EcoFlow Stream AC 5000, per stuk

Deze EcoFlow-batterij is mijn eerste ervaring met een thuisbatterij, ik heb dus geen vergelijkingsmateriaal met andere merken of systemen.

Mijn thuissituatie:
Een vierpersoonshuishouden met 14 zonnepanelen (5,7 kWp, verdeeld over oost/zuid/west). De panelen zijn destijds ruim gedimensioneerd met het oog op airco's (warmtepompen) en elektrisch rijden en een salderingsregeling (oeps). Inmiddels hangen er 4 airco/warmtepomp-units voor verwarming en koeling, maar van elektrisch rijden is het nog niet gekomen.

Jaarlijks verbruik en teruglevering:

• Verbruik normaal: 1.800 kWh
• Verbruik dal: 2.600 kWh
• Teruglevering normaal: 2.600 kWh
• Teruglevering dal: 1.000 kWh
• Gas: 700 m³ (was 1800m³ voordat de airco's er hingen)
• Totale opwek zonnepanelen: 5.600 kWh

Uit deze cijfers is ook de directe zelfconsumptie af te leiden: opwek minus teruglevering, oftewel 5.600 − 3.600 = 2.000 kWh die rechtstreeks verbruikt worden. Dat komt neer op een zelfconsumptiegraad van ongeveer 36% — met de resterende 64% van de opwek die nu wordt teruggeleverd, is er in theorie flink wat ruimte voor een thuisbatterij om die stroom alsnog voor eigen gebruik te benutten.

Unboxing & installatie

De EcoFlow Stream AC, inclusief P1-meter, werd geleverd binnen 2-3 werkdagen en netjes verpakt op een pallet. Het uitpakken zelf vraagt wel wat spierkracht: de batterij (45 kg) moet je rechtop uit een 60 cm hoge doos tillen. Een scheurstrip langs de onderkant van de doos zou hier enorm schelen — dan kun je de doos om de batterij heen weghalen in plaats van de batterij eruit te moeten tillen. Hopelijk pakt EcoFlow dit in een volgende verpakking op.

De installatie zelf verloopt prettig via de app (Bluetooth + wifi); aan de batterij hoef je zelf weinig te doen. De handleiding van de meegeleverde P1-meter had wat uitgebreider gemogen op het punt waar het echt telt: hoe je deze aan de app toevoegt. Koppeling met mijn bestaande HomeWizard P1 lukte niet, door netwerkbeperkingen aan mijn kant, dus heb ik de EcoFlow P1 alsnog aangesloten via een P1-splitter.

De batterij zelf

Fysiek is de Stream AC een compacte, stapelbare unit. Je kan meerdere accu's op elkaar plaatsen om de capaciteit uit te breiden. Met 45 kg is de unit op zichzelf niet licht, zoals bleek bij het uitpakken, maar eenmaal geplaatst hoef je er verder weinig aan te doen.

Een technisch detail dat de moeite van het vermelden waard is: de maximale teruglevering van de batterij hangt af van hoe hij is aangesloten. Zit hij op een gedeelde groep, samen met andere apparaten of lampen, dan is dat maximaal 800 watt. Op een eigen, aparte groep kan dat via de app verhoogd worden tot 2500 watt. Je kan het nog verder opschroeven, maar daarvoor is enige administratie en verificatie via de app voor nodig.

Tijdens het laden maakt de ventilator van de accu behoorlijk wat geluid. Voor een leefruimte zou ik hem afraden; bij mij staat hij daarom in de garage.

De P1-meter

Het is aan te raden om naast de batterij een (EcoFlow) P1-meter mee te bestellen (wordt op dit moment gratis meegeleverd), die op de meterkast wordt aangesloten en het actuele elektriciteitsverbruik en de teruglevering uitleest. Deze data is bepalend voor hoe slim de batterij kan sturen: zonder een gekoppelde P1-meter kan de batterij alleen in de modus "Aangepast schema" draaien, waarbij je zelf vaste tijdsblokken instelt waarop er geladen of ontladen wordt; in feite dom laden en ontladen op gezette tijden, zonder dat er wordt gekeken naar wat er daadwerkelijk in huis gebeurt.

Pas met een gekoppelde P1-meter komen de twee overige modi beschikbaar. In totaal kent de batterij drie modi:

• Intelligente modus — na 7 dagen gebruik bepaalt het systeem zelf een ideaal laad-/ontlaadschema, gebaseerd op de startweek en de (schommelende) energieprijs.
• Zelfvoorzienend — de accu wordt uitsluitend opgeladen met overtollige zonnestroom, en ontlaadt zodra het verbruik hoger is dan wat de panelen op dat moment opwekken.
• Aangepast schema — je stelt zelf tijdsblokken in waarin geladen of ontladen moet worden (de enige van de drie die ook zonder P1-meter werkt).

De laatste twee stemmen het laad-/ontlaadgedrag dus af op je werkelijke verbruik en/of zonne-opwek, in plaats van op een vast schema. De P1-meter is dan ook niet zomaar een bijgeleverd accessoire, maar eigenlijk de sleutel tot waar deze batterij voor bedoeld is.

