DNB waarschuwt voor risico's van betaaldiensten van bigtechbedrijven

Er moeten meer Europese alternatieven komen voor betaaldiensten van grote techbedrijven. Dat raadt de Nederlandsche Bank aan in een rapport. Volgens DNB kunnen er anders 'prijsstijgingen en ongewenste afhankelijkheden' ontstaan.

De Nederlandsche Bank vindt dat het betalingsverkeer in Nederland 'weerbaarder' moet worden tegen cyberaanvallen. Ook moet de afhankelijkheid van niet-Europese partijen op 'kritieke onderdelen' van de betaalketen worden verminderd. De centrale bank doet in zijn rapport Visie op Betalen 2026 - 2028 verschillende suggesties om dat te bereiken.

Zo roept DNB op om concurrenten te ontwikkelen voor betaalwallets van 'bigtechbedrijven'. "Zonder alternatieven in de markt kunnen deze een machtsconcentratie met hun wallets krijgen. Hierdoor kunnen prijsstijgingen en ongewenste afhankelijkheden ontstaan." Ook de Europese Unie werkt momenteel aan een eigen wallet, hoewel volgens DNB nog wordt onderzocht of daarmee ook betalingen kunnen worden verricht.

De Nederlandsche Bank zegt verder voorstander te zijn van de digitale euro, omdat deze de afhankelijkheid van buitenlandse kaartaanbieders als Visa en Mastercard verkleint. "Daarmee kan onze cruciale betaalinfrastructuur gebruikt worden als geopolitiek drukmiddel. Maar een offline variant van de digitale euro biedt consumenten de mogelijkheid om altijd digitaal te kunnen betalen, zelfs bij storingen in het internet- of stroomnetwerk." Verder raadt DNB winkeliers aan om offline pinnen aan te bieden, zodat pinbetalingen ook mogelijk zijn tijdens een netwerkstoring.

In oktober waarschuwde de centrale bank al dat de financiële sector in Nederland een groeiend risico loopt door de toenemende afhankelijkheid van een klein aantal niet-Europese IT-leveranciers. Dat zou onder meer kunnen leiden tot grootschalige storingen of 'risico's op systeemniveau'.

Reacties (61)

[Skit3000]

Zo'n 15 jaar geleden gingen wereldwijd alle Betaalpassen over van de magneetstrip naar de chip om de grote skimming fraude toen tegen te gaan. In Nederland hebben we toen besloten om over te gaan van het Nederlandse merk Pin naar internationale merken zoals Mastercard en Visa vanuit de gedachte dat we in Nederland niet de schaal hadden voor ons eigen Domestic Scheme en op deze manier automatisch voor innovaties zoals contactloos mee zouden varen. Niemand kon zich toen voorstellen dat deze keuze ooit tot zoiets als een geopolitiek risico zou kunnen leiden.

In Nieuwsuur gisteravond licht ik vanuit Betaalvereniging Nederland (Dutch Payments Association) samen met Inge van Dijk van De Nederlandsche Bank (DNB) dit verder toe.

Zie ons item vanaf 2130: https://lnkd.in/ePhf_RhR

Er wordt momenteel door Nederlandse en andere Europese banken binnen EPI Company hard gewerkt om met Wero een pan-Europees alternatief betaalmiddel te hebben.

Bron

Wat overigens leuk is, is dat op betaalautomaten in de VS tot de dag van vandaag een "skip PIN" knop zit, waarna de betaling alsnog gewoon wordt doorgezet. Je zou dus ook kunnen stellen dat skimming helemaal niet zo een groot probleem was/is (al is skimmen natuurlijk iets anders dan met een gevonden creditcard proberen te betalen).

[Reactie gewijzigd door Skit3000 op 9 maart 2026 11:09]

[Blokker_1999]

Het grappige is dat we in Belgie vandaag nog altijd gebruik maken van Bancontact, ons eigen, binnenlandse betaalsysteem maar dat onze kaarten daarnaast ook gewoon de internationale standaarden van Visa of Mastercard ondersteunen. Maar net voor die internationale gebruiken heb je nu eenmaal een internationaal netwerk nodig.

