Kabinet grijpt niet in bij overstap NS naar bedrijf uit VS voor ict

Het kabinet grijpt niet in bij de overstap van de NS naar een Amerikaans bedrijf voor niet-kritieke ict-diensten. Dat meldt staatssecretaris Eric van der Burg. NS zat bij KPN, maar stapt nu over naar het Amerikaanse DXC Technology.

Er is geen manier om Amerikaanse partijen te weren bij de aanbesteding en die aanbesteding is dus volgens de regels verlopen, meldt Van der Burg, die als staatssecretaris voor Binnenlandse Zaken dit dossier beheert. Daarmee staan alle seinen op groen voor de overdracht van KPN naar DXC. DXC bood de goedkoopste offerte en kreeg daarmee het contract, dat voor zes en mogelijk twaalf jaar gaat gelden. Het gaat onder meer over de ict-systemen voor financiële planning en treinonderhoud. De NS benadrukt dat het om 'niet missiekritische' systemen gaat die geen personeels- of reizigersgegevens verwerken.

Van der Burg benadrukt dat door de wissel de Amerikaanse overheid niet bij gevoelige gegevens kan die over de NS gaan. Via diverse wetten kan de Amerikaanse overheid bedrijven uit de VS dwingen gegevens over te dragen. "Dergelijke wet- en regelgeving kan in bepaalde gevallen mogelijk leiden tot ongewenste toegang tot Nederlandse gegevens. (...) In deze NS-casus ziet het kabinet geen aanleiding om aan te nemen dat door de inkoop van deze ict-diensten de continuïteit van de dienstverlening in gevaar wordt gebracht of dat het gebruik van deze specifieke digitale dienst gebruikt zal worden om druk uit te oefenen op Nederland."

Van der Burg reageert op kamervragen over de kwestie die vorige maand in de openbaarheid kwam. Die Kamerleden stelden vragen om te kijken of ingrijpen nodig zou zijn, maar dat is nu definitief van de baan. Vorige maand zeiden experts en bloc dat de gunning van de aanbesteding aan een bedrijf uit de VS onverstandig zou zijn. Van der Burg herhaalt wat NS destijds al zei, namelijk dat er geen wetten zijn om Amerikaanse partijen te weren. De NS zei toen gebonden te zijn aan aanbestedingsrecht en niet de mogelijkheid te hebben om Amerikaanse partijen 'vanwege het feit dat ze Amerikaans zijn te weigeren of te benadelen'. Het is onduidelijk of door de ophef de overstap vertraging heeft opgelopen.

NS station

Door Arnoud Wokke

Redacteur Tweakers

14-04-2026 • 16:40

112

Submitter: Anonymoussaurus

Reacties (112)

Sorteer op:

Weergave:

NS, kom op zeg.. De kennis is gewoon in Nederland hoor..
gaat helemaal niet over kennis:

"DXC bood de goedkoopste offerte en kreeg daarmee het contract"

gaat om geld..
En nu wachten op al het meerwerk wat eraan gaat komen omdat de aanbesteding niet alle functionaliteiten dekt...
Lang geleden alle "Not core bussines" van de NS moest op last van de EU afgestoten worden. Dus alle onderhoudsdiensten naar de hoogste bieder, en kantoorautomatisering naar Getronics. Gevolg een kostenverhoging van 50% omdat inderdaad niet goed werd onderhandeld en veel zaken die eerder als normaal onderhoud werd gezien plotseling meerwerk was.

Klein voorbeeld, verkoopmedewerkers stonden met een informatie en verkoopkraam op Lowlands, de gebruikte computers kwamen uit de voorraad en gingen na afloop weer op de plank. Nieuwe situatie, Getronics vraagt €1750 per computer voor de installatie en tijdelijk plaatsen op Lowlands.
Lang geleden alle "Not core bussines" van de NS moest op last van de EU afgestoten worden.
Dat het op last van de EU was is totale onzin. Dat is gewoon iets wat de NS zelf ingezet heeft.

[Reactie gewijzigd door closefuture op 14 april 2026 19:22]

Onjuist. Het enige wat de EU voorschreef is dat de beheerder van het spoor (nu Prorail) niet in handen kon zijn van een vervoerder (de NS). Al is die wetgeving niet overal doorgevoerd, in Duitsland beheerd DB namelijk beide nog. De NS moest van de overheid afslanken onder het mom van "de markt" net zoals een VVD minister de NS het grootste gedeelte van hun horeca liet verkopen die in tegenstelling tot de treinen rijden wel geld opbrachten. Als je iemand de schuld wilt geven dan moet je naar het kortzichtige beleid van het Rijk als aandeelhouder kijken.
Emvi (econmisch meest voordelige inschrijving) is wel de slechtse vorm van aanbesteden. Want na contract periode blijkt het vaak niet meer zo goedkoop te zijn. Ik snap dat de ns moet bezuinigen maar dan kun je nog wel selecteren op kwaliteit ipv prijs.
Om zeker te zijn dat prijs de doorslag gaf moet je eigenlijk de aanbesteding onder de loep nemen, te beginnen met het lastenboek. Daarin zal ook beschreven staan hoe tenders beoordeeld zullen worden en hoe zwaar bijv. de kosten meewegen.

