Cookies op Tweakers

Tweakers maakt gebruik van cookies, onder andere om de website te analyseren, het gebruiksgemak te vergroten en advertenties te tonen. Door gebruik te maken van deze website, of door op 'Ga verder' te klikken, geef je toestemming voor het gebruik van cookies. Wil je meer informatie over cookies en hoe ze worden gebruikt, bekijk dan ons cookiebeleid.

Meer informatie

Door Arnoud Wokke

Redacteur mobile

BlackBerry Passport Review

Indrukwekkend, maar niet voor iedereen

Inleiding: de smartphone-sfinx

Samengevat

Veel basisfuncties zijn in orde bij de BlackBerry Passport. Het scherm is altijd afleesbaar en de vierkante vorm maakt het lezen van mails en webpagina's comfortabel. Het toestel is rap en beschikt over alle nodige draadloze netwerkverbindingen. De accuduur is goed en het toetsenbord is innovatief, maar niet superieur. De Passport heeft ook zijn beperkingen, onder meer in het aanbod van apps. Ook het besturingssysteem zelf kan nog wat finetuning gebruiken. Het bekijken van foto's en video's, en het spelen van games gaan eveneens minder goed op het vierkante scherm. Het is een smartphone waar BlackBerry-fans blij van gaan worden. Voor wie veel doet met foto's of video's is het echter geen goede optie. Dat maakt de beoordeling lastig. Veel mensen zullen hem geen twee sterren waard vinden; voor anderen is het een bijna perfecte smartphone.

BlackBerry bestaat nog. Dat lijkt een open deur, maar iets meer dan een jaar geleden zag het er niet naar uit. Het bedrijf had zichzelf te koop gezet en het had zomaar opgeslokt kunnen worden door een van de gegadigden: Microsoft, Apple, Lenovo, Google en Cisco. De gesprekken waren gaande, maar BlackBerry besloot zelf het er nog eens op te wagen, met een nieuwe directeur en een nieuwe zak geld.

Volgens ingewijden is er echt iets veranderd bij BlackBerry sinds John Chen een jaar geleden aantrad. Chen is bekend geworden als de man die Sybase van de ondergang redde en voor veel geld verkocht aan SAP. Hij volgde Thorsten Heins op. Chen onderscheidde zich door alles te richten op de zakelijke markt, waar BlackBerry ooit zijn eerste successen kende, en door minder aandacht te geven aan de consumentenmarkt. De nieuwe directeur maakte ook meteen duidelijk dat hij voornamelijk brood zag in smartphones met een fysiek toetsenbord.

BlackBerry verkoopt nog altijd geen enorme massa's smartphones en heeft een verwaarloosbaar marktaandeel, maar het gaat wel zichtbaar beter met de fabrikant. Het zou uniek zijn als de Canadese fabrikant zelfstandig op de markt bleef; onder andere Nokia, Motorola, Palm en Siemens kwamen niet terug na een diep dal.

De Passport is geen idee van Chen; technici waren al bezig voordat de nieuwe directeur aantrad. Maar het is wel een idee dat hij heeft omarmd en het is zonder enige twijfel BlackBerry's belangrijkste toestel van 2014. Het is bovendien een afwijkend toestel; het is breed, heeft een vierkant scherm en een aanraakgevoelig fysiek toetsenbord. Hoewel de smartphone vooral gericht is op de zakelijke markt, wilden we het toch graag testen, omdat het een van de opvallendste smartphones van dit jaar is.

Het toetsenbord: gemengde gevoelens

Om te beginnen is de Passport geen smartphones als alle andere. De 1:1-verhouding van het scherm en het fysieke toetsenbord maken hem tot een heel ander type apparaat dan smartphones met een 16:9- of 15:9-scherm. Dat verandert veel aan de gebruikservaring. Bovendien heeft BlackBerry een andere doelgroep voor ogen dan andere smartphonefabrikanten. Waar andere toestellen primair gericht zijn op consumenten en het fijn is als zakelijke gebruikers hen ook kiezen, is de insteek van de Passport omgekeerd; hij is vooral bedoeld voor de zakelijke markt en consumenten mogen hem toevallig ook kopen.

Tweakers reviewt geen zakelijke toestellen en het is ook niet onze specialisatie om smartphones op zakelijke criteria te beoordelen. We houden het in het achterhoofd, maar deze review is echt bedoeld voor mensen die overwegen de Passport als privételefoon te gebruiken.

Een van de keuzes die BlackBerry bewust maakt op zoek naar de zakelijke gebruiker is het toetsenbord. Hoewel het gaat om een fysiek toetsenbord, is het niet hetzelfde mobiele bordje dat BlackBerry-gebruikers al jaren kennen. Er zijn enkele fundamentele verschillen. Ten eerste heeft het maar drie rijen toetsen in plaats van vier, zoals BlackBerry's altijd hadden. Het kan niet anders of dit is een maatregel om ruimte te besparen. Een extra rij toetsen had de telefoon vermoedelijk groter gemaakt en dan was het hele idee van het paspoortformaat in het water gevallen.

Er waren nog meer compromissen nodig. De belangrijkste is de plaatsing van de spatiebalk; die zit in de onderste rij in het midden, tussen de toetsen. Dat is ongebruikelijk en vergt dus de nodige gewenning, zelfs voor doorgewinterde BlackBerry-gebruikers. Een ander compromis zit in de functietoetsen en leestekens. Die vind je niet onder of op fysieke toetsen, maar op het scherm. Met BlackBerry OS 10.3.1 komt daar verandering in, omdat je ze dan ook kunt aanroepen onder de fysieke toetsen. De symbolen zie je dan overigens nog niet zitten; daarvoor moet je op het scherm kijken of ze uit het hoofd kennen.

Update, 8:42: Zoals tweaker Rubén89 opmerkt, werkt het oproepen van symbolen al door omlaag te vegen over het toetsenbord, waarna op het scherm verschijnt welke symbolen onder welke toetsen staan.

Op het scherm zitten ook de woordaanvullingen. Als je het eens bent met de aanvulling, kun je over de toetsen omhoog vegen om de optie te selecteren, ongeveer zoals het in BlackBerry 10 werkt met een onscreen-toetsenbord. Die functie duidt op een andere nieuwe feature van het toetsenbord. Het is aanraakgevoelig en werkt dus als een soort trackpad, een innovatieve en handige feature. Je kunt er onder andere mee scrollen in de browser zonder met je hand voor het scherm te zitten. Ook handig in de browser zijn sneltoetsen; met een P bijvoorbeeld is het mogelijk om een pagina terug te gaan. Met behulp van de Shift-toets kun je met de trackpad bovendien nauwkeurig tekst selecteren.

De toetsen hebben allemaal een opstaande rand, waardoor ze goed te onderscheiden zijn. Toch vinden we het ergonomisch niet handig; de toetsen zitten relatief ver naar onder, waardoor het minder comfortabel is om erop te typen dan bij vorige BlackBerry's. De bijkomende functies maken het toetsenbord echter wel de moeite waard. Het kunnen scrollen en het kunnen selecteren van tekst biedt wel degelijk toegevoegde waarde.

Als we BlackBerry nog een tip mogen geven: in veel onscreen-toetsenborden is het mogelijk om woorden te maken door met de vinger van letter naar letter te vegen. Het fysieke toetsenbord maakt dit mogelijk en het zou betekenen dat de Passport op nog een extra manier te gebruiken is, namelijk vasthouden met één hand en woorden bij elkaar vegen met de andere.

Ontwerp: een brede kijk

Door het fysieke toetsenbord en het vierkante scherm is de Passport dus breed, maar hoe breed is hij nu echt, bijvoorbeeld in vergelijking met smartphones met ongeveer dezelfde schermdiagonaal? Hij is in elk geval breder dan grote telefoons als de Samsung Galaxy Note 4 en iPhone 6 Plus.

De Passport is met 12,8cm niet echt lang, maar met 9cm wel veel breder dan veel andere telefoons. De Z10 meet horizontaal bijvoorbeeld 6,5cm, terwijl veel van de duurste toestellen van de concurrentie, zoals de Samsung Galaxy S5 en de HTC One M8, hier rond de 7cm zijn. Het is niet de breedste reguliere smartphone tot nu toe; met 9,2cm gaat de Xperia Z Ultra van Sony nog iets verder.

ToestelLengte (cm)Breedte (cm)Dikte (mm) GewichtScherm
Passport 12,8 9,0 9,3 196g 4,5"
Galaxy Note 4 15,4 7,9 8,5 176g 5,7"
iPhone 6 Plus 15,8 7,8 7,1 172g 5,5"
iPhone 5s 12,4 5,8 7,6 112g 4"
Nexus 5 13,8 6,9 8,6 130g 5"
Z10 13,0 6,6 9 138g 4,2"

De breedte maakt de Passport ongeschikt voor wie graag zijn toestel met één hand bedient; je hebt altijd twee handen nodig. Het is mogelijk om bij onderdelen op het scherm te komen, maar de veegbewegingen die BlackBerry 10 zo kenmerken, zijn lastig met één hand, zeker in vergelijking met de veel kleinere Z10.

De Passport heeft, net als veel recente smartphones, een metalen frame. Die metalen rand heeft geen scherpe kantjes en voelt dus comfortabel aan. Het nadeel is wel dat metaal de omgevingstemperatuur aanneemt, dus als je in de winter buiten loopt, heb je een koude telefoon. Veel mensen vinden metaal echter luxer aanvoelen.

De achterkant is gemaakt van een half-stroef plastic. Het voelt prettig aan, maar laat wel vingervegen zien. Het was mooier geweest als die niet zichtbaar waren geweest.

Met 198 gram is de Passport niet licht, integendeel, hij is zwaar ten opzichte van veel concurrenten, maar ook weer niet overdreven zwaar. Het gewicht werkt twee kanten op; sommige mensen storen zich aan elke gram te veel in hun broekzak of hand en anderen vinden het juist een teken van degelijkheid als een telefoon veel gewicht heeft. De Passport is zeker voelbaar in de broekzak, maar broeken zakken er gelukkig niet van af.

Wie een Passport uit zijn zak haalt, krijgt veel vreemde blikken. Het is een toestel dat dermate afwijkt van wat mensen gewend zijn, dat vrijwel iedereen hem direct raar vindt. Veel mensen vonden hem niet specifiek lelijk, maar in elk geval vonden ze hem er onhandig uitzien. De breedte went echter snel en na een tijdje voelt het normaal aan. Wie altijd zijn smartphone met twee handen gebruikt, kan met de Passport goed uit de voeten. Wie daarentegen vaak met één hand werkt, bijvoorbeeld op de fiets, zal er veel moeite mee hebben.

Scherm: vierkant en kraakhelder

Het scherm is vierkant, net als dat van de BlackBerry Q10 bijvoorbeeld, maar waar de Q10 nog van een bescheiden 3,1"-scherm is voorzien, heeft BlackBerry dat voor de Passport naar 4,5" opgeschroefd. Bovendien heeft BlackBerry weer gekozen voor een ips-lcd in plaats van een amoled-scherm zoals in de Q10 en Z30.

Het verschil tussen een ips-lcd en een amoled uit zich in het contrast en de weergave van zwart. Omdat toestellen met een amoled-scherm individuele pixels kunnen in- en uitschakelen, is het contrast theoretisch oneindig. Voor lcd's geldt dat niet; de backlight staat altijd aan.

De resolutie van het scherm is 1440x1440 pixels, vier keer zoveel pixels als op de Q10, met een resolutie van 720x720 pixels. De pixeldichtheid komt daarmee uit op 453ppi, ongeveer evenveel als full-hd-schermen op 5".

Helderheid
TelefoonCandela per vierkante meter (nits), hoger is beter
BlackBerry Passport
*******
732
BlackBerry Z10
*******
730
Sony Xperia Z3
******
647
Samsung Galaxy Note 4
******
602
Apple iPhone 6 Plus
*****
511
HTC One (M8)
*****
505
LG G3
*****
487
Nexus 5
*****
476
Huawei Ascend Mate 7
****
444
Nokia Lumia 930
****
434

Er is bijna geen smartphonescherm dat zo helder kan als dat van de Passport. Het directe gevolg is duidelijk; hoe zonnig de dag ook is, het scherm is altijd af te lezen en dat is een flink pluspunt.

Contrast
TelefoonIn verhouding , hoger is beter
Samsung Galaxy Note 4
*******
10000:1
Nokia Lumia 930
*******
10000:1
HTC One M8
*
1624:1
Apple iPhone 6 Plus
*
1346:1
BlackBerry Z10
*
1327:1
Huawei Ascend Mate 7
*
1300:1
Sony Xperia Z3
*
1047:1
Nexus 5
*
963:1
LG G3
*
849:1
BlackBerry Passport
*
837:1

Ondanks de hoge helderheid is het scherm niet bijzonder mooi ten opzichte van de concurrentie en het contrast is met 837:1 aan de lage kant, zelfs voor een lcd. Andere toestellen, zoals de HTC One M8 en iPhone 6 Plus, doen het bijvoorbeeld een stuk beter. Het gevolg is dat het scherm er minder spectaculair uitziet en de kleuren minder van het scherm lijken te spatten dan bij betere schermen.

