'Aankomende Europese telecomwet komt niet met strenge regels voor techgiganten'

De Digital Networks Act, die de Europese telecomindustrie moet versterken, legt volgens Reuters geen strengere regels op aan techgiganten. Providers willen dat bedrijven als Meta, Google en Netflix meebetalen aan de netwerkkosten, maar dat lijkt niet te gaan gebeuren.

Onder de Digital Networks Act krijgen techgiganten geen bindende regels opgelegd, maar worden ze wel gevraagd om 'vrijwillig' mee te werken, schrijft Reuters op basis van gesprekken met ingewijden. Het persbureau gaat daar niet verder op in. Volgens Reuters is het de bedoeling dat de Europese Commissie het wetsvoorstel op 20 januari presenteert. Daarna mogen de EU-lidstaten en het Europees Parlement zich er nog over buigen.

De EC lijkt hiermee niet te luisteren naar de oproepen van de Europese telecombedrijven. Onder meer KPN, Vodafone en Deutsche Telekom pleiten er al jaren voor dat niet-Europese techreuzen meebetalen aan de telecominfrastructuur in de EU. Bedrijven als Google, Microsoft en Netflix zouden het gros van het Europese internetverkeer genereren, terwijl dat door de providers moet worden gefaciliteerd.

De Digital Networks Act moet de Europese telecom- en internetinfrastructuur versterken door meer geld hiervoor vrij te maken en beperkende maatregelen in te dammen. Volgens Reuters is het onder meer de bedoeling dat er op Europees niveau meer voorwaarden worden gesteld aan de landelijke toewijzing van de radiofrequenties. Zo zou de duur van de frequentielicenties door de EC worden bepaald, komen er gestandaardiseerde verkoopvoorwaarden en wordt er een methodologie vastgesteld voor de bepaling van de prijzen tijdens frequentieveilingen.

Door Kevin Krikhaar

Redacteur

10-01-2026 • 12:24

122

Reacties (122)

Sorteer op:

Weergave:

Onder meer KPN, Vodafone en Deutsche Telekom pleiten er al jaren voor dat niet-Europese techreuzen meebetalen aan de telecominfrastructuur in de EU. Bedrijven als Google, Microsoft en Netflix zouden het gros van het Europese internetverkeer genereren, terwijl dat door de providers moet worden gefaciliteerd.
Kan iemand mij uitleggen hoe dat zit? :? De consumenten met een internetabbo betalen dat toch?
En als dat niet volstaat, dan zijn de prijzen voor internet toegang gewoon te laag, of zie ik het verkeerd?
Nee hoor, je ziet het volledig juist. Providers hebben als model om fysieke verbindingen te leggen en in gebruik te laten stellen door klanten, die klanten betalen hier op hun beurt voor. Er is in principe dus al betaald voor de verbindingen.

Providers hebben echter ook de neiging om meer geld te willen halen uit de dienst die ze aanbieden, en gebruiken hier velerlij consument-onvriendelijke methoden voor. Denk bijvoorbeeld aan datalimieten (die nergens voor nodig zijn, want data is geen beperkte resource in tegenstelling tot bandbreedte) of content-afhankelijke monetization (waar grotendeels een einde aan is gekomen dankzij netneutraliteitwetgeving).

Dit is simpelweg een nieuwe weg die ze proberen in te slaan om buiten hun basismodel om nog meer te verdienen, en in dit geval doen ze dat door klanten én contentaanbieders te laten betalen, terwijl ook laatstgenoemden al betalen voor hun eigen internettoegang... het is dubbelop. En gelukkig trapt de EU er niet in.
Sterker nog partijen zoals Google hebben al voor belangrijke verbindingen hun eigen fiber, ze leggen jaarlijks voor gigantische bedragen kabels in de zee en land maar ook via de ruimte verbindingen aan. Ook leggen ze lokale caches aan wederom om netwerken te ontlasten van snelheden lokaal te verhogen.

KPN maar ook de Amerikaanse varianten willen echter graag meer geld zien, want waarom niet.
Dit is nou zo een voorbeeld waarom de reacties onder nieuwsartikelen op Tweakers waardevol zijn, bedankt!

Toen ik het elders las had ik zoiets van, waarom laat de EU die tech reuzen niet meebetalen met onze infrastructuur.

Zij belasten immens onze netwerken, waardoor er meer geïnvesteerd moet worden wat de consument dan weer kan ophoesten.

Maar nu begrijp ik het
Ja en nee.. op een basis breedband abonnement van 100 Mbps kan je prima 8k streamen. Alleen kost dat erg veel netwerkcapaciteit, waardoor de tarieven voor iedereen omhoog (kunnen) gaan.

Dan kan de operator denken aan een datalimiet voor de vaste verbinding als die een lage basisprijs wil voor de kleinere verbruikers.
Waarom zouden de tarieven omhoog voor iets wat ik betaal? Of ik nou 8k stream of 50Gb download maakt voor de capaciteit niet uit.

Dat de provider aan overbooking /capaciteitsoverselling doet is hun risco.

[Reactie gewijzigd door marcovit op 11 januari 2026 19:47]

Dat is niet "hun risico", dat is hun manier om het betaalbaar te houden. Als je een gegarandeerde gigabit zou hebben dan worden de kosten een stuk hoger dan "tientjes per maand".