[Tijger]

Dat geeft alleen maar aan de Amerikaanse banken security totaal niet serieus nemen en zegt niets over skimming.

[japie06]

"Een offline variant van de digitale euro." Oftewel munt en briefgeld

[milte001]

Een digitaal iets kan ook zonder internet bestaan. Ik weet dat het voor de always connected generaties bijzonder is. Zet je telefoon eens op vliegtuigstand en je ziet dat hij nog steeds werkt, inclusief veel apps. Je kan prima een cryptografische sleutel offline bewaren en die op een betaal terminal verifiëren.

[Bedge85]

Ja, ik sta er tegenwoordig eigenlijk ook niet meer bij stil. Alles is verbonden en online. Maar dit soort zaken zijn natuurlijk ook decentraal en offline te ontwikkelen. Dit is alleen geen vereiste in de meeste gevallen dat de betaal methode wordt ontwikkeld.

Apple Pay werkt tot op zekere hoogte offline, in die zin dat er geen verbinding nodig is met internet om er gebruik van te maken. Er wordt een soort cryptografische sleutel op de Secure Enclave van de iPhone opgeslagen. De pinterminal moet wel contact hebben met de relevante financiële instanties om de betaling te kunnen verwerken.

Voor Google Pay is wel een verbinding nodig. Er zit weliswaar een offline modus ingebouwd, waardoor je een x-aantal transacties kunt maken op basis van eerder uitgegeven tokens. Maar in de basis gaat het ervan uit dat er een verbinding is met internet en worden de servers van Google ook betrokken bij de transactie. Als je vooraf gecachte tokens op zijn of als de server van Google niet bereikbaar is, kun je geen betaling meer verrichten.

[m_snel]

Is het zo dat die terminal dat nodig heeft? Want ze worden juist veel gebruikt op tijdelijke locaties waar door extreem gebruik geen stabiele mobiele connectie is, denk aan een concert.

[The Zep Man]

Een digitaal iets kan ook zonder internet bestaan.

Niets nieuws. Zie Chipknip en Chipper.

[HakanX]

Of Chippen zoals vroeger 😁 Maar net zoals dat toen misbruikt werd, ga ik ofline pinnen echt niet accepteren als de bank niet 100% garant gaat staan dat ik mijn geld ten alle tijden zal krijgen.

[HijDieAllesWeet]

Ik dacht dat offline pinnen al kan. Voornamelijk voor dingen als festivals waar niet altijd een goede verbinding mogelijk is. Als je dan als klant geen geld op de rekening hebt ga je gewoon in het rood ook al zit je al aan je max / heb je rood staan uitstaan.

[YGDRASSIL]

Offline betalen daarentegen bied mogelijkheden. Mijn ouders hebben ooit iets met een eurocheque betaald in het buitenland en die is nooit ge-ind.

[Mathi159]

Somehow chipknip returned

[EelcoG]

En dan ook beginnen over de digitale euro. Die natuurlijk bijna al die risico's waar zo kwistig mee gestrooid wordt (hacken, DOS attacks, etc) ook heeft. Nee DNB. Meer cash als reserve werkt. En die digitale euro is precies het tegenovergestelde van wat je met cash bereikt.

[Genosha]

Dat dus. Of dezelfde DNB die niet zo'n bezwaar had dat alle betaalpassen in een Mastercard/Visa card ecosysteem hangen.

[Raymond Deen]

Dat was ook bij mij het enige waar ik aan kon denken.

Offline crypto ruilen lijkt me vrij moeilijk als er een online ledger moet worden bij gehouden. Hooguit kun je je hele wallet met daarop bijvoorbeeld D€ 90 afgeven bij een winkel en dan €5 wisselgeld krijgen, of mis ik nou iets?

[vinkjb]

We horen vooral overal dat we zelf actie moeten ondernemen in de zin van onafhankelijk van USA diensten, maar we praten en praten en praten, mar gebeurt er ook daad werkelijk iets ik heb geen idee.

las wel pas dat Frankrijk een eigen Office systeem in gebruik heeft bijv.