Maar het feit dat kosten minstens een deel meewegen mag ook niet verbazen. We blijven uiteindelijk met publiek geld bezig, en die bodemloze put moet niet met opzet nog dieper worden.
Komt goed, in Belgie gebruiken we TCS... het is net als een AI trainen.. in het begin moet je ze zelf leren wat het internet is( bij wijze van spreken).

[Reactie gewijzigd door djoenee op 14 april 2026 19:22]

Totdat ze tot de conclusie komen dat de vs toch mee spiekt of er even een blokkade opzet als drukmiddel. Maar ach het is totaal niet erg als het ov ff stil ligt. Kijken wat het dan kost
Dat maakt dus geen drol uit. Project groter dan bedrag x? Dan moet je aanbesteden. Moet je aanbesteden? Dan moet je eerlijk selecteren en mag je een bedrijf niet afwijzen omdat ze uit de VS komen.
Is niet altijd soms vaak aanbestedingen beperkt tot EU of BeNeLux. Zit wel vaker in die trajecten, komt soms een random IT bedrijf uit bijvoorbeeld Spanje of Kroatië die plots mee doen. Die gewoon 0 personeel of kennis in Nederland hebben maar puur op prijs proberen te winnen. Die worden dan meestal gediskwalificeerd omdat ze geen Nederlands kunnen.
Waarom zou je dat geld naar VS brengen, hou het op zijn minst binnen EU. VS blijkt niet te schromen om dit gewoon als wapen in te zetten als POTUS daar weer een idee krijgt.

[Reactie gewijzigd door kr4t0s op 14 april 2026 17:24]

Nee maar je kunt wel criteria opnemen voor digitale soevereiniteit.
Mits deze de wet niet overtreed!

Volgens mij moet dit gewoon wettelijk verplicht worden dat infrastructuur binnen de EU zijn data moet opslaan, middels een bedrijf wat binnen de EU zit.

Maar zover zijn we denk ik nog lange niet (al had dit naar mijn inziens allang geregeld moeten zijn)
Jaaaaa. Tuuuurlijk.

En het is toeval dat frans hun tgv zelf maken?

Eerlijk selecteren is kan prima vs bedrijven weren betekenen. En dat zou eigenlijk ook moeten.
Schijnbaar niet voor de prijs die de Amerikanen kunnen bieden.
DXC bood de goedkoopste offerte en kreeg daarmee het contract
Er is ook constant gemopper over de prijs van een treinkaartje, duurder alternatief zal die prijs niet ten goede komen.
Dan moet je daar als overheid iets aan doen... zorgen dat meer mensen het OV pakken dan is het goedkoper.
Wat te denken van openbaar vervoer weer van de overheid maken in plaats van “vrije markt”?
En wat gaat daarin helpen?

Heb je de illusie dat het dan goedkoper wordt?
Grappig.

Dat privatisering alles goedkoper maakt is wel degelijk een illusie gebleken...
De kosten van OV is een politieke beslissing, de prijs heeft niks met de marktprijs te maken. Zolang Nederland rechts stemt, zal het niet goedkoper worden.
Heb jij de illusie dat het zonder de overheid ( lees overheid kost vindt geld uitgeven niet leuk ) niet beter af is ?
Kijk b.v. naar de zorg is gewoon geen zorg meer maar puur commercieel belang geworden . Net zoals alle ander dingen die de overheid uit handen geeft. Het word gewoon op den duur niet meer betaalbaar zonder overheid inmenging.

Het land loopt leeg op vele centen en we doen er niks aan!!

Dit is puur mijn blik erop en mijn gevoel .........Zit ik er op vlakken naast prima, corrigeer het maar daar kan ik ook weer van leren :)
Dan moet je daar als overheid iets aan doen... zorgen dat meer mensen het OV pakken dan is het goedkoper.
Hoe dan?
Ik ken niemand die vrijwillig de dure en tijdinefficiënte auto pakt als er een goed en uitvoerbaar OV alternatief aanwezig is, waar je tijdens je reis al wat werkuurtjes kunt maken zodat je vroeger thuis bent.

Er ligt al een behoorlijke druk op de bevolking om waar mogelijk de OV te nemen. Maar voor velen is het simpelweg geen optie, het is nog steeds geen volledig deur naar deur vervoer.

Okay, de overheid kan natuurlijk ook Pyongyang-style per direct alle persoonlijk transport verbieden en iedereen dwingen tot OV. Maar dan vlucht iedereen inclusief onze vluchtelingen het land uit.
Ik heb met DXC gewerkt, ansich redelijke partij … maar iedereen waar ik mee werkte, kwam uit India.
Het goedkope moet ergens vandaan komen. Uitgaande dat de berekening van @Marrtijn klopt en het daadwerkelijk om een besparing van 18 cent per ticket gaat. Aangezien de NS 100% in handen van de Nederlandse staat is, moet er ook rekening gehouden worden met de banen die van Nederland verplaatsen naar andere landen, incl de geldflow en bijhorende belastingen voor de berekening.