En als de grootverbruikers teveel geld gaan kosten, dan komt er een ander afrekenmodel.
Eigenlijk geven de grote bedrijven in EU gewoon aan dat ze niet innovatief genoeg zijn en Amerikaanse gebruikers naar onze oplossingen lokken, daarmee verkeer genererende op het Amerikaanse netwerk, dit zou het in balans brengen. Maar ipv innovatief te zijn gaan ze zitten huilen. Goede beslissing dus, laat ze maar eens een stukje volwassenheid in deze wereld creeeren. De EU is toch al decades naief t.a.v. de andere grootmachten, op meerdere vlakken.
Dit is niet helemasl correct.

het oorspronkelijke wholesale prijsmodel van internet was erop gebaseerd dat iedereen (of je nou consument of bedrijf bent) evenveel data verstuurd als ontvangt. Als dat zo is, en bedrijven zouden kosten aan elkaar doorrekenen (zoals destijds bij wholesale telefonie) dan zouden de kosten gelijk zijn en dan zou je die kosten tegen elkaar weg kunnen strepen. Het lijkt dan alsof het gratis is.

In het begin klopte dat aardig. Maar toen kwamen bedrijven als Youtube en Netflix. Die versturen veel meer data dan ze ontvangen. Dan klopt dat “gratis” model niet meer. Maar ja, nu zijn we er allemaal aan gewend.

Op zich is dat inderdaad niet zo erg omdat je altijd de consument meer geld kan vragen. Wat er echter niet klopt is dat -als willekeurig voorbeeld- Netflix door een hele hippe serie het internet in een wijk plat kan leggen omdat iedereen massaal op een moment gaat kijken, maar dat de internet provider opdraait voor de ontevreden klanten en de kosten voor de extra capaciteit uitbreiding. Dat is waarom telecom bedrijven tóch geld willen zien van die “groot aanbieders”.

het fundamentele probleem daarmee is echter dat je daarmee internet neutraliteit torpedeert. Immers sommige bedrijven gaan dan betalen en andere niet. Moeten die dan toch dezelfde kwaliteit delen? Kortom, een nieuw probleem.

[Reactie gewijzigd door Loncle op 12 januari 2026 17:03]

Het doet er niet toe dat bedrijven meer data sturen dan ontvangen - uiteindelijk gaat er data over een kabel van en naar de klant, die klant betaalt de kosten en winstmarge daarvoor aan de kabelexploitant. Aan de andere kant doet de contentprovider al precies hetzelfde als deze is aangesloten op een ISP - ook die betaalt voor de benodigde bandbreedte geleverd door dienst eigen ISP, of ze regelen het allemaal zelf. Dus zowel aan de kant van de verzender, als de kant van de ontvanger, is de barrel al betaald. Nou kunnen we nog discussiëren over wie moet instaan voor de kosten van de interconnects tussen beide ISPs, de wereldwijde zeekabels, yada yada - maar dat valt buiten de ISPs.
Netflix door een hele hippe serie het internet in een wijk plat kan leggen omdat iedereen massaal op een moment gaat kijken, maar dat de internet provider opdraait voor de ontevreden klanten en de kosten voor de extra capaciteit uitbreiding.
Je laat het nu net klinken alsof de ISPs verantwoordelijk zijn voor het aanbieden van voldoende bandbreedte aan hun klanten, alsof dat heel hun verdienmodel is, hetgeen ze voor zijn opgericht. Oh wacht, dat is natuurlijk ook zo! ISPs die merken dat ze te weinig bandbreedte kunnen leveren, moeten dus investeren om hun netwerk uit te breiden. Dat is normaal, dat is hoe het zou moeten. Mee-evolueren met de markt, niet star vasthouden aan gedateerde specificaties en de ontwikkeling van het internet vertragen.
het fundamentele probleem daarmee is echter dat je daarmee internet neutraliteit torpedeert. Immers sommige bedrijven gaan dan betalen en andere niet. Moeten die dan toch dezelfde kwaliteit delen? Kortom, een nieuw probleem.
Eenvoudig te vermijden door dit gewoon niet te doen. Klanten betalen voor de bandbreedte die ze van ISPs vragen, en zo hoort het te werken.
De internet providers zeggen dat bijvoorbeeld een Netflix heel erg veel dataverkeer doet naar hun klanten, en daar betaald Netflix niets voor aan de ISP terwijl die ISP wel extra geld moet investeren om hun netwerk te upgraden omdat er veel meer dataverkeer is.

Ze zien dus graag dat Netflix hen gaat betalen om dataverkeer naar hun klanten te sturen.

In gewoon Nederlands noemen we dat ook wel: van twee walletjes eten.

[Reactie gewijzigd door Kees op 10 januari 2026 20:16]

Netflix’ bandbreedte is echter ook niet gratis, die betalen daar ook netjes voor. Misschien moeten de providers hun peering overeenkomsten nader bekijken, maar ik denk dat ze dat niet willen omdat ze dan zelf misschien met hetzelfde argument ook moeten gaan bijbetalen voor de hoeveelheid dataverkeer dat hun klanten genereren (relatief aan andere partijen).
Paid peering zou daar kunnen passen.
"Wilt u op mijn netwerk, -om uw klanten een betere ervaring te kunnen bieden, dan hebben we speciaal een netwerkport op de <enteryourfavourite>-IX, tegen bedrag X per maand.

er zijn een aantal vormen van peering en transit.
- transit:
--Je betaalt als provider, of als klant van die provider een bedrag voor de full route

- peering (een BGP routering, waarbij de provider de routering regelt)
-- private peering; gerouteerd over een pt-pt
--public
--paid peering?
Mag dat? In het kader van net-neutraliteit?
Ja dat zou de hele netneutraliteit ondermijnen. Tegelijk gaan de techgiganten dan mogelijk de extra kost doorrekenen naar de klant.

Als je in dat straatje zit dan ligt de weg open naar een internet met verschillende snelheden en kwaliteiten per service.

Omgekeerd kan de VS dam lastig doen en tarieven opleggen aan Europese bedrijven die in de VS data versturen. Trump gaat daar geen 2x over moeten nadenken.

