Het laatste slachtoffer van de AI-honger naar geheugen en opslag lijkt de nederige harde schijf te zijn. En nee, met 'laatste' bedoel ik niet dat het nu over is, maar dat na dram, ssd's en videokaarten nu ook hdd's aan de beurt zijn voor prijsstijgingen. Als je het slechte nieuws direct wilt weten: sinds het laagste punt van de afgelopen veertien maanden, zo rond september, zijn de prijzen gemiddeld 40 procent gestegen. Bij populaire capaciteiten is dat zelfs iets meer.
Herkomst van de data
De prijsinformatie die in de grafieken terugkomt, is afkomstig uit de Tweakers Pricewatch. Van alle 3,5"-drives die op het moment van schrijven verkrijgbaar waren (3,5"-drives, SATA-600-interface, enterprisedrives van Cisco, Dell of HP(E) weggefilterd) heb ik van elke dag tussen 1 januari 2025 tot 1 maart 2026 de laagste prijzen uit de database gehaald.
Voor de gemiddelde prijzen heb ik de prijzen van alle drives per dag gemiddeld (uitgezonderd prijsloze drives). Die prijzen vind je terug als de gemiddelde prijs. Om de gemiddelde prijs per capaciteit te berekenen, heb ik de hdd's op capaciteit gegroepeerd en van alle drives binnen elke capaciteit de gemiddelde prijzen berekend.
Om de laagste prijzen van de harde schijven te berekenen, heb ik voor alle drives simpelweg de laagste prijs per dag gezocht, schijven zonder prijs uiteraard uitgezonderd. De laagste prijs per capaciteit heb ik uitgerekend door op elke dag de laagste prijs van alle drives met een bepaalde capaciteit te berekenen, kort gezegd dus de goedkoopste drive van X terabyte op dag Y.
Om de vergelijking eerlijk te houden, heb ik alle prijzen eerst teruggerekend naar de prijs per terabyte.
Voor die prijzen ben ik weer in de Pricewatch-geschiedenis gedoken en heb ik van alle 3,5"-drives (SATA-600) die je momenteel kunt kopen het prijsverloop sinds 1 januari 2025 opgezocht. Als je kijkt naar de gemiddelde prijs van al die 282 harde schijven, betaal je daarvoor momenteel afgerond 46 euro per TB. De gemiddelde prijs was op het laagste punt iets minder dan 33 euro. Voor elke terabyte die je koopt, betaal je nu dus gemiddeld 13 euro extra, ofwel die 40 procent die ik net noemde.
| 3,5"-hdd's prijs per TB | Gemiddelde prijs 1-3-2026 | Gemiddelde prijs 1-1-2025 | Gemiddelde laagste prijs | Prijsverschil in procenten |
|---|---|---|---|---|
| Alle capaciteiten | 45,59 euro | 37,27 euro | 32,57 euro | 40 procent |
Gemiddelde prijzen
Die prijzen zijn dus de gemiddelden van alle drives, maar zoals je waarschijnlijk wel op je klompen aanvoelt, is de prijs per TB niet hetzelfde voor iedere drivecapaciteit en is de ene drive zelfs met dezelfde capaciteit duurder dan de andere. Daarom heb ik van alle capaciteiten, van 1TB tot 32TB, de gemiddelde prijzen van de drives berekend. Dan vind je de laagste prijs per terabyte − het gemiddelde van alle drives binnen elke capaciteit − momenteel bij een 28TB-drive, met een gemiddelde prijs van net iets meer dan 25 euro/TB.
De goedkoopste capaciteit in de afgelopen periode was (opnieuw gemiddeld gezien) 18TB. Voor drives met die capaciteit betaalde je op het laagste punt ongeveer 18 euro per TB; inmiddels is dat gestegen naar 28 euro, ofwel bijna 54 procent meer. In de grafiek hieronder heb ik voor alle capaciteiten de prijsstijgingen in procenten tussen de laagste gemiddelde prijs op een rijtje gezet.
In de extra grafieken zie je het gemiddelde prijsverloop van alle drives samen tijdens de hele periode. Ook heb ik een grafiek gemaakt van de gemiddelde prijzen van elke capaciteit op 1 maart 2026 en 1 januari 2025, met als extra lijn de laagste prijzen in de tussenliggende periode.