Ook om rekening mee te houden, wat zijn de kosten als er iets fout gaat of langer duurt omdat ze te ver weg zitten en het probleem hier niet goed begrijpen?

Ik snap dat er regels zijn mbt Europese aanbestedingen, maar daar mogen best wat randvoorwaarden aan zitten voor belangrijke infrastructuur.
100% mee eens, er zou een (harde) regel moeten zijn, dat een groot deel van de uitgaven worden besteed in het land van origine. Nu gaat al die miljoenen over de grens.
Dat is een slecht toekomstbeeld ja :'(
Oefff … dat is niet goed. We zien dat USA en China niet goed voor ons zijn, maar we hebben een blinde vlek voor India. India is net zo erg of erger dan China.
Ergens waar, maaarr de mensen in het filmpje die schreeuwen dat het hún thuis en hun land is hebben duidelijk een Europees uiterlijk en zijn niet de oorspronkelijke bewoners van Texas. Nu zijn ze boos dat iemand anders hun plek inneemt. Karma is a bitch.
Dit gaat over maximaal 400 miljoen euro over 6 tot 12 jaar, en we maken dagelijks gemiddeld 1 miljoen reizen per dag. We hebben het over maximaal 18 cent extra per treinticket, ervan uitgaande dat de huidige infra gratis was..
Dat vind ik zelf best significant. Zeker omdat je dit bij nog een zooi zaken hebt, waarvan je bij alles wel kan zeggen dat het een klein beetje duurder wordt, maar doe dat 10x, en het is niet een klein beetje meer.

Even los ervan dat de NS zich ook gewoon aan de wetten te houden heeft en niet zomaar kan zeggen dat alleen Nederlandse aanbieders mee mogen doen.
De NS kan prima eisen dat alleen Europese leveranciers meedoen. Dat wordt vaak genoeg gedaan met aanbestedingen.
Ter verduidelijking, de hele tender is 400m.
Tot voor kort werden de ict-systemen die DXC gaat beheren, door KPN beheerd. De nieuwe overeenkomst gaat minimaal zes jaar duren 'en mogelijk twaalf jaar', en heeft een waarde van maximaal 400 miljoen euro. NRC schrijft op basis van vertrouwelijke aanbestedingsinformatie dat DXC Technology de goedkoopste offerte deed, maar op het gebied van kwaliteit niet het hoogst scoorde. DXC Technology is onder meer door HP opgericht en DXC-dochterbedrijf Enterprise Services Nederland gaat de aanbesteding uitvoeren.
Dit is dus het allerslechtste scenario waar DXC het gratis doet en KPN er 400m voor vraagt.
Er is ook constant gemopper over de prijs van een treinkaartje, duurder alternatief zal die prijs niet ten goede komen.
Zou het?
Met dit contract stroomt er een paar honderd miljoen euro richting de VS, geld wat je in principe niet meer terug ziet.
Binnenlands bedrijf, duurder, maar dat geld blijft wel binnen je eigen economie rondcirkelen. (mits je contractueel vastgelegd dat niets naar het buitenland mag worden heruitbesteed)

Een aanzienlijk deel hiervan stroomt zo weer terug de staatskas in.
Kunnen ze dat geld weer gebruiken om het treinkaartje op dezelfde prijs te houden.
Iedereen happy, behalve de VS. :Y)
De prijs van het toch is veel te duur. Ook een enkeltje is mega duur. Ik zou best wel eens de trein willen nemen. Maar de auto staat toch voor de deur. Als ik de auto kan is dat vaak goedkoper, sneller, gemakkelijker. Waarom kan een abonnement wel vele malen goedkoper zijn, en een enkeltje voor de volle pond niet? Dat motiveert niet. En dan hebben we het nog niet eens over de ongemakken die je hebt met het OV. En nee ik woon niet in een Randstad oud. Dus die auto moet er zoiezo staan.

Ik ben van mening als het ov aantrekkelijk is, dat mensen dan ook vaker het ov pakt en daardoor de bezetting groter is en kosten zullen dalen.

[Reactie gewijzigd door moonlander op 14 april 2026 18:13]

NS Weekenvrij abonnement is in de aanbieding nu voor 29 euro en kun je 5 weekenden + Koningsdag en Hemelvaartsdag mee reizen.
Er zijn genoeg mensen met papieren en de kennis met de nodige ervaring die zich bevinden in Nederland welke zelf het systeem van NS zouden kunnen bouwen/onderhouden met de benodigde back-up systemen.

Niet alles hoeft in de cloud.
Die duurder zullen zijn

Ik snap je punt hoor, probleem is soms niet de kennis maar men kijkt ook naar de kosten.
Het gaat niet alleen om kosten. Het gaat ook om het risico. Dat kunnen enorme kosten zijn.