Je doet dan de box van pandora open.
Als je in dat straatje zit dan ligt de weg open naar een internet met verschillende snelheden en kwaliteiten per service.
Dat is het altijd al geweest hoor: content die de halve wereld om moet zal door verschillende bottlenecks moeten en zit met vertragingen, net daarom zetten die Amerikanen hier lokaal datacenters neer en zijn ze bezig om zélf ook onderzeese kabels te trekken, daar waar dit vroeger een zaak was van een handvol gespecialiseerde bedrijven.
Ja dat heeft niets te maken met netneutraliteit. Dit zijn gewoon de technische beperkingen ;) Het zou straf zijn moest men op korte afstanden latency gaan toevoegen om de lange afstanden en gelijk speelveld te geven.

Dat is echt de wereld op zijn kop. En daar daar gaat het ook helemaal niet om. Het gaat erom dat snelheden of technische vertragingen voor iedereen hetzelfde zijn. Ongeacht de service.
Geen enkele kabel discrimineert op basis van service.
zo wordt het gedaan, netneutraal is heel wat anders.
ongefilterd vs gefilterd internet. (of beter, gemanipuleerd vs ongemanipuleerd)
Als je kijkt naar de techniek erachter is dat hoe BGP anycast en DNS anycast werkt.
Het is zoals @dasiro hieronder beschrijft. Men zet hier een datcenter neer, of huurt een deel van, plaatst daar hun servers en content et voila,... low latency. (En het "ip adres" van die content is dan overal ter wereld hetzelfde.)
Nee, dat is niet toegestaan onder netneutraliteitswetgeving. ISPs mogen geen onderscheid maken afhankelijk van de aanbieders van data. Er zijn her en der wat mazen in de wet waardoor ze nog steeds kleine uitzonderingen mogen maken (ik dacht iets in het kader van extra abbonementen 'gratis' aanbieden bij het ISP-abbonement), maar over het algemeen mogen ze niet discrimineren tussen het type of de oorsprong van data.
Dat inderdaad. Gewoon alle data die je netwerk in komt en uit gaat in rekening brengen. Ongeacht of het een consument of een peer is. Of je dat puur volume based of op een andere manier doet maakt niet uit voor het principe.

In telecom werkt dat overigens al jaren zo. Als een gesprek of sms termineert in een netwerk brengt dat netwerk dat in rekening bij het netwerk waar het vandaan komt. Soms via gesloten beurzen, soms niet. Maar het wordt allemaal bijgehouden in call detail records.
Het kan op allerlei manieren. En de markt regelt dat tot dusver prima. De enige reden om de wetgever hierin te betrekken is het afdwingen van een betaling waar feitelijk geen tegenprestatie tegenover staat.
Nu weet ik niet of Nederland / alle providers hier ook aan mee doet maar ik verwacht dat Netflix een aardige besparing op zal hebben.

https://en.wikipedia.org/wiki/Open_Connect
Open Connect is a content distribution network specifically developed by Netflix to deliver its TV shows and movies to avoid traffic and fees.

Netflix provides physical appliances to internet service providers that allow them to avoid traffic during peak hours of streaming or sustain the anticipated ones.
Netflix’ bandbreedte is echter ook niet gratis, die betalen daar ook netjes voor.
Tegenwoordig met onze 300+ mbit verbindingen, valt dat 10mbit data stream in het niet. Het staat niet meer in verhouding voor de providers iets te vragen van deze partijen.
Een provider gaat uit van misschien 10 of 20 megabit gemiddeld verbruik, bij een 300 megabit verbinding.

Toen ik dit werk nog deed zat je op kilobits verbruik gemiddeld bij een verbinding van 1,5 megabit. Maar dat was hoogstens Realvideo, en voordat usenet binaries in opkomst waren.
Nogmaals, de klant betaalt dit bedrag al. Kijk maar naar het maandelijkse bedrag dat we in Nederland hebben voor internet, dit is al aardig hoog als je dit kijkt in het besteedbaar inkomen/kosten voor internet.

Verder betalen aanbieders ook al aan hun providers voor het uitgaande verkeer voor hun datacenters.
Ja, ik ben het ook niet eens met die redenatie, maar dat is hoe de isp erover denkt
Maar de (betalende) klanten willen die data om films te kunnen zien.

Wat wel betaaldatum moeten worden is de overige data: reclames, koekjes zulke zooi. Die wil de klant meestal niet, maar dient alleen de techreuzen zelf. Daarvoor zou je die eventueel kunnen laten betalen…
Slecht plan om de netneutraliteit op de heffen. Betaal je straks je abonnement en betaal je ook nog een keer dubbel voor de data, omdat je een streaming of download doet.
ISP wel extra geld moet investeren om hun netwerk te upgraden omdat er veel meer dataverkeer is.
De ISP moet extra geld investeren omdat de klant meer gebruik maakt van hun abonnement. Als de klant daar niet genoeg voor betaald dan heeft de ISP het abonnement te goedkoop gemaakt.

Als de overheid vervolgens Netflix verplicht om mee te betalen aan de kosten van dat te goedkope abonnement, dan zal het Netflix abonnement van diezelfde klant duurder worden.

Dus linksom of rechtsom zal de klant dan meer betalen aan de ISP, het is gewoon een verkapte manier van de ISP om de kosten voor hun klanten te verhogen zonder dat de klant door heeft dat hun ISP daarvoor verantwoordelijk is.
Ze zien dus graag dat Netflix hen gaat betalen om dataverkeer naar hun klanten te sturen.
KPN stuurt meer data naar mij dan ik naar KPN, kan KPN mij daar niet gewoon voor gaan betalen in plaats van andersom?
Klopt, maar de providers hebben wel edge caches van de streamers op de POP locaties. Dat scheelt enorm in traffic. Sowieso van Netflix
De "last mile" is een stuk duurder (want meer apparatuur en hops) dan van de exchange naar de eerste hop in de core.

Die edge caches hebben vooral zin voor providers die hun core netwerk niet op orde hebben.
Exact. In mijn ogen stuurt netflix ook geen data naar de klanten, de klanten gaan hun data bij netflix halen. Netflix betaalt aan hun ISP de upload, de klant betaalt de download.

