anders]

Nee, dat is het niet! De toets is verplicht voor iedereen welke een krediet aanvraagt. Als die toets niet is uitgevoerd, mis je dus een resultaat. Super eenvoudig te controleren.

Ik heb jaren bij een kredietbemiddelaar gewerkt en wij zonden zelfs de volledige toets geautomatiseerd uitvoeren. De toets krijgt namelijk gewoon input en geeft uiteindelijk ook weer output terug. Koppelingen met EDR en Experian (Al meer dan 15 jaar worden telecom kredieten (TC codering) niet meer bij het BKR geregisteerd kun je met een mock framework ondervangen. Wij hadden meer dan 50 profielen opgesteld waarvan eerst iemand handmatig de toets had uitgevoerd en daarna werd deze geautomatiseerd. Als het nibud met nieuwe tabellen kwam, dan werden alle profielen opnieuw getoetst.

Men zal uiteindelijk dus een rekening van EDR e/of Experian hebben gekregen welke veel lager is dan regulier en vervolgens zal men daarna op onderzoek zijn gegaan. Deze partijen brengen namelijk elke toets in rekening. Zelfs de output van Maex (software pakket om met verschillende krediet verstrekkers te kunnen communiceren) deden wij opslaan in onze database bij het profiel van de klant. Ons systeem werkte ook als feeder naar maex zodat medewerkers niet handmatig alle gegevens hoefden in te voeren.

In het geval van Vodafone is de gehele toets niet uitgevoerd. Het is niet een foutje in de berekening waarbij per ongeluk de verkeerde nibud tabel is gebruikt waardoor men op een verkeerd VKM uitkwam...

[baseoa]

Vodafone besteed alles uit, bleek in een sollicitatie voor een stageplek. De technische mensen die er zijn, controleren vooral de consultants. Niet de interessantste partij om bij te zitten vond ik toen. Of ze dus veel kunnen leren over automatisering betwijfel ik, meer dat ze het schijnbaar niet gemanaged krijgen. Beetje wat me nu ook opvalt bij AI-ware, waar de developer voor manager van de bot speelt: het is vast volledig getest en zo, maar omdat geen mens daar echt diep over nagedacht heeft, kom je ook niet zomaar op alle edge cases en ben je wat meer afhankelijk van wat de derde aandraagt aan tests en mogelijke valkuilen

[Reactie gewijzigd door baseoa op 21 augustus 2026 00:58]

[Quintiemero]

Hahaha toen ik bij voormalig odido werkte kon ik gewoon bedrag onvullen. Er werd niks geverifieerd.

[robertwebbe]

Nu is het nog eigen verklaring en verantwoordelijkheid. Maar volgend jaar gaat dat veranderen vanwege strengere EU regels. Dan moet het geverifieerd worden via Preventel.

[einschtein]

Kan mij nog wel herinneren dat ik met mijn toenmalige vriendin in een winkel van KPN was. Voldeed eigenlijk niet aan de voorwaarden voor het contract/krediet, maar de inkomsten werden gewoon on the spot aangepast. 'Ik geloof wel dat je het kunt betalen...'

[itsfrigged]

Hahaha toen ik bij voormalig odido werkte kon ik gewoon bedrag onvullen. Er werd niks geverifieerd.

Wat valt er te lachen?

[Quintiemero]

Niet zo serieus. Was een interessant spelletje altijd klanten die zomaar een inkomen opnoemde. Maarja zo gaat/ging dat. En hoe hoger het abbo, hoe beter mijn bonus. Meneer, ja u heeft inderdaad toch wel echt 20gb nodig hoor.

[Reactie gewijzigd door Quintiemero op 22 augustus 2026 09:52]

[bzuidgeest]

Ik weet niet zeker waarom ze nog een boete krijgen? Ze hebben het zelf gemeld en de klanten in kwestie gecompenseerd. Niets is foutloos, dus wat verwacht je dan nog? Misschien omdat het niet de eerste keer is? Maar persoonlijk zou ik denken dat als je ze zo ver hebt dat ze de misser zelf melden en de klanten zelf compenseren dat je dat moet belonen met geen boete. (Nadat je geverifieerd hebt dat die klanten werkelijk zijn gecompenseerd inclusief nevenschade).