Er kan ook enorm worden bespaard als er geen enkel onderhoud aan onze dijken gebeurt. Dat zal best jaren lang goed gaan. Tot het moment dat het mis gaat.
Daar ben ik het mee eens, het is ook niet dat ik kostenbesparing goed praat.

In tegendeel, het bewijst met dit soort dingen keer op keer dat het vaak slecht uitpakt dan.
Helaas is het vaak ook de onwetendheid van advies bureaus die massaal worden ingehuurd door partijen van de overheid en partijen zoals de NS. Ik kan het weten omdat ik werkzaam ben geweest bij zo'n soort bedrijf. Het is heel erg bureaucratisch waardoor de laatste ontwikkelingen op het gebied van IT vaak (te)laat of gewoon niet worden mee genomen in een nieuw project beoordeling. Het past anders niet in de sprint planning en het budget wat zo'n advies bureau krijgt van een derde partij (de NS in dit geval).

Ik ben dan ook van mening dat partijen zoals de NS het beste dit soort zaken in-house zouden moet nemen. Mijn advies (pun intended): Ga dan ook vooral niet in zee met dit soort advies bureaus en doe je eigen research: in-house.

Op de oppervlakte lijkt dat een enorme investering om in-house IT personeel aan te nemen welke dit soort zaken moeten onderhouden. Echter, als je je eigen kennis binnenhaalt op het gebied van IT, dan is het ook niet meer nodig om van die dure advies bureaus in te huren. Dat bespaart ook weer en die besparing hadden ze dan in hun eigen in-house team of hardware kunnen steken.
Door een extern buro in te huren voorkomen ze gelazer achteraf. Partijen die een offerte hebben uitgebracht kunnen zeggen dat het niet eerlijk is verlopen en eisen schadevergoeding. Dat is echt een ding. Centric heeft dat wel eens gedaan en ze dreigden er ook wel eens mee, zodat het bedrijf/instelling in kwestie het contract maar verlengde.
Maar Centric is ook een extern bedrijf.

Waar ik op doel is dat de NS eigenlijk een handje vol devs/sysadmins/devops aan moet nemen met minimaal 10 jaar ervaring, gewoon in loon dienst.
Tsja...maar ICT is geen core-business voor NS, dus alle management opleidingen die zeggen dan dat je dat niet moet doen. Kost teveel. Extern is goedkoper en makkelijker.
Het is inderdaad makkelijk om alles over de toonbank te gooien bij een derde partij, mits die zijn werk doen.

Nu kiest NS voor een tweede partij, die tweede partij moet heel het architectuur over nemen van het vorige bedrijf die dit deed. Hun moeten zich er in verdiepen en zich de weg wijs maken aan de code die geschreven is, dat kost ook allemaal tijd en geld.

Ik ben nog steeds van mening dat de NS beter af zou zijn als ze het zelf zouden regelen.

En met betrekking tot de overheid, zou de code de gebruikt wordt toch open source moeten zijn, om een toeslagen afaire 2.0 te voorkomen. Om te checken of systemen niet etnisch profileren en what not..

Anyways, agree to disagree. Ik blijf het jammer vinden en vindt het persoonlijk een enorme teleurstelling.
Ik zeg niet dat ik het eens ben met de gang van zaken, maar ik ben realistisch en geef aan hoe het al heel lang gaat. Bedrijven willen niet meer bezig zijn met al die randzaken. Zelfs ICT bedrijven willen geen ICT zaken meer doen die niet te maken hebben met hun core business. Als je programma's maakt, wil je (dus) geen ICT infra beheren. Het is een heel andere dicipline en zelfs DBA's moeten tegenwoordig vechten om hun plekje te behouden. Want ja...ook dat kun je uitbesteden, maar het is niet altijd een verbetering. Aan de andere kant, als bare minimum moet je al 3 van die figuren in dienst hebben, want 1 is géén, en twee is leuk voor als de ander vrij is, maar als er 1 ziek is en 1 op vakantie, moet je er nog een hebben. Dus dat is best een uitdaging.
Dat het heel vaak niet echt lekker loopt met externe bedrijven ontgaat het management vaak. Zij krijgen immers de mooie Excel lijstjes met groene vakjes, en dan is het al gauw goed voor de doorsnee manager. En zij zien een mooie kostenreductie op de out of pocket expenses en dan zijn ze zeker blij.
De NS had hiervoor de IT al uitbesteed bij een toko in Utrecht die het volgens mij best prima deed.

Het adviesbureau MaximaliseerUwWinst heeft laten aantonen dat die toko uit de VS hetzelfde werk verricht in ruil voor minder financiele goederen.
Dit gaat over niet-kritische IT en zat voorheen bij KPN.
Die "toko in Utrecht" (Conclusion) gaat over de kritische IT en dat loopt gewoon nog door.
Het is niet alleen IT..