Extra grafieken: duik dieper in de data
Laagste prijzen
Als ik zeg dat een 12TB-drive momenteel gemiddeld 34 euro per TB kost, hoor ik je keyboard ratelen en uit de Pricewatch een hdd van 320 euro aanslepen: nog geen 27 euro per TB dus. Dan heb je helemaal gelijk en ik heb naast de gemiddelde prijzen ook de laagste prijzen bekeken. Dat heb ik weer gedaan voor alle capaciteiten en dan kun je wel wat goedkopere harde schijven scoren. Let wel: de prijzen zijn nog steeds omhooggegaan, zelfs meer dan de gemiddelde prijzen.
Tussen 1 januari 2025 en 1 maart 2026 was over alle capaciteiten bekeken 11,55 euro de laagste prijs per TB die je kon vinden. De goedkoopste drive nu kost op vier cent na 20 euro per TB: een stijging van 73 procent. Je koopt dan een 24TB-drive; die biedt momenteel de meeste bang for your buck. De populairste capaciteiten, de 4TB- en 8TB-drives, zijn respectievelijk ongeveer 75 en 67 procent in prijs gestegen. Die kocht je ooit voor amper 64 dan wel 126 euro, maar inmiddels betaal je voor de goedkoopste 112 en 210 euro.
We're going up, up, up
Zoals je in de grafieken kunt zien, zijn harde schijven flink in prijs gestegen volgens vrijwel elke manier waarop je ernaar kunt kijken. Er zitten nog wel wat krenten in de pap: dat maakt het verschil tussen de gemiddelde prijzen per capaciteit en de laagste prijs in zo'n groep wel duidelijk. Maar het mag duidelijk zijn dat de aankoop van een grote ssd uitstellen en dan maar een harde schijf kopen niet superinteressant meer is.
De hamvraag is dan: waarom zijn die oude harde schijven ook zo duur? Het antwoord is hoogstwaarschijnlijk (als je een alternatieve verklaring hebt, hoor ik die graag!) dat ze massaal in datacenters nodig zijn. Dan is vooral AI natuurlijk de grootste boosdoener. Je kunt wel trainen op een acceleratorkaart met een hoop geheugen, er is dram nodig om data rap naar die kaart te pompen en dat dram wordt weer gevoed door bakken ssd's. Maar voor datacenters is nog veel meer opslag nodig en die mag soms wel wat trager zijn.
Ook al vinden we de prijzen gestegen, harde schijven zijn dan een kostenefficiënt medium: al die data die bedrijven al dan niet legaal scrapen van internet, alle trainingssets en natuurlijk de 'gewone' bizarre honger naar opslag voor video, foto's en andere data. Een fabriek – en daar zijn er al niet zo veel meer van – kan maar een beperkt aantal harde schijven produceren.
Het merendeel van die productie gaat naar de cloudproviders en andere datacenters: daar krijgen fabrikanten veel meer betaald dan van consumenten. En zoals je pas kon lezen: de hele productiecapaciteit voor 2026 is al verkocht, dus ik ben bang dat de harde schijven ook niet veel goedkoper zullen worden voorlopig.
Redactie: Willem de Moor • Eindredactie: Marger Verschuur
:strip_icc():strip_exif()/u/223185/crop56b333829cf30_cropped.jpeg?f=community){kind=small}
:strip_icc():strip_exif()/u/52072/crop5de51ebf91960_cropped.jpeg?f=community){kind=small}
:strip_exif()/u/435804/crop5f679f2864b1d_cropped.gif?f=community){kind=small}
/u/23004/crop64c359ef82d81_cropped.png?f=community){kind=small}
/u/241992/aMSDOSicon.png?f=community){kind=small}
/u/94596/crop643fb12fd4e6d.png?f=community){kind=small}
/u/433185/crop6403a776d503d_cropped.png?f=community){kind=small}
:strip_icc():strip_exif()/u/76569/garfield14.jpg?f=community){kind=small}
/u/2187688/crop68305151b9040_cropped.png?f=community){kind=small}
:strip_exif()/u/57723/sgtmajorshutup.gif?f=community){kind=small}
/u/2008130/crop6536ebba0daf2_cropped.png?f=community){kind=small}
:strip_icc():strip_exif()/u/109168/crop5c6ad3dc9bc0f_cropped.jpeg?f=community){kind=small}