[eamelink]

De digitale euro is vooral in de praatfase, maar met initiatieven als Wero wordt door Europese banken wel degelijk hard aan de weg getimmerd om de Amerikaanse afhankelijkheid te verminderen.

Kort door de bocht kan je nu, met iDeal bijvoorbeeld, wél internetbetalingen doen waar geen Amerikaans bedrijf aan te pas komt, maar alle manieren van digitaal betalen in een winkel, zowel met een pasje als met een telefoon, zijn afhankelijk van Amerikaanse diensten. Als Wero uitbreidt naar zulke 'point of sale' betalingen kunnen we straks ook in winkels digitaal betalen zonder Amerikanen ertussen.

[themadone]

Ondertussen van de ING net de nieuwe pas binnen met Visa koppeling dus het lukt nog niet helemaal.

[Kevinns]

De pas staat los van Wero.

[Tijger]

Dat klopt maar hij heeft wel een punt, onze betaalpassen zijn net allemaal overgegaan naar wederom een Amerikaans systeem/bedrijf en hoewel dat al geruime tijd in de planning zat is het natuurlijk wel pijnlijk in dit verband.

[anandus]

las wel pas dat Frankrijk een eigen Office systeem in gebruik heeft bijv.

Steeds meer overheden in Duitsland gebruiken Collabora (een Libre Office alternatief voor Office 365 en Workspace)

[Reactie gewijzigd door anandus op 9 maart 2026 11:02]

[Olympus user]

Het enige voordeel van Trump is dat we wakker geworden zijn.

[adje123]

Er zijn wel meer voordelen aan Trump en US in het algemeen. Ik kom zelf uit een oorlogsgebied waarbij US uiteindelijk heeft ingegrepen waarbij Europa bijna niks deed om erger te voorkomen. Eigen continent notabene. De Iraniers in mijn omgeving zijn ook erg blij met Trump/US.
Op big tech gebied hebben we natuurlijk wel wat "issues". We moeten inderdaad onafhankelijk worden van US en meer zelfgemaakte broodjes gaan eten, echter, geeft onze overheid al een slecht voorbeeld met DigiD en BTW inning.

[Pyronick]

Ik begrijp je opluchting volkomen.

Als Europa verlamd toekijkt hoe het in de eigen achtertuin (zoals in voormalig Joegoslavië) misgaat, is de militaire daadkracht van de VS letterlijk een redding. Het gevaar is alleen dat zo'n ingreep vaak als de eindstreep wordt gezien. Een tiran verdrijven is een tactische momentopname, maar een stabiele samenleving opbouwen is een permanent onderhoudscontract. Als dat langdurige, complexe civiele werk uitblijft, zie je in landen als Irak of Libië dat het ontstane machtsvacuüm vaak meer langdurige ellende (zoals de opkomst van IS) oplevert dan de oorspronkelijke situatie.

Bovendien vergeten we bij Iran vaak dat juist de westerse inmenging (de door de VS en het VK onder Churchill georkestreerde coup tegen premier Mossadegh in 1953) de directe voedingsbodem heeft gecreëerd voor de Islamitische Revolutie van 1979 en daarmee het huidige regime.

Ironisch genoeg zien we bij Big Tech nu exact dezelfde valkuil. We hebben decennialang gekozen voor de convenience culture (kortetermijngemak) van Amerikaanse (cloud)diensten, net zoals we voor onze veiligheid op hen leunden. Dat onze overheid vitale infrastructuur zoals DigiD (zeker met de recente overname van Solvinity door Kyndryl) aan buitenlandse systemen ophangt, is onverantwoord. Om niet overgeleverd te zijn aan de politieke grillen van de VS, moeten we onze technologische soevereiniteit terugeisen en bouwen op open, publieke systemen die we zelf kunnen controleren en onderhouden.