Gemiddelde kleurfout
TelefoonIn ΔE2000, lager is beter
Samsung Galaxy Note 4
**
1,72
Nexus 5
**
2,10
BlackBerry Passport
***
2,65
LG G3
***
2,79
Huawei Ascend Mate 7
****
3,31
Apple iPhone 6 Plus
****
3,48
Sony Xperia Z3
*****
3,99
BlackBerry Z10
*****
4,10
HTC One M8
******
4,79
Nokia Lumia 930
*******
6,00

De gemiddelde kleurfout, belangrijk bij het correct weergeven van verzadigde kleuren, is dik in orde. Met 2,65ΔE2000 is hij beter dan bij menig andere telefoon.

Gemiddelde grijswaardenfout
Telefoonin ΔE2000, lager is beter
Samsung Galaxy Note 4
*
2,00
LG G3
**
3,20
BlackBerry Passport
***
4,60
Apple iPhone 6 Plus
***
5,00
Huawei Ascend Mate 7
****
6,00
Nokia Lumia 930
****
7,10
HTC One M8
*****
7,70
Sony Xperia Z3
*******
11,10

De grijswaarden, vooral belangrijk bij het weergeven van minder verzadigde kleuren, zijn ook prima. Het verschil tussen de kleuren op de Passport en zoals ze horen te zijn, is nauwelijks waar te nemen, zodat foto's en video's er uitzien zoals ze eruit horen te zien.

Een ander element van het scherm is de vorm. Omdat het geen 16:9-scherm is, past er in de lengte minder op dan bij andere smartphones, maar in de breedte meer. Dat heeft vooral zijn weerslag op bijvoorbeeld lezen en browsen. Dat is op de Passport prettiger dan op andere smartphones, omdat daarbij de breedte een voordeel is. Er staat bovendien bij veel sites, zoals bij Tweakers, vrijwel hetzelfde in beeld als op een 16:9-scherm.

Het bekijken van foto's en video's is op zijn zachtst gezegd minder ideaal; die zie je op klein formaat en details zien is alleen mogelijk door inzoomen. Voor wie veel foto's bekijkt, bijvoorbeeld op Facebook of andere sociale netwerken, is dat dus weer een nadeel.

Software: BB OS 10.3

De Passport draait op BlackBerry OS 10.3, een nieuwe versie van het besturingssysteem BB10, dat het bedrijf nu al bijna twee jaar geleden uitbracht. Wie niet bekend is met het besturingssysteem kan er het beste de, inmiddels verouderde, review van de Z10 op naslaan.

Centraal in het besturingssysteem staat nog steeds het scherm met Active Frames, een scherm met thumbnails van openstaande applicaties, met namen en sluitkruisjes erbij. Dat maakt het mogelijk om snel te wisselen tussen apps. Het maximum aan openstaande apps is acht, vermoedelijk een beperking van het werkgeheugen. De lay-out is veranderd; de eerste apps hebben een volledig frame en de laatste twee moeten een frame delen. Daardoor passen er acht direct op de pagina en is verticaal scrollen niet nodig. Ook is het mogelijk om de volgorde zelf aan te passen, waardoor het werkt als een soort snelstartbalk. Dat werkt handig en beter dan voorheen, zeker als je snel wil wisselen tussen enkele apps.

Rechts van de Active Frames zijn pagina's te vinden met alle apps op het toestel. Android-apps staan daar ook tussen. Links van de Active Frames is de Hub te vinden, de universele inbox waarin alle communicatie uit e-mail-accounts, Twitter, Facebook, LinkedIn en sms samenkomt. De Hub is al sinds de eerste versie van BlackBerry 10 handig, omdat gebruikers dan in één klap op de hoogte zijn van alle notificaties, zonder allerlei apps te hoeven openen; de berichten staan allemaal onder elkaar. De Hub is met de updates iets beter geworden, maar veel is er niet gewijzigd. Het werkt nog altijd prima.

Wel valt op dat er trucjes zitten in BlackBerry 10 die de fabrikant nergens naar voren brengt en die toch van pas kunnen komen. Zo is het mogelijk om te pinchen in de Hub, waarna alleen ongelezen berichten verschijnen. Het is handig om even een stapel ongelezen berichten van een tijdje geleden door te kunnen nemen.

Nieuw op de Passport is Assistent, een spraakbesturing die vergelijkbaar is met Cortana op Windows Phone, Siri op iOS en Google Nows spraakbesturing op Android. Het werkt alleen niet in het Nederlands; je moet Engels spreken of typen. Het is een relatief eenvoudige spraakbesturing ten opzichte van Siri, Cortana of Google Now en werkt net iets minder goed. Voor het invoeren van een weksignaal of agenda-afspraak is het wel een goede toevoeging.

Er zijn nog enkele zaken specifiek voor de Passport, zoals de mogelijkheid om direct te zoeken in onder meer contacten en mails door te beginnen met typen op het homescreen. Na de eerste indexering werkt dat snel en handig. Bovendien is het mogelijk om de toetsen te gebruiken als snelkoppelingen in bepaalde apps. In de Hub is het bijvoorbeeld mogelijk om naar het volgende ongelezen item te gaan met de U of te zoeken in de Hub met de S.

Blend

Ook nieuw is Blend, een programma voor Windows, OS X, iOS en Android om content van een Passport zonder moeite op andere apparaten te krijgen. In dat programma kunnen gebruikers bijvoorbeeld bestanden gebruiken en versturen of toegang krijgen tot het intranet van een bedrijf zonder vpn. Het apparaat en de Passport zetten een beveiligde verbinding op. Hoewel het nergens gedocumenteerd lijkt, werkt het vermoedelijk via een ingebouwde vpn in het programma. Blend vraagt in elk geval toegang tot internet en de Passport hoeft niet in de buurt te zijn om het programma te draaien. Gebruik via bijvoorbeeld wifi of bluetooth is daardoor uitgesloten.

Het doet wat het belooft; het is mogelijk om berichten in te zien, te maken en te versturen op de pc via Blend. Dat werkt allemaal zeer goed. Wel kan de interface beter; de inbox is zelfs op een full-hd-scherm te klein om bijvoorbeeld prettig te scannen.

Er zitten nog veel meer handigheden in BlackBerry 10, het lezen van notificaties vanaf het lockscreen bijvoorbeeld, maar ook dat het scherm zichzelf inschakelt als je het toestel oppakt. Dat scheelt weer een keer vegen of op een knop drukken. Daarnaast werkt de basis prima. De besturing met gebaren heeft een leercurve voor nieuwe gebruikers - vrijwel iedereen is aanraakgevoelige of fysieke knoppen gewend - maar als het eenmaal gewend is, is het omhoog vegen om apps te minimaliseren bijvoorbeeld een logische manier van besturing.

Zoals enkele malen aangestipt in de review komt binnen afzienbare tijd BlackBerry OS 10.3.1 uit, met tal van bugfixes en algemene verbeteringen. Dat is nodig ook, want het is duidelijk dat 10.3 nog vatbaar is voor verbetering op diverse punten.

Software: Android-apps draaien

Sinds BlackBerry OS 10.2.1 kunnen gebruikers Android-apps draaien. Daarvoor was dat een heel gedoe; gebruikers moesten apk-bestanden omzetten in bar-bestanden, die dan veelal via een extensie in de desktopversie van Chrome geïnstalleerd konden worden.

Hoe anders is het nu. BlackBerry heeft een overeenkomst gesloten met Amazon om de Amazon App Store mee te leveren op BlackBerry's. Daarin staan enkele honderdduizenden apps en daartussen staan er veel die niet in BlackBerry World staan. Daarnaast kunnen gebruikers apk-bestanden downloaden, bijvoorbeeld via de browser, en die installeren.

De makkelijkste manier om Android Apps erop te krijgen lijkt misschien de Amazon App Store, maar met de app Snap heb je toegang tot de hele Google Play Store. Je weet alleen niet of een app ook echt werkt. Snap is te installeren door het bar-bestand via een plug-in van Chrome op de desktop te sideloaden.

Met opties zoals de Amazon App Store en Snap is het app-probleem op BlackBerry een stuk kleiner geworden. Het installeren van zelfs Nederlandse apps is een fluitje van een cent. Desondanks zijn er beperkingen. Apps die werken met Google-diensten, waaronder apps van Google-zelf uiteraard, maar ook apps met bijvoorbeeld kaarten van Google of andere api's, werken niet. Daardoor kun je veel apps niet daadwerkelijk draaien. Veel doorgewinterde BlackBerry-gebruikers zullen inmiddels gek worden van de foutmelding 'Deze app heeft Google Play Services nodig', waarna het avontuur stopt.

Bovendien wisselt de werking van push-notificaties per app. Vaak gebeurt er helemaal niets op dat gebied. Dat is voor veel apps niet zo'n probleem, maar de enkeling die wil chatten met Telegram heeft wel een probleem.

Snelheid

Omdat Android-apps draaien op BlackBerry 10, kunnen we wat benchmarkresultaten naast die van Android-toestellen leggen. Dit zegt vooral iets over de Android Runtime in BlackBerry 10 en de verschillen met de implementatie van Android op Android-toestellen; het zegt weinig over de snelheid van de software op de Passport in het algemeen.

AndEBench - Java
TelefoonSoCIteraties per seconde, hoger is beter
Sony Xperia Z3 Snapdragon 801
*******
698
Samsung Galaxy S5 Snapdragon 801
*******
684
HTC One M8 Snapdragon 801
******
601
Samsung Galaxy Alpha Samsung Exynos 5 Octa (5430)
****
408
BlackBerry Passport Qualcomm Snapdragon 801
****
389
Motorola Moto G (2014) Qualcomm Snapdragon 400
***
345

Deze benchmark geeft aan hoe snel de Passport berekeningen kan uitvoeren in een virtuele Java-machine in de Android Runtime. Ten opzichte van de andere toestellen met de Snapdragon 801 gaat er behoorlijk wat rekenkracht verloren.

Voor deze grafiek hebben we er enkele toestellen met een Snapdragon 801 naast gezet, evenals wat bekende toestellen, die een score hebben die rond die van de Passport ligt. Waaraan ligt die relatief lage score? Vermoedelijk kan de Android Runtime slecht omgaan met de quadcore-processor in de Passport. Dat vermoeden ontstaat althans als je het resultaat ziet van dezelfde test als er maar één kern actief is.

AndEBench - Java (singlecore)
TelefoonSoCIteraties per seconde, hoger is beter
Samsung Galaxy Alpha Samsung Exynos 5 Octa
*******
277
Sony Xperia Z3 Snapdragon 801
*******
265
HTC One M8 Snapdragon 801
******
251
BlackBerry Passport Snapdragon 801
*****
213
Samsung Galaxy S5 Snapdragon 801
*****
189
Motorola Moto G (2014) Snapdragon 400
***
99

Met singlecore is de score niet uitzonderlijk hoog, maar zeker ook niet laag. Hij zit boven de Galaxy S5, maar onder de HTC One M8. En dat blijkt ook; de Android Runtime kan van slechts twee cores gebruikmaken. Dat is wellicht een overblijfsel van vorige BlackBerry's, die allemaal dualcores waren.

Om te kijken hoe de runtime het grafisch doet, is er 3DMark. Een andere veelgebruikte grafische benchmark, GFXBench, crasht bij het starten op de Passport.

3DMark - Ice Storm Unlimited
TelefoonSoCIn punten, hoger is beter
HTC One M8 Snapdragon 801
*******
19879
Samsung Galaxy S5 Snapdragon 801
******
18423
Sony Xperia Z3 Snapdragon 801
******
17808
Samsung Galaxy Alpha Samsung Exynos 5 Octa
****
10722
BlackBerry Passport Snapdragon 801
***
10553
Motorola Moto G (2014) Snapdragon 400
**
4699

De runtime drukt ook hier weer zwaar op de grafische prestaties. De score ligt iets boven de helft van die van andere toestellen met exact dezelfde Adreno 330-gpu. Onduidelijk is of het ook nu weer ligt aan het uitschakelen of niet-inschakelen van cores; dat is niet na te gaan met 3DMark. Wel is de score onder leaks van BlackBerry OS 10.3.1 iets hoger, waardoor het erop lijkt dat BlackBerry zich ervan bewust is.

Ondanks dat lijkt het erop dat je met Android Runtime duidelijk niet de snelheid en prestaties haalt die je zou verwachten van een toestel met deze hardware, al is dat geen verrassing.

