Gerechtshof beveelt X om Nederlander inzage te geven in data rond shadowban

Het Gerechtshof in Amsterdam heeft socialemediaplatform X bevolen om de Nederlander Danny Mekić inzage te geven in de gegevens die het platform over hem heeft, waaronder informatie over zijn shadowban. X, voorheen Twitter, blijft dat weigeren.

X voerde aan dat kwaadwillenden misbruik zouden kunnen maken van informatie die het bedrijf over het eigen algoritme moet vrijgeven, maar dat argument veegde het Gerechtshof Amsterdam van tafel. X moet Mekić inzage geven in de Guano Notes en andere informatie die het over die gebruiker heeft. X heeft nog niet gereageerd op de uitspraak, maar zei eerder al dat het in cassatie gaat bij de Hoge Raad om een uitspraak aan te vechten.

De zaak tussen X en Mekić speelt al langer. De Nederlander kreeg in 2023 een zogeheten shadowban, waarbij zijn account onvindbaar werd gemaakt op het platform. Dat gebeurde nadat hij een opiniestuk in de Volkskrant publiceerde over een EU-wetsvoorstel rondom het bestrijden van online kindermisbruik. Mekić beargumenteerde daarin dat de wet massasurveillance mogelijk zou maken.

De ondernemer plaatste een bericht op X over zijn opiniestuk en kort daarna zou de shadowban zijn ingesteld. Het platform weigerde toelichting te geven op de beweegredenen daarvoor. Volgens Mekić was dat tegen de Digital Services Act, die onlineplatforms onder andere verplicht om moderatiebeslissingen te motiveren.

De Nederlander vroeg ook om inzage in de verwerking van zijn persoonsgegevens, wat mogelijk is onder de Europese privacywet AVG, maar X weigerde dat. De rechtbank gaf Mekić al eerder gelijk. Die stelde toen dat X gebruikers niet mag shadowbannen zonder daarvoor een reden te geven. Ook werd X opgedragen om de persoonsgegevens alsnog te verstrekken aan Mekić. Het platform kreeg daarom de genoemde dwangsom van 4000 euro per dag opgelegd.

Twitter/X. Bron: NurPhoto/Getty Images

Door Arnoud Wokke

Redacteur Tweakers

14-04-2026 • 19:54

43

Submitter: TheekAzzaBreek

Reacties (43)

Sorteer op:

Weergave:

In eerder nieuws:
nieuws: Nederlandse rechtbank heeft X schuldig bevonden aan shadowbanning
nieuws: X verliest kort geding nadat het weigerde om Nederlander inzage in da...

Tired of winning yet?

En nu:
X heeft nog niet gereageerd op de uitspraak, maar zei eerder al dat het in cassatie gaat bij de Hoge Raad om een uitspraak aan te vechten.
Zonder tegenargumenten lijkt het doorprocederen mij enkel om aanklachten van anderen te ontmoedigen, want ik zie weinig kans van slagen. Of is het een gok voor de kleinste kans om jurisprudentie te voorkomen? IANAL. @Arnoud Engelfriet: Hoe kijk jij hier tegenaan? :)

[Reactie gewijzigd door The Zep Man op 14 april 2026 20:09]

Het komt bij mij ook over als procederen om maar zo lang mogelijk te rekken: in de hoop dat Mekic er genoeg van krijgt of lopen ze per ongeluk tegen een X-gunstig gestemde rechter aan.
Een X-gunstig gestemde rechter vinden op Europees niveau lijkt mij niet ter sprake aangezien de AVG wetgeving duidelijk aangeeft waar de man recht op heeft.
Goed nieuws, het Europese Hof van Justitie bestaat nooit uit een rechter en afhankelijk van de zaak spreken 3 of 5 rechter zich uit. Je kan het vergelijken met het hoog gerechtshof van de VS, met dat verschil dat elk eu land een vertegenwoordiger heeft.
Benieuwd op welke gronden ze in cassatie gaan.
Hier laat big tech gewoon hun macht zien. Ze denken onschendbaar te zijn voor een uitspraak in dit kleine kikkerlandje. Wat gaat er gebeuren als er limieten worden overschreden? Dan sturen ze weer een brief en weer een brief en weer een brief.... Een politieinval zal nooit gebeuren.
Mooi, heel mooi.

Als Eloon zaken wil doen in Europa, moet hij leren dat hij zich hier aan Europese wetten moet houden. Let that sink in.

Mooi om te zien dat Mekić meteen weer actief was op Mastodon vandaag :)
Ik blijf het ook apart vinden dat free speech voor Elon toch eigenlijk alleen free speech voor gelijkgestemden moet zijn. Waar hij en zijn kornuiten juist links beschuldigen zonder reden bans uit te delen, doet hij nu precies dit. Om eigenlijk vaak dezelfde reden, eerst kwamen er bans vanwege leugens, en nu omdat mensen met feiten komen die de leugens tegenspreken.

oftewel, standaard uiterst rechtse retoriek.
Deze shadowban was geautomatiseerd vanwege CSE (child sexual exploitation) taalgebruik. lijkt me op zich logisch dat je mensen daarvan niet op de hoogte stelt, en ook niet wat de trigger was anders wordt deze makkelijk te omzeilen.