Misschien mis ik iets :-)
Inderdaad, klinkt een beetje alsof Kia, Ford en BMW moeten betalen voor de wegen omdat we zoveel van hun auto’s kopen 8)7
Dat is het hele idee. rijkswaterstaat stuurt een maandelijkse factuur naar de auto importeurs want de auto's die ze verkopen zorgen voor drukte op de weg.

Uiteraard betalen automobilisten ook maandelijks via de motorrijtuigenbelasting voor het gebruik van de auto wegen.

Daarom noemt men het 'double dipping', twee keer vangen voor dezelfde dienstverlening.
Op zich is double dipping niet per definitie fout als ze een andere groep raken. Zo heb je ook inkomstenbelasting en BTW. Beide moeten proportioneel zijn.
Dat voorbeeld is geen double dipping, maar gedistributeerde belasting, waarvan een deel gelijk is voor iedereen en een deel afhangt van inkomen. In beide gevallen komt het nog steeds neer op een individu dat een totale som aan belasting betaald.

Wat de providers hier doen is daadwerkelijk double dipping, anderen laten betalen voor een verbinding en dataoverdracht waar al voor betaald is door de consument. En dat is per definitie wel fout - het noemt niet voor niets double dipping. Als er een legitieme reden was, zou het geen double dipping zijn.
Double dipping is van twee bronnen inkomsten verkrijgen. Van twee walletjes eten. Twee banen hebben is bijvoorbeeld ook double dipping.

Je onderschrijft enkel het punt dat de definitie van terechte double dipping volledig arbitrair is. Het is altijd wel recht of krom te lullen, afhankelijk van je belangen.
Ik denk niet dat twee banen hebben "double dipping" is - tenzij je iets in gedachten hebt als tijdens de (betaalde) uren van de eerste baan, ook een tweede baan doen (waarvoor je ook betaald wordt).
Nee, dat is een variant van double dipping die ethisch onverantwoord is. Wikipedia: Double dip

Het probleem hier is dat we denken dat double dipping per definitie ethisch onverantwoord is. Dat is niet zo. Als je twee sausjes hebt, en je dipt je zoete aardappel eerst in de ene en dan in de andere dan is dat een voorbeeld van double dipping. Ook het hebben van twee banen is daar een voorbeeld van.

Zijn deze voorbeelden ethisch onverantwoord? Kan, maar niet per definitie. Dus laten we er van uitgaan dat ze kosher zijn. En toch blijft het dan double dipping.
uit je wikipedia link:

Economics:
  • Double-dipping, the practice of releasing multiple special editions of a media product to consumers or of being illegitimately compensated a second time for the same activity
Er staat ook een voorbeeld van chips, maar ik denk dat we op een tech-forum allemaal wel begrijpen dat we het hier niet hebben over "double dipping" van snacks.
In het Wikipedia-artikel staan ethisch verantwoorde en ethisch onverantwoorde voorbeelden van double dipping, en de term zelf zegt niets over of het ethisch wel of niet verantwoord is (of een grijs gebied). Dat was het originele punt: Jerie in ''Aankomende Europese telecomwet komt niet met strenge regels voor techgiganten''

Of het ethisch wel of niet verantwoord is, zul je zorgvuldig moeten beargumenteren.
Een goed voorbeeld is dat een filmmaker mensen laat betalen om naar de film te kijken. En dan ook nog eens merchandise verkoopt. En de film ook vol stopt met product placement.

Dat vinden we heel normaal toch?

Of Microsoft die een OS verkoopt, en daar ook nog eens reclame in stopt, en dan ook nog eens gebruikersdata gebruikt...
De vraag is dan wat zijn de proporties. Windows 10 zat vol met telemetrie, en die gaven ze zelfs gratis weg. Vervolgens kwam GDPR/AVG.

Wat mij betreft, is het niet oké om geld te vragen voor bekijken, en dan ook nog eens reclameblokken erin. Product placement heb ik minder moeite mee. Denk aan bijvoorbeeld de Nokia in The Matrix. Nodig, nee. Maar de ontwikkeling van reclame voor of na een streamingdienst (in ruil voor een goedkoper abonnement): dat is kabel-tv, en daar wilden we juist van af. Daarom zijn we juist via internet gaan streamen. Het is zonde van de tijd, de elektriciteit, noem maar op. Het werkt dan ook het downloaden uit illegale bron in de hand, maar die goedkoopste abonnementen zijn ook helemaal niet de bedoeling om te worden afgenomen. Die bestaan om de middelste en duurste te rechtvaardigen.

Zo heeft iedereen andere afwegingen, en dat is prima. Daarom kun je ook niet zeggen dat het een double dipping is en het andere niet; dat is het altijd. Maar of het ook foute double dipping is, dat is aan eenieder om zelf te bepalen. En ja, je hebt mensen die het fout vinden om inkomstenbelasting en BTW te betalen. Vandaar ook dat voorbeeld.
In de VS is het vrij normaal dat een provider tegen bijvoorbeeld Netflix zegt: dokken of je verkeer komt er bijna niet meer door. Pure chantage dus en van 2 walletjes willen eten.

De grote telecom boeren willen iets dergelijks ook in Europa kunnen doen, maar de netneutraliteit regels staan dat in de weg.
Netflix zou dat ook kunnen terugkoppelen naar hun klanten: Onze service is niet beschikbaar bij provider X omdat die extra kosten in rekening brengen, maar wel bij provider Y...

... dat kon het wel eens interessant worden, als klanten gaan overstappen naar de provider die wel netneutraal is (tenzij er geen enkele netneutrale provider is?).
En dat is dus het grote probleem in de VS: de infrastructuur is daar aan een provider gekoppeld, en als je geluk hebt kun je uit twee kiezen.

