Telefoons die eind dit jaar uitkomen krijgen ondersteuning 5G via satellieten

Telefoons die eind dit jaar uitkomen krijgen ondersteuning voor 5G dat werkt via satellieten in plaats van zendmasten. Dat heeft chipontwerper Qualcomm bekendgemaakt op telecombeurs Mobile World Congress. De standaard voor 5G via satellieten bestond al.

Als de hardwareondersteuning er is, moeten providers de technologie ook gaan ondersteunen, meldt Qualcomm. Providers wereldwijd zouden werken aan ondersteuning voor 5G Advanced, waarin de netwerkstandaard NR-NTN zit. NR-NTN staat voor New Radio Non Terrestrial Network en biedt snelheden van meerdere megabytes per seconde voor het mogelijk maken van videobellen, video's kijken en webbrowsen via satellieten. Dat is praktisch in gebieden zonder regulier bereik.

Omdat satellieten bewegen, is er exactere positiebepaling nodig dan tot nu toe nodig was om de verbinding te maken en in stand te houden. Daarom hebben modems die NR-NTN ondersteunen vermoedelijk ook vaak quadband-gps aan boord om de locatie altijd zo precies mogelijk te kunnen bepalen.

Qualcomm voegt die ondersteuning voor het eerst toe in het X105-modem dat het op Mobile World Congress heeft aangekondigd. Dat komt voor het einde van het jaar in telefoons, vermoedelijk als onderdeel van nieuwe socs van de fabrikant. Samsung heeft NR-NTN al in modems zitten.

Ook introduceert Qualcomm de FastConnect 8800, een chip die wifisnelheden ondersteunt tot 10Gbit/s via 4x4-mimo. Dat zit tot nu toe niet in telefoons. Vermoedelijk zijn beide chips te vinden in de opvolger van de Snapdragon 8 Elite Gen 5, nu de recentste soc voor high-end telefoons van Qualcomm. Doorgaans kondigt Qualcomm zijn duurste socs in het najaar aan.

5G Advanced met NR-NTN

Reacties (62)

[San548]

Zoals met alle technieken is er een bepaalde usecase voor. NTN bestaat al in 4G en heb de eerste testen er al mee gedaan. Het gaat hier over NB-IoT over NTN. NB-IoT en LTE-M zijn onderdeel van de 4G standaard en migreren mee naar 5G (onderdeel van de standaard). Nauwkeurige plaatsbepaling is nodig vanwege het gebruik van LEO satellieten, deze zijn namelijk telkens maar enkele minuten in beeld om data te verzenden en ontvangen. Voor emergency doeleinden heb je GEO satellieten nodig. LEO = niet hele tijd beschikbaar, hogere data-rate. GEO= gehele tijd beschikbaar, lage data-rate. De kosten voor een abbo zijn nog schrikbarend hoog (kip-ei). Zie: https://www.nordicsemi.com/Products/Wireless/Low-power-cellular-IoT/What-is-NTN voor meer info over HW maar ook de providers.

Zelfde verhaal zal ook gaan gelden voor NR-NTN (hogere datasnelheden, lagere latency). Zal in het begin nog heel duur zijn maar naarmate meer er meer gebruik van wordt gemaakt zal de prijs/beschikbaarheid verbeteren. Er zullen waarschijnlijk een paar wereldwijde netwerken gaan ontstaan met allerlei roaming contracten. Persoonlijk denk ik niet dat het in Nederland veel zal toevoegen vanwege de goede terrestrial netwerken/dekking.

Probleem voor de providers is wel dat ze in ieder land toestemming/licenties moeten hebben om de NTN banden te gebruiken.

NR-NTN zal in de toekomst zeker een plaats krijgen in het mobiele spectrum. De 3GPP rel19 standaard is jaren aan gewerkt en vorig jaar vastgesteld waarna altijd de HW volgt en daarna de netwerken.