Alleen ging het nu om een nieuws artikel, en de shadowban was dus onterecht. maar dat lijkt mij meer het risico van zo'n systeem die je voor lief moet nemen.

Dit heeft weinig met links of rechts gedachtegoed te maken (mag ik hopen).
Dat je bepaalde taal automatisch blokkeert bij een marktplaats voor 2e hands fietsen, kan ik inkomen. Het woord tepel, kind, geslachtsorgaan blokkeren op een zeer groot platform welke door hele volkstammen als 'het nieuws' wordt beschouwd is meer dan zorgelijk...
er werd gelinkt naar een artikel specifiek over kindermisbruik.

en zoiets onderdrukken op een platform zoals X lijkt mij veel logischer dan op marktplaats.

Maar met AI (ipv woordenlijsten) wordt het hopelijk makkelijker om nieuws artikelen van het andere te onderscheiden.
Maar zelfs in het hypothetische scenario dat dit inderdaad een foutje was van een bot. Waarom heeft Elon niet direct gezegd, oeps, foutje, we herstellen je account weer? (Ik kan je het antwoord wel vertellen, zolang het niet in zijn straatje ligt kan vrijheid van meningsuiting hem geen bal interesseren)

Uberhaupt als het zo is dat de twitterbot automatisch bans uitdeelt zou het zo moeten zijn dat die bans geverifieerd worden door een mens. Of op zijn minst aan te vechten zijn door en dan geverifieerd worden door een mens. Ik zit zelf niet op dat giftige platform, maar ik neem aan dat die laatste mogelijkheid bestaat, dus dan kan ik weer terugverwijzen naar mijn bovenstaande stukje.

Ik zie hier geen enkele mogelijkheid om X te verdedigen, mensen die veroordeelt zijn voor vreselijke dingen hebben hun account terug gekregen nadat Musk het overnam, maar een artikel over een gevoelig onderwerp resulteert in een ban, right...

Tot zover strijder voor de vrijheid van meningsuiting, wel woorden, maar geen daden. Als hij het echt zo belangrijk vond, had hij het dikke prima gevonden als er allemaal dingen geschreven worden op zijn platform die niet binnen zijn ideologie passen, maar de praktijk laat heel anders zien.

Nee, ik vindt musk maar een zielig en gevaarlijk mannetje.
De mensen die het hardst vrijheid van meningsuiting, vrijheid en rechten schreeuwen bedoelen vooral dat ze hun eigen mening aan anderen willen opleggen en de vrijheid willen hebben om die van andere af te nemen.

Dus ja dan is het lastig als andere een andere mening hebben en gebruik willen maken van hun rechten. Dat is niet wat Elon bedoelde.
Free speech bestaat alleen voor Elon als het in zijn voordeel is. Er is zo ontzettend veel censuur op het platform. Belachelijk haha. :+
Wat is Guano Notes? Als ik Google krijg ik alleen maar referenties naar deze uitspraak.
X's intern moderatie notes o.i.d.?
Guano lijkt inderdaad het interne systeem dat X gebruikt voor content moderation. De naam is waarschijnlijk een verwijzing naar de gelijknamige vogelpoep, en omdat het over "poep" content ging (in figuurlijke zin).

Als je de gerechtelijk uitspraak leest krijg je wat meer informatie waarvoor het systeem gebruikt lijkt te worden, en wat voor soort informatie het allemaal zou bevatten. Dat er vooral Nederlandstalige informatie naar boven komt is waarschijnlijk omdat dit de eerste keer is dat er publiekelijk over dit systeem gesproken wordt waarbij deze interne naam gebruikt wordt.
Guano lijkt inderdaad het interne systeem dat X gebruikt voor content moderation. De naam is waarschijnlijk een verwijzing naar de gelijknamige vogelpoep, en omdat het over "poep" content ging (in figuurlijke zin).
Om specifiek te zijn, guano is poep van zeevogels en vleermuizen.
En om nog specifieker te zijn: guano is inderdaad een bepaald soort vogelpoep dat vroeger bijzonder gewild was ivm de relatief hoge concentratie kalium, fosfaat en stikstof. Het werd gebruikt als meststof. Zo bezien kan je het ook lezen als dat de content door X beschouwd wordt als verbale poep, waar X toch maar mooi nuttige dingen mee kan doen (datamining, profiling etc).
@Christoxz Guano Notes is blijkbaar het scoresysteem dat door X gebruikt wordt om gebruikers o.a. te kunnen shadowbannen.
Volgens het bedrijf zou inzage ertoe leiden dat bedrijfsgeheimen, met name informatie rondom het scoresysteem Guano Notes, op straat komen te liggen.
https://www.leidschdagbla...n-gegevens/145731415.html

[Reactie gewijzigd door jumbos7 op 14 april 2026 20:18]

X claimt echter dat het geen "score" systeem gebruikt.