Schoonmaak, catering, onderhoud, marketing, klantenservice, etc. Veel grote bedrijven, helemaal (semi-) overheid, besteden bijna alles uit. Ze willen zelf geen risico nemen, maar lopen het daardoor wel.
Dan vraag ik me bij het duurder zijn vooral af of er daarbij alleen gekeken is naar de rekening voor de NS, of ook het totaalplaatje gezien de overheid het bezit (100% van de aandelen).

Neem je mensen in Nederland aan of huur je een NL bedrijf in dan vloeit veel van dat geld weer terug onze samenleving in; meteen al een aanzienlijk deel weer via de inkomstenbelasting maar ook omdat deze het geld hier uitgeven. Bij een Amerikaans bedrijf als dit stuur je 100% van het geld naar buiten de EU en vloeit er geen cent terug.
Wie heeft het over Cloud hier dan?
De enige overstap die geen vertraging oploopt.

Het is sneu hoe we mededinging zo doen dat we onszelf de nek omdraaien.

Al helemaal als door de uwv-afdeling NS gebeurd.
Inmiddels ben ik er al achter dat we beter kunnen kijken hoe we (nadat die oranje cavia weg is) met Amerika verder kunnen. We gaan het niet zonder Amerika kunnen doen. We hebben de afgelopen jaren genoeg kansen gehad om Europa te laten uitgroeien tot een super onafhankelijk continent maar we doen gewoon vrij weinig. We zeggen veel maar we doen het niet en dat is een directe reflectie van de maatschappij. En de maatschappij zegt dat het helemaal niet zo erg is om met Amerika te werken.
Afhankelijkheid verwekt onderdanigheid.
Ehj ik ben het met je eens eh, ik vind het fijn dat er al stappen gemaakt zijn. Maar berichten zoals dit geven toch aan dat we niet klaar zijn om alles in Europa te doen. En dat is jammer maar wel iets waar we mee om moeten gaan. Gaan we zelf miljarden investeren in de IT in Europa of gaan we onze kapitalistische vriend vragen dit voor ons te doen?
Nou, ja dat eerste, zelf investeren in de IT in Europa. En dat zal niet makkelijk zijn, vooral om als EU eens te worden over bepaald beleid. Maar het moet wel nagestreefd worden. Daarnaast fijn om het geld hier te houden :)
Maar berichten zoals dit geven toch aan dat we niet klaar zijn om alles in Europa te doen.
Deze beslissing heeft ben ik bang barweinig te maken met kennis of kunde. Maar zoals altijd in BV Nederland, met de kosten. Ze waren de goedkoopste, en daarom zijn ze het geworden. We hadden dit prima in Europa kunnen doen, maar we willen het niet.
Welnee joh, Europa is eindelijk met kleine stapjes beginnen zich los te weken van de VS. Ik hoop echt dat dit doorzet. Er is genoeg kennis in Europa en de platformen zijn er. Er moet alleen gedurfd worden van het geijkte af te stappen. Kijk wat Frankrijk gaat doen bijvoorbeeld.
Ik ben het helemaal met je eens dat we voorlopig niet om de VS heen kunnen.

Bovendien durf ik wel te stellen dat wij stiekem (ondanks de 'nuchterheid' die wij onszelf graag toedichten) een van de meest Amerikanofiele samenlevingen ter wereld zijn. Onze veramerikaniseerde (wat mij betreft een eufemisme voor radicaal geïndividualiseerde) maatschappij verkiest simpelweg kortetermijngemak boven onafhankelijkheid. We klagen weliswaar over de macht van Big Tech en stijgende prijzen, en eigenlijk klagen we over alles, maar we weigeren ons eigen gedrag aan te passen.

En zo lopen we dus als lemmingen blind in de valstrik van hun verdienmodel. Onze overheid durft intussen zelf niets meer te bouwen en is verworden tot een enorm inkoopbureau, met het 'Ministerie van Microsoft' als beschamende kers op de taart. Er worden miljarden betaald om onze eigen afhankelijkheid te managen in plaats van daadwerkelijk te investeren in een eigen basis.

Pas door een heftige shocktherapie rechtstreeks vanuit Washington D.C., met de nodige pijn aan onze kant, zullen we noodgedwongen stappen gaan maken. Ik vrees dan ook dat we hier pas echt van kunnen loskomen als deze oude bestuurscultuur plaatsmaakt voor een generatie die geen diensten meer wil huren, maar weer daadwerkelijk eigenaarschap eist.

