Rechten houden archief 700.000 programma's dicht voor mensen buiten Nederland

Het Nederlands Instituut voor Beeld en Geluid is voorlopig niet van plan om het archief De Schatkamer buiten Nederland beschikbaar te maken. Dat zegt een woordvoerder van de organisatie na vragen van Tweakers.

Dinsdag introduceerde Beeld en Geluid De Schatkamer, een archief van ruim 700.000 radio- en televisieprogramma's van de publieke omroep. Op dit moment is ongeveer 50 procent van de programma's die tussen 1920 en 2020 zijn gemaakt beschikbaar. Beeld en Geluid wil dat dit aan het eind van het jaar meer dan 60 procent is en hoopt ook programma's van commerciële zenders te kunnen aanbieden.

Een tweaker merkte op dat de programma's niet te bekijken of beluisteren zijn buiten Nederland. Dat bevestigt een woordvoerder van Beeld en Geluid aan Tweakers. "Vanwege afspraken met rechthebbenden kun je de programma's op de Schatkamer alleen vanuit Nederland kijken. Vanwege de complexiteit zal daar voorlopig geen verandering in komen", legt zij uit.

Schermafbeelding van De Schatkamer.

Reacties (29)

[Lord Anubis]

Hebben andere Europese landen ook zo'n archief al beschikbaar? Is er een lijst?

[Uhuruburu]

• Frankrijk (INA – Institut National de l’Audiovisuel)
• Verenigd Koninkrijk (BFI National Archive)
• Duitsland: Het Deutsches Rundfunkarchiv
• (DRA); Spanje (RTVE + Filmoteca Española)
• Italië (RAI Teche)
• Hongarije (NAVA)
• Oostenrijk (ORF)

[SinergyX]

Zit bij BFI te kijken, die lijkt zelfs de originele tapes en boeken te hebben van bepaalde uitzendingen.

DOCTOR WHO Item - C-880435 - Video - Master
- 1-inch C-Format

[Lord Anubis]

Ga ik zeker bekijken, de eerste Dr vond ik top later not so much. Ook genoeg andere series daar het opnieuw kijken waard

[The Realone]

Ik begrijp dat gezeik over de rechten eigenlijk nooit zo goed, wellicht dat iemand die wat beter in de materie zit dit kan uitleggen. De rechten veranderen toch niet enkel op basis van locatie waar iets bekeken wordt? Wellicht op papier wel, maar in de praktijk maakt het geen klap uit. In ieder geval niet wanneer je hiermee niet in het vaarwater van een dienst in het buitenland komt. Dat doen ze niet, want zij zijn de enige die dit aanbieden. Wat mis ik hier?

Ik woon in het buitenland, heb al jaren een NLZiet abo en bekijk dit dagelijks met een VPN. Dat is content die ik nergens anders kan bekijken. Het alternatief is dat ik heel die content niet kijk en zij dus ook geen geld van mij ontvangen.

[wiseger]

Rechten worden gekocht per regio. Simpelweg gezegd, als een serie of TV programma voor muziekrechten betalen, dan betalen ze deze rechten alleen voor uitzending in Nederland want dat is goedkoper dan de rechter voor wereldwijde uitzending te kopen.

Kijk je bijvoorbeeld oude afleveringen van de Soundmix playback show terug, dan zingen de kandidaten daarin liedjes van anderen. Voor die liedjes is betaald via een afdracht aan BumaStemra en Sena voor Nederland. Er is niets afgedragen voor andere landen want daar werd de Soundmix playbackshow niet uitgezonden.

Daar ligt het probleem met toegang tot het archief van buiten Nederland. Er zou dan alsnog betaald moeten worden.

[ErikT738]

Bij buitenlandse liedjes of fragmenten uit de Amerikaanse Sesamstraat wordt het inderdaad wat lastig, maar voor een meerderheid van wat er op het archief staat zouden de rechten volledig bij de NPO moeten liggen, toch?

[Omegium]

Ze hebben vast rechten op 99% van het materiaal, maar welke 99%? Die ene procent identificeren is een boel werk, en die moet je toch echt eruit vissen.

[Donny K.]

...tot op de seconde nauwkeurig kan ik je vertellen. Tijdcode waar de muziek in het programma wordt afgespeeld, naam muzieknummer, aantal secondes dat het muzieknummer wordt afgespeeld en naam muzieklabel (indien aanwezig).