Hardware en netwerk: Paratek-antenne

Bereik

Vorig jaar, bij de release van de Z30, maakte BlackBerry veel tamtam over de antenne, gemaakt door Paratek. Die zou een beter bereik bieden dan die van andere telefoons. Omdat het voor de hand ligt dat deze antenne ook zijn opwachting maakt in deze Passport, hebben we het bereik uitgebreid getest. Dat blijkt prima te zijn, maar zeker niet exceptioneel. De Passport houdt bereik op plekken waar sommige andere telefoons het laten afweten.

Wie echter dacht dat de Passport een beter bereik heeft dan welke telefoon ook, komt bedrogen uit. Toen we de Passport naast een Galaxy S4 Mini van Samsung legden, bleek dat de Zuid-Koreaanse telefoon met heel gewone Qualcomm-hardware de Passport voorbijstreefde. Over het algemeen registreerde de S4 Mini een bereik dat sterker was dan dat van de Passport. Terwijl de Passport met -110dBm op het randje hing, had de S4 Mini nog enkele streepjes met rond -100dBm. Als ze allebei vol bereik hadden, bleef de Passport steken op -71dBm, waar de S4 Mini tot -59dBm kwam. Daarmee lijkt het erop dat het bereik geen reden is om de Passport wel of niet te kopen.

Geluidskwaliteit

De Passport heeft vier microfoons aan boord om het geluid tijdens telefoongesprekken natuurlijk te laten klinken, iets wat BlackBerry aanduidt met de marketingterm Natural Sound. Let wel, dat geldt dus voor de ontvangende partij.

Om het te testen hielden we een telefoongesprek op hetzelfde netwerk, op dezelfde locatie met de Passport en een andere telefoon, opnieuw de gangbare Galaxy S4 Mini van Samsung. Het gesprek is opgenomen met een vaste lijn, wat waarschijnlijk de reden is waarom geen van beide telefoons met hd-voice werkt.

Het lijkt erop dat het voordeel van Natural Sound niet weerklinkt als hd-voice niet werkt. Omdat hd-voice alleen werkt met mobiele telefoons die op hetzelfde netwerk zitten en niet met mobieltjes op een ander netwerk of vaste telefoons, zullen de meeste gesprekken nog altijd deze gesprekskwaliteit hebben.

Als hd-voice wel werkt, klinkt de Passport uitstekend; dit hebben we echter niet op kunnen nemen vanwege beperkingen van de call recorders, die simpelweg het geluid niet lieten horen zoals het was. Naar het schijnt - dit hebben we niet kunnen testen - is Natural Sound op zijn best van BlackBerry naar BlackBerry, maar daarvoor zijn twee Passports nodig en we hebben er maar een.

Hardware

De BlackBerry Passport draait op een onlangs uitgebrachte soc en dat is een primeur voor een BlackBerry. Het betreft een Qualcomm Snapdragon 801, dezelfde soc als in onder meer de Samsung Galaxy S5, Sony Xperia Z3 en HTC One M8. De 801 heeft vier Krait-processorkernen op 2,3GHz met een Adreno 330-gpu. Het werkgeheugen van de Passport is 3GB. BlackBerry OS 10 biedt volledige multitasking, waarbij apps geheel op de achtergrond draaien. De 1GB extra werkgeheugen ten opzichte van de vorige BlackBerry's is dus welkom.

De soc bevat ook een modemchip van Qualcomm, de MDM9625. Daarin is 4g via lte categorie 4 aanwezig, tot 150Mbit/s. Het nieuwere 4g+ ontbreekt, maar weinig concurrerende toestellen hebben dat en het is ook nog niet op veel plekken aanwezig. De Passport maakt trouwens gebruik van een nano-sim, net als recente iPhones. De soc heeft ook ondersteuning voor wifi op alle gebruikte standaarden, dus ook de nieuwste 802.11ac-standaard. Wie een dergelijke router heeft staan, zal dat een pluspunt vinden.

Accuduur en camera

Er is nog nooit een BlackBerry verschenen met een accu die zo groot is als die van de Passport, tenzij je de tablet PlayBook meerekent natuurlijk. De capaciteit van de accu is 3450mAh en dat is iets meer dan de accu's in de Xperia Z3-serie en de Galaxy Note-toestellen. Huawei stopt wel grotere accu's in zijn Ascend Mate-telefoons.

De accu is niet verwisselbaar; gebruikers kunnen alleen het bovenste gedeelte van de achterkant van het toestel halen om een sim- en sd-kaart te plaatsen, maar bij de accu kom je niet. De foto hiernaast, van het BlackBerry Vietnam Forum toont de accu bij een toestel dat uit elkaar is gehaald.

Bij intensief gebruik is het einde van de dag veelal nog te halen, maar twee dagen is echt te veel, tenzij de telefoon alleen in gebruik is om berichten te ontvangen en af en toe te antwoorden.

Accuduur bij webbrowsen (helderheid @ 250cd/m²)
TelefoonIn minuten, hoger is beter
Huawei Ascend Mate 7
*******
10u27m
Sony Xperia Z3
******
8u20m
HTC One M8
******
8u16m
Apple iPhone 6 Plus
*****
8u7m
Samsung Galaxy Note 4
*****
6u58m
BlackBerry Passport
****
6u36m
LG G3
****
5u37m
Nokia Lumia 930
***
5u4m
Nexus 5
***
4u44m

Met 6,5 uur op de browsetest scoort de Passport beter dan de LG G3, Lumia 930 en Nexus 5, toestellen die niet bekendstaan om hun geweldige accuduur. Met toestellen als de Xperia Z3 of Ascend Mate 7 van Huawei doe je veel, veel langer.

Accuduur bij video kijken (helderheid @ 250cd/m²)
TelefoonIn minuten, hoger is beter
Samsung Galaxy Note 4
*******
13u31m
Huawei Ascend Mate 7
*******
13u0m
Sony Xperia Z3
******
11u24m
Blackberry Passport
******
10u42m
HTC One M8
*****
9u45m
Apple iPhone 6 Plus
*****
9u13m
Nokia Lumia 930
****
7u59m
LG G3
****
7u40m

Gebruikers van een Passport zullen vermoedelijk niet veel video's bekijken op hun toestel, hoewel de Passport daarmee een stuk verder komt. Met meer dan 10,5 uur is de achterstand op de toppers op dit gebied minder groot. Bovendien laat hij onder meer de HTC One M8 en iPhone 6 Plus achter zich. Dat is niet uitmuntend, maar wel netjes. Het bekijken van video's komt wat de belasting van de accu betreft min of meer overeen met het uitvoeren van lichte taken op een smartphone, zoals het typen van een antwoord op een mail. Dat zijn dus activiteiten waarbij het scherm wel aanstaat, maar de processor weinig belast wordt.

Camera

De camera aan de achterkant van de Passport heeft een maximale resolutie van 13 megapixel. Het is een 4:3-sensor, dus wie alle pixels wil gebruiken kan dat doen en krijgt dan een foto met een resolutie van 4160x3120 pixels.

Standaard schiet de Passport echter plaatjes in 1:1, waardoor de viewfinder het hele scherm kan innemen en zo een accuraat beeld geeft van de foto die je krijgt. Wie naar 4:3 switcht ziet zwarte balken om de viewfinder en ziet dus op minder pixels wat de foto zal omvatten, terwijl de telefoon de foto juist met meer pixels vult dan bij 1:1. Er is ook een 16:9-modus.

Snel starten doet de camera niet. Om de camera vanaf het lockscreen te starten kun je op het pictogram drukken, waarna je moet blijven drukken totdat de cirkel 'vol' is. Dat duurt ongeveer anderhalf tot twee seconden. Daarna moet de software nog starten en de camera scherpstellen, waarna hij pas klaar is om een foto te nemen. De autofocus versnellen kan wel door de sportstand in te stellen, maar dan zijn de foto's minder goed. Wie snel een kiekje wil maken, kan daardoor het moment missen. Bovendien zit de focus van de eerste opname er vaak naast.

De camera heeft dankzij zijn resolutie redelijk wat detail, maar wie op pixelniveau gaat kijken ziet dat de verscherping in de software allesbehalve ideaal is. Uitgezoomd ziet het er wel goed uit. De belichting is vaak prima en ook de kleuren komen goed naar voren.

Daarmee is de camera aan de achterkant in veel situaties goed bruikbaar. Het is verre van de beste camera op een smartphone tot nu toe, maar hij is veel beter dan die van voorgaande BlackBerry's.

Video-opname gebeurt standaard op 1080p met 30fps, terwijl de camera ook 60fps kan halen voor slow motion. De frontcamera maakt standaard plaatjes op een resolutie van 1200x1200 pixels, ongeveer 1,6 megapixels.

De foto's van de frontcamera zijn beduidend minder dan die van de camera aan de achterkant. Veel details vallen al snel weg, zeker bij minder licht, en de telefoon wisselt wat met de witbalans. Ook het focussen gaat bij enige beweging al snel fout.

Specificaties en fotogalerij

Categorie Smartphones
Merk BlackBerry
Uitvoering BlackBerry Passport Zwart
Gsm-besturingssysteem BlackBerry OS 10.3
Schermdiagonaal 4,5"
Schermresolutie 1440x1440
Invoermethode Qwerty-toetsenbord, touchscreen
Schermtype LCD
Multitouch Ja
Touchscreentechniek Capacitief
Secundair scherm Nee
CPU/SoC Qualcomm Snapdragon 801
Aantal cores Quadcore
Processorsnelheid 2,2GHz
Werkgeheugen 3,072GB
Opslaggeheugen 32GB
Geheugenkaart (Mobiel) MicroSD, microSDHC, microSDXC
Simkaart Nanosim
Aantal SIMs Single
Cameraresolutie 13Mp
Cameraresolutie (voor) 2Mp
Camera-autofocus Ja
Gsm-flitsertype Enkele led
Resolutie video-opname 1920x1080 (Full HD 1080p)
Stabilisatie Optische stabilisatie
Mobiele netwerken Edge, gprs, hsdpa, hspa+, hsupa, lte
Frequentiebereik (mobiel) 800MHz, 850MHz, 900MHz, 1800MHz , 1900MHz , 2100MHz , 2600MHz
Verbinding (wlan) 802.11a, 802.11ac, 802.11b, 802.11g, 802.11n
5GHz-ondersteuning Ja
Bluetooth-versie Bluetooth 4.0
Overige draadloze verbindingen Near Field Communication (NFC)
GSM-connector 3.5mm, Micro-USB
Berichten E-mail, mms, sms
Afspeelmogelijkheden Audio, video
GPS Ja
Gsm-functies A2DP (Bluetooth-stereo), Bewegingssensor, DLNA, FM-radio (draadloos), FM-radio (headset), Handsfree, Kompas, Tril, Voicerecorder, WiFi Direct
Gesprekstijd 23u
Stand-by-tijd 444u
Accucapaciteit (mAh) 3.450mAh
Accutype Li-Ion
Accu verwisselbaar Nee
Telefoonmodel Bar
Gewicht (gram) 194g
Lengte 128mm
Breedte 90,3mm
Hoogte / Diepte 9,3mm
Kleuren Zwart

Fotogalerij

Alternatieven

Er is niet echt een alternatief voor de Passport; er is niets dat er ook maar een beetje op lijkt in de winkel. Toch hebben we ons best gedaan om wat alternatieven op een rijtje te zetten.

Score: 4OnbekendSmartphones BlackBerry Q10 Zwart
BlackBerry Q10 Zwart

Een BlackBerry met een fysiek toetsenbord: de Passport zal toch niet de enige zijn? Online kun je nog altijd de Q10 vinden, min of meer de voorganger van de Passport. Het scherm is met 3,1" veel kleiner, de processor is minder krachtig en het toetsenbord is niet geschikt voor veegbewegingen, maar het idee is verder hetzelfde: een smartphone met BlackBerry 10 en een fysiek toetsenbord eronder. Hij kost bovendien minder dan de helft van wat je neerlegt voor een Passport.

Score: 5OnbekendSmartphones BlackBerry Q5 Zwart
BlackBerry Q5 Zwart

De Q5 is als de Q10, maar dan wat hardware betreft op veel vlakken net iets minder bedeeld. Zo verruilde BlackBerry het amoled-scherm van de Q10 voor een lcd en zou het toetsenbord ook iets anders zijn. Hij is bovendien een stuk goedkoper; je kunt hem al snel voor rond 200 euro vinden.

Score: 4.5OnbekendSmartphones Samsung Galaxy Note 4 Wit
Samsung Galaxy Note 4 Wit

Er is geen serieuze luxe Android-smartphone met fysiek toetsenbord. Wat is er dan wel? Deze Galaxy Note 4 heeft in elk geval een extra vorm van input via een stylus. Bovendien mikt Samsung met Knox sinds enige tijd ook wat meer op de zakelijke markt dan voorheen. Hij is wel behoorlijk duur voor een smartphone.