[Tommelsch80]

Ze hebben evengoed de wet overtreden. Dat ze achteraf "sorry" zeggen door klanten te compenseren en het incident zelf te melden, verandert niets aan die overtreding.

En bovendien is dit al de derde keer, dan lijkt een boete mij niet onredelijk. Drie maal is scheepsrecht.

[bzuidgeest]

verandert niets aan die overtreding

Er zijn overtredingen die niet terug te draaien zijn denk aan psychologische schade, moord etc. Maar dit is administratieve schade (gaan we maar even van uit). Zolang de mensen die er schade van hebben volledig gecompenseerd zijn en tevreden. Wat is er dan nog te straffen met een boete?

Je hebt een punt dat het de zoveelste keer is, maar als de eerdere al beboet zijn dan ben je in Nederlands typisch weer met een schone lei bezig in ons strafrecht. En civiele rechtszaken eindigen ook vaak als het slachtoffer gecompenseerd word door de partij die schade deed (of aangeklaagd is daarvoor).

Het Nederlandse strafrecht is gericht op rehabilitatie.

Maar goed het zou dus kunnen dat puur het patroon van herhaling nu gestraft word. Dat kan wat mij betreft terecht zijn. Het is inderdaad de derde keer. Alhoewel ik niet echt kan bepalen over welke periode dat gaat.

[Tommelsch80]

Begrijp me niet verkeerd, ik ben ook maar een eenvoudige IT'er en zeker geen jurist, maar je noemt de hele tijd het strafrecht. Valt dit niet gewoon onder het bestuursrecht?

Dan gelden volgens mij andere uitgangspunten dan bij het strafrecht, zoals rehabilitatie en een 'schone lei'.

[bzuidgeest]

Ik heb geen idee, ben ook geen jurist. Daarom vraag ik het Maar ik vind het gewoon al prima om te lezen hoe jij er tegenaan kijkt.

[CivLord]

Ok in het strafrecht wordt in Nederland gekeken naar voorgaand gedrag en straffen. Je moet het erg bont maken wil voorgaand gedrag strafverhogend zijn. Maar wanneer je eerder een waarschuwing of een mildere straf hebt gekregen, kan je een volgende keer best aan de bovenkant van de toe te passen standaard strafmaat bestraft worden.

De schone lei is meer iets dat wanneer je je straf hebt uitgediend, je daar in een normaal leven verder van officiële kant geen tot weinig last van hebt. Wanneer je bepaalde strafbare zaken hebt uitgehaald waardoor je een bepaalde VOG niet krijgt, kan je niet op bepaalde posities in bepaalde branches worden aangenomen, maar dat zijn uitzonderingen. Wanneer je veroordeeld bent voor bepaalde zedenzaken, krijg je geen VOG voor een kinderdagverblijf, maar wel voor CFO van een bedrijf. En omgekeerd krijg je na een veroordeling voor fraude geen VOG voor CFO van een financieel bedrijf, maar wel voor een (niet financiële functie bij een) kinderdagverblijf.

In het bestuursrecht is het gebruikelijk dat je eerst een waarschuwing krijgt en pas na herhaling de eerste boeten (wanneer aan bepaalde voorwaarden voldaan wordt). En op die boete zijn weer boeteverhogende en -verlagende situaties van toepassing.
In de wet staat dan meestal iets van: "wanneer [...] kan een boete worden opgelegd". Dan staat er in het uitvoeringsbesluit of de uitvoeringsregeling bij die wet uitgelegd welke boete in welk geval opgelegd kan worden. En vervolgens staat er in een beleidsbesluit in welke gevallen welke boete wordt opgelegd en welke omstandigheden die boete verlaagd of verhoogd wordt.
Dus wat op het eerste gezich op willekeur kan lijken bij het krijgen van een boete is in werkelijkheid een pad door de wetten, besluiten regelingen en beleidsregels dat op een bepaald bedrag (of waarschuwing) uit komt. (Het bezwaar kan dus dan ook niet zijn dat de boete te hoog is, maar dat boeteverhogende situatie X niet aanwezig is en/ of boeteverlagende situatie Y juist wel.)