Maar voorlopig gaan we weer over op de waan van de dag, als defaitistische toeschouwers van onze eigen levens, yours truly incluis... :+
In de comments lijkt het weer alsof NS een bewuste keuze maakt. Ze mogen simpelweg niet anders kiezen dan dit. Zelfs al willen ze het nog zo graag: het is niet mogelijk. Dat is de aanbestedingswet:
Overheden moeten bedrijven dezelfde kansen geven op opdrachten. Zonder te letten op het land waar ze vandaan komen (dit heet het non-discriminatiebeginsel);

Overheden moeten alle bedrijven die kans maken op een opdracht hetzelfde behandelen (dit heet het gelijkheidsbeginsel);

Overheden moeten duidelijke informatie aan ondernemers geven over de aanbesteding (dit heet het transparantiebeginsel);

Overheden moeten eisen stellen die in verhouding staan tot de opdracht en de grootte daarvan (dit heet het proportionaliteitsbeginsel).
Ben je het niet eens met die wet? Richt die frustratie van vooral niet op de NS, want die mag hem alleen uitvoeren.
Dat is niet waar: onderhands gunnen mag ook. Zo hebben RET en HTM ook de vorige aanbestedingen voor het OV gewonnen.
Ah oké. Dus de NS heeft hier juridisch geen uitweg uit gezien. De overheid heeft er juridisch geen uitweg uit gezien. Maar jij ziet die wel?
Leg jij dan eens uit hoe RET en HTM de aanbesteding onderhands gegund hebben gekregen? OV aanbesteden lijkt mij niet wezenlijk anders dan ict aanbesteden, of zie ik dat verkeerd?
Regionale vervoerders kunnen dat aan de hand van een PSO-verordening:

https://europadecentraal.nl/onderwerp/aanbesteden/beleidsterreinen/vervoer/

Voor IT systemen gelden dit soort regels niet.
A, oké, weer wat geleerd. Dank je wel. :)
Soms moet je als je ergens geen verstand van hebt, niet menen het beter te weten dan experts.
De persoon waar ik in eerste instantie op reageerde is softwareontwikkelaar van beroep. Hoe maakt dat hem een “expert” op het gebied van juridische zaken als de aanbestedingswet? Niets ten nadele van Reinoud95, hoor, maar dat is een heel ander vakgebied.

En hieronder wordt Reinoud95 door anderen ook op het hart gedrukt dat het wél kan. Ga je tegen al die mensen hetzelfde zeggen als tegen mij?
Het is wat gemakkelijk om dit zo te zeggen. Momenteel is dit de consensus in managementkringen (en het is gemakkelijk, men wilt niet anders). Maar neem dataveiligheid mee en je kan leveranciers uit bepaalde landen, waaronder de VS (China, Rusland, kleinere dictaturen), weldegelijk uitsluiten. Het moet wel duidelijk op voorhand opgenomen worden als criterium en goed gemotiveerd zijn (je moet naar specifieke wetten verwijzen).
De wet laat echter prima toe dat eisen als "data moet in EU blijven" of "bedrijf mag niet onder invloed staan van buitenlandse overheid" of iets dergelijks.
Als je binnen de EU wil blijven met je leveranciers zijn er voldoende loopholes
Genoeg te verzinnen:
  • Support moet in het Nederlands zijn.
  • Medewerkers met toegang tot systemen/data zijn EU-ingezetenen
  • Mogelijkheid tot VOG-screening of veiligheidsmachtiging personeel
  • Geen offshore development of beheer buiten de EU
  • ISO 27001 of BIO-certificering
  • NEN 7510 (bij zorgsector)
  • DigiD-audit geschiktheid
  • Aansluiting op IBD-richtlijnen

[Reactie gewijzigd door kr4t0s op 14 april 2026 17:29]

Dat kan je prima sturen hoor. Gewoon bepaalde eisen stellen waarbij het niet draait om de goedkoopste
Klopt, alleen dat moet je vooraf aangeven. Zo’n aanbestedingstraject zit maanden zo niet jaren tijd tussen. En je moet dus op zo’n aanbestedingsformulier aangeven waar men op kan scoren en hoeveel punten dat waard is.

En na afloop moet je aan iedere partij kunnen uitleggen waarom zij het wel/niet zijn geworden. Als je dat niet kan, kunnen zij in beroep.

Dus dat de relatie met de VS zo slecht is geworden is sinds een jaar. Dan zijn dit soort trajecten al in gang gezet, en wil / kan je niet zomaar afstappen.
Leuke scrabble woorden hoor, maar het is weer eens een stukje bestuurders faal. (edit moest nog "een" tussen)

[Reactie gewijzigd door cruger op 14 april 2026 17:15]

Die wet zegt nergens dat je niet kan eisen dat je data in Europa wordt opgeslagen en verwerkt en er gebruik moet maken gemaakt van opensource software die gehost en onderhouden kan worden in ieder willekeurig datacenter.

Ook kun je stellen dat de spoorwegen cruciale infrastructuur zijn en iedere medewerker gescreend moet worden door Nederlandse veiligheidsinstanties

[Reactie gewijzigd door klakkie.57th op 14 april 2026 18:31]

Misschien is het dan een idee om eens na te denken over opties om wel te weren als we iets als samenleving/land ongewenst vinden. Als het om China gaat kan het blijkbaar wel trouwens.
Wat kan wel als het om China gaat? De beperkingen op bijvoorbeeld Huawei gaat om core apparatuur in netwerken. Er is geen verbod op het gebruik van deze apparatuur in omgevingen die niet belangrijk zijn.