Score: 4OnbekendSmartphones Apple iPhone 6 Plus 16GB Goud
Apple iPhone 6 Plus 16GB Goud

BlackBerry wil gebruikers meer van een spreadsheet laten zien door de Passport een vierkant scherm te geven. Een andere oplossing is het scherm groter maken, zoals Apple heeft gedaan. Dan past er immers ook meer op. De iPhone 6 Plus draait bovendien iOS, een besturingssysteem dat zakelijk veel aanhang heeft.

Score: 4OnbekendSmartphones Jolla (Wit)
Jolla (Wit)

WIe een Passport overweegt omdat het iets bijzonders is naast de overvloed aan iPhones en Androids, en omdat hij of zij de besturing via gebaren lekker vindt werken, kan ook eens naar Jolla kijken, de smartphone van de gelijknamige Finse fabrikant die voortkomt uit Nokia. Jolla heeft net als de Passport een 4,5"-scherm, maar dan met een klassieke 16:9-verhouding. Net als BlackBerry 10 is Sailfish OS compatibel met Android-apps.

Conclusie

De BlackBerry Passport is een van de meest innovatieve, maar ook een van de vreemdste smartphones van de afgelopen tijd. Het is een toestel dat extreme reacties en nieuwsgierigheid oproept bij mensen die het voor het eerst vasthouden. Er zijn elementen in de Passport die goed bevallen. Zo kan het scherm heel fel en is het dus altijd af te lezen. De vierkante vorm is bovendien beter voor lezen en browsen dan traditionele 16:9-schermen. BlackBerry heeft daarnaast het fysieke toetsenbord goede en nuttige functies gegeven, ook doordat het aanraakgevoelig is.

Daarmee houdt het niet op, want ook in de software zitten goede vernieuwingen. Blend is een handige manier om alles op het toestel bij te houden zonder dat je het echt op zak hoeft te hebben. Heel handig als je de Passport thuis hebt laten liggen, maar ook handig om hem in de zak te laten zitten bij het gebruik van bijvoorbeeld een pc op het werk.

Kortom, er is genoeg positiefs te ontdekken aan de Passport, maar nadelen zijn er ook. Hoewel er op diverse manieren veel Android-apps te laden zijn, doen sommige apps het niet of niet goed en komen notificaties niet lekker door. Dat beperkt het gebruik. Het toevoegen van de Amazon App Store geeft toegang tot veel goed werkende apps, maar wie meer wil, zal moeite moeten doen om bijvoorbeeld Snap aan de gang te krijgen. Het toestel zelf is bovendien te breed voor gebruik in één hand en het toetsenbord vergt veel gewenning. Dan nog is het de vraag hoeveel sneller je bent dan met een goed onscreen-toetsenbord. We hadden in elk geval graag een vierde rij op het toetsenbord gezien.

Het overgrote merendeel van de smartphonegebruikers zal niets hebben met de Passport; daarvoor wijkt hij te veel af van wat gangbaar is en wat als handig wordt gezien. Voor wie af wil van de platgetreden paden, voor wie iets zoekt met een fysiek toetsenbord en voor wie dol is op BlackBerry's mobiele platform, is de Passport een prima uitgevoerde smartphone vol vernuft en noviteiten.

Reacties (191)

Wijzig sortering
Ik vindt deze review redelijk goed, Arnoud heeft er tijd aan besteed , dat is duidelijk leesbaar en belicht een hoop verschillende aspecten van de BlackBerry Passport.
Toch laat deze review mij als langdurig BlackBerry gebruiker en eigenaar van een Passport met gemengde gevoelens achter.

Die gemengde gevoelens die de review bij mij oproept zijn ten dele te wijten aan de keuze om in de review de voordelen van de Passport voor zakelijk gebruik niet of nauwelijks te belichten. Daarmee doe je het toestel, dat toch echt gebouwd is voor de zakelijke gebruiker, écht tekort.
Het is mijns inziens vergelijkbaar met het reviewen van een Volkswagen Polo als minibusje: Ja de draaicirkel is lekker klein en hij verbruikt bijna niets maar voor een minibusje biedt 'ie eigenlijk te weinig ruimte.

Bovendien mis ik twee mijns inziens zeer belangrijke argumenten die vaak hand in hand gaan: privacy en beveiliging. Als het op deze twee zaken aankomt is er geen betere keuze als Blackberry geen enkel Mobiel-OS biedt betere beveiliging dan BB10 en over je privacy hoef je je ook geen enkele zorgen te maken.
Dit maakt de Passport geen niet per sé een betere smartphone, maar had wel degelijk benoemd moeten worden en maakt de keuze voor een Passport, voor in iedergeval een deel van de consumenten een stuk gemakkelijker.

Daarnaast schrijft Arnoud in de review het volgende:
Een ander compromis zit in de functietoetsen en leestekens. Die vind je niet onder of op fysieke toetsen, maar op het scherm. Met BlackBerry OS 10.3.1 komt daar verandering in, omdat je ze dan ook kunt aanroepen onder de fysieke toetsen.
Dit klopt niet:
Deze functionaliteit zit al vanaf de eerste software versie ingebakken in de Passport en wordt als zodanig ook genoemd op pagina 160 van de gebruikershandleiding, welke gebaseerd is op OS 10.3 .
Je kunt dus door over het toetsenbord naar beneden te vegen de symbolen aanroepen, deze verschijnen dan op het scherm en daarbij wordt getoond welke fysieke toets er ingedrukt dient te worden om een symbool te typen. Dat ziet er zo uit (screenshot)

Wat ik verder mis m.b.t tot het toetsenbord is dat de touch-functionaliteit die dus de mogelijkheid biedt om het toetsenbord te gebruiken als touchpad daarmee ook mogelijk maakt om de cursor te verplaatsen als ware je gebruikmaakt van een (muis)aanwijzer. Een functionaliteit die zeker niet alleen handig is voor de zakelijke gebruiker en het mogelijk maakt om snel en nauwkeurig tekst te bewerken en fouten te corrigeren.

Verder heb ik mijn vraagtekens bij de wijze waarop de accuduur getest is, deze zou volgens de informatie bij de grafieken getest zijn bij een helderheid van 250 cd/m2.
Dit terwijl het bij BlackBerry 10 toestellen onmogelijk is om de helderheid in candela vast te zetten / de auto dim brightness functionaliteit uit te zetten.
BlackBerry maakt namenlijk gebruik van een zelfontwikkeld algoritme, de zogenaamde Garber Light Optimisation, (GLO) waarbij de gebruiker een voorkeur voor een bepaalde schermhelderheid kan kiezen en de waargenomen schermhelderheid onder alle omstandigheden gehandhaaft wordt, of het nu pikkedonker is of je in de volle zon staat.

Het scherm zal dus vrijwel nooit constant met een helderheid van 250 candela per vierkante meter functioneren, hetgeen wel eens invloed kan hebben gehad op de uitkomst van de door Tweakers.net geteste accuduur.

Dan nog even over de gemeten 'Contrast Ratio' van het scherm van de Passport:
Die zou blijkens de review 837:1 aan de lage kant zijn, dit terwijl PhoneArena.com en GSMArena.com onafhankelijk van elkaar een contrast ratio van respectievelijk 1161:1 en 1341:1 gemeten hebben.
Nu kan het zijn dat BlackBerry haar Passport schermen van verschillende fabrikanten betrekt, maar dit lijkt mij, gelet op de beperkte productie, onwaarschijnlijk.
Wellicht dat GLO tijdens de meting parten heeft gespeeld?

Dan over het volgende in de review:
De Passport heeft vier microfoons aan boord om het geluid tijdens telefoongesprekken natuurlijk te laten klinken, iets wat BlackBerry aanduidt met de marketingterm Natural Sound. Let wel, dat geldt dus voor de ontvangende partij.
BlackBerry Natural Sound bestaat uit twee aparte technologieën "ProReciever" en ProVoice:
Die vier microfoons in de Passport zijn vooral bedoeld voor een soort van noise-canceling, dat wordt door BlackBerry dus ProReciever genoemd. Zo is één van de microphones in de Passport gepositioneerd in de speaker, daar waar je je oor houdt tijdens het bellen. De Passport zou gebruik maken van een acoustics-engine die tijdens het bellen (etc..) de verschillende tonen in real-time aanpast o.a. afhankelijk van de positie van het oor, maar vooral ook afhankelijk van omgevingsgeluiden, gemeten door o.a. de microfoon in de oorspeaker.

Het voeren van een telefoongesprek, over een vaste lijn in een verder stille omgeving is dus ook geen goede manier om de vier microfoons en BlackBerry ProReceiver op de proef te stellen.

Wel zou een goed uitgevoerde test wat kunnen zeggen over ProVoice omdat de kwaliteit van het geluid dat door de Passport tijdens een telefoongesprek wordt verzonden aan de ontvanger een stuk beter zou moeten zijn. Maar gelet op de geluidsopname en het commentaar van Arnoud is dit (door een gebrekkige testmethode) niet goed uit de verf gekomen.
Had dit toch met twee BlackBerry's getest....
(Meer info over Proreciever ProVoice en BlackBerry NaturalSound is hier te vinden.)

[Reactie gewijzigd door Rubén89 op 21 november 2014 11:55]

Die gemengde gevoelens die de review bij mij oproept is ten dele te wijten aan de keuze om in de review de voordelen van de Passport voor zakelijk gebruik niet of nauwelijks te belichten. Daarmee doe je het toestel dat toch echt gebouwd is voor de zakelijke gebruiker écht tekort. Het is mijns inziens vergelijkbaar met het reviewen van een Volkswagen Polo als minibusje: Ja de draaicirkel is lekker klein en hij verbruikt bijna niets maar voor een minibusje biedt 'ie eigenlijk te weinig ruimte.
Dat zal vast, maar het reviewen van een toestel op een zakelijke manier op Tweakers past simpelweg niet. Dan hadden we hem moeten laten liggen, want we hebben de expertise niet om dat goed te doen. Dat was zonde geweest van mijn tijd om te maken en jouw tijd om het te lezen.

Daarom zeg ik dat ook expliciet in het begin van de review.
Daarnaast schrijft Arnoud in de review dat je pas in OS10.3.1 de mogelijkheid zult hebben om symbolen op te typen d.m.v. het fysieke toetsenbord. Dit klopt niet.

Deze functionaliteit zit al vanaf de eerste software versie ingebakken in de Passport en wordt als zodanig ook genoemd op pagina 160 van de gebruikershandleiding.
Je kunt dus door over het toetsenbord naar beneden te vegen de symbolen aanroepen, deze verschijnen dan op het scherm en daarbij wordt getoond welke fysieke toets er ingedrukt dient te worden om een symbool te typen.
Well, what the heck? Je hebt helemaal gelijk! Daarom heb ik dit snel aangepast in de review middels een update. Thanks!

Edit: ik zie dat je je reactie hebt aangevuld. Beetje verwarrend zo, maar goed, ik zal dan ook een edit uitvoeren om te reageren:
Verder heb ik mijn vraagtekens bij de wijze waarop de accuduur getest is, deze zou volgens de informatie bij de grafieken getest zijn bij een helderheid van 250 cd/m2.
Dit terwijl het bij BlackBerry 10 toestellen onmogelijk is om de helderheid van het scherm vast te zetten, in candela vast te zetten / de auto dim brightness functionaliteit uit te zetten.
Dat heeft ons eerst ook hoofdbrekens gekost, maar we bleken een prima oplossing te hebben. We hebben namelijk in ons testlab (voor foto's) lampen waarvan de helderheid handmatig in te stellen is. We hebben toen de helderheid zo ingesteld dat de helderheid op de Passport op 250 cm/m2 uitkwam; na een tijdje gekeken of de Passport die helderheid vasthoudt. Pas daarna hebben we de testen uitgevoerd. Omdat in die ruimte geen daglicht komt, veranderden de lichtomstandigheden dus niet en hebben we de accuduur kunnen meten, zoals op alle andere telefoons.
Dan nog even over de gemeten 'Contrast Ratio' van het scherm van de Passport:
Die zou blijkens de review 837:1 aan de lage kant zijn, dit terwijl PhoneArena.com en GSMArena.com onafhangkelijk van elkaar een contrastratio van respectievelijk 1161:1 en 1341:1 gemeten hebben.
Nu kan het zijn dat BlackBerry haar Passport schermen van verschillende fabrikanten betrekt, maar dit lijkt mij, gelet op de beperkte productie, onwaarschijnlijk.
GSMArena heeft iets raars gedaan: ze zeggen de helderheid niet hebben kunnen meten op 50%, maar desondanks op die helderheid wel de accutest uitgevoerd. Daar is iets niet helemaal goed gegaan of ze hebben zitten prutsen.