De providers zitten daar in een mega machtspositie en omdat er geen verplichting is voor netneutraliteit (want overheidsbemoeienis, zij de Republikeinen indertijd voor gaan liggen) doen ze dit allemaal. Vandaar ook dat er daar zo veel gebruik gemaakt wordt van vpn's.
Dat is een manier om extra inkomsten te genereren. Kun je aan 2 kanten geld verdienen.

Het hele idee van internet is dat iedereen met iedereen data uitwisselt.
Nee, je ziet het goed, wat ze zeggen rammelt gewoon. Je abo (met 1 b) is inderdaad voor netwerktoegang, dat de kosten voor aanleg, onderhoud en wat winst zou moeten dekken.

Google, Netflix en Microsoft betalen al voor hun eigen infra en CDNs, en sterker, Netflix heeft al gratis caches in ISP-netwerken geplaatst om die providers juist te ontlasten.

Het eigenlijke probleem is dat ze de abo's zo laag hebben geprijst dat ze hun eigen markt kapot hebben geconcurreerd. En nu moeten ze dit zogenaamde "fair share"-model inzetten om meer geld los te trekken.

Ten koste van het neutrale internet natuurlijk. En miljardenpartijen kunnen dat beter dragen dan Europese startups. Dus slecht plan in het algemeen.
We hebben in Nederland "onbeperkt internet". Maar de ene klant gebruikt veel meer dan de andere.

Ik moet wel aan de auteursrechtenfmia denken. Die vinden dat een provider moet betalen omdat de content doorgeven. Dat zou je ook om kunnen draaien, de contentmaker kan alleen maar verdienen omdat er een distributienetwerk is...
Je ziet het volledig juist

De ISP's willen van 2 walletjes eten
Ze willen enerzijds betaald worden door de eindgebruiker
En anderzijds door de grote content-bedrijven

Wat dit zou doen is in essentie Internet omvormen naar kabel-tv
-> en daartegen zeggen wij NEE
[...]

Kan iemand mij uitleggen hoe dat zit? :? De consumenten met een internetabbo betalen dat toch?
En als dat niet volstaat, dan zijn de prijzen voor internet toegang gewoon te laag, of zie ik het verkeerd?
Mogelijk. Wellicht zijn de abo-prijzen van bijvoorbeeld Netflix veel te laag, waardoor er veel te veel mensen een abo-tje nemen.
Het gaat vooral omdat ze hun marges niet willen doen zakken, meer kosten, lagere winst marges.

ISPs weten al decennia dat kosten constant omhoog gaan op jaarlijkse basis en dat de opbrengsten dit niet altijd volgen, maar jaren hebben ze geld binnengehaald, andere IPSs opgekocht een geen reserves hiervoor aangelegd, waardoor ze nu boos zijn omdat ze de ISPs die dat wel gedaan hebben, niet meer kunnen volgen op vlak van investeringen.
Aan de reacties te zien snappen de meeste mensen niet in welke context dit wordt gevraagd. Het afhandelen van al het dataverkeer zou veel efficiënter kunnen als je weet welke type verkeer het is. Bijv. een WhatsApp berichtje afhandelen stelt weinig eisen aan bandbreedte terwijl een netflix video dit wel heeft. Mobiele netwerken hebben van nature een hele grote variabele capaciteit (lees eens Shannon Hartley theorie), dus moet je mogen diffentieren om op langere termijn de service verlening in stand te kunnen houden,.echter netneutraliteit staat dit niet toe. Feitelijk betalen klanten die een databundel hebben zonder hoge bandbreedte eisen te veel.t.o.v. die mensen die diensten gebruiken die dit wel veel bandbreedte vereisen. In een wereld met steeds meer unlimited bundels lijkt het me eerlijker om de extra kosten dan de verhalen op de aanbieders van breedband diensten. Ik hoop dit ik hiermee wat achtergrond geeft zodat mensen snappen waarom (mobiele) operators hier een terecht punt hebben.
"Efficiëntere" inzet van bandbreedte is een eufemisme voor het kunnen creëren van kunstmatige schaarste door eenzijdig te bepalen welk verkeer belangrijk is. Dat is juist niet iets wat de rol van de ISP zou moeten kunnen zijn, dat is de kern van netneutraliteit. Het idee dat de dienstverlening zou moeten worden gestopt in de toekomst omdat ze geen verkeer voorrang mogen geven is een farce.

Het feit dat niet elke gebruiker dezelfde hoeveelheid data verstookt is ook gewoon een probleem wat ze zelf hebben gecreëerd met de manier waarop ze de gebruiker laten betalen. Het is gewoon marketingtechnisch interessanter om dat niet op die manier bij de klant neer te leggen.
Daarom zouden ISPs beperkt moeten worden tot het aanbieden van abbonementen die uitsluitend variëren in bandbreedte en een bijbehorend prijskaartje. Geen datalimieten, geen onderscheid tussen de bronnen van de gebruikte bandbreedte (hier steekt netneutraliteit gelukkig al een stokje voor), geen andere soortgelijke onzin. Domme pijpen en niets meer.
Waaromn zouden er geen datalimieten mogen zijn? De hoeveelheid data speelt een grote rol in de benodigde netwerkcapaciteit.
De hoeveelheid data speelt geen enkele rol in netwerkcapaciteit - dat is de leugen die ISPs ons vertellen om data af te knijpen. De enige beperkende factor is bandbreedte. Het doet er niet toe of een bestand 1MB of 1TB is, uiteindelijk komt het binnen met een snelheid beperkt tot de bandbreedte. Per tijdseenheid moet de ISP alsnog de geadverteende snelheid leveren. Als ze dat niet kunnen, is het probleem niet dat jij teveel download aan data, maar dat zij meer bandbreedte verkopen dan ze aankunnen.
De ISP moet elke maand de data van alle databundels transporteren. Het maakt daarbij niet uit op welke snelheid elke abonnee dat doet.