Hetzelfde met de keuze van de NS nu, het gaat niet om de core systemen van de NS.

Als je bepaalde landen of apparatuur volledig verbied dan heb je denk ik wel een probleem. We verbieden bijvoorbeeld ook niet de verkoop van Amerikaanse of Chinese producten in Nederland, waarom zouden we dat wel doen bij een dienst? Al helemaal als deze niet of weinig impact heeft?
Maar wel bij andere landen. We mogen bijvoorbeeld geen Noord-Koreaanse producten ver-/inkopen, ook als het om niet-coreapparatuur gaat.

Niet dat ik daar op tegen ben, overigens, maar ver-/inkoopuitzonderingen kunnen dus wel degelijk worden gemaakt.

[Reactie gewijzigd door TheVivaldi op 14 april 2026 16:53]

Tja, dan heb je het over een embargo en VN resoluties. Ik weet niet of dat helemaal vergelijkbaar is in de handel met de VS. Soms krijg ik het gevoel dat je helemaal niks meer mag uit de VS omdat we problemen hebben met de inwoner van het Witte huis. Zijn er handels conflicten? Absoluut. Moeten we alles wat uit de VS komt mijden?

Dat klinkt mij meer als een boycot dan iets anders. Als je dat vanuit de overheid gaat regelen dan is dat een slechte zaak voor Nederland, we exporteren best veel naar de VS
Hoeveel Noord-Koreaanse bedrijven denk je dat meegedaan hebben aan deze aanbesteding? Voor Noord-Korea gelden bovendien sancties, die gelden niet voor Amerika. Er is geen enkele reden om dit specifieke Amerikaanse bedrijf te blokkeren, en als we alle Amerikaanse bedrijven standaard gaan blokkeren staat Nederland in 1 klap stil: geen Windows meer, geen Office meer, geen cloud meer (want laten we eerlijk zijn, de Europese alternatieven zijn nog lang niet volwassen). Bovendien is er een grote kans dat een Europese speler met Amerikaanse software aan komt, in hoeverre ben je dan echt geholpen?

Ik ben groot voorstander van meer Europese alternatieven, maar als een Amerikaans bedrijf goedkoper kan leveren komt er ook een punt dat Europese overheden aan zet zijn. We betalen hier veel meer belasting, energie is veel duurder en de grond onder datacenters is duurder, we maken het onszelf ook wel heel lastig op deze manier. We hebben gelukkig veel betere arbeidsrechten en een sociaal vangnet, maar ook dat kost extra geld. Zelfs als we hier wel software zouden produceren blijft onze concurrentiepositie op gebied van IT erg zwak, daar mag best eens iets aan gedaan worden.
Alleen als we ze op een overtreding betrappen, kunnen we een specifiek Amerikaans bedrijf uitsluiten. Vergelijkbaar met hoe Keolis werd uitgesloten van een concessieaanbesteding in het oosten van het land, nadat ze even daarvoor betrapt waren op fraude bij de aankoop van bussen van BYD.
China behoort niet tot de EU, de EER-landen (Noorwegen/IJsland/Liechtenstein) of de GPA-landen (Canada, de Verenigde Staten, Japan, Israël, Zuid-Korea, Nieuw-Zeeland, Singapore, Hong Kong, Taiwan, Aruba), derhalve mag je Chinese partijen volgens de aanbestedingswet wel blokkeren voor deelname.
Dat klopt, maar het is niet zo zwart/wit zoals het lijkt. Bovendien hebben we het hier over de VS, daardoor is het vergelijken met handel tussen China en de VS niet hetzelfde.

Zeggen dat het bij China wel mogelijk is om onder bepaalde voorwaarden ze te weren uit aanbestedingen betekent niet dat je dat ook zomaar kan doen met de VS. Als je dat wilt dan heb je echt een flink conflict te pakken.

Mijn vraag is dan, willen we daadwerkelijk zover gaan dat we de VS weren op dezelfde manier als we dat doen met China? En beseffen we wel wat dat zou betekenen voor de export van Nederlandse producten?
We kunnen dus de VS niet weren, of je moet het hele GPA akkoord overboord gooien.
Daar begint het mee, voordat je zover bent is een bepaald persoon al lang opgegeten door de wormen en ziet de wereld er heel anders uit (hoop ik dan)
Als het over dataveiligheid gaat kan je eigenlijk niet met Amerikaanse bedrijven samenwerken. Die hebben de plicht data te delen met hun geheime diensten, waardoor je data hier eigenlijk dus gelekt is.

Gezien de enorme macht van de Amerikaanse techsector en onze afhankelijkheid van Amerikaanse wapens en bescherming (tegen Rusland en China) kunnen we hier niet echt assertief tegen optreden. Voorlopig blijft het dus het stimuleren van lokale projecten. Maar we zouden via wetgeving wel datastandaarden kunnen afdwingen zodat overstappen, indien ooit nodig, sneller kan verlopen dan nu.