Ook kan ik hun Sunlight Readibility test onderuit halen: de Passport staat daar echt te laag ten opzichte van mijn reviewexemplaar. Het lijkt er dus op dat hun testen hebben gefaald (prima mogelijk) of ze hebben een ander scherm.

De clou van contrast is dat je het meet met dezelfde lichtomstandigheden en ervoor zorgt dat het scherm zijn eigen helderheid niet aanpast. Bij de Passport vergt dat geduld, om het scherm zich te laten aanpassen op het aanwezige licht. Nogmaals: je kunt dit ding niet testen bij daglicht (want dat verandert steeds) en je moet blijven meten om dit goed te doen. Ik kan in ieder geval instaan voor ons resultaat en het strookt met mijn subjectieve ervaring.
Die vier microfoons in de Passport zijn vooral bedoeld voor Noise-canceling, dat wordt door BlackBerry ProVoice genoemd. Zo is één van de microphones in de Passport gepositioneerd in de speaker, daar waar je je oor bij houdt tijdens het bellen. De Passport zou gebruik maken van een acoustics-engine die tijdens het bellen (etc..) de verschillende tonen in real-time aanpast o.a. afhankelijk van de positie van het oor, maar vooral ook afhankelijk van omgevingsgeluiden, gemeten door o.a. de microphoon in de oorspeaker.

Het voeren van een telefoongesprek, over een vaste lijn in een verder stille omgeving is dus ook geen goede manier om de vier microfoons en BlackBerry Provoice op de proef te stellen.
Het was allesbehalve een stille omgeving; het was een redelijk drukke kantooromgeving midden op onze salesafdeling.

[Reactie gewijzigd door arnoudwokke op 21 november 2014 10:32]

Ik vind dat je je er makkelijk van af maakt met de stelling "Tweakers reviewt geen zakelijke toestellen". Een groot deel van het Tweakers publiek is werkzaam in de ICT-sector en beïnvloedt het aankoopbeleid in het bedrijfsleven. Het is misschien dan geen specialisatie, maar jullie kunnen op zijn minst ingaan op de zakelijke features - met of zonder disclaimer.
Precies!
En daarnaast is het een warrig en vooral besluiteloos argument (of een volledig review, of geen review). De zakelijke features zijn nu net een USP van BB; om die dan niet te belichten is erg vreemd.
...'de BB PP is een zakelijk toestel', maar 'we testen geen zakelijke toestellen omdat we de expertise niet hebben' dus hebben we hem zo ook niet getest, 'anders hadden we hem moeten laten liggen'...
:? Wat zegt Tweakers nu precies?
En vooral wat is het besluit?

Deze auto heeft 7 zitplaatsen (USP, daarom kopen mensen deze auto). Maar persoonlijk zit ik altijd alleen in mijn auto, dus kan ik dit niet testen. Deze auto behoort niet tot onze doelgroep, maar we testen hem toch. Maar dan een beetje zo half. Wel de linkerstoel, maar niet de andere stoelen. Navigatie en cruisecontrol hebben we ook niet getest want zelf rijden we alleen max 5km naar de supermarkt. En die kan ik zo ook wel vinden; nergens voor nodig die nieuwerwetse fratsen. |:(
Pfff... Stel dat de ANWB zo auto's gaat testen? ;)

[Reactie gewijzigd door Tweaker626 op 21 november 2014 12:27]

Het punt is dat Tweakers geen ANWB is, maar in jouw vergelijking meer een soort Nederlandse Fietsmaatschappij of iets dergelijks. Het punt is júíst dat ze er niet zo dicht op staan als dat de ANWB op auto's staat.

Wat ze zeggen is heel duidelijk, dit toestel is niet helemaal bedoeld voor de gemiddelde Tweaker, maar zo reviewen we 'm wel (omdat we alle toestellen zo reviewen en er anders een rare vergelijking ontstaat).

Ik snap dat sommige Tweakers het daar niet mee eens zijn, maar het een 'warrig' of 'besluiteloos' argument vinden ben ik echt niet met je eens.
Je mist mijn punt:
Of je doet het goed of je doet het niet (=besluitvaardigheid). Als BB niet bedoeld is voor Tweakers moet je het als Tweakers ook niet reviewen. Doe je dat wel, en laat je uitgerekend de USP's weg; begeef je je op glad ijs.
Misschien dan een idee om een ZZP-er in te huren die wel de expertise heeft van het reviewen van telefoons voor de zakelijke markt? Ik denk dat dit zeker een toevoeging zou zijn voor de review. Ik snap jullie standpunt wel, maar ik snap ook het standpunt van Ruben89. Blijft een goede review daar niet van!
Lijkt me een perfecte insteek voor een (Business) User review! En als die een beetje goed wordt uitgevoerd dan heb je meteen een review van de maand te pakken ;)
Maar dan heb je het begin stuk van de review niet goed gelezen, waar hij al aangaf het niet over het zakelijke aspect te hebben.
Tweakers reviewt geen zakelijke toestellen en het is ook niet onze specialisatie om smartphones op zakelijke criteria te beoordelen. We houden het in het achterhoofd, maar deze review is echt bedoeld voor mensen die overwegen de Passport als privételefoon te gebruiken.
Verder zit ik toch te twijfelen om nu weer terug naar het Blackberry kamp te gaan. Ten eerste omdat ik niks met veel apps heb, ten tweede alle BB's die ik heb gehad werkte super en had ik nooit problemen mee. Dat is ondanks mijn iPhone nu nog steeds niet anders. Het 3e punt, ik mis me toetsenbordje :(

[Reactie gewijzigd door The_12oach op 21 november 2014 08:30]

Je bent wellicht al op de hoogte van de komst van de BlackBerry Classic? Gericht op de 'klassieke' / 'oldskool' BlackBerry gebruiker met het bekende formaat, het bekende traditionele toetsenbord maar met het nieuwe OS.. Voor als de gok naar het nieuwe Passport toetsenbord je te groot oogt..
Het is alleen jammer dat de classic nou juist de dingen die de Passport interessant maken niet heeft. Classic heeft een 720x720 scherm, dus de PPI is nog lager dan mijn Q5, slechtere camera, minder RAM en een oude CPU (Snapdragon MSM8960). Ze hadden gewoon een telefoon met de 'Classic' formfactor en de specs van de Passport moeten uitbrengen. Maar nu, ik zou niet weten waarom ik mijn Q5 (jaar geleden gekocht voor <€200) zou vervangen door een classic... Terwijl ik eigenlijk wel graag betere specs zou willen, maar niet in de formfactor (en prijs) van de Passport..
Zijn de specs van de Classic dan al officieel bekend? Ik heb daar laatst naar gekeken en ik kon het niet vinden. Iemand die de Classic kort heeft kunnen gebruiken vond het een vloeiend werken qua OS.. denk dat 17 december meer bekend wordt gemaakt.
Ik wist idd dat deze zou komen, maar die Passport is weer is wat anders. Dat design spreekt me heel erg aan. Hoop alleen dat de software bugs er tegen juni een beetje uit zijn. Ik ga hem dan gewoon kritisch bekijken en zie wel welk toestel het word. Iig geen samsung meer voor mij.
Welke software bugs heb je het precies over? Zoals je waarschijnlijk weet is bb10 al bijna 2 jaar op de markt en zijn alle bugs en nadelen die er in de eerste versie waren al lang weggewerkt.
Ik doel meer op de implementatie van de android apps, de bugs als google play services is required. Dit is meer een irritatie dan dat het niet werkt en dat is iets waar ik me helemaal kapot aan kan ergeren.

Maar zoals nu hier al meerdere malen door men is vermeld zijn de gelekte software updates al voorzien van een hoop probleem oplossende en toevoegingen waardoor het met Blackberry wel weer goed moet gaan komen. Ik hoop het echt want fysieke toetsenborden zijn al zo zeldzaam.
Privacy:
Voor consumenten heeft BBM heeft geen end-to-end encryption dus BB kan je berichtjes meelezen :).
Apps in de BB Store willen ook best veel van je weten en een permissie uitschakelen zorgt er vaak voor dat een app niet meer functioneert/ niet installeert.
Persoonlijk nooit een fan geweest van die kleine fysieke toetsenbordjes, maar ik moet zeggen dat wat betreft form factor dit op zich mee valt. In de zin van dat het niet te veel ruimte in neemt, en toch wel een min of meer volledig fysiek toetsen bord is.

Trouwens, ben wel benieuws, zijn er mensen hier die volledig gewent zijn geraakt aan een gesture typing/swype achtig toetsenbord en graag terug zouden willen/sneller waren op fysieke toetsenborden? Kwam er laatst namelijk achter dat ik op m'n telefoon als er niks mis ging maar 30 woorden per minuut trager op m'n smartphone was dan op m'n fysieke toetsenbord... nu gaat er meer mis op m'n smartphone, maar ik vond dat toch verrassend weinig.

[Reactie gewijzigd door David Mulder op 21 november 2014 06:10]

Een belangrijk voordeel van een fysiek toetsenbord is ook dat je eventueel blind kunt typen of typen terwijl je beweegt (wat vaak toch een enorme extra uitdaging is op een touch toetsenbord). Het hoeft dus niet per se alleen maar om de snelheid te gaan.
Heb zelf een PassPort sinds kort.

Zelfs blind typen op de Z10 en Z30 was mogelijk voor mij door de goede auto correctie.
ja, je hebt wat meer zekerheid dat wat je typt correct is als je blind typed, maar heb op dit vlak geen voorkeur voor de PassPort met fysiek toetsenbord.

Ik moet zoals vermeld in de review wennen aan de layout (en dat gaat al erg goed), en het downswipen om de andere karakters tevoorschijn te halen leer ik mijzelf ook steeds meer aan.

Het nadeel van het gebruiken van hardware toetsen om de overeenkomende virtuele karakters te kunnen typen is beperkt tot slechts 1 karakter, dan switched het virtuele toetsenbord weer naar de standaard enkele regel.
Je kunt op deze manier niet met de hardware toetsenbord 2 of meer cijfers achter elkaar typen, daar moet je dan weer de virtuele voor gebruiken.
Mogen ze van mij veranderen.


Ook zijn de mogelijkheden van het hardware toetsenbord niet volledig benut nog.
Ik zie graag nog een pinch functie (bijv . met 2 duimen), en woorden deleten door met 2 of meer vingers te swipen net als op het virtuele toetsenbord van de Z10 en Z30.


Ik kan mij goed vinden in de review, ook de nadelen die opgenoemd zijn.

[Reactie gewijzigd door intricate op 21 november 2014 11:27]

Het nadeel van het gebruiken van hardware toetsen om de overeenkomende virtuele karakters te kunnen typen is beperkt tot slechts 1 karakter, dan switched het virtuele toetsenbord weer naar de standaard enkele regel.
Je kunt op deze manier niet met de hardware toetsenbord 2 of meer cijfers achter elkaar typen, daar moet je dan weer de virtuele voor gebruiken.
Mogen ze van mij veranderen.
Gelukkig kan dat wel, kwam ik laatst zelf ook achter. Hou de @123 knop wat langer ingedrukt, totdat de letters verschijnen en je kan dan zo meerdere symbolen/cijfers intypen. Handig bij telefoonnummers en dergelijke!
Ook zijn de mogelijkheden van het hardware toetsenbord niet volledig benut nog.
Ik zie graag nog een pinch functie (bijv . met 2 duimen), en woorden deleten door met 2 of meer vingers te swipen net als op het virtuele toetsenbord van de Z10 en Z30.
EENS!!! :)
Ik had hiervoor een Q10 maar heb inmiddels een Oneplus One gehaald want ik kon er niet aan wennen. Ik type op het touchscreen minstens even snel, of iig snel genoeg omdat het scherm zo groot is en je daardoor nog amper de verkeerde letter aanslaat.

Die swipe besturing van links naar rechts, van onder naar boven etc. ik vond het echt verschrikkelijk. Na 4 weken had ik soms nog steeds moeite om gewoon in de HUB te komen en een overzicht te krijgen van al mijn berichten. Soms stond hij bijv. nog in een smsje en dan werkte swipe weer niet maar dan moest je wel ineens op annulleren klikken, erg inconsistent en ik vind BB OS dan ook totaal niet gebruikersvriendelijk. Iemand bellen en de juiste contactpersoon vinden vond ik zelfs al een opgave maar misschien ben ik wel te simpel ;)

Nu had mijn Q10 toch al kuren, eerst stopte het touchscreen er voor de helft mee en werd de simkaart niet meer herkent, vervolgens teruggestuurd en kreeg ik een splinternieuwe en die reboot elk uur zonder reden dus nu heb ik hem maar in de la gegooid.