[wiseger]

Zeker maar dan moet dat per item bepaald worden of de rechten correct afgekocht zijn. Ik denk dat ze dat bedoelen met:

Vanwege afspraken met rechthebbenden kun je de programma's op de Schatkamer alleen vanuit Nederland kijken. Vanwege de complexiteit zal daar voorlopig geen verandering in komen", legt zij uit.

Ze zullen wel gewoon aangenomen hebben dat het voor Nederland wel goed zit en de rechthebbende organisaties zijn er kennelijk akkoord mee zijn om dit archief zo beschikbaar te maken in Nederland.

[Donny K.]

Dat zou je denken, maar dat valt tegen. Er is door de jaren heen best wel wat "stock" muziek gebruikt in Nederlandse programma's, waarvoor slechts betaald is voor uitzending in Nederland. Bijvoorbeeld de originele Lingo leader, de Prijs je Rijk (later prijzenslag) themasong of de bekendere Rijdende Rechter song als hij zijn uitspraak ging doen Mission Impossible (ja, echt waar, zal wat gekost hebben).

Ik heb zelf lang genoeg in de televisiewereld gewerkt om te weten hoe streng en overgevoelig rechthebbenden kunnen zijn over de (her)uitzending van dit soort ondersteunende media (ook in de gamewereld). Heel jammer en in mijn ogen nogal overdreven, maar er is weinig aan te doen

[trab_78]

Voor oud materiaal is er inderdaad weinig aan te doen. Maar dit is een goede reden om voortaan gewoon dat soort muziek niet te gebruiken.

Ik vind dat wat met publiek geld gemaakt wordt, ook publiek beschikbaar moet zijn, zonder rare beperkingen. Dan is de consequentie dus dat je geen muziek (of andere creatieve werken) moet gebruiken die alleen te gebruiken zijn met beperkende licenties.

Dat hoeft ook helemaal niet. Er is genoeg creativiteit in Nederland. De NPO heeft zelfs eigen orkesten en alles. Het moet mogelijk zijn om alles echt helemaal zelf te maken. Of in ieder geval alleen mensen in te huren die tegen de juiste voorwaarden willen en kunnen werken.

[Eddey]

Tot op zekere hoogte kan ik het regio-verhaal begrijpen. Maar voor uitzendingen die puur Nederlandstalig zijn vind ik het doorgeschoten (liedjes wellicht uitgezonderd). Met de oudejaarsconference precies hetzelfde; niet terug te zien vanuit het buitenland (in ieder geval niet de paar keren dat ik het geprobeerd heb). Maar alleen het Nederlands-verstaande deel van de wereldbevolking heeft daar wat aan. Dat zijn zo'n 24 miljoen mensen (bron), waarvan slechts 25% buiten NL woont (en de aantallen die zulke afleveringen daadwerkelijk zullen kijken liggen natuurlijk lager).

[wiseger]

Zoals ik al zie, dan zal je per aflevering moeten gaan bekijken over welke rechten het gaat en of die correct afgekocht zijn.

Simpelweg gezegd, ik kan me nog een cabaret voorstelling herinneren van Lebbis en Jansen waarin ze het liedje Angels van Robbie Williams lieten horen. Mocht je daarvan de TV registratie in het archief hebben zitten, dan zal je die moeten vlaggen als niet geschikt voor het bekijken vanuit het buitenland.

Ik kan me voorstellen dat ze niet 700.000 verschillende uitzendingen willen gaan scannen om te bepalen of de rechten wel correct afgekocht zijn. Vandaar ik denk dat ze gewoon een deal gesloten hebben met de rechtenorganisaties en het archief alleen in Nederland toegankelijk maken.

[ErikT738]

Ik ben ook geen jurist, maar wellicht zijn de uitzendrechten voor in het buitenland door de jaren heen verkocht? Waarschijnlijk niet voor alles natuurlijk, maar het zal een flink hoofdpijndossier zijn om dat allemaal uit te zoeken.

Sowieso begrijp ik het niet helemaal. Zelfs de oude shows van Kinderen voor Kinderen staan er niet op i.v.m. rechten, terwijl dat naar mijn weten toch echt allemaal publieke omroep is.

Auteursrechten zoals we die nu kennen zijn een gruwel.

