Cookies op Tweakers

Tweakers maakt gebruik van cookies, onder andere om de website te analyseren, het gebruiksgemak te vergroten en advertenties te tonen. Door gebruik te maken van deze website, of door op 'Ga verder' te klikken, geef je toestemming voor het gebruik van cookies. Wil je meer informatie over cookies en hoe ze worden gebruikt, bekijk dan ons cookiebeleid.

Meer informatie

Door , , 28 reacties

Woensdag schudde een astronaut aan boord van het International Space Station de hand met een telerobotica-specialist op de grond in Nederland. De astronaut testte een joystick die het mogelijk moet maken voor astronauten om objecten op afstand te 'voelen'.

Dat schrijft de ESA op haar site. De astronaut, Terry Virts, schudde om 21:10 woensdagavond via de Haptics 2 op afstand de hand van André Schiele, een specialist in telerobotica. Een blog beschrijft de precieze acties in detail. De joystick is op beide plaatsen identiek en elke beweging wordt precies gekopieerd tussen beide locaties.

De feedback van de joystick is zo afgesteld dat de gebruikers de kracht van de ander kunnen voelen bij trekken of duwen. De test wordt niet zomaar uitgevoerd. Het doel is op den duur astronauten in een baan om Mars te krijgen in een ruimtevaartuig en dat ze op die manier robots op het oppervlak kunnen bedienen. Om robots zo precies te kunnen bedienen moeten de astronauten in de buurt van Mars zijn, omdat het vanaf de aarde ongeveer twaalf minuten duurt voordat een radiosignaal heen en weer gestuurd is en dat zorgt niet bepaald voor een gevoel van interactie.

De test van woensdag was om te controleren of het communicatienetwerk, de technologie om de joysticks te besturen en de software allemaal goed functioneerden en werkten zoals verwacht. Elk signaal moest een traject afleggen tussen het ISS en het hoofdkwartier van de ESA-ESTEC in Noordwijk, via een andere satelliet zo'n 36.000 kilometer boven de aarde en het Houston Mission Control Center in de Verenigde Staten. Dat duurde tot maximaal 0,8 seconden.

Handje schudden tussen aarde en het ISSHandje schudden tussen aarde en het ISSHandje schudden tussen aarde en het ISSHandje schudden tussen aarde en het ISSesa issHandje schudden tussen aarde en het ISSHandje schudden tussen aarde en het ISS

Het ISS zelf draait met 28.800 kilometer per uur om de aarde, waardoor het eindpunt van de communicatie steeds verandert. Het systeem is zo ingericht automatisch te corrigeren voor die constante minieme verschillen in tijd. Naast de joystick had Virts in het ISS een scherm met realtime video met daarop een pijl die augmented reality toevoegde aan het geheel: de pijl gaf aan wat de richting en de grootte van de kracht was.

De volgende test zal een blinde test zijn om te kijken of het mogelijk is verschillende objecten gemaakt van foam uit elkaar te houden om te kijken of een mens die zich in de ruimte bevindt, zo verschil kan voelen in de stijfheid van een object. Dit is belangrijk voor geavanceerde taken in de toekomst.

Het volgende experiment is gepland voor september dit jaar. Een ander nog lopend project, Haptics-1, heeft al aangetoond dat mensen stijfheid en torsie anders ervaren. Dat betekent dat mensen kracht en combinaties van positie en kracht via hun handen en armen anders ervaren in de ruimte dan op de grond. Dat is heel belangrijk om goed te begrijpen hoe iemand iets aan zal voelen en zal ervaren.

Update 5 juni 20.26: Vrijdag uitgekomen video toegevoegd.

Moderatie-faq Wijzig weergave

Reacties (28)

"omdat het vanaf de aarde ongeveer twaalf minuten duurt voordat een radiosignaal heen en weer gestuurd is en dat zorgt niet bepaald voor een gevoel van interactie."

En wij zeuren bij meer dan 300ms ping
Hmmm en als ze laserpulsen gebruiken tussen de aarde en mars?