En je kan als onderneming door aanbestedingen goed te schrijven ook keuzes maken buiten wat wettelijk verplicht is. Niemand kan je dwingen de goedkoopste optie te kiezen.
DXC bood de goedkoopste offerte en kreeg daarmee het contract
Zo gaat het normaliter wel in het OV ja.

Verder is er een niet-minieme kans dat de boel gaat imploderen op deze manier, laat het maar gebeuren.
Hoe het ook gaat is dat men de goedkoopste kiest en na enkele maanden er achterkomt dat de goedkoopste helemaal niet goedkoop is en ze uiteindelijk veel meer geld kwijt zijn, dan aan een Nederlandse aanbieder die niet de goedkoopste was.
Toch wel bizar dat de betrokken partijen met open ogen in deze digitale fyra stappen. Hebben ze nu werkelijk niet in de gaten dat goedkoop duurkoop zal blijken te zijn?
Voor de directeur IT bij de NS is dit haar eerste IT-functie.
Ondertussen is dit niet het eerste jaar dat de Nederlandse Staat 100% aandeelhouder is en beter hoort te weten dan jezelf afhankelijk maken van andere landen. Juist ook bij indirecte gevolgen. De antwoorden ontwijken waaruit blijkt dat de indirecte gevolgen redelijk beperkt zijn.

De camera's, poortjes enz zijn er gekomen omdat ze het minimum zijn het veilig te houden. Daar is personeel voor wegbezuinigd. Het kan niet zijn dat als die systemen dagen of weken niet werken het dus maar spontaan acceprabele gevolgen heeft voor reizigers en personeel. Dat moet blijken, maar daarvan geeft men geen blijk.

En als je financiele afdeling het werk niet behoorlijk kan doen heeft dat ook gevolgen voor personeel. En met de grote stakingsbereidheid om alleen al loonsverhoging of enkele incidenten om onveiligheid is er niet spontaan bij even grote of grotere problemen treinverkeer in het land te behouden. Dus stellen dat het met de risico's op zich en de risico's voor bedrijfszekerheid wel mee valt is niet zomaar redelijk.

Stellen dat er strenge eisen geformuleerd zouden zijn heeft ook niet spontaan de betekenis dat die niet strenger konden. Of dat er toen zelfs behoorlijk poging is gedaan werkelijk afhankelijkheid zo veel mogelijk af te bouwen. En dat is nogal belangrijk als je als enig aandeelhouder ondertussen meerdere beweringen doet alsof het afbouwen niet zo nodig zou zijn.
Die titel:
Kabinet grijpt niet in bij overstap NS [...]
Of:
Overheid grijpt niet in bij bedrijf waarvan 100% van de aandelen handen van de Overheid zijn
Juist omdat het een staatsbedrijf is zal de NS gebonden zijn aan de strenge aanbestedingsregels. Het gaat er niet om wie de baas is van de NS, maar aan welke regels de overheid is gebonden en welke uitzonderingen in dit geval blijkbaar niet kunnen gelden.
Dat lijkt mij toch echt onzin.

Prijs is maar 1 criteria als dit de enige maatstaf is dan heb je gewoon een slechte aanbesteding gedaan.
Je kan perfect eisen dat alle dataverwerking in Europa gebeurd, je kan zelfs zeggen welk software, hardware, hosting of locatie je wil, dat je alles wil encrypteren met keys die je in eigen bezit houdt enz enz …

Maw je moet ze niet weren, je moet de aanbesteding zo opstellen dat je bekomt wat je wil .. en dat is een oplossing die je op elk moment in eigen beheer kan nemen en doorgeven aan een andere partij als het contract ten einde loopt.

Nog 1 bedenking
En als we “de spoorwegen” al niet meer als cruciale infrastructuur bestempelen, wat dan wel 🤷🏻‍♂️

[Reactie gewijzigd door klakkie.57th op 14 april 2026 16:59]

Soms worden er bewust 'slechte' aanbestedingen gedaan, om de preferred supplier de meeste kans te geven.
Ik ben benieuwd hoe deze transitie gaat zijn. Ooit met de NS een aantal infrastructurele optimalizaties geprobeerd door te maken, maar door de starheid van de engineers/architecten was dit ondoenlijk.
Lijkt me geen easy job dus voor DXC.
Tevens wordt het voor NS een grote uitdaging om van een Nederlandse overleg cultuur naar een SLA cultuur te gaan. Elke extra wijziging heeft straks een prijskaartje. Tevens zullen de mensen bij de NS moeten gaan schakelen met helpdesks uit Bangalore en Manilla.
Op termijn zie ik weinig winnaars, behalve dan de inkopers die geheid hun papieren besparingen hebben behaald.
De goedkoopste partij... ahhh, en wat leveren we daarvoor in? Stabiliteit van de systemen? Beveiliging?

Om te kunnen reageren moet je ingelogd zijn