Waarom een hoge refreshrate op een monitor beter is voor gaming

De refreshrate of verversingsfrequentie van een monitor, uitgedrukt in hertz (Hz), geeft aan hoe vaak per seconde het beeld zich vernieuwt. Een standaard kantoormonitor heeft vaak een refreshrate van 60Hz. Dat betekent dat er 60 beelden per seconde verschijnen. De modale gamingmonitor heeft een refreshrate van zo'n 165Hz, dus 165 beelden per seconde. Tegenwoordig bestaan er ook al 240Hz-, 360Hz- of zelfs 720Hz-schermen.

Een hogere refreshrate heeft twee belangrijke voordelen:

• Bewegende beelden zien er scherper uit: er is minder bewegingsvervaging (in het Engels ook wel motion blur) te zien.
• De inputlag daalt: er is minder vertraging tussen het moment dat je op een knop drukt en er in het beeld iets verandert.

Om het maximale te halen uit een monitor met een hoge refreshrate, moet je een krachtige pc of console hebben, want die moet evenveel beelden per seconde genereren. Bijvoorbeeld: 360fps op een 360Hz-monitor.

Minder motion blur

Op monitoren met een hogere refreshrate zien bewegende beelden er scherper uit. Dat is vooral zichtbaar bij snelle games, zoals firstpersonshooters of racegames, maar je zou het zelfs in desktoptoepassingen kunnen zien.

Ufotest van de website Blur Busters. Van links naar rechts: 60Hz, 120Hz, 250Hz en 500Hz, weergegeven op dezelfde monitor. Hoe hoger de refreshrate, hoe duidelijker de afbeelding. De camera-instellingen zijn zo gekozen dat de foto er zoveel mogelijk uitziet zoals de ufo er met het blote oog ook uitziet.

Dat het beeld op een scherm met een hogere refreshrate scherper oogt, heeft te maken met hoe het scherm werkt. Het 'bewegende' beeld bestaat eigenlijk uit een serie stilstaande beelden die snel achter elkaar op het scherm verschijnen. Eén getoond beeld blijft heel eventjes op dezelfde plek staan, terwijl onze ogen of de camera bewegen om het te volgen. Het beeld 'smeert' dus telkens een klein stukje uit over de sensor of het netvlies.

Hoe korter ieder beeld zichtbaar is, hoe minder het beeld uitsmeert en hoe minder bewegingsvervaging je in de praktijk ziet. De tijd dat ieder beeld blijft staan, is afhankelijk van de refreshrate. Bij een 60Hz-scherm is elk beeld bijvoorbeeld 16,6ms zichtbaar, maar bij een 500Hz-monitor is er al na 2ms een nieuwe afbeelding.

Ook de responstijd is belangrijk

De beeldscherpte is niet alleen afhankelijk van de refreshrate, maar ook van de responstijd van het scherm. Dat de snelheid waarmee de pixels van kleur veranderen. Als de pixels duidelijk trager reageren dan de weergavetijd van één beeld, zie je ghosting: een spoor van uitdovende of oplichtende pixels achter het bewegende object.

Motionblurreduction: scherper beeld zonder hoge refreshrate

Je kunt de bewegingsscherpte van je monitor verhogen zonder dat de refreshrate omhoog moet. Dat gaat via mbr (motionblurreduction). Meer over de werking en de voor- en nadelen hiervan lees je in deze explainer.

Lagere inputlag

Een hogere refreshrate leidt over het algemeen tot een lagere inputlag. Doordat de monitor vaker een nieuw beeld kan tonen, komt er minder vertraging tussen een actie (bijvoorbeeld een muisklik) en de weergave daarvan op het scherm.

• Een 60Hz-scherm geeft bijvoorbeeld iedere 16,6ms een nieuw beeld weer. In het slechtste geval, als de klik komt nét nadat het nieuwe beeld verschijnt, duurt het dus 16,6ms voordat het scherm een nieuw beeld tekent.
• Bij een 500Hz-scherm staat ieder beeld maar 2ms op het scherm. Zelfs in het slechtste geval is een verandering al na 2ms zichtbaar.

Over inputlag lees je meer in deze explainer.