[rens-br]

Ik neem aan dat het satellieten ook NR-NTN zullen moeten ondersteunen, moet hier een heel nieuw satelliet netwerk voor opgetuigd worden, of kan dit dan gekoppeld worden aan bijv. Starlink?

[kozue]

Starlink heeft van die schoteltjes nodig, dus ik denk dat dit er compleet los van staat. Ik vraag me wel af hoe die satellieten ooit die zwakke signalen van telefoons kunnen gaan ontvangen. Als dit in de praktijk goed werkt zou dat mooi zijn, maar ik ben nog wat sceptisch.

[pdidi]

Starlink Mobile (voorheen Direct to Cell) heeft geen schotel meer nodig en werkt voor alle LTE telefoons. Gisteren is op de MWC in Barcelona V2 aangekondigd wat ook gebruikt kan gaan worden voor breedband en NR-NTN 5G gaat ondersteunen. De volledige MWC presentatie kan hier worden bekeken

[Reactie gewijzigd door pdidi op 3 maart 2026 19:12]

[ZeTaCy]

Mensen hebben geen idee hoe groot de impact is van deze techniek. Eerst konden we alleen bellen in drukke gebied (steden, daarna dorpen) op aarde. Nu kan je in de jungle/woestijn staan en gewoon bellen. Als je dat combineert met drone helikopters die je overal een airlift kunnen geven. Bedenk hoeveel levens er gered kunnen worden.

[ZwolschBalletje]

Dat is ook mijn verwondering. Toevallig ben ik net bezig met een opleiding voor een Marifonie-certificaat, en daarbij wordt heel nadrukkelijk gewezen op het beperkte bereik dat je met een marifoon (1W of 25W zendvermogen) hebt, met een antenne op 12 meter boven het wateroppervlak. Het verbaast me dat mobieltjes dus kennelijk met zoveel vermogen (gaan) uitzenden dat je een satelliet xx km boven ons gaat bereiken.

LEO (Low Earth Orbit) begint vanaf 300 km boven het aardoppervlak, dus zelfs als deze 5G-satellieten 'laag' hangen dan moet het signaal een flinke afstand afleggen, en dat zonder schotelantenne om het signaal te richten. Dan moet je toch een behoorlijk sterke zender in de telefoon hebben, om dat voor elkaar te krijgen.

Het enige dat in het voordeel werkt, is dat de lucht dunner wordt naarmate je hoger komt, en het signaal dus steeds minder weerstand ervaart. Maar ik ben wel benieuwd naar een achtergrond-artikel over hoe deze techniek nou echt werkt (hint, hint @arnoudwokke).

[Reactie gewijzigd door ZwolschBalletje op 3 maart 2026 12:25]

[Llopigat]

Het verbaast me dat mobieltjes dus kennelijk met zoveel vermogen (gaan) uitzenden dat je een satelliet xx km boven ons gaat bereiken.

Een marifoon met FM modulatie kan je niet vergelijken met wat een smartphone doet. De zender van een 5G mobiel is niet erg sterk, maximaal 2 watt, ook voor satteliet gebruik. Maar de satteliet is er een stuk beter in het signaal uit de lucht te plukken dan een standaard FM demodulator.

Sommige satteliettechniek zoals GPS werkt zelfs onder de ruisvloer. En technieken als WSPR en FT8 komen met een paar watt de hele wereld over (wel een heel andere band die gebruik maakt van atmosferische reflecties).

Overigens is je marifoon vooral zo beperkt doordat het signaal maar tot de horizon komt. Alles boven de 30Mhz komt niet voorbij de horizon, tenzij onder heel speciale condities soms maar niet betrouwbaar.

[Reactie gewijzigd door Llopigat op 3 maart 2026 12:43]

[William_H]

Overigens is je marifoon vooral zo beperkt doordat het signaal maar tot de horizon komt. Alles boven de 30Mhz komt niet voorbij de horizon, tenzij onder heel speciale condities soms maar niet betrouwbaar.