[bzuidgeest]

Maar dat beantwoord eigenlijk niet de vraag. Als een bedrijf of persoon zelf de schade die ze gemaakt hebben hersteld naar tevredenheid van de slachtoffers. Is dan de boete nog wel terecht of nodig? De boete is voor als je iets hebt fout gedaan en dat niet hersteld zou ik denken. (En dan kan de rechter alsnog herstel afdwingen omdat je geen inzicht toont)

[CivLord]

Het zijn twee aparte aspecten van een overtreding.
Bestuursrechtelijk is het een overtreding waar een boete op staat. Civielrechtelijk is het een onrechtmatige daad waarvoor de benadeelde een schadevergoeding of genoegdoening kan eisen.
Beiden komen voort uit dezelfde handeling, maar zijn toch twee verschillende zaken.

Laat ik het zo zeggen: Wanneer ik in een dronken bui jouw geparkeerde auto aan gort rijd en doorrijd, maar wanneer ik de volgende dag weer nuchter ben besef ik dat ik fout geweest ben en kom ik naar je toe om de schade aan je auto te vergoeden. Is dan mijn dronken rit vergeten en vergeven?

[baseoa]

Vroeg ik me ook af. Waarom zou de volgende het dan melden en niet simpelweg de mensen terugbetalen en kijken of het aan het licht komt? Bij 20% pakkans zou de boete al meer dan 5x hoger moeten liggen voordat dat het niet meer waard is

Misschien is dit een tik op de vingers bedrag en lijkt het voor ons meer dan het is?

[CivLord]

Ten eerste moet je bij het bepalen van boetes niet uit gaan van een kosten/ baten plaatje. (Ook al gaan veel bedrijven daar wel van uit.)
Bij jouw voorbeeld zou je bij een pakkans van 1% bedrijven die gepakt worden meteen het faillissement in moeten beboeten. Dat geeft misschien een warm gevoel in je onderbuik dat de directie van het bedrijf nu wel zal volen dat ze fout geweest zijn, maar verder schiet niemand daar wat mee op.

Wat je wel kan doen is herhaling en verzwijgen (steeds) harder bestraffen.
Onderdeel van een dergelijke straf is ook onderzoeken hoe het zo ver heeft kunnen komen. Opzet is strafverhogend, maar en domme fout kan strafverlagend werken. Wanneer het uitkomt is het dus altijd in het voordeel van het bedrijf om mee te werken aan dat onderzoek (zelfs bij opzet kan een goede medewerking bonuspunten opleveren). En dan komt er altijd wel een mailtje of memo boven water waarin ook gerefereerd wordt aan een vorige keer die onder de pet gehouden is (wanneer er een vorige keer was die verzwegen is).

[baseoa]

Bij het vaststellen van de strafmaat gaat men ook niet uit van 100% pakkans, dus bij 1% kans zou het ook niet over 100 maal een hoog boetebedrag gaan (en dus een faillissement) maar over bijvoorbeeld 100 maal het verworven geachte voordeel.