De meeste klanten trekken hun verbinding niet de hele dag door dicht. Verre van dat.
De ISP moet niet elke maand op een vast moment alle data verwerken. Dat gebeurt verspreidt over de maand - zoals je zelf ook al aangeeft. Het is ook niet zo dat er een magisch natuurkundig fenomeen is dat maandelijks reset. Er is géén natuurkundig verschijnsel dat een limiet op de totale hoeveelheid data legt, en beperkingen hierin zijn dan ook puur arbitrair om klanten meer te laten betalen dan nodig is.

Een kabel kan zoveel data per tijdseenheid aan. Deze kabel interesseert het niet hoe lang de dataoverdracht plaatsvindt en hoeveel data er in totaal over getransporteerd wordt. Deze kabel wordt aangelegd door de ISP en uiteindelijk betaald door de klant.

Vertel mij welk natuurkundig verschijnsel ervoor zorgt dat 20GB getransporteerd met 10MB/s anders is dan 10GB getransporteerd met exact dezelfde snelheid.
Een kabel en de router kan een bepaalde hoeveelheid data aan gedurende een bepaalde tijdseenheid. Dus 10.000 gebruikers met een bunder van 1 TB, of 5.000 geberuikers met een bunder van TB. Als alle gebruikers hun bundel opmaken.

Heeft niks te maken met "per maand", wel met gemiddelden.
En welke grootheid gebruiken we om een overdracht van data per tijdseenheid te duiden? Juist: bandbreedte.

Dat providers datalimieten als slordige hack gebruiken om congestie van bandbreedte te voorkomen, doet natuurlijk niets af aan het feit dat de daadwerkelijke beperking zich in de bandbreedte bevindt. En dat de werkelijke reden voor het hanteren van datacaps niets te maken heeft met congestie maar met winstmaximalisatie ten koste van de klant, aangezien congestieproblemen eenvoudig opgelost kunnen worden met (al dan niet dynamische) bandbreedtebeperkingen.
Het gaat om gemiddelde bandbreedte, en die meet je per een wat langere tijdseenheid dan per seconde.

Maar geloof rustig dat een datalimiet onzin is. Het zal wel een keertje voorbijkomen.
Gemiddelde bandbreedte meet je met exact dezelfde tijdseenheid. Wat je hier zegt klopt gewoon niet. Ook verandert het totaal niets aan de situatie - als je een andere tijdseenheid hanteert, bijvoorbeeld per uur, kan je die alsnog weer converteren naar de standaard eenheid, per seconde.

Hoe dan ook, als een ISP congestie ondervindt, kan het lagere bandbreedtes hanteren voor de meeste abbonementen, of dynamische beperkingen afhankelijk van tijdelijke belasting. Dit is de optimale oplossing waarbij gebruikers doorheen het grootste deel van de looptijd aan de geadverteerde snelheid kunnen downloaden. Bovendien verhindert een datalimiet niet dat veel gebruikers toevallig veel data verstoken op een bepaald moment.

Nogmaals, een datalimiet heeft slechts één onderliggende reden, en dat is winstvergroting. Er is geen enkel natuurkundige basis die het gebruik ervan rechtvaardigt om technische problemen te verhinderen of voorkomen, daar dient bandbreedte voor.

Sterker nog - waarom heeft een bekabelde verbinding geen datalimiet maar een mobiele verbinding wel? Als het geen onzin was, waarom kunnen bekabelde verbindingen, waarbij gebruikers doorgaans magnitudes hogere hoeveelheden data erdoorheen jagen, het allemaal wel goed aan zonder een dergelijke limiet, maar mobiele abbonementen niet?
Omdat de capaciteit van een bekabeld systeem veel groter is.

Een mobiel netwerk heeft een ernstige bottleneck bij de radio's. Per wijk een gigabit, met 5G wel meer.

Dat deel je met zijn allen, dus moet je zorgen dat de gebruikers niet allemaal hun verbinding tegelijk voltrekken.
Omdat de capaciteit van een bekabeld systeem veel groter is.
Bingo! Er is meer bandbreedte beschikbaar dus hoeft er niet arbitrair afgekneld te worden.
Dat deel je met zijn allen, dus moet je zorgen dat de gebruikers niet allemaal hun verbinding tegelijk voltrekken.
En hoe doe je dat dan? Een datalimiet verhindert niet dat gebruikers gelijktijdig veel bandbreedte vereisen. Weeral dat vervelende woord, bandbreedte...
In een wereld met steeds meer unlimited bundels lijkt het me eerlijker om de extra kosten dan de verhalen op de aanbieders van breedband diensten.
Unlimited is marketing van de providers, niet van de aanbieders van online-diensten zoals de streamingplatformen. Die marketing bestaat terwijl de providers zelf limieten toepassen door niet te veel van hun winst te verkwanselen aan inkoop. Ze maken dus genoeg winst ondanks de unlimited marketing. En dat is alleen mogelijk als ze meer inkomsten hebben dan te veel verbruik of overbelasting.

Natuurlijk kunnen we stellen dat er een mogelijkheid is dat gebruikers toch meer gebruiken dan het ingekochte netwerk aan kan. Maar om dat te voorkomen betalen de klanten. En de providers tonen tot nu toe niet aan dat dit onvoldoende is. Ze kunnen nog steeds extra opstelpunten plaatsen. Ze kunnen nog steeds meer capaciteit inkopen. Ze kunnen nog steeds hun netwerkapparatuur moderniseren EN winst maken.