[bzuidgeest]

Ik denk dat de Iraniers die hun land en voorzieningen in puin geschoten zien worden heel anders over Trump denken. Die willen denk ik geen Amerikaans slaaf als hoogste baas. Dat ze geen fans waren van de ayatollahs maakt ze nog geen fan van Amerika. Zeker niet als Amerika met zijn gebruikelijke nauwkeurigheid weer eens een school of ziekenhuis raakt.

Mensen die gemigreerd zijn naar andere landen hebben makkelijk praten en kiezen. Zij hoeven niet meer onder die omstandigheden te leven en werken. Zitten niet meer in de oorlog. Voorbeeldje, Erdogan is enorm populair onder turken in het buitenland. Maar die hoeven niet meer onder het beleid van die gast te lijden. Terwijl de Turken in Turkije de waarde van hun geld zien dalen en dus hun levensstandaard door die mafklapper zijn vage economische beleid.

Het is makkelijk praten van een afstandje. Ik hoor liever de mening van de mensen die nog in Iran wonen.

[adje123]

De grote vraag is, ben jij wel eens bevrijd van een onderdrukkend regime? Zo niet, dan vind ik het juist makkelijk praten.

De demonstraties die afgelopen weken gevoerd zijn, geven een goed beeld van wat er speelt in Iran. De mensen om mij heen spreken hun familieleden en die zijn blij met de hulp die ze krijgen, tegelijkertijd snappen ze dat hierna ook wederopbouw nodig is.

[SherlockHolmes]

En het grote risico bij zo'n 'hype' die too little too late is (het Amerikaanse gore security-apparaat is al tientallen jaren zo en echt niet pas sinds Trump), is dat wanneer er een zoetsappige Democratische vrouw president wordt die iedereen hier een 'frisse wind' en 'sympathiek' vindt, deze hele hype weer gaat liggen en niemand meer iets geeft over Europese soevereiniteit op soft- en hardware gebied.

[Blokker_1999]

Toen Biden president werd dachten we ook dat we van Trump afwaren, niemand kon vermoeden dat we Trump 2.0 zouden krijgen. Maar de realiteit toont aan dat dit wel mogelijk is. Daar moeten we uit leren dat zelfs wanneer een volgende president ons beter gezind is, het tij altijd kan keren.

Het is daarnaast ook aan ons, de bevolking, om onze politici daar regelmatig op te wijzen.

[CAPSLOCK2000]

Het enige voordeel van Trump is dat we wakker geworden zijn.

Nu nog uit bed komen en iets gaan doen. We zijn nog in het stadium dat we in bed om onze moeder liggen te huilen en hopen dat het allemaal een nachtmerrie is die zo weer verdwijnt.


Zonder metaforen: afgezien van een paar boze debatten doen we niet veel om de situatie te verbeteren. Het is tijd voor Digitale Deltawerken. In 1953 verloren 100.000 mensen hun huis en gingen duizenden bedrijven failliet. Hoewel een digitale ramp niet betekent dat we op straat komen staan denk ik dat er wel meer dan 5.000 bedrijven over de kop gaan als ze niet meer bij hun MS-omgeving kunnen. Sterker nog, ik denk dat we de failliesementsaanvragen niet eens kunnen behandelen zonder (MS-)software.

[Iconlast]

Voor hoelang? Is de vraag....

[JustlikeNiko]

Trump zit er nog bijna drie jaar, dus dat zou net genoeg moeten zijn om de boel echt in beweging te krijgen.

[jjeggink]

Wel, in theorie zit hij er nog drie jaar. Er kan natuurlijk van alles gebeuren in de tussentijd. Maar met die Vance als mogelijke vervanger/opvolger mag er inderdaad wel wat in beweging komen.

[arbraxas]

Idd, ik snap nog niet hoe de EU het heeft laten gebeuren dat ook bij andere betaalsystemen de VS gewoon kan meekijken.

Gelukkig is er voor de particulier wel een vangnet, heet contant. Dat misschien iets minder demoniseren en gelijk stellen aan crimineel gedrag. En intussen als de sodemieter aan de gang met een nationaal systeem.