Ze zullen ongetwijfeld een systeem gebruikt dat hetzelfde effect heeft, maar wellicht werkt het technisch op een andere manier dan op basis van een "score", en is dit een semantisch onderscheid waarmee ze hier er onderuit proberen te komen.
Maar hoe kan men zeker zijn dat X alle data vrijgeeft en niet het grootste gedeelte oppoetst? En ik vraag me ook af wat je tegen een shadowban kunt doen, want naar mijn weten is dit niet verboden.
Zoals in het artikel staat: Die stelde toen dat X gebruikers niet mag shadowbannen zonder daarvoor een reden te geven.
Als ik het artikel zo lees gaat het er om dat het volgens de DSA niet toegestaan is. Daarnaast heb je onder AVG recht op inzage gegevens. En tenslotte ook nog dat je onder AVG het recht hem op een menselijke review van een geautomatiseerd besluit. Geautomatiseerde besluiten zijn meestal ook DPIA-waardig.
4000 euro joh. Dat gebruiken ze daar om het vuur te stoken.
Per dag, voor deze ene gebruiker. Loopt dus op.
Klopt. En voor deze 1,5 mln/jaar zou ik mijn vuur thuis ook prima mee kunnen stoken. Dan wil ik nog best wat langer wachten op de argumentatie en persoonsgegevens.
Ik hoop echt dat mr. Mekic dit wint, het zou niet meer dan normaal zijn - maar tegenwoordig is niet veel meer normaal.
Oh, boy, een heleboel Elon liefde zie ik al weer en het zijn nog maar een paar reacties. :+

X moet natuurlijk de persoonsgegevens gewoon overhandigen dat moet nu eenmaal van de wet in Europa of het bedrijf dat nu leuk vind of niet.

Het shadow ban verhaal daar begrijp ik iets meer van daar is geen wetgeving onder anders dan een motivatie moeten geven. Wat ik niet helemaal begrijp is dat men de motivatie niet wil geven. Zo moeilijk kan het niet zijn om simpel weg zelfs als het toen niet geheel duidelijk bijgehouden is een reden op te geven.

Of Elon hier ook maar iets mee te maken heeft waag ik te betwijfelen. Ja het is zijn bedrijf en hij is uiteindelijk verantwoordelijk voor het hele gebeuren daar. Maar ik vraag me heel erg af of hij iets met de ban te maken had (weet vrijwel zeker van niet) en ook heb ik een sterk vermoeden dat hij deze zaak niet met zijn legal team heeft besproken. De kosten zijn te klein de media aandacht te gering en de impact tot men de shadow ban gegevens moet vrijgeven ook niet echt aanwezig.

Ik kan me zo voorstellen dat als Elon hier wind van krijgt hij waarschijnlijk net als vele mensen hier zich af zal vragen waarom zijn advocaten de wet weigeren te volgen en gewoon die persoonsgegevens overhandigen. Ook het weigeren om een reden voor de shadow ban op te geven is vreemd, nu denk ik dat de SpaceX advocaten een ban als een gehele ban uitleggen en niet als een shadow ban en dus om die reden dit niet willen doen, en men waarschijnlijk als ze die interpretatie aanhielden ook in 2023 de reden niet genoteerd hebben. Dit soort verschil van mening over hoe de text van een wet geinterpreteerd moet worden is redelijk normaal en Google zal waarschijnlijk zelfs tot in Europa de uitleg van de wet duidelijk willen krijgen en dus ook als de hoge raad vind dat de rechter gelijk had naar een europees hof stappen om ook op dat niveau vast gesteld te krijgen of een shadow ban (die het gebruik van het platform door de gebruiker niet in de weg staat) ook als een echte ban gezien moet worden, en zo ja welke gegevens er dan geleverd moeten worden als een gebruiker hier om vraagt op basis van de europese wetgeving.
Ik kan me zo voorstellen dat als Elon hier wind van krijgt hij waarschijnlijk net als vele mensen hier zich af zal vragen waarom zijn advocaten de wet weigeren te volgen en gewoon die persoonsgegevens overhandigen.
Dan zal die zich ook wel afvragen waarom X hem een spreekverbod wilde opleggen. Ofwel, het lijkt me heel stug dat hij niet op z'n minst op de hoogte is gebracht van een zaak die al sinds 2023 speelt, X keer op keer de rechtsgang in verliest en ze zelfs probeerde een spreekverbod op te leggen.

Wat hebben SpaceX en Google er trouwens mee te maken?
Mooi, tijd om mijn formuliertje maar eens in te vuillen. Genoeg jurisprudentie dacht ik zo
Wel grappig iedereen is bang voor usa inzage in NL data bij big tech maar uit statistieken blijkt dat europa de grootste aanvrager is voor inzage van data van usa bedrijven namens cloudact.
Wel grappig dat je blijkbaar het onderscheid tussen een regering die een onderneming gebruikt (misbruikt?) om potentieel zonder enige vorm van melding of zelfs maar duidelijke grondslag informatie te vergaren van buitenlandse staatsburgers, en verzoeken van personen aan dergelijke organisaties om aan te geven welke informatie van hen verwerkt en met derden gedeeld is.

Om te kunnen reageren moet je ingelogd zijn