Het is overigens ook niet alsof de providers geen winst kunnen maken mede op kosten van de aanbieders van de grote streamingplatformen. Er is geen verplichting tot gratis gegevens uitwisselen met andere telecomnetwerken. Als netwerken, zoals van die bedrijven, onrendabel willen aansluiten op andermans netwerk kan dat prima belast worden door wel kosten te verrekenen. Dat is ook waarom die bedrijven vaak hun eigen telecomnetwerk beginnen, om direct met telecomnetwerken met veel consumenten en andere eindgebruiker gunstige aansluitprijs te onderhandelen.
Ik lees net ook dat Starlink nog eens 7500 satellieten mag lanceren om hun netwerk uit te breiden.

Geen idee of dit relevant is voor dit onderwerp maar het zou wel kunnen
Nee is niet relevant voor dit onderwerp. Het gaat in dit artikel over de truuk dat er tweemaal betaald moet worden voor een dienstverlening. De consument betaald de ISP voor zijn data verbruik. De ISP wil voor dit data verbruik ook een rekening naar de verzender sturen.

Het is slim bedacht. Als je ergens iets koopt op het Internet, dan betaald de verzender de verzendkosten. Stel je voor dat de pakket diensten ook een rekening in zouden dienen bij het afleveren aan de klant. Dus dat je als ontvanger ook betaald aan post.nl of DHL. Dan krijgen ze tweemaal betaald voor dezelfde bezorging.
Leuk die europese telecom sectoren, zo 2x langst de kassa willen passeren. Mensen betalen reeds om diensten te kunnen gebruiken van de "grote techbedrijven". En reken er maar niet op dat het voor de consument goedkoper zou worden...

Zelfs indien het goedkoper zou worden voor de consument is het nog niet wenselijk. Eens de telecom afhankelijk zijn van de techbedrijven gaan er weer stemmen op voor QOS of andere voordelen voor een select clubje techbedrijven.
Double dipping wordt dit ook wel genoemd. Dit moeten we echt niet willen en goed dat het er niet lijkt te komen.

https://medium.com/enriqu...oms-operators-2de574522b7
Helemaal mee eens.

We moeten niet willen dat onze telecom infra mede gefinanieerd wordt door Amerikaanse big-tech.
Dat gaat alleen maar perverse prikkels geven voor bemoeienis en uitsluiting.

Bouw het lekker zelf en belast de kosten (net)neutraal door aan alle gebruikers.
Dit graaigedrag is laakbaar.
Het is heel simpel: Ik ga Netflix kijken en daardoor beginnen te bitjes te "stromen". Mijn ISP zegt tegen mij dat ze voor X bedrag mij een internet toegang geven.

Of ik nu 100 films op Netflxi kijk of 100 films bij verschillende kleine diensten, het eindresultaat is voor de ISP het zelfde: Ik veroorzaak dat dataverkeer.

Waar moet je de rekening dan neerleggen? Juist, bij mij.

Vind je dat je de dienst niet kan aanbieden voor bedrag X? Dan moet je de prijs verhogen. Concurrentie moet dan zijn werk doen zodat ik een ISP ga zoeken die de dienst aan mij levert voor een bedrag wat ik acceptabel vind.

Maar goed, KPN en Ziggo doen via de NL-IX (KPN) en Liberty Global transit (Ziggo) eigenlijk al gewoon aan double dipping, maar niemand lijkt dat echt te (willen) snappen.
Kun je dat double dipping via de NL-IX en LGT uitleggen? Ik wil het graag begrijpen maar heb er de kennis niet voor. Verdienen die bedrijven aan data die over die exchanges gaat?

Ik weet bijvoorbeeld dat grote videoboeren zoals Netflix en YouTube lokale caching servers hebben bij ISPs om het dataverkeer over pairing connections binnen de perken te houden. Heeft dat invloed op die double dipping die je noemt?
KPN heeft de NL-IX gekocht. Als je nu verkeer met KPN wil uitwisselen, dan MOET je een poort op de NL-IX nemen. Die kost geld en daar zit het verdienmodel van KPN.

KPN ga je niet vinden op een AMS-IX of een andere IX. Zo moet je dus betalen om je verkeer fatsoenlijk kwijt te kunnen bij KPN.

Ziggo, onderdeel van Liberty Global, doet het zelfde. Die zijn niet aanwezig op de NL-IX, AMS-IX of welke IX dan ook. Wil je fatsoenlijk verkeer naar Ziggo krijgen? Neem maar een betaalde transit poort bij Liberty Global af.

Je kan soms ook wel op een IX met hen peeren, maar dan moet je hen betalen voordat ze een peering BGP sessie met je opzetten.

Netflix, YouTube, ja, die hebben ook echt wel lokale caches staan bij de ISP's, maar dat doen ze met vreselijke tegenzin en niet alles komt uit die caches.
Zelfs indien het goedkoper zou worden voor de consument is het nog niet wenselijk.
Dat hangt er van af hoe je het reguleert. Regels "betaal X per PB of Y per Gbps" lijken me inderdaad niet gewenst. Regels om vanaf een bepaalde grootte (bandbreedte c.q. omzet) aanbieders te verplichten om data naar de EU te brengen, bijvoorbeeld "peer op minstens 2 POPs in de EU en hanteer non-discriminatoire tariefen en voorwaarden voor (private) peering in de EU" lijken me eigenlijk niet verkeerd.
Een Netflix betaald ook voor hun aansluiting zou ik zeggen. Verder kun je wel eisen dat bedrijven met meer als x Gb zorgen dat ze inprikken in Europa. Op die manier zijn de transit kosten voor hun.

De rest naar mijn huis en europees stransit betaal jij ?.
Hoeveel van dat Europese verkeer wordt geëxporteerd? (dus datacenters in EU die bijv. Amerikanen verwerken)

Krijgen de providers daar geld voor?
Gewoon in de wet vastleggen dat gegevens van EU overheidsinstanties moeten worden opgeslagen/verwerkt door EU bedrijven/instanties ivm burgerrechten/privacy.