De app

De app komt in eerste instantie zeer intuïtief over, maar na verloop van tijd blijkt het toch lastig om iets terug te vinden: instellingen die je niet dagelijks nodig hebt, verdwijnen al snel uit het geheugen qua locatie. Daarnaast kom ik hier en daar vreemde (ver)taalfoutjes tegen, waardoor informatie soms tegenstrijdig overkomt, en kreeg ik een enkele keer zelfs een pop-up volledig in het Chinees te zien. De app voelt qua uiterlijk en gedrag wat aan als een Tuya-achtige white-label-app, niet gek, aangezien EcoFlow een Chinees bedrijf is (zie ook stukje privacy).

De drie modi (zie hierboven) worden in de app zelf niet volledig duidelijk toegelicht. Vooral de "slimme" Intelligente modus blijft vaag: welke keuzes maakt hij precies, en op basis waarvan? Meer inzicht hierin zou fijn zijn. En of het tegenstrijdige advies een vertaalfout is of daadwerkelijk een strategie blijft voor mij nog even de vraag.

Wat mij het meeste stoort: bij het openen van de app duurt het een tiental seconden voordat de actuele batterijstatus wordt getoond, en het kan oplopen tot 2 minuten voordat de ingestelde modus zichtbaar wordt. Dat is vervelend, omdat die balk voor zover ik weet de enige manier is om tussen de verschillende modi te wisselen, je kunt dus niet snel schakelen zonder eerst die trage laadtijd af te wachten.

Ik heb sterk het vermoeden dat alle sturing en instellingen via de cloud lopen, niet lokaal op het apparaat. Dat vermoeden komt niet alleen door die trage laadtijd, maar vooral door hoe de batterij reageert op veranderingen in stroomverbruik. Zet ik bijvoorbeeld de magnetron aan op 900 watt, dan bouwt de batterij de ontlading niet direct op naar 900 watt, maar in kleine stapjes, wat zomaar 2 à 3 minuten kan duren. Hetzelfde gebeurt in omgekeerde richting wanneer de magnetron weer uitgaat: ook dan bouwt de batterij in kleine stapjes af.

Dit verklaart meteen goed waarom "nul op de meter" met dit systeem niet haalbaar is: bij kortdurende, snelle stroompieken, zoals bij een kokendwaterkraan, is de batterij simpelweg te laat. Tegen de tijd dat de ontlading is opgebouwd, is de piek allang voorbij en kan ie gaan beginnen aan afbouwen.

Omdat ik zelf bezig ben met het verminderen en inzichtelijk maken van mijn stroomverbruik, gebruik ik Home Assistant. Een officiële EcoFlow-integratie is er nog niet, maar via HACS is een community-integratie beschikbaar die met deze batterij overweg kan (uiteraard op eigen risico). Ook hierin valt overigens weinig in te stellen, maar het geeft me wel de historie van laad- en ontlaadmomenten in mijn eigen dashboard — de EcoFlow-app toont inmiddels ook wat historie, maar daar heb ik eigenlijk weinig behoefte aan.

Prestaties in de praktijk

Ondanks de kritiekpunten op app en geluid moet ik ook eerlijk zijn: hij doet voor mij gewoon wat hij moet doen. De afgelopen (zonnige!) zomerdagen laadde de batterij vrij eenvoudig op tot 100%, en 's nachts voorzag hij de woning de hele nacht van stroom — met aan het einde nog zo'n 20-30% over.

Dit wil ik nog wel verifiëren met harde cijfers: hoeveel stroom is er in de nacht daadwerkelijk gevraagd, en hoeveel daarvan heeft de batterij geleverd? Dat is relevant omdat de maximale ontlading in mijn situatie beperkt is tot 800 watt, bij een hogere vraag moet het net alsnog bijspringen.

Privacy

Een blik in de privacyverklaring en algemene voorwaarden leert dat EcoFlow behoorlijk wat gegevens verzamelt: naast account- en contactgegevens ook netwerk- en apparaatgegevens (IP-adres, MAC-adres, wifi-lijst) en je elektriciteitsverbruik. Verwerking vindt plaats in de VS, EU én China, en data kan worden gedeeld met partners, installateurs en adverteerders.

Qua aansprakelijkheid levert EcoFlow de dienst "as is", zonder garantie op nauwkeurigheid. Voor Nederlandse consumenten blijven de wettelijke garanties gewoon gelden, en geschillen gaan via bindende arbitrage al blijft de EU-consumentenbescherming intact.

Score

Ik vind 4 sterren eigenlijk aan de hoge kant, maar 3 sterren vind ik niet eerlijk; het is niet terecht de batterij af te rekenen op dat deze niet ontworpen is voor nul op de meter of voor energiehandel; dit wordt op de site niet specifiek gemeld, maar ze adverteren er ook niet mee dat het wel zou moeten kunnen.