Dit is precies het verschil. Kortgezegd moet de marifoon horizontaal zenden, en dat kost altijd meer vermogen (kijk maar naar AM en FM zenders) omdat je over de aarde wil zenden.
Een satteliet en GSM hoeven alleen maar (bijna) loodrecht te communiceren. Daar zit veel minder volume (en dichtheid) atmosfeer tussen die storing kan geven en waar je "doorheen" moet.

[rud]

NASA communiceerd(e) met rond Mars hangend ruimtetuig met een paar Watt aan vermogen. Als je een 'zicht' verbinding hebt is juist heel weinig vermogen nodig.

[kimjansen]

Als je een beetje weet hoe een signaal er uit ziet dan maakt het niet zo uit dat het heel zwak is. Zie ook GPS en LoRa bijvoorbeeld.

[kozue]

Ik weet hoe signalen werken, dat is juist waarom ik me er over verbaas. Weet je waar die schotels voor zijn? Om het signaal te richten, zodat alle energie dezelfde kant op gaat en het effectief dus heel erg versterkt wordt. Mobieltjes zijn omnidirectioneel, het meeste van hun vermogen gaat verloren aan signalen de verkeerde kant op sturen. Dat is ook waarom Starlink en satelliet TV met schotels werken.

Zendamateurs communiceren ook wel eens voor de lol met bv ISS, en daar hebben ze toch echt een schotel voor nodig, anders worden ze niet gehoord. Als je de schotel niet automatisch mee kunt laten draaien heb je ongeveer een kwartier tijd om te communiceren voordat de ISS uit de beam verdwijnt.

Ik weet niks over lora, maar GPS is niet voor niks one-way. Je stuurt niks terug naar de satelliet, je hoeft alleen hun signaal maar te kunnen ontvangen.

[kimjansen]

Je haalt wel een hoop dingen door elkaar, natuurlijk levert een antenne richten een 'beter' signaal op, maar als je ontvanger gevoelig genoeg is en naar huidige standaarden een beperkte snelheid acceptabel is dan kun je een heel eind komen met signalen die heel ver onder het ruisniveau liggen.

[rud]

Toevallig weet ik dat zendamateurs met een gewone rubber duck antenne op een portofoontje communiceren met satelieten, daar hebben ze echt geen schotels voor nodig.


Het probleem is dat die satelieten zo hoog hangen dat ze juist te veel ontvangen. Je krijgt dan dat alle poppetjes die met een portofoon rondwandelen tegelijkertijd bij die sateliet binnenkomen op diezelfde frequentie. Je kunt dat vergelijken met een groep mensen die allemaal tegelijkertijd aan het schreeuwen zijn om maar een boodschap aan jou over te brengen. Juist daardoor versta je niets meer. Om dat probleem op te lossen zijn er protocollen als time division multiplexing (je maakt afspraken dat ze omstebeurt een poging doen en dan versta je ze wel) en ik ga er van uit dat het door Qualcomm gebruikte NR-NTN een geavanceerdere versie daarvan is.

[Reactie gewijzigd door rud op 3 maart 2026 14:01]

[Mathijs Kok]

Als je een beetje weet hoe een signaal er uit ziet dan maakt het niet zo uit dat het heel zwak is. Zie ook GPS en LoRa bijvoorbeeld.

Mmmm... GPS is alleen ontvangen en dat is in radiocommunicatie absoluut het makkelijkst. LoRa is geschikt voor zenden en ontvangen op extreem lage snelheid en beperkte afstand (met een externe antenne (!) een paar kilometer).

Dit gaat over videobellen via sat, werkelijk een andere tak van sport.