_{Immers zou je, als je in een theoretisch geval waarbij je zeker weet alle gevallen te gaan ontdekken, niet meer dan het verworven voordeel te hoeven terugvorderen voordat er geen voordeel te behalen valt met het vergrijp en men het dus toch niet doet. Als ik als chauffeur zeker weet dat ergens een flitser staat, moet een contract al veel waard zijn voordat ik alsnog te hard rij, en als ze dan zouden kijken naar welk financieel voordeel me dat opleverde en ik dat kwijtraak plus administratiekosten, kan ik het ook net zo goed laten en me het gezeik besparen. Mensen zijn vaak niet rationeel maar zover als dit wil ik nog net wel gaan}

Ik denk dus dat pakkans altijd al zit inbegrepen in een straf en mensen daarover nadenken. Niet altijd heel bewust, maar in een trajectcontrole zie je hoe mensen de kennis toch toepassen. Ik ben niet ook weer zo cynisch als menig commenter onder bijv. "Facebook krijgt 3 miljoen boete van privacywaakhond" die denkt dat ze dat zo berekend en gebudgetteerd hebben voorafgaand aan het introduceren van de overtredende functionaliteit, maar als je in bedrijfscontext jezelf gaat aangeven bij de autoriteit kan ik me lastig anders voorstellen dan dat zo'n afweging wel is gemaakt voordat je op 'submit' drukt. Wanneer er dan een historie ligt van 300k boete bij zelf aangeven en, zeg, een miljoen wanneer ze er zelf achter moeten komen (en stel je maakt vele miljoenen omzet per jaar als een van de 3 grote providers in Nederland), krab je je toch wel achter de oren en gaat na of je slapende honden niet laat slapen. De verwachtte opbrengst (expected return) zo berekenen met kansen en scenario's is iig iets dat wel wordt aangeleerd in economische studierichtingen

[Reactie gewijzigd door baseoa op 21 augustus 2026 12:59]

[FrostyPeet]

Benieuwd of ex een extra inflatiecorrectie komt dit jaar. Geloof niet dat de CEO zijn bonus gaat inleveren.

[the_leonater]

Bij Vodafone gingen ze er wel inderdaad wel relaxt mee om enkele jaren geleden herinner ik mij nog, maar dit is wel al meer dan 4 jaar geleden.
(Ik woonde toen uit nood een tijdje in een appartementje met 24 uurs zorg voor begeleid wonen, als je de eigen bijdrage van het CAK eraf trok was dat niet bepaald een vetpot.)
Ik werd toen nadat ik via internet een contract had afgesloten gebeld door een medewerker voor de inkomenscheck en eigenlijk kwam ik niet in aanmerking voor het telefoon contract (vanwege de hoge 'huur' vanuit het CAK met de (destijds nieuwe) Samsung S20 vanwege een te laag inkomen.

Na een korte discussie (ik betaalde immers al elders ruim 60 euro in de maand zonder betalingsachterstanden en ging bij Vodafone terug naar iets van 45 euro in de maand) en duidelijk te maken dat ik verder vrijwel geen vaste lasten had werd mijn contract met telefoon goedgekeurd zonder al te veel vragen.

Na enkele jaren ging ik weg bij Vodafone en herinner ik mij nog dat het een stuk lastiger was en uiteindelijk een groot gedeelte van het toestel zelf direct heb betaald vanwege dat 'gedoe'.

Ik begrijp wel waarom deze regels er zijn en goed dat er streng op gecontroleerd wordt, want met name veel jongeren en mensen met lichte mentale beperkingen en/of problemen die ik ken (gelukkig niet allemaal) kunnen een groot risico zijn omdat ze nogal wat schulden kunnen opbouwen.
Hier en daar met Klarna betalen terwijl ze veel later pas hun loon krijgen en ook met telefoons: kopen en (vrijwel direct) doorverkopen voor minder geld, het is tenslotte een 'gratis' lening.

Zo kun je natuurlijk gigantisch financieel in de knoop komen op jonge leeftijd, maar gelukkig komt er steeds meer aandacht voor dit probleem.

[phoenix2149]

Word tijd dat de hoofdverantwoordelijkheid bij de kredietverstrekker komt te liggen.

Als zij zich vervolgens niet houden aan regels en de schuldenaar kan het om wat voor reden niet bekostigen, dan is het dikke pech voor de kredietverstrekker. Op moment dat de verantwoordelijkheid daar ligt denken ze wel drie keer na voor ze klakkeloos een telefoon op krediet aanbieden.