Nee voor mij geen Blackberry meer.
Ik denk dat dit voor een groot deel afhankelijk is van je schermgrootte. Ik kan me voorstellen dat op een 4" scherm lastig blind te typen is, maar met wat gewenning moet het wel te doen zijn. Zelf heb ik een 6" scherm (Lumia 1520) en blind typen tijdens het lopen is echt geen probleem.

Maar inderdaad, een fysiek toetsenbord maakt het toch wat gemakkelijker. Ik vind het alleen zo'n zonde van de beschikbare ruimte. Nu ben je altijd permanent ruimte kwijt voor een toetsenbord in plaats van dat er ook content kan worden laten zien.
Of je dicteert gewoon...nog makkelijker, en ook bijna foutloos
Ik voel me nog steeds aardig debiel als ik loop te babbelen tegen Cortana ;) Dicteren in de trein of bus is trouwens ook asociaal nietwaar?
Ik zit nooit in trein of bus....geen last van... :9
Ik zou dondersgraag weer een goede Android zien met fysiek toetsenbord.
Dit is mijn eerste telefoon met een touchscreen toetsenbord en ik merk dat ik zelfs na 1,5 jaar nog steeds erg langzaam ben en veel typfouten maak. Terwijl ik op een HTC ChaCha (een van de weinige laatste Androids met toetsenbord) vele malen sneller was.
Het liefst zou ik zo'n HTC Z idee hebben (zoals dit: http://www.concept-phones...-return-sliding-keyboard/)
Dan heb je gewoon een volledig scherm PLUS een fysiek toetsenbord. Maar goed.. dat blijft dromen ben ik bang.
Ik ken je probleem. Ik zal dus mijn Xperia Mini Pro moeten gebruiken totdat het uit elkaar valt. Die is net wat sneller dan de chacha dacht ik.
Ik weet wel dar er modernere smartphones zijn met fysiek toetsenbord van motorola, maar die zijn niet te koop buiten de VS spijtig genoeg.
Ja de xperia mini pro is wel sneller ja maar het is echt een beetje op de vierkante mm prutsen want snel zijn ze beide niet. Een vriend van heeft er 1 omdat hij ook per se een fysiek toetsenbord op een android telefoon wilt hebben. Het word je helaas niet makkelijker gemaakt.
Overigens is het wel zo dat in de VS een aantal telefoons (LG met name) specifiek voor die markt gemaakt zijn met toetsenbord, en een aantal ook werken op 3G hier. Misschien is dat wat?

Edit: deze bedoelde ik: http://www.gsmarena.com/lg_optimus_f3q-5998.php

Volgens mij het daarmee zelfs 4G op t-mobile maar dat weet ik niet zeker.

[Reactie gewijzigd door Thekilldevilhil op 22 november 2014 13:47]

Probeer de app swiftkey eens dan ga je veel minder fouten maken, deze leert hoe jij typt en zal na een tijdje die fouten corrigeren.
Ik had nog voor de app betaalt en tegenwoordig is die gratis, zeker al vele jaren plezier van.

Je kan ook een backup van die database zeg maar maken die swiftkey maakt, als je dan nieuwe telefoon heb zet je hem weer terug.
Die heb ik vorige jaar gekocht zelfs.. maakt vrij weinig uit helaas.
Eigenlijk vind ik BB OS interessant, vergeleken met android of ios omdat het van een hardware fabrikant ipv een informatie bedrijf komt.

Ik word er ondertussen gek van dat als ik toevallig even google op iets, dagen lang advertenties te zien krijg van waarnaar ik zocht. Ook op android wil elke app (zelfs een dom spelletje) toegang tot locatie, adresgegevens, e-mail etc. Die toegang wil ik niet geven maar het is zwart of wit, ik kan de app niet draaien zonder de toegang te geven. Apple vind ik iets beter, maar dat valt af doordat ik geen sd kaart in de telefoon met films of audio kan stoppen.

Ik wil graag een OS dat me wat privacy geeft, en hardware met een sd kaart mogelijkheid (en een fysiek toetsenbord vind ik prima)

[Reactie gewijzigd door madhapee op 21 november 2014 22:28]

Die veiligheid is ook mogelijk is op een telefoon met aosp zonder Google play services.
Blackberry zal nooit en te nimmer Android en IOS gebruiken. Dan gooien ze de veiligheid waar ze om bekend staan te grabbel.

[Reactie gewijzigd door emporio81 op 21 november 2014 14:32]

Was blackberry niet laatst juist een samenwerking aangegaan met Samsung op het gebied van beveiliging?
Het is meer andersom Samsung is de samenwerking aangegaan
In het artikel wordt vermeld dat Samsung een samenwerking is aangegaan met Blackberry. De zakelijke oplossing van Samsung staat nou niet echt bepaald bekend als veilig.

nieuws: Samsung en BlackBerry gaan samenwerken op zakelijke markt
ios woord moeilijk maar android is wel mogelijk met een eigen fork,
amazon heeft dat ook gedaan en scheelt denk ik ook aan ontwikkeling kosten en dingen die ze liever er niet in hebben kunnen ze eruit halen.
Blackberry houdt het liefst alles in eigen beheer. John Chen heeft al aangegeven dat ze de mobiele divisie ook niet gaan opgeven. Met een eigen OS en telefoons in eigen beheer zorgen ze ervoor dat hun diensten zo optimaal mogelijk draaien. Blackberry kan dan ook de veiligheid op een hoog niveau houden. Met Android ben je afhankelijk van Google en hun grillen. Bovendien levert Blackberry dan hun naam op het gebied van veiligheid te grabbel.
Dan heb je gewoon een volledig scherm PLUS een fysiek toetsenbord. Maar goed.. dat blijft dromen ben ik bang.
Jij lijkt me iemand die Project Ara van Google op prijs gaat stellen.
http://cdn.gsmarena.com/v...ails-mdk/gsmarena_003.jpg
Daar zeg je zo wat! Daar had ik helemaal niet bij stilgestaan.. Je zou natuurlijk ook modulair een toetsenbord kunnen toevoegen! Geniaal!
Heb nu een maand een passport. Wat betreft vegen, het is wel een manier die je moet aanleren. Of het sneller is durf ik niet te zeggen, maar ik moet ook nog een beetje wennen aan die 3 rijen. Wat ik wel durf te garanderen is dat ik in de toekomst sneller ga typen en het vegen beter onder de knie heb. Persoonlijk veeg ik bij voorspelde woorden alleen de lange woorden. Korte woorden heeft weinig zin in mijn ogen. Ik typ sneller korter woorden dan dat ik ze omhoog veeg.
30 woorden per minuut verschil tussen fysiek en touch vind ik best veel... http://www.ticken.nl/Typecursus/Typetest.html

[Reactie gewijzigd door carbidsjitter op 21 november 2014 10:03]

90 op desktop (tot 130 afhankelijk van de test :+ ) en 55 op mobiel staat de stand voor mij nu~ maar dat is als ik volledig los ga, realitischere snelheden tijdens chat ofzo zijn denk ik rond de 60 a 70 en 30 a 40. En op een fysiek mobiel toetsenbord heb ik het nooit gemeten, maar daar kwam ik denk ik niet eens op die 30, maar dat was op een goedkoop alcatel toetstelletje.

[Reactie gewijzigd door David Mulder op 21 november 2014 14:51]

Ruim 1¾ jaar gebruik gemaakt van mijn Z10 en uiteindelijk gewend geraakt aan het OnScreen typen, maar zodra ik de Passport in bezit had voelde dit gelijk als een verademing.

OnScreen maak ik persoonlijk gewoon veel meer typefouten die door zelflerende software en swipe gestures relatief ongemerkt worden vervangen, maar op m'n Passport staat de AutoCorrect functionaliteit gewoon weer uit zodat ik weer eens een woordgrapje kan maken zonder dat mijn OS dit voor mij verbeterd.

Ik denk tevens dat het feit dat ik uitgerekend van de Z10 (Full Touch) naar Passport ga, ervoor heeft gezorgd dat ik die 4de rij toetsen he-le-maal niet mis en de Swipe gestures met het OnScreen toetsenbord echt als een 2de natuur ervaar. Als ik van mijn 8900, 9700, 9900 of DAC overgestapt zou zijn zou ik er denk ik ook wat meer moeite mee hebben gehad.
Toch vind ik het jammer dat BlackBerry het niet meer goed doet. Ik vond de hardware van de Bold serie altijd heel fijn. Toen was de bottleneck de software van de toestellen (synchroniseren van contacten en email was een drama vergeleken met iOS en Android in BlackBerry OS 7).

Later met OS 10 pakte ze die problemen iets aan door Android apps (beperkt) beschikbaar te maken en veel meer protocollen te ondersteunen. Helaas kon de hardware mij nooit meer overtuigen om een BlackBerry aan te schaffen. De z10 was zwaar en traag!

Ook de reviews van de passport overtuigen mij niet. Wel anders, niet helemaal goed uitgewerkt lijkt overal de conclusie. Jammer.

Overigens vind ik in de vergelijken nergens de oneplus terug, zeker bij batterij en tekenkracht is dit toch een Android toestel dat er bijhoort. (Okee, hij is nog niet vrij verkrijgbaar).

[Reactie gewijzigd door Noisia op 21 november 2014 06:38]

Eens met de anderen hierboven Z10 is niet zwaar en zeker niet traag. Gebruik hem naast een S5 en om eerlijk te zijn vind ik het OS van de Z10 meer 'af'. Zeker voor business dingen. Het heeft wel een stijlere leercurve doordat je veel moet swipen e.d., maar het werkt erg goed.

Ik begrijp werkelijk niet hoe iemand liever kiest voor een Iphone (met bv Good) voor zakelijke (beveiligde) email dan voor een Z10. Véél prettiger! Iphone is wel veel populairder en hipper, maar Z10 is gewoon beter wat het moet doen (en voor media dingen en foto's gewoon ook goed).
Leuk dat je het niet 'af' zijn van het OS, zoals Arnoud het betiteld, aanhaalt. Ik ben het met je eens dat BB OS10 meer 'af' voelt dan Android. Sterker nog.....er zijn er meer die er zo over denken:

http://www.digit.in/mobil...best-mobile-os-23575.html

In zijn algemeenheid heb ik iets tegen de BB-reviews van Arnoud: het is alsof hij BB niet goed kan plaatsen. Zijn referentie is iOS en Android: ik zou wel eens een review willen lezen over iOS en Android vanuit het perspectief van een BB of Jolla-gebruiker. Waarschijnlijk komt er dan de volgende kop uit:

iPhone 6 Review - Indrukwekkend, maar niet voor iedereen
Je hebt gelijk wanneer Review over de Blackberry maakt dan krijg ik al slecht gevoel dat hij alleen maar slechte dingen gaat opnoemen. Arnoud en Blackberry gaan niet samen. De volgende keer mag iemand anders Blackberry in zijn handen krijgen.
Precies Blackberry doet gewoon het zelfde als andere smartphones. Ik zie zoveel iPhone en Android gebruikers die bijna verder niks doen anders dan Mail checken, Browsen en Chatten.

Er komt implementatie Trend Micro in Blackberry 10 dus daarmee komen hun een stap voor.
Waarom jij nou een +1 krijgt voor die onzin-post?

De Z10 zwaar en traag.....ik krijg in mijn baan als beheerder over meer dan 1200 mobiele telefoons binnen onze organisatie heel wat verschillende telefoons door mijn handen. Ik kan je melden dat ik mijzelf elke keer weer gelukkig prijs met mijn Z10. Vooral als ik weer eens een high-end Samsung in mijn handen heb krijg ik dat gevoel. Nu voelt Android al vreemd aan als je dagelijks werkt met een Z10, maar wat Samsung daar nog over heen heeft gelegd als grafische schil....zucht....onbegrijpelijk dat die marktleider zijn.

De review van de Passport overtuigd mij dan weer wel. Blackberry staat er met OS10 om bekend dat ze constant aan het fijnslijpen zijn. Zo kreeg de Z10 van Arnoud toentertijd ook geen geweldige recensie, maar intussen is het toestel met alle updates (en die blijven komen) een topper (zeker voor het geld wat die nu moet kosten). Dat gaat met de Passport ook gebeuren: het is nu al goed en dat word alleen maar beter. Jammer alleen dat ik het budget niet heb :)
Het hangt er ook maar net vanaf waarmee je de Z10 vergelijkt. Of beter gezegt, wat ben je gewent als dagelijkse telefoon. Een Galaxy Sx is inderdaad zwaar en log(op software gebied), maar al leg je er een Nexus met stock andriod of een iPhone naast heb je ineens een heel ander beeld. 'Snel' en 'traag' zijn voor een groot gedeelte relatief :)
Naast Iphone 5s is de Z10 vergelijkbaar snel in de interface
Zware games laden sneller op de iphone maar de 'flow' van het OS is veel hoger.
Die gestures, moet je even aanleren (2 uur) maar daarna ben je vrijwel altijd wel sneller.
Over welke games heb je t over,,, heb je Native app of android port?
Mijn Z10 is anders nog zeer snel..(speel dan ook niet de meest grafische spelletjes ofzo)
Het OS zelf is heel snappy. En wat is zwaar..137 gram is toch niet zwaar..