[kimjansen]

Vergeet ook niet dat LoRa in de ISM band zit en maar 20mW is. Dat is in de meeste gevallen ook maar 36 seconden per uur mogen zenden met een vermogen wat een honderdste is van een GSM. Er is gewoon heel veel mogelijk als je een geoptimaliseerde communicatie methode ontwikkeld. Dit is ook nog eens een product voor de massa dus dan is er flink wat budget om het geheel goed op poten te zetten.

Er zweven wat satellieten waar je gewoon via LoRa mee kunt praten. En het hangt er ook erg vanaf wat er 'tussen' zit, je hebt te maken met Fresnel zone, etc. Dus met een satelliet babbelen kan makkelijker zijn dan iets wat in het zicht is (line-of-sight dus) maar nog maar nèt boven de horizon uit steekt.

[SuperDre]

Starlink satellieten kunnen al overweg met direct naar smartphone, maar voor nu alleen nog beschikbaar voor verzenden van textberichten. Hun nieuwe versies gaan ook 150mbps snelheden ondersteunen waarbij eind volgend jaar volledige dekking beschikbaar zou moeten zijn.

[MSalters]

Starlink heeft schotels (phased arrays) nodig voor de bandbreedte. Je kunt concessies doen aan de bandbreedte in ruil voor een kleinere antenne.

Ook "weinig vermogen" is niets anders dan "lagere signal to noise ratio" (SNR) en dus ook lagere bandbreedte. Op Amsterdam CD zal dit dus nooit in de buurt komen van een grondgebonden 5G mast.

[icecreamfarmer]

Starlink heeft al satellieten die dat kunnen.

Zijn er nog wel maar een paar 100 dus allesbehalve dekkend.

[robertwebbe]

Volgens mij zijn ze nog slechts in de verkennende fase. Waar heb jij gezien dat ze het al live hebben?

[pdidi]

Er zijn al 16 miljoen gebruikers. Je kunt op Starlink Mobile zien waar het al live is.
T-Mobile (USA) | Optus (Australia) | Telstra (Australia) | Rogers (Canada) | One NZ (New Zealand) | KDDI (Japan) | Globe (Philippines) | Salt (Switzerland) | Entel (Chile) | Entel (Peru) | Kyivstar (Ukraine) | VMO2 (UK) | Airtel Africa (14 Countries) | MasOrange (Spain) | Beeline (Kazakhstan)

[Reactie gewijzigd door pdidi op 3 maart 2026 16:02]

[robertwebbe]

Dat is volgens mij op basis van standaard Direct to Cell 4G, niet op basis van NR-NTN 5G wat in het artikel staat en wat rens-br zegt.

[Reactie gewijzigd door robertwebbe op 3 maart 2026 17:23]

[Joep013]

Ondanks de beperkte relevantie in Nederland, is dit een waardevolle functie voor buitenlandse activiteiten zoals skiën of bikepacking. Een mooie ontwikkeling!

[Snow_King]

Wat een tijd om in te leven, 2026. Een mobiele telefoon die direct met een satelliet kan communiceren. Mooie technische ontwikkelingen!

[IHVD]

GPS?

[Snow_King]

Dat is one-way, dat noem ik geen communicatie

[japie06]

Ons EU GNSS systeem heeft wel search and rescue mogelijkheid waarmee je een noodsignaal naar een satelliet kan versturen . Geen idee of dat ook mogelijk wordt met deze chip.

[IHVD]

fair enough

[kozue]

Het is ook relevant voor Nederland, in bv noodsituaties. Het telefoonnetwerk is altijd het eerste wat er uit klapt bij drukte.

[Madshark]

En jij denkt dat het satelliet netwerk het wel gaat uithouden als iedereen hier naar overschakelt? Dat zal nog veel sneller klappen.

Daarom hebben belangrijke diensten eigen netwerken zoals C2000, DMR en GSM-R, die zijn geheel onafhankelijk van het telefoonnetwerk.