[NBK]

Ze hebben weer iets gevonden om het idee van de digitale euro er doorheen te drukken.

Trump heeft in dit hele verhaal een ding wel goed gedaan. Europa wakker schudden dat het niet te afhankelijk moet zijn van de VS of big-tech.

[roberto250b]

De grootste tegenstanders van de digitale euro zijn banken en creditcardmaatschappijen. Geeft mij direct meer vertrouwen in dit systeem. Al ben ik van mening dat contant geld ook moet blijven

[Robbierut4]

De grootste tegenstanders van de digitale euro zijn banken en creditcardmaatschappijen. Geeft mij direct meer vertrouwen in dit systeem. Al ben ik van mening dat contant geld ook moet blijven

Gelukkig heeft Nederland een wet in behandeling die winkels verplicht contant geld aan te nemen.

[anandus]

Ze hebben weer iets gevonden om het idee van de digitale euro er doorheen te drukken.

Wat is er mis met de digitale euro? Een waardevaste digitale munt lijkt mij heel handig, eigenlijk. Betalingen doen en geld overmaken zonder dat er een betalingsprovider tussen moet zitten.
Eigenlijk wat bitcoin zou zijn voordat het een speculatie-object werd.

[novasurp]

Bitcoin Cash is de voortzetting van wat Bitcoin oorspronkelijk was. De digitale euro gaat vooral om macht uitoefenen.

[m_snel]

Al mijn muntjes zijn al decennia lang digitaal, geen pin geen klant.

Helemaal niet noodzakelijk om daar een aparte munt voor te maken.

[FrostyPeet]

Ik leerde mijn harde les over betaaldiensten. Hoe minder schakels tussen mij en de ontvanger hoe beter. Prima als het werkt, maar als het fout gaat wijzen ze allemaal naar elkaar. Al die respectabele namen, de grote merken de banken, die willen een ding, niet opdraaien voor de schade.

Ik had dus ooit zo'n payment processor. De agent zat in Nederland. Het administratieve adres zat in Ierland. Het hoofdkantoor in Duitsland en het werd uitbesteed aan Visa.

Toen ging dat veelbelovende Duitse fintech bedrijf aan een schandaal ten onder. De website ging uit de lucht. Visa sloot onmiddellijk de toegang af tot mijn geld. Vervolgens gingen maandenlang alle toezichthouders, bedrijven, vertegenwoordigers en banken op radiostilte terwijl iedereen uitzocht hoe het nou eigenlijk zat. Na een paar maanden kreeg ik toch mijn geld terug.

Nooit zal ik Apple Pay, Google Pay, Garmin Pay o.i.d. gebruiken. Ik blijf weg bij alles wat crypto is. Want als het fout gaat heb ik een hoop gedoe. In Nederland zijn meer dan genoeg uitstekende betaalopties.

[wild_dog]

Ook leuk dat al onze banken van een eigen implementatie van contactloos betalen op de smartphone overgestapt zijn op Google/Apple pay.

[Reactie gewijzigd door wild_dog op 9 maart 2026 11:42]

[MIB75]

Afhankelijkheid van Big Tech is zeker niet goed te noemen, maar Big Tech biedt wel concurrentie voor banken in dit geval. Net zoals crypto dat (op zeer kleine schaal) doet. En dat op zich is niet verkeerd.

Banken zijn schofterige organisaties. Ja, schofterig: ze weten dat de maatschappij van ze afhankelijk is, ze kunnen exorbitante tarieven rekening voor hun dienstverlening, een bepaald gedeelte van hun medewerkers asociale bonussen geven en totaal onverantwoorde risico's nemen. Gaat het fout, op wat voor manier dan ook? De maatschappij redt ze wel, want de maatschappij moet wel.

Is dit totaal de schuld van de banken? Nee, wij zijn ook schuldig, want we laten het gebeuren. Na de financiele crisis van 2008 was er een kans om het systeem aan te passen. Dat hebben we nagelaten. Stom.

