ASUS Prime Radeon RX 9070 XT OC Edition 16GB GDDR6

Disclosure: met het schrijven van deze review ontvang ik een 60 euro Gamesplanet voucher van Asus.

Om praktijkervaring op te doen met locale LMM modellen werd het tijd om een PC te bouwen, met daarin een grafische kaart. Mijn laatste grafische kaart was een GeForce 4 Ti 4200 - 24 jaar geleden. Dus dan is het lastig om een goed oordeel te vellen, omdat mijn vergelijkingsmateriaal niet heel relevant is.

Het draaien van LMM modellen en het experimenteren daarvan is iets wat twee kanten op kan gaan:

• wanneer het succesvol is, dan kom je snel in de situatie dat de kaart niet krachtig genoeg is, en is het goed mogelijk dat het wenselijk is vrij snel te upgraden (ofwel naar een krachtigere kaart, of een special purpose machine)
• wanneer het niet successvol is, zit je met een PC / kaart die niet meer gebruikt wordt.
  Dus, het was wenselijk dat de PC ook als game-PC kan dienen. Mijn dochter begint in een leeftijd te komen dat ze er binnenkort achter gaat komen dat een Nintendo Wii welliswaar van dezelfde fabrikant is als een Nintenso Switch, maar toch net iets anders is , dus is het niet voor mezelf of m'n vrouw, dan verwacht ik dat hij wel gebruikt zal blijven worden de komende jaren.

Ik draai Linux als besturingssysteem, dus het was belangrijk dat de kaart goed gesupport zou worden door Linux.

Die twee wensen zorgden ervoor dat de 'logische keuzes' als een 5070 of een DGX Spark toch niet de logische keuzes zijn voor nu. Intel heeft in theorie ook kaarten die in aanmerking zouden komen, maar ik vond de (organisatorische) stabiliteit van Intel op dit moment (het zou me niet verbazen als ze volgende maand aankondigen uit de grafische kaarten markt te vertrekken), en de verhalen over de issues met lokaal AI support (maar bedenk: dit is extreem in beweging en over een paar maanden een non-issue).

Qua AMD was de keuze qua chips beperkt: een 9060 is niet krachtig genoeg, en het prijsverschil tussen een 9070 en een 9070 XT niet groot genoeg, dus het was snel duidelijk dat het een 9070 XT moest worden.

Mijn verdere eisen / wensen:

• Hij moest in m'n kast passen
• Geen LED
• Zo weinig mogelijk andere poespas

Deze Asus is relatief goedkoop, en doet wat ie moet doen.

Over de hardware kan ik kort zijn: geen idee. Ja, ik vind hem groot en zwaar, maar dat zal met alle andere alternatieven niet anders zijn. Hij komt in een doos waarin de kaart in een ant-statische zak, en in tegenstelling tot 2002, krijg je er niet eens een CD bij met drivers. Wat wel gebleven is is een blaadje met garantievoorwaarden in 200 talen, en een installatiehandleiding die generiek is, en vrij nutteloos is.

Over de grafische kracht: ook vrij nutteloos om daar iets over te zeggen. Sinds Unreal Tournament 2004 is er veel veranderd. Ik heb hem op de eerste avond aangesloten op m'n TV, en Red Dead Redemption 2 gespeeld; eerste 5 minuten heb ik lopen twijfelen of ik naar een vooraf opgenomen filmpje zat te kijken, maar toen kon ik het poppetje bewegen, blijkbaar dus niet... Maar bij elk ander alternatief was het niet anders geweest.

Qua support: ik heb op de PC Fedora 44 geinstalleerd, alles werkt in 1x gewoon out-of-the-box. Ollama geinstalleerd, alles werkt gewoon in 1x out-of-the-box.

Remote games spelen via Sunshine/Moonlight: werkt out-of-the-box (gelimiteerd tot 60 fps). Ik heb een Ugreen dummy HDMI dongle gebruikt. Streamen vanaf m'n laptop gaat gewoon op de volle 60 fps, streamen vanaf een Android TV media box valt ie terug naar 40-50 fps.