[William_H]

GSM-R is gewoon een subset van het GSM netwerk. Middels provisioning worden bepaalde handsets voorrang gegeven op het GSM netwerk. Sterker nog, dit gebeurt ook met "gewone" GSM's. Daarom hebben sommige mensen (die eerder aangemeld waren op een zendmast) soms geen last van een storing, dan mensen die niet meer gekoppeld staan aan een bepaalde zendmast. Ook op het "gewone" GSM netwerk kan dit gedaan worden voor belangrijke mensen/functies. Zodat zij in noodgevallen nog wel kunnen communiceren, waar voor "de gewone burger" het netwerk inmiddels overbelast is vanwege de vele aanvragen voor verbinding.

[Odie]

Voor Mission Critical is de usecase in Nederland zeker niet beperkt, maar voor Joe Average is de dekking van de MNOs good enough in Nederland.

[HijDieAllesWeet]

Ik denk als Starlink en ik hoop ook een paar concurrenten dit breed aan gaan bieden kunnen ze denk wel direct gaan concurreren met de normale telco's (Odido/KPN/Vodafone). Als de constellatie toch al op orde hebben zijn de kosten om dit als extra dienst aan te bieden natuurlijk gering (ze hoeven geen lokale infra op te zetten). Als ik geen dingen over het hoofd zie is het eigenlijk onlogisch als ze het niet doen. Meer klanten is meer geld simpelweg. Zou mij weinig verbazen als dit over een paar jaar gewoon een goedkope optie kan zijn. Misschien proberen ze zelfs wel de huidige telco's uit de markt te drukken.

Het lijkt mij wel dat dit veel meer van je accu vraagt?

[Reactie gewijzigd door HijDieAllesWeet op 3 maart 2026 12:19]

[friend]

Probleem is dat je altijd direct zicht op de satellieten moet houden, dat is in voertuigen en gebouwen nooit het geval. Dus denk ik dat de toepassing ter vervangen van het huidige mobiele net beperkt zal blijven.

[HijDieAllesWeet]

Bij de huidige starlink wel met die schotels. Maar ik weet niet of dat met deze 5g versie ook zo is zou ik niet zo zeker durven zeggen.

Er wordt nu al gesproken over light indoor use voor versie 19. Dat zou moeten werken in gebouwen met veel glas of die voornamelijk van hout gemaakt zijn.

[Reactie gewijzigd door HijDieAllesWeet op 3 maart 2026 17:32]

[friend]

Heeft niets met schotels te maken. De radiosignalen kunnen niet de bocht om (wat toevallige reflecties uitgezonderd) en worden al snel gedempt door bv. bladeren van bomen en zeker door bv. een metalen dak van een bus of trein. En in een stenen gebouw kan je het helemaal vergeten. Dit zal altijd een probleem blijven en dit klinkt als marketingpraat, hoe vaak kom je een glazen dak tegen. Een gemiddelde gebruiker zal hier te veel hinder van ondervinden tijdens een verbinding of regelmatig volledig geen contact en onbereikbaar zijn.

[HijDieAllesWeet]

Zou marketing praat kunnen zijn hoor, het was ik kon vinden in een paar minuten Googlen. Maar lijkt wel alsof er wel aan gewerkt wordt. Dus wie weet hoever ze komen! Maar het klinkt wel alsof jij er meer kijk op hebt, ik heb eigenlijk werkelijk geen idee eigenlijk.

Een houten dak is natuurlijk wel heel gebruikelijk. En ik neem aan dat gewoon een normaal schuin houten dak met dakpannen al weer veel meer doorlaat als een dikke plak beton.

En ik ben nu op de eerste verdieping en als ik uit het raam recht vooruit is er niets dat mijn zicht belemmerd. Dan kijk ik in principe toch gewoon langs de aarde recht tegen een satelliet aan?

Als ik nu even kijk werkt GPS ook gewoon prima in een zolder met hout/daksteen dak en een klein raam.