Als de publieke sector lokaal gaat werken krijg je heel snel in de EU een sterke(re) tech sector.
Daar is onder de Government Procurement Agreement (GPA) geen ruimte voor. Ook verschillende niet-EU moeten mee kunnen doen aan aanbestedingen van overheidsinstanties.
De GPA is open te breken en in het uiterste geval kunnen we al onze banden breken met de rest van .de wereld. Of we dat moeten doen is een ander verhaal maar er zijn mogelijkheden genoeg.

edit: je zegt geen ruimte voor (ik las niet mogelijk)

[Reactie gewijzigd door gevoelig op 10 januari 2026 13:35]

Je kan dat ook anders lezen: er is een wetswijziging aan de GPA nodig om de aanbestedingen te beperken tot Europese bedrijven.
Wij zijn nog steeds op een hybride omgeving. Omdat de CAA hier in Luxembourg nog geen goedkeuring heeft gegeven. CSSF daarin tegen heeft wel weer goedkeuring gegeven.

Maar waarom zou je een wetgeving opstellen. Als USA met een bevel alsnog data wat in Europe staat mag inzien? Heeft toch geen zin.
Dus als ik het goed begrijp wil , als het ware, Shell hier van Ford geld hebben omdat hun auto’s meer brandstof gebruiken? Wat een wereld zijn we toch aan het worden zeg..


Elk beetje energie dat bedrijven en overheden hierin steken kost ons, de belastingbetaler en gebruiker, onnodig geld. Kunnen wij nu eisen dat ze ons gaan betalen?
Nee, het gaat om bandbreedte, niet om auto’s. Maar algemener gaat het om infrastructuur. Het is niet ongebruikelijk dat bedrijven meebetalen aan infrastructuur.

Het Rotterdamse Havenbedrijf betaalt ook mee aan wegen en spoorlijnen.
Klopt, de titel van het artikel is dan ook misleidend: dit gaat helemaal niet om "strengere" regels men wil gewoon van twee walletjes eten en uiteindelijk betaald de consument de extra aandeelhouderswaarde die dat zou moeten opleveren.

Het zou mooi zijn als men overigens inderdaad wat stengere regels gaat opleggen om de marktverstoring die we ook in Nederland zien bij grote telecom bedrijven (en verschillende andere sectoren) tegen te gaan.

De afgelopen decennia hebben we in Nederland (en ook de EU) te maken met een vermindering van de kwaliteit van (politieke) bestuurders, teveel focus op de gekleurde medelanders en te weinig op het in stand houden van een vrije markt, als er niet zoveel marktverstoring op de markt voor ISPs zou zijn dan zouden deze bedrijven dit soort eisen niet eens durven stellen omdat ze bang zouden zijn om de (terechte) aandacht van een toezichthouder te trekken.

[Reactie gewijzigd door blouweKip op 10 januari 2026 15:44]

Bedrijven als Google, Microsoft en Netflix zouden het gros van het Europese internetverkeer genereren, terwijl dat door de providers moet worden gefaciliteerd
En die providers rekenen daar toch (dure) abonnementskosten voor aan?

[Reactie gewijzigd door MontyMole op 10 januari 2026 12:53]

Nee. Providers (en andere diensten) rekenen dure abonnementskosten onder het mom van ontwikkeling van hun netwerk en platform, en vervolgens de prijzen verder ophogen zodra deze ontwikkelingen geimplementeerd zijn, omdat het kwaliteit van het product inmiddels "beter" is. Een strategie dat al jaren onder de radar vliegt om zoveel mogelijk winst binnen te harken.

Onze dure abonnementen in Nederland hebben dus niets met internetverkeer te maken.
Goed nieuws dat de providers hun zin niet krijgen, vond de claim altijd al belachelijk.
De titel van het artikel vind ik wel wat voorbarig, het is nog helemaal niet zeker of deze wet er ook echt komt want er moet nog over gestemd worden.
KPN, winst van bijna 1 miljard in 2025, beurswaarde is met meer dan 7% gestegen. Vodafone, verlies van 400 miljoen in 2025 door boekhoudkundige afschrijving, in 2024 winst van 3.7 miljard, beurswaarde in 2025 met 35% gestegen. Deutsche Telekom winst van meer dan 11 miljard in 2025.

Ik snap wel dat ze het heel zwaar hebben die Telecom bedrijven. Ik zou me schamen met zulke financiële cijfers. Je kan het natuurlijk altijd proberen, om anderen te laten betalen voor je core business. Nee heb je, ja kun je krijgen... Het antwoord is nee, gelukkig.
Ah ja, want je omzet/ winst bepaalt of je wel of niet een terecht punt hebt? Zullen we dan even kijken naar de winsten van big tech uit de VS die hier weer beschermd worden? Ik ken de details en inhoud van het telco verzoek niet, maar als ik totaal los van het inhoudelijke punt moet kiezen tussen nog meer geld naar de vrienden van Trump of naar KPN, dan ben ik er wel uit...
U denkt echt dat als we gaan betalen dat het goedkoper wordt?

Dat is heel bijzonder.

In deze context is winst dus wel belangrijk.
3 jaar geleden gaf ik een presentatie op NLNOG, waar ik de geschiedenis en de beweegredenen achter deze wens van de telcos bespreek. Ze vragen er al sinds 1996 om! Ik leg ook uit waarom het nog niet is gebeurd. Dat is onder andere, omdat dataverkeer volgens de telcos zelf niet zo'n groot probleem is. Ook zeg ik wat over paid peering enzo

YouTube: NLNOG 2022 - Rudolf van der Berg Big Telco vs Big Tech, or why tel...

[Reactie gewijzigd door Raindeer op 10 januari 2026 14:37]

Je kan je uitleg ook gewoon even samenvatten in tekstvorm zonder jezelf hier te verkopen. Tip voor volgende keer!

Om te kunnen reageren moet je ingelogd zijn