[SomerenV]

Het slaat ook nergens op. Al helemaal niet nu dit gewoon gratis te bekijken is. Het enige argument dat ik kan bedenken is dat wij min of meer ervoor betalen middels belastingen (gok ik tenminste), en dat je op die manier hosting en bandbreedte financiert. Overal beschikbaar maken betekent dat er meer bandbreedte nodig is terwijl die mensen financieel niet bijdragen. Maar goed, da's te regelen met een verplichte bijdrage voor mensen buiten Nederland, als dat de spuitgaten uitloopt.

[BiaggioLuciano]

Het slaat wel degelijk ergens op, want het gaat voornamelijk om uitzendrechten. M.a.w. NPO is niet eigenaar van het product, het eigenaarschap ligt bij de makers (productiehuizen of zelfstandige programma-/filmmakers). De overeenkomst is gesloten met een Nederlandse organisatie/bedrijf, en dat betekent dat het een degelijke verwachting is dat het product niet in de VS beschikbaar is.

Die rechten zijn er vooral om de Nederlandse makers en cast en crew te beschermen en niet zozeer de uitzenders (incl. Netflix en Amazon).

[SomerenV]

Beschermen waartegen? Misgelopen inkomsten? Voor iets wat gratis aangeboden wordt?

[GarBaGe]

Dus je moet ff een VPN gebruiken, indien je deze beelden vanuit je vakantiebestemming in het buitenland wilt zien.

[Orangelights23]

Of vanuit je eigen huis in een ander land wanneer je verhuisd bent uit Nederland. En dat werkt prima met een VPN heb ik zojuist getest

[maridude]

700.000 programma's, gratis, van 1920 tot 2020. De BBC vraagt er een abonnement voor, de Amerikanen verkopen het aan streamingdiensten. Nederland zet het gewoon online. Vet!

[BiaggioLuciano]

Bij de BBC wel een kanttekening: het is onderdeel van de Britse belasting (als je als eerlijke burger de "vrijwillige" TV-license/belasting betaalt). Het is alleen betaald in het buitenland.

En bij de VS een kanttekening: PBS, ofwel het publieke netwerk, is gratis wanneer je belasting betaald, aangezien het een belastingafschrift is.

[Wilfred86]

Wel ontzettend mooi dat zoiets wordt gearchiveerd. Het is een beetje zoals de oude Nintendo spelcomputers: rond 2000 zag je ze overal op de rommelmarkt, later pas kwam het besef dat die tijd nooit meer terugkeert.

Ik vroeg me al af of zoiets bestond. Tot nu toe heb ik mijn nostalgische gevoelens kunnen voeden met wat losse filmpjes en kanalen op Youtube.

PS Soms krijg ik van moderne spellen ook wat een jaren 90-vibe. Minecraft bijvoorbeeld heeft echt dat sfeertje inclusief de prachtige muziek van C418.

[Reactie gewijzigd door Wilfred86 op 27 mei 2026 15:44]

[Hansie9999]

Cool,

Ik ben blijkbaar "die tweaker"

Toch wel echt spijtig dat het niet automatisch ook voor België opengezet is, alles is daar ook gewoon oorspronkelijk op de kabel uitgezonden geweest.

[Pietopdeheuvel]

Ik woon in Duitsland en ff afgezien van het rechtenverhaal, laat zien dat Nederland het goed aanpakt. Hier hebben de publieke omroep elk hun eigen streaming, en geen archief. TV5 Monde in Frankrijk een wat beperkt aanbod, maar wel leuk om je Frans te verbeteren. Verder heb je dan een D/F samenwerking, Arte, met weer hun eigen aanbod.

[nutty]

Tja aan de ene kant logisch, het is tenslotte alleen door de nederlandse belastingbetaler betaald. Maar als ik over buitenlandse wegen rij kan ik dat ook gratis doen in de meeste landen. Om maar wat te noemen.

[CH4OS]

Omdat je dat tijdelijk mag. Wanneer je permanent in een land woont wordt het echt wel een ding. Dus tenzij je niet al te lang blijft, is het inderdaad prima.

[moonlander]

Ik snap niet zo goed wat dit met rechten te maken heeft. Alsof ze in Duitsland Nederlandse programma's kijken, maar er zijn best Nederlanders die daar wonen en het wel willen zien. Je gaat dus nu een hele blokkade opvoeren voor wie eigenlijk... Maar goed een VPN zal heus wel werken. Dan heb je Belgie.. maar goed daar zijn ok vast die programma's wel te zien zijn geweest.

[Simon Weel]

Rechten? Welke rechten? Archief is waarschijnlijk inmiddels al leeggezogen door Big Tech.