[Reactie gewijzigd door HijDieAllesWeet op 3 maart 2026 22:46]

[timmie1]

Hoe zit het met de smartphones van voorgaande jaren, bijvoorbeeld de S25 serie waarmee TMobole in de VS getest heeft voor directe satelliet communicatie met de LTE 4G standaard met Starlink ? Op dit moment in de firmware van de telefoons nog niets terug te vinden hierover.

[Llopigat]

De S25 heeft satteliet connectiviteit gewoon beschikbaar.

Maar Samsung doet het anders dan Apple, helaas. Apple heeft zelf een contract genomen met GlobalStar. Samsung laat het aan de provider over om een contract te nemen bij skylo, de provider die zij ondersteunen. Helaas doen Europese providers deze moeite niet.

Waar jij het over hebt is nog weer een andere optie namelijk Starlink Direct to Cell. Dat is iets waar de provider ook aan mee moet werken omdat het het spectrum van de provider zelf gebruikt. Hiervoor is geen speciale ondersteuning van het toestel nodig.

[vanaalten]

Telefoons die eind dit jaar uitkomen krijgen ondersteuning voor 5G dat werkt via satellieten in plaats van zendmasten.

Dan gok ik dat, aangezien het een mededeling van Qualcomm is, het alleen van toepassing is op Android telefoons. Aangezien Apple z'n eigen modem ontwikkeld zal die er nog geen ondersteuning voor hebben, lijkt mij.

[StGermain]

Vanaf iPhone 14 kan je al een nood-sms via satelliet versturen.

[Sachertorte]

en er gaan al een tijd geruchten dat dat dit najaar uitgebreid gaat worden naar internet via de satellieten.

[matroosoft]

Keerzijde: tracking is nu overal mogelijk. En met het feit dat telefoons hun positie versturen, zelfs als ze uit staan, weet je nu zeker dat je nergens meer veilig bent als dissident of klokkenluider.

[Standeman]

Daarom moet je als dissident of klokkenluider gewoon een dumbphone nemen. Dat maakt je leven een stuk veiliger.

[g_v_rijn]

U staat nu ook als dissident geregistreerd :-)

[Llopigat]

De S25 serie van Samsung heeft in principe al satteliet connectiviteit mogelijkheden, helaas laat Samsung het contract ervoor bij de operator liggen. Daarom hebben we het niet in Europa, er is hier geen operator die die moeite doet om een contract met skylo te nemen.

[ThijsLuke]

Er komt ook al ondersteuning voor wifi 8, terwijl wifi 7 bij de meeste huishoudens nog niet eens de standaard is.

De meeste wifi 7 mesh systemen met hogere snelheden zijn al best prijzig, benieuwd wat de mesh systemen met wifi 8 gaan kosten.

[Smartypants]

Samsung is in samenwerking met StarLink bezig met het ontwerpen van AI gestuurd modem waarmee devices zoals smartphones maar ook elk ander denkbaar device een 6G verbinding kan krijgen met de de LEO satelleiten van StarLink.
Deze chip zal ook worden gebruikt in de Tesla's van Musk en geschikt zijn voor elk device dat een 6G verbinding nodig heeft.

https://www.nextbigfuture.com/2025/10/spacex-starlink-and-samsung-develop-ai-powered-modem.html

[th4k1ck3r]

blablabla Starlink Mobile blablabla

Kijk liever naar AST Spacemobile, het bedrijf dat dit allang mogelijk heeft gemaakt op bestaande telefoons. Technologisch veel beter dan Starlink. Al zo vaak aangegeven maar Tweakers heeft hier nog geen 1 keer over bericht.

Tot ziens.

[HijDieAllesWeet]

Ziet er tof uit. Mag best wat meer aandacht zijn voor de alternatieven op Starlink. Dit lijkt ook gewoon op de huidige telefoons te werken?

[Reactie gewijzigd door HijDieAllesWeet op 3 maart 2026 23:16]

[cbryan]

Klopt!