[Robbierut4]

Grappig, had vorige week nog een gesprek met iemand. Die was naar een hypotheekadviseur gegaan die niet vraagt naar zijn studielening.
Dit omdat de bank maar zo moeilijk deed daarover en hij minder kon lenen.

Nu heeft hij een maximale hypotheek via die adviseur en betaalt zich rot in combinatie met de studielening aflossing. Maar he, banken zijn zo slecht voor de maatschappij en nemen onverantwoorde risico's ten koste van ons.

[MIB75]

Een enkel voorbeeld als bewijs? Lees even alle berichten rond de financiele crisis door en dan heb je "iets" meer bewijs dat ze rotte organisaties zijn. Allemaal? Vast niet. Maar een veel te groot gedeelte wel.

[bazs2000]

Je hebt een punt maar er is ook veel veranderd sindsdien. Jammer genoeg worden regels op dit moment juist versoepeld waardoor banken meer ruimte geven om mensen die een huis willen kopen de strop strakker om de nek laten doen.

Ik vind big-tech juist een risico omdat zij toegang hebben tot zeer veel gegevens en omdat ook betaalplatformen onder te brengen is wat mij betreft een no-no. Het maakt onze samenleving vatbaar voor gevoeligheden. In een wereld waar stabiliteit niet vanzelfsprekend is zouden wij minder afhankelijk moeten nastreven, helaas is het tegendeel waar.

Qote uit jouw eerdere reactie:

Banken zijn schofterige organisaties. Ja, schofterig: ze weten dat de maatschappij van ze afhankelijk is, ze kunnen exorbitante tarieven rekening voor hun dienstverlening, een bepaald gedeelte van hun medewerkers asociale bonussen geven en totaal onverantwoorde risico's nemen.

Echt he, de bonussen zijn ook weer flink aan het stijgen met als gevolg dat er meer misstanden ontstaan. Dat was nu net de reden om destijds de hoogte van bonussen aan banden te leggen. Ook het verpakken van risicovolle schulden en de doorverkoop ervan is vandaag de dag nog meer in trek.

En om helemaal de link naar 2008 te leggen, de handel in derivaten is op het moment gigantisch. De wereld is allang vergeten waar het toen misging en dus herhaalt de geschiedenis zichzelf.

[KL643]

Snap sowieso niet dat je je betalingsverkeer via een advertentieboer laat lopen. (Android). Ben benieuwd wanneer we de Wero app actief wordt in NL.

[Robbierut4]

Zoals met bijna elke beslissing van een bedrijf (wat banken gewoon zijn natuurlijk). Wat is de makkelijkste en goedkoopste manier om iets te doen. Oh, google heeft een api met goede documentatie en wat vet snel in te bouwen is? Super. Minder werk, meer winst voor de CEO.

[david-v]

Is DNB niet op de hoogte van het wero initiatief? Want dat is precies wat DNB vraagt hier. Geen afhankelijkheid meer van Visa/Mastercard en gebruik maken van iets wat we al heel lang doen in Europa, namelijk SEPA overboekingen.

[Houtenklaas]

"Betaaldiensten" is wat breder. Mobiele betalingen vormen inmiddels 34% (van 7.2Miljard transacties) van het aantal contactloze betalingen. De meerderheid daarvan zal via Google en Apple lopen. Garmin, Revolut en dat soort partijen zal een (heel) klein percentage klanten kennen. Betalingen via de grote twee creëert dan ook een afhankelijkheid van die 2 US partijen.

Daarnaast: "The Dutch mostly pay with debit cards from Maestro, V PAY, Visa Debit or Debit Mastercard."

Alles US ... V Pay is dan wel in handen van Visa Europe, maar heeft wel een US moeder. Dus ook hier een grote afhankelijkheid.

Maar dit is ook niet van de laatste weken of zo. De DNB heeft deze risico's nooit op het juiste niveau beoordeeld. In de security branche kennen we iets als "Zero trust", dat is ook een prima principe in dit verhaal. Vertrouw helemaal niks of niemand en ga van het slechtste scenario uit.