[Reactie gewijzigd door SmokingCrop op 21 november 2014 09:53]

De z10 zwaar en traag??

Traag: Dan was je toestel wellicht niet in orde. Gebruik zelf sinds aantal maanden de z10. Wat een goddelijk toestel!! Snel, stabiel en superieur toetsenbord. En ik heb vergelijkingsmateriaal genoeg als ex-iPhone en high end Android user. Mis geen apps, maar ik ben dan ook geen heavy user van apps.

Zwaar: in vergelijking met een ganzenveertje?
Ik heb zelf ook een BB Z10, nadat ik hiervoor een Samsung S2 had en daarnaast gebruik ik zakelijk een Iphone 4s. De BB Z10 is zeer intuitief, binnen 2 uur had ik alles door en binnen no-time was alles een tweede natuur. Ik ken niet de perikelen van voor 10.2, maar nu gaat op zich alles prima. De enige native apps die ik mis zijn buienalarm, Google Maps, Marktplaats, Telfort Online TV, Facebook Messenger en Spotify. De laatste 4 zijn echter wel prima via Android emulatie te draaien en FB Messenger (de FB app is wel native) integreert zelfs met de Hub.. Voor de maps zijn er wel betaalde alternatieven. Er zijn ook wel minpuntjes: naar factory default gaan gaat soms niet goed en het scherm trekt vet aan (screenprotector dus een must). Maar traag is het systeem allerminst! En het scherm is erg duidelijk, helder en strak! Tijd voor een ge-update review dus!
PS Er is nog wel een gekkigheid, er is bij mij een probleem met DNS met de native mailclient, maar je kan altijd nog een andere client gebruiken.. Oh en je hebt wel sinds kort de bed-side mode, maar je kan niet schedulen op welk tijdstip je geen geluid meer krijgt bij je notificaties..

[Reactie gewijzigd door TouroLouco op 21 november 2014 22:55]

Oh en je hebt wel sinds kort de bed-side mode, maar je kan niet schedulen op welk tijdstip je geen geluid meer krijgt bij je notificaties..
Dan moet je ook maar in je agenda slaaptijd inplannen :P Ik draai nu een 10.3 leak en daar heb je een meeting-mode, je telefoon kan automatisch in een stille stand gaan (zelf te kiezen welke) als je een afspraak in je agenda hebt staan. Ik mis nog wel de optie op dat per afspraak ook aan te kunnen geven, voor zover ik nu weet is het een globale instellingen. Maar als ze de mogelijkheid geven om die instelling per afspraak aan te passen, zou die functie wat mij betreft ook helemaal af zijn.

De bedside-mode zit er al in zolang ik mijn Z10 heb, maar ik ben ook begonnen met 10.2.1. Weet niet of het daarvoor al in de 10.2 zat eigenlijk.
Top dat je zoveel moeite in een review steekt, maar ik vind wel dat je er een rare manier van reviews op nahoudt en kan me niet aan de indruk onttrekken dat je enigszins bevooroordeeld bent. Neem nou de “Natural Sound” functie. Je stelt dat deze alleen met HD-voice werkt. Vervolgens test je hem met een vaste lijn en vergelijk je deze met een sterk verouderde Samsung S4-mini en concludeert dat de belkwaliteit gelijkwaardig is. Dan vraag ik me hardop af waarom je hem niet in HD-voice test, waar deze per slot van rekening voor is ontworpen (en de standaard in de toekomst), en hem niet vergelijkt met een nieuw toestel zoals een iPhone 6 plus in HD-voice?
Ook het bereik wordt vergeleken met een Samsung S4-mini, waarom niet met een nieuwer en innovatiever toestel? Met mijn Nokia 3310 was ik zelfs in de rimboe bereikbaar, dus waarom vergelijk je hem qua bereik niet meteen met een Nokia 3310?
In m'n familie hebben meer mensen een blackberry,
En dan komt natural sound wel tot z'n recht.
Als je via bbm van BlackBerry naar BlackBerry belt, heb je wel die extra geluidskwaliteit, dat heeft twee voordelen:
  • Het geluid is beter/rijker dan gewoon HD-voice.
  • Men hoeft niet van dezelfde gsm-provider gebruik te maken voor geluidskwaliteit.
Maar als je naar een gewone 'android' telefoon belt, dan heb je alleen hd-voice bij dezelfde provider, of soms helemaal geen goede geluidskwaliteit.

[Reactie gewijzigd door nul07 op 21 november 2014 09:32]

Ik bel atlijd via BBM met mijn broertje (Blackberry z10) , Zusje (Apple 5) , Broer (LG en woont in het buitenland) , paar vrienden (Androids), Familie Indonesie en Australie (android en BlackBerry) en mijn vrouw (BlackBerry Z30).

Het geluid is super goed en gebruik zo nu en dan ook videocall met de kids zodat opa en oma de kids ook kunnen zien in het buitenland :)


Ik zal het nog sterker vertellen. Ik heb niet eens belminuten of een sms bundel omdat ik iedereen kan BBM-en en hebben ze alleen whatsapp (echte vrienden zitten op BBM) dan mail ik ze wel. Ik werk overdag en de vast lijn thuis is zoiezo gratis bellen en dan pak ik die wel. behalve als het echt dringend is gebruik ik nog Skype op mijn mobiel of maak gewoon beltikken en ben daarom ook gemiddeld een eurotje kwijt aan belkosten.

[Reactie gewijzigd door nlb op 21 november 2014 11:07]

Staat toch in de test? Ze konden het niet opnemen omdat geen enkel HD-voice toestel direct opnemen ondersteunt en Blackberry zelf ook niet haar eigen gesprekken opneemt. Ze hebben het wel getest (waarbij het 'gewoon' als HD Voice klonk) maar er staat geen voorbeeld van in de review omdat het niet kon.
Daarnaast heeft Blackberry ook gezegd dat de geluidskwaliteit zonder HD-voice verbeterd zou worden. Lijkt me prima dat dat getest wordt en dat Arnoud terecht concludeert dat het om een marketingdingetje gaat.

Ik vind de vergelijking met een 13-in-1-dozijn toestel als de S4 mini juist wel fair. Het is een heel populair basistoestelletje en het laat duidelijk zien dat ook alle promotie rond de antenne onder marketing blijkt te vallen.
Zou het daadwerkelijk beter zijn, dan zou ik meer tests doen.
Het is een geweldig toestel en vooral bijzonder origineel, wat veel mensen vergeten als een 'interessant' argument.
Wat mij stoort is dat bepaalde ongenoemde merken zoals dat ene uit Zuid-Korea en dat andere met de appel in het logo altijd minstens (!) goed als beoordeling krijgen zonder dat jullie er veel moeite voor moeten doen. Jullie weten het op voorhand, heb ik vaak de indruk, zoals de teksten dan vaak suggereren. DE S4 was top dus de S5 zal dat ook wel zijn. bvb.

Ik vind dat jullie beetje meer moeite hadden moeten doen om het toestel zo positief mogelijk te ervaren dan was de kans groter dat jullie een 'goed' eindoordeel hadden.
De grootte van een hand is nog altijd subjectief trouwens en geen grond voor mindere scores. Dat gebeurt ook niet bij een oneplus of iphone plus die ook met moeite met één hand te bedienen zijn.

Ik raad het toestel enorm hard aan daarentegen.
Wat mij stoort is dat bepaalde ongenoemde merken zoals dat ene uit Zuid-Korea en dat andere met de appel in het logo altijd minstens (!) goed als beoordeling krijgen zonder dat jullie er veel moeite voor moeten doen. Jullie weten het op voorhand, heb ik vaak de indruk, zoals de teksten dan vaak suggereren.
Drie sterren voor een high end Samsung Galaxy. Review van paar dagen geleden. reviews: Galaxy Alpha: Samsungs designstatement
Jullie weten het op voorhand, heb ik vaak de indruk, zoals de teksten dan vaak suggereren. DE S4 was top dus de S5 zal dat ook wel zijn.
Lol, dat heb ik nog nooit gelezen op Tnet.
De grootte van een hand is nog altijd subjectief trouwens en geen grond voor mindere scores. Dat gebeurt ook niet bij een oneplus of iphone plus die ook met moeite met één hand te bedienen zijn.
Dat staat wel degelijk in die reviews en wordt bij de iPhone 6 Plus zelfs in de videoreview genoemd.
Echter, een Blackberry Passport is meer dan een volle centimeter (!) breder dan een Oneplus, Note4 of een iPhone 6 Plus. Het is volgens mij zelfs de breedste phablet van het jaar. En volgens jou mag dat niet gezegd worden? Wut?
Goede review, waarin ik toch nog een detail mis, en dan niet zozeer over het toestel als wel over BB OS10.3: het is en blijft een grote plus dat BB er niet op uit is persoonsgegevens te vermarkten aan derden. BB kopen als je privacy je lief is. De meeste BB gebruikers zullen dan ook vooral een zucht van verlichting laten, wanneer ze lezen dat Google Playstore niet beschikbaar is. Beter ten halve gekeerd dan ten hele gedwaald.
De privacy issues zijn voor de meeste mensen niet erg belangrijk.
Ik ken veel ios gebruikers waar geen 1 de rechten van een app afgenomen hebben terwijl ze veel gratis apps gebruiken.
Reden die ze geven is meestal niet belangrijk of kennen ze de noodzaak er niet van.
Ik begrijp wat je schrijft en het is eigenlijk te triest voor woorden dat mensen niks meer lijken te geven om hun privacy.

Google, Facebook (en ja, ook Apple) graaien steeds meer stukjes van je persoonlijke leven bij elkaar en het ergste is dat niemand het erg lijkt te vinden.

Mij doet het wel wat. Het aanschaffen van een BB Z10 voelde als een verademing: eindelijk eens een toestel die er voor mij is en niet voor het dataminen van Google. De volgende stap word het termineren van mijn gmail-account: die word lastiger omdat ik die al een jaar of acht heb. Er komt meer op binnen dan je denkt.... Maar het ont-googlen is bij mij begonnen :)
stel je voor dat jij nooit een android toestel had, weetje dan dat google wel je telefoon nummer, adres etc heeft?
google krijgt jou gegevens indirect door dat een familie of vrienden wel een android toestel heeft en jou gegevens opslaat.
het is dus onmogelijk om je te verstoppen voor google apple of microsoft want ze krijgen die toch via een ander weg.
dus wil je alle moeite doen voor niks?
Je kan simpelweg niet alles voorkomen en sturen in je leven. Er bestaat, zoals je terecht aanhaalt, ook een wereld om je heen. Echter, als ik bij mijzelf al niet kan beginnen is dat einde nooit in zicht. Dus nee, ik doe niet alle moeite voor niks. Bovendien haal jij nu vooral informatie die men haalt uit contactenlijsten aan: het gaat helaas nog wel even verder dan dat.

Om je een idee te geven: ik heb dat gmail-account dus al acht jaar. In die tijd moest je nog uitgenodigd worden door een andere gmail-gebruiker. Gmail viel in die tijd zeer positief op met zijn supergrote mailboxen t.o.v. het nog toenmalige Hotmail (een box van 20 Mb kwam nog regelmatig voor). Iedereen, en ik was geen uitzondering, wilde dolgraag een van de gelukkigen zijn met een groot gmail-account.

Sinds die tijd is mijn gmail door zijn online gebruikersgemak uit gegroeid tot mijn main-account. Je vult dergelijke accounts dus overal in als contact-account: bij je DigiD, bij je NUTS-bedrijven etc. etc. Daar Google, en daar zijn ze open in, je mails scant voor persoonsgerichte advertenties zijn ze in theorie dus ook op de hoogte wie bijvoorbeeld je NUTS-leveranciers zijn. Nu zullen ze daar in theorie misschien niks mee mogen, maar alleen van de gedachte al krijg ik het benauwd. Vergelijk het met de postbode die al jou post opent zodat hij je persoonsgerichte reclame in je brievenbus kan stoppen. Hij beloofd wel plechtig dat hij wat hij tegenkomt voor zichzelf houd. Serieus: zou jij daar mee akkoord gaan?

In die acht jaar werd het gmail-account ook je google-account die je o.a. nodig had voor het gebruik van de Google PlayStore op je Android-device. Ik heb zelf een Sony Xperia P gehad die ik dus activeerde met mijn gmail-account. Als je dan bepaalde vinkjes aan laat staan weet Google ook nog eens waar jij je dagelijks ophoud. Ook weer met het argument dat ze gerichte reclame kunnen bieden. Weer een real-life voorbeeld: stel dat jij de hele dag een mannetje naast je had lopen met een kladblokje die alles noteert waar jij naartoe gaat? Ziek idee toch?