Of zal dat niet werken op die afstand (te veel dingen die er tussen kunnen komen zoals ruimteafval, kometen en andere troep).
Maakt niets uit. Radio signalen gaan net zo snel als licht door de ruimte.
Het probleem is gewoon de afstand. Mars staat op 60 tot 100 miljoen km afstand. Met de 300.000 km/s snelheid van licht, is dat dus ~200 tot 330 seconden in één richting...
Mars staat op 60 tot 100 miljoen km afstand.
Maak daar maar ~55Gm tot 401Gm van :). Worst case round trip is dus 2 * 401e9 / 300e6 = ~2673s = ~44,6 minuten. Best case 6,1 minuten.
Ik studeer onder andere astrofysica, ik had dit moeten weten -_-
Dat maakt niet uit, licht en elektromagnetische golven reizen in de ruimte beide met dezelfde snelheid c (ong. 300.000 km/s).
ja inderdaad...
mijn brein is kennelijk nog niet wakker vandaag, ik probeer het morgen nog wel een keer :D
Lazer klint ook sneller, het ligt niet aan jouw maar aan de naam :P
Ja maar dat willen ze oplossen door ruimtestation om mars.
Dat maakt volgens mij niks uit, de totale afstand blijft gelijk. Met relay stations wordt het eigenlijk alleen maar langzamer.
Ja maar daar gaan dus de astronauten inzitten die het besturen!
dat is van aarde naar mars,
vanaf de aarde naar het spacestation is het maar 0,8 seconden.
Offtopic: Echter heb je het dan wel over hele andere afstanden dan een servertje aan de andere kant van de wereld ;)

[Reactie gewijzigd door Azerion op 4 juni 2015 15:35]

Was er niet pas in het nieuws dat Google investeerde in een internetverbinding voor Mars One?
Hoe willen ze dat gaan realiseren? 12 minuten responsetijd lijkt mij niet echt fijn internetten...
Proxy op mars plaatsen die ververst met de aarde?
0,8 seconden lijkt mij prima te overbruggen, dat is een ping van 800ms. Zou mooi zijn als ze dergelijke latencies ook bij Mars kunnen realiseren!
Ik denk dat je met 0,8 sec vertraging in iets voelen wat zacht of hard is niet goed van terug komen..

Probeer maar eens in te denken..

Je pakt een fragiel object. het breekt niet,
Je pakt een fragiel object, met 0,8 sec vertraging tot je iets voelt.. "het zal stuk gaan"

het is een mooie ontwikkeling, als ze de latency nog verder naar beneden krijgen zal het denk ik een stuk beter slagen om er achter komen of wel of juist niet breekbaar is.
Je zal zeker rustig te werk moeten gaan, maar ik denk dat het met 0,8 sec echt wel te doen is hoor. Gewoon de tijd nemen en langzaam de druk opvoeren. Ik denk sowieso niet dat ze in een ruimtestation bij Mars opeens haast hebben met het onderzoeken van samples...
Dat valt tegen. Er is op de universiteit twente een tijd terug een zelfde soort robot arm gebruikt om een simpel spelletje toren van pisa te spelen met een universiteit in Tsjechie ofzo. Toen zijn ze er al achter gekomen dat de vertraging maximaal 0,15 seconde, als ik het me goed herinner, mocht zijn omdat het anders al onspeelbaar werd.
zolang we niet iets sneller kunnen versturen en ontvangen dan met radiogolven (snelheid van licht), zal dat erg lastig worden.
Ik bedoelde dus met een ruimtestation bij Mars, van waaruit ze de robots op het oppervlak besturen ;)
Lachen, dat was net te vroeg om het boven nederland te laten gebeuren. Iss was zichtbaar om 2313 (zelf Gezien :))
Schrok en beetje toen ik het titel las. Zag namelijk ESA en ISIS 'schudden handen' met joystick via telerobotica maar bleek dus ISS te zijn gelukkig :9 .

On topic:

Vet dat dit kan nu hopen dat ze nog wat aan de latency kunnen doen! 800ms lijkt namelijk niet veel maar probeer maar eens met 800ms te gamen bijvoorbeeld dan voelt het meer als 3 seconden vertraging.
Howard Wolowitz had ook al zoiets ontwikkeld....

Op dit item kan niet meer gereageerd worden.



Apple iOS 10 Google Pixel Apple iPhone 7 Sony PlayStation VR AMD Radeon RX 480 4GB Battlefield 1 Google Android Nougat Watch Dogs 2

© 1998 - 2016 de Persgroep Online Services B.V. Tweakers vormt samen met o.a. Autotrack en Carsom.nl de Persgroep Online Services B.V. Hosting door True