Kortom: er komen steeds meer diensten bij van Google die steeds meer van je privacy-gegevens willen weten. Ik heb ze lange tijd bewonderd om hun innovatie en ik doe dat eigenlijk nog steeds. Maar ik zie ook dat we op een hellend vlak terecht gaan komen wat betreft privacy. Google komt eraan met zelfsturende auto's......wedden dat hun systemen bijhouden waar die auto rijd?

Ik snap de mensen niet die zeggen "maar ik heb toch niks te verbergen" en vooral niet hoeveel het er zijn. Iedereen mag natuurlijk zelf weten hoe hij of zij met zijn persoonlijke gegevens om gaat, maar ik heb mijn keuze gemaakt en daar voel ik mij goed bij. Een Blackberry is daarbij een ideale vervanger voor de andere smartphone-makers. Ik heb niet het idee dat ik wat mis. Sterker nog: ik heb het idee dat de rest wat mist :)
Je gaat compleet off-topic (en ik dus ook), maar man wat ben ik het met je eens. Bij mij is het echt precies zo gegaan wat betreft het verkrijgen van een Gmail account. Ik wilde ook dolgraag uitgenodigd worden en was ook super blij dat ik werd uitgenodigd. Het is ook een verdomd fijn werkend programma en het is inderdaad mijn main account geworden. Maar ik begin mij er ook steeds meer bewust van te worden van de scenario's die jij schetst. Weinig mensen in m'n omgeving snappen waar ik 'problemen' mee heb (ik word ondertussen Paranoid Parrot genoemd, terwijl ik nog steeds volledig leek ben op het gebied van wat er allemaal qua 'privacy-issues' gebeurt).

Ik heb alleen nog geen goed alternatief voor Gmail. Als BlackBerry met een (betaalde) emaildienst zou komen, zou ik daar echt wel gebruik van maken als consument. Van hen weet je dat hun winstmodel niet primair gericht is op advertenties en dergelijke.
StartPage.com voor het zoeken en StartMail voor je email bijvoorbeeld? Is nog allebei van een Nederlandse onderneming ook :)
Ik vind het een heel redelijke review, er is duidelijk de tijd en aandacht geschonken aan het 'alternatieve' aan deze telefoon, want laten we wel wezen het is zeker een ander beestje.

Heb eigenlijk weinig toe te voegen aan de review zelf. Er was al een verbeterpunt gesuggereerd qua het bedienen van het virtuele gedeelte middels de fysieke keys.

De aandachtspunten deel ik grotendeels, al hecht ik zelf weinig belang aan het hebben van apps maar ik begrijp natuurlijk wel dat dit voor andere gebruikers wel belangrijk kan zijn.

Wat ik vooral jammer vind, is de accuduur. Ik zit veelvuldig op m'n telefoon. Dat is ook iets wat een zakelijk gebruiker doet toch? Telefoontjes, emails beantwoorden on the go, agenda bekijken on the go etc etc... vergaderverzoeken de deur uit doen na nieuwe meetings etc etc. Dan krijg ik die fameuze 30 hours of battery life never nooit. Ik zal dit nog wel eens toelichten in een eigen review van dit prachtige toestel.
Ben benieuwd naar je gebruikerspatroon, want ik moet zeggen dat als er een ding is waar ik van verstel sta dan is het de batterijduur. Ik zou bijna adviseren hem terug te sturen waar je hem gehaald hebt en een nieuw model te vragen als je met het gebruik hierboven beschreven (veel bellen, veel emails, agenda management, misschien her en der documentjes bewerken en bekijken) de dag never nooit haalt. Je beschrijft in mijn ogen het ideale gebruikersprofiel van de passport en vergelijkbaar met mijn eigen gebruik haal ik makkelijk het einde van de dag haal en zelfs het einde van dag 2.
Ik draai 10.3.0.1418 en ik ga om 7 uur 's ochtends van de lader (dus 100%). Dan moet ik toch praktisch elke dag voor middernacht weer aan de lader. Ik heb voor 90% van de dag buiten kantoortijden 2G aan en gedurende kantoortijden zit ik voor 95% op WiFi.

Daarnaast heb ik m'n schermhelderheid op z'n laagst (vind ik prettig voor m'n ogen).

Ik kijk wel heel regelmatig op m'n telefoon (noem mij gerust verslaafd), dus ik denk dat het gewoon ligt aan het feit dat ik regelmatig op dit prachtige scherm kijk. Buiten m'n werktijden kijk ik soms bijna constant op m'n telefoon, zeker op een doordeweekse avond. Instant messaging generatie he.. al vind ik bellen ook wel fijn ;)

Het is mij een aantal keer gelukt om voorbij middernacht te halen, met de laatste procenten.

Maar in de trant van work hard play harder.. dat gaat mij niet lukken. Daarmee bedoel ik: 07:00 van de lader, naar werk, daarna direct door naar sociale dingen tot diep in de nacht. Nee, dan moet ik in de middag m'n Passport toch echt opladen, want anders kan ik niet 'stay connected' blijven..
Bijvoorbeeld je sync tijden wijzigen. Of een Android app die aan het vervelen is. Heb je al op Crackberry gezocht naar mogelijke oplossingen?
Sync tijden inderdaad gewijzigd. Heb nauwelijks Android apps draaien. Crackberry heb ik zeker een keer naar gekeken, maar soms geloof ik dat forum nooit zo. Ik denk dat het gewoon kom omdat ik veel op m'n telefoon kijk. Thanks voor de suggesties though.
als je veel typt is blackberry inderdaad het beste en niet minder belangrijk is de security. Op dit gebied moeten andere fabrikant nog moet leren.
Het typen blijft lastig. Ik ben zelf jarenlang trouwe aanhanger geweest totdat ik naar China verhuisde waar de BES server gewoon niet fatsoenlijk werkt. Ik ben dan hier ook overgestapt naar een S4 en een Xiaomi 4. Je hebt plots prachtige apps een fatsoenlijk scherm ipv het kleine Bold/Torch schermpje wat ik jaren heb gehad. Daar staat tegenover dat typen echt vervelend is. Het blijft traag en ik maak gewoon fouten. Iets wat ik veel minder had met m'n Blackberry.

Beveiliging is Blackberry in een eigen league. Ik snap zelf alleen niet waarom sommige bedrijven iphones ed toelaten op hun netwerk. Het was misschien wel interessant om hier inderdaad wat dieper op in te gaan.
Daarom denk ik dat de blackberry classic echt een hit wordt voor blackberry. Laten we maar hopen dat ze niet te hoge prijs gaan vragen er voor.
BB Classic is inmiddels te pre-order bij pda.shop van CoolBlue. Prijs staat op € 429,-. Dus dat moet ook nog wat goedkoper kunnen.

ww.pdashop.nl/category/196297/binnenkort-leverbaar.html
Ik ben zelf zeer tevreden met bijn BlackBerry Q10. De Passport heb ik ook overwogen maar na deze even in mijn handen gehad te hebben vond ik deze echt te groot.

Leuk om de review even te lezen. Op zich leuk, de benchmarks van de Android-runtime, maar mij als gebruiker zegt het weinig: in de praktijk merk ik er niets van of de Android-runtime beter of slechter zou zijn dan op Android. Apps draaien gewoon goed en soepel en is weinig op aan te merken. De melding "Google Play Services" zijn vereist heb ik al wel eens voorbij zien komen, maar zonder dat de app er daadwerkelijk mee stopt: ondanks dat die meent het te vereisen blijft hij gewoon werken zonder de Google Play services. Alleen de Rabobank-app levert problemen: deze werkt wel maar is ontzettend traag.

Wat betreft de opmerking over de schermverhouding en foto's: ik kan me hier niet in vinden. Iedereen met wie ik foto's uitwissel op mijn telefoon stuurt foto's in de 4:3 verhouding om de simpele reden dat als je foto's gaat afdrukken 16:9 een ongelukkige verhouding is. Je kunt de camera ook altijd wel op 4:3 zetten en dan benut je de sensor beter (die ook een 4:3 verhouding heeft, doorgaans) en kun je de foto's ook nog afdrukken. Deze 4:3 foto's zijn op een 1:1 scherm beter te bekijken dan op een 16:9 scherm natuurlijk.
Wat betreft de opmerking over de schermverhouding en foto's: ik kan me hier niet in vinden. Iedereen met wie ik foto's uitwissel op mijn telefoon stuurt foto's in de 4:3 verhouding om de simpele reden dat als je foto's gaat afdrukken 16:9 een ongelukkige verhouding is.
Dat is fijn voor jou als Passport-gebruiker, maar veel mensen maken 16:9-foto's en sommige sensors in smartphones zijn native 16:9 of maken standaard foto's in 16:9 en veel mensen laten die staan.

Maar laat ik eens de wiskunde voor je doen met een 4:3-foto hoe groot het voordeel of nadeel is. Laten we om het makkelijk te houden een foto nemen van 400x300 pixels, dus in totaal 12.000 pixels.

BlackBerry Passport: 1:1, dus voor volledige weergave 400*400 pixels, = 16.000 pixels. Dus 25% van het scherm is onbenut.
16:9-telefoon: voor volledige weergave 533*300 = 15.990 pixels, dus 24,95% van het scherm is onbenut.

Nu zou het kunnen dat je hebt over andere factoren dan hoeveel van het scherm onbenut blijft als je zegt 'beter te bekijken', zoals dat de Passport in zowel portrait als landscape kan voor een optimale volledige weergave, maar voor het overige maakt het wiskundig gezien bijna geen bal uit :) (en als je pietluttig bent, is er minder van het scherm onbenut met een 4:3-foto met een conventioneel 16:9-scherm)

[Reactie gewijzigd door arnoudwokke op 21 november 2014 09:15]

Je rekent het verkeerd uit. Ik bedoel dat je beter 4:3 kan bekijken ten opzichte van 16:9, wat mij dus goed uitkomt aangezien ik veelal 4:3 foto's krijg. Ook van mensen met "traditionele" Android-telefoons.

We maken de foto uit je voorbeeld nu eens 400*225, oftewel 16:9. Op een vierkant scherm betekent dat (400-225)*400=70.000 van de 160.000 pixels onbenut. Nu een 4:3 foto: (400-300)*400=40.000 van de 160.000 pixels onbenut. Bij een 4:3 foto gebruik ik dus 25% van de pixels niet, bij een 16:9 foto gebruik ik bijna 44% van de pixels niet. Da's toch wel een aardig verschil.

Omgekeerd kun je dus op een 16:9 scherm beter 16:9 foto's bekijken dan 4:3 foto's, omdat de foto's daar schermvullend zijn. En de BlackBerry biedt ook de mogelijkheid om 1:1 foto's te schieten zodat je alle pixels gebruikt voor de normale weergave, maar ook die zijn lastig af te drukken natuurlijk.
ik kan maar niet wennen aan die breedte,

met twee handen werken vind ik geen probleem (heb n note2), maar ik vind van links naar rechts lezen, zoals in de review benoemd juist vermoeiender dan van boven naar onder


en vroeger wilde ik nog wel geloven dat dat keyboard sneller was,

maar van deze zie ik t nut niet in, als de helft toch al op t scherm staat dan moet je dus de hele tijd opschakelen

[Reactie gewijzigd door mission op 21 november 2014 11:22]

Doormiddel van @123 iets langer in te drukken kan je virtuele toetsen met fysieke toetsen bedienen, met een swipe down op je toetsenbord kan je snel een leesteken pakken en weer verder gaan. Zo zitten er nog meer handigheidjes in het toetsenbord waar je wel aan moet wennen, maar als je het eenmaal door hebt gaat het super snel.

Fysieke toetsen kan je weer voelen en blind typen gaat dus gewoon weer fijn en je maakt veel minder fouten. Verder heeft iedereen natuurlijk persoonlijke voorkeur, maar ik geniet weer van de fysieke toetsen.
akkoord, maar dan blijft het gokken of goed kijken op je scherm,

vroeger was het gewoon knop indrukken en klaar. uiteraard zullen er mensen zijn die er beter mee kunnnen worden dan ik, maar voor mij is de meer waarde er wel af

Op dit item kan niet meer gereageerd worden.


Apple iPhone 11 Nintendo Switch Lite LG OLED C9 Google Pixel 4 FIFA 20 Samsung Galaxy S10 Sony PlayStation 5 Auto

'14 '15 '16 '17 2018

Tweakers vormt samen met Hardware Info, AutoTrack, Gaspedaal.nl, Nationale Vacaturebank, Intermediair en Independer DPG Online Services B.V.
Alle rechten voorbehouden © 1998 